https://natusiewicz.pl/europa/index.php?action=history&feed=atom&title=G%C3%A9za_hercegGéza herceg - Historia wersji2026-07-27T18:54:14ZHistoria wersji tej strony wikiMediaWiki 1.38.4https://natusiewicz.pl/europa/index.php?title=G%C3%A9za_herceg&diff=197&oldid=prevAdmin: 1 wersja2025-10-07T17:11:50Z<p>1 wersja</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 19:11, 7 paź 2025</td>
</tr>
<!-- diff cache key m1043_1384-1384_:diff::1.12:old-196:rev-197 -->
</table>Adminhttps://natusiewicz.pl/europa/index.php?title=G%C3%A9za_herceg&diff=196&oldid=prevhttps://natusiewicz.pl/europa/>Natus: Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej"2021-03-07T13:54:23Z<p>Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej"</p>
<p><b>Nowa strona</b></p><div>[[Kategoria:0]]<br />
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]]<br />
{{Uwaga|<br />
|strona = https://en.wikipedia.org/wiki/G%C3%A9za,_son_of_G%C3%A9za_II_of_Hungary<br />
|autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=G%C3%A9za,_son_of_G%C3%A9za_II_of_Hungary&action=history<br />
|nota = angielski<br />
}}<br />
<br />
{|<br />
|<br />
|}<br />
<br />
{|<br />
|-style="vertical-align:top;"<br />
|<br />
<br />
'''Géza herceg''' (pol. ''książę Gejza'', cz. ''Gejza Uherský'') (* 1150, † 1210), węgierski książę, najmłodszy syn króla Węgier [[II. Géza|Gejzy II]]; brat królów [[III. István|Stefana III]] i [[IV. Béla|Beli III]]. Uczestnik [[III wyprawa krzyżowa|Trzeciej Krucjaty]] do Ziemi Świętej, stojąc na czele armii 2 000 węgierskich wojowników.<br />
<br />
== Biografia==<br />
<br />
Urodził się na początku lat 50. XII. wieku, jako trzeci syn węgierskiego króla Gejzy II i jego żony, księżniczki [[Eufrozyna|Eufrozyny]] z Kijowa.{{odn|Kristó & Makk 1996|p. 190, Appendix 3}} Po śmierci króla Gejzy II nastąpiło kilka konfliktów o sukcesję królewską. Dwaj bracia króla Gejzy II na krótko przejęli koronę, panując jako [[II. László|Władysław II]] i [[IV. István|Stefan IV]]. Starszy brat księcia został koronowany na Stefana III po pokonaniu stryja w bitwie.<br />
<br />
Za panowania Stefana III wojny z [[Bizancjum]]. Cesarz [[Manuel I Komnenos]], wielokrotnie rywalizował z Gejzą II, ponieważ był zdeterminowany, aby rozszerzyć swoje wpływy na Węgry. Matka Manuela I była świętą [[Piroska|Piroską]], córką świętego króla Węgier [[I. László|Władysława I]], zawsze bardzo interesowała się sprawami wewnętrznymi Węgier. Manuel I i Stefan III ostatecznie rozwiązali to poprzez porozumienie pokojowe podpisane w 1163 r., w którym młodszy brat króla Węgier [[III. Béla|Bela]] miał zostać wysłany do Konstantynopola jako poręczenie. Za swoich rządów Stefan III trzymał na dworze Eufrozyny swojej matki swego najmłodszego brata, księcia Gejzę.<br />
<br />
Po śmierci Stefana III w 1172 r. jego najstarszy brat, książę Bela, został odwołany z Konstantynopola, by wstąpić na tron i zapobiec próbie przejęcia tronu przez jego młodszego brata, księcia Gejzę.<br />
<br />
Bela w ciągu kilku miesięcy został koronowany na króla Węgier jako [[III. Béla|Bela III]], ale stanął w obliczu sprzeciwu ze strony własnej matki, królowej-wdowy i swego brata, księcia Gejzy, który zaczął spiskować przeciwko niemu, aby uzyskać koronę Węgier. Po kilku nieudanych próbach Bela III aresztował oboje: uwięził swoją matkę, lecz książę Gejza uciekł do [https://pl.wikipedia.org/wiki/Henryk_Jasomirgott Henryka II], księcia Austrii w 1174 lub 1175 r., by szukać ochrony{{odn|Makk|1989|p=109}. Gdy Henryk odmówił ekstradycji Gejzy, Bela wraz z księciem Czech [https://pl.wikipedia.org/wiki/Sobies%C5%82aw_II_Przemy%C5%9Blida Sobiesławem II] przeprowadzili ataki na Austrię. Rok później książę Gejza próbował przekonać czeskiego Sobiesława II, aby pomógł mu spotkać [[Fryderyk I Barbarossa|Fryderyka I]], Świętego Cesarza Rzymskiego, ale Sobiesław pojmał Gejzę i przekazał go Beli w 1177 r.{{odn|Makk|1989|p=111}}<br />
<br />
Bela po raz kolejny uwięził swojego brata, a także nadal więził matkę, Eufrozyne.{{odn|Kristó|Makk|1996|p=213}}{{odn|Makk|1989|p=111}} Książę Gejza siedział w więzieniu między 1177 a 1189 r. W 1189 roku pojawiła się nadzieja uwolnienia w związku z przygotowaniami do [[III krucjata|trzeciej krucjaty]]. W tym roku Fryderyk I, Święty Rzymski Cesarz, przybył na Węgry i został przyjęty przez króla Belę III. Dowiedziawszy się o kłopotach księcia Gejzy, cesarz niemiecki poprosił Belę III o pozwolenie uwięzionemu Gejzie na poprowadzenie małej armii węgierskiej na krucjatę jako eskorty.{{odn|Makk|1989|p=122}}{{odn|Engel|2001|p=54}} Bela III na to zezwolił i 2 000 węgierskich rycerzy udało się do Ziemi Świętej pod przewodnictwem Gejzy i arcybiskupa [[Csák Ugrin|Ugrina Csáka]].<br />
<br />
Po trzeciej krucjacie i śmierci niemieckiego cesarza Bela III nakazał Gejzie i jego ludziom wrócić na Węgry, ale książę i jego rycerze postanowili pozostać w Ziemi Świętej. Wiadomo, że Gejza pojął bizantyjską szlachciankę za żonę w latach 1190–1191. Historycy szacują, że Gejza zmarł około 1210 r., ponieważ po raz ostatni wspomniano nich w średniowiecznych kronikach.<br />
<br />
== Przypisy ==<br />
{{izvori}}<br />
<br />
== Źródła ==<br />
* Engel, Pál (2001). ''The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895–1526''. I.B. Tauris Publishers. ISBN 1-86064-061-3.<br />
* Kristó, Gyula; Makk, Ferenc (1996). ''Az Árpád-ház uralkodói'' [Władcy domu Árpáda] (po węgiersku). I.P.C. Könyvek. ISBN 963-7930-97-3.<br />
* Makk, Ferenc (1989). ''The Árpáds and the Comneni: Political Relations between Hungary and Byzantium in the 12th century'' (Tłumacz György Novák). Akadémiai Kiadó. ISBN 963-05-5268-X.<br />
<br />
|<br />
{{Władca infobox<br />
|władca = Géza herceg (weg.)<br>książę Gejza (pol.)<br>Gejza Uherský (cz.)<br />
|imiona = <br />
|tytulatura = królewicz węgierski<br />
|grafika = <br />
|opis grafiki = <br />
|herb = Arpad.png<br />
|opis herbu = Herb Arpadów<br />
|faksymile = <br />
|opis faksymile = <br />
|dewiza = <br />
|1. tytuł = <br />
|1. od = <br />
|1. do = <br />
|1. koronacja = <br />
|1. poprzednik = <br />
|1. następca = <br />
|dynastia = [[Arpadowie]]<br />
|państwo = [[Królestwo Węgier]]<br />
|data urodzenia = ok.1151<br />
|miejsce urodzenia = <br />
|data śmierci = ok.1210<br />
|miejsce śmierci = <br />
|przyczyna śmierci = <br />
|miejsce spoczynku = <br />
|ojciec = [[II. Géza|Gejza II]]<br />
|matka = [[Eufrozyna Mścisławówna]]<br />
|rodzeństwo = <br />
|1. związek = żona<br />
|1. związek z = nieznana Bizantyjka<br />
|1. związek od = <br />
|1. związek do = <br />
|1. dzieci = synowie, w tym Alexius<br />
|odznaczenia = <br />
|commons = Category:Géza I of Hungary<br />
|wikiźródła = <br />
|wikicytaty = <br />
}}<br />
|}<br />
<br />
{{SORTUJ:Arpadowie, Geza herceg}}<br />
<br />
[[Kategoria:Arpadowie]]<br />
[[Kategoria:Krzyżowcy III krucjaty]]<br />
[[Kategoria:Węgierscy jeńcy wojenni]]<br />
[[Kategoria:Węgierscy królewicze]]<br />
[[Kategoria:Węgierscy książęta]]<br />
[[Kategoria:Węgierscy pretendenci]]<br />
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]<br />
[[Kategoria:Urodzeni w XIII wieku]]<br />
[[Kategoria:Zmarli w XIII wieku]]<br />
[[Kategoria:Nieznana data śmierci]]</div>https://natusiewicz.pl/europa/>Natus