Kálti Márk: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 17: Linia 17:
  
 
== Życiorys ==
 
== Życiorys ==
[[Plik:Képes krónika íródeák.jpg|thumb|Historyk (Inicjał z Kroniki ilustrowanej)]]
+
 
Był potomkiem rodziny szlacheckiej, drobnych posiadaczy ziemskich z [[Veszprém]] i zakonnikiem [[Zakony i zgromadzenia franciszkańskie|franciszkańskim]]. W latach 1336–1337 był kapłanem na dworze i kapelanem królowej [[Elżbieta Łokietkówna|Elżbiety Łokietkówny]], w latach 1342–1352 plebanem kościoła świętego Pawła w [[Buda (Budapeszt)|Budzie]], w 1352 roku strażnikiem kaplicy królewskiej, székesfehérvárskim i veszprémskim kanonikiem, w latach 1353–1354 [[prepozyt]]em w Kő, a w 1358 roku kustoszem w Székesfehérvárze. Do połowy XIV wieku działał na dworze królewskim, badał i zapisywał dokumenty historyczne. Na ich podstawie stworzył ok. 1370 roku własną, napisaną po [[Język łaciński|łacinie]] obszerną kronikę, zaczynającą się od historii [[Hunowie|Hunów]] do zakończenia [[Zajęcie ojczyzny|zajmowania ojczyzny]] przez Węgrów i dalej do 1330 roku. Kopia tej kroniki to bogato ozdobiony malowanymi ilustracjami [[Kodeks (książka)|kodeks]], który do 1933 roku był przechowywany w [[Wiedeń|Wiedniu]], w dworskiej bibliotece i stąd jest też znany jako „Wiedeńska kronika ilustrowana”<ref>{{cytuj stronę|url=http://igazmagyarok.uw.hu/HU/01-tortenelem/alakok/Kalti-Mark.html/|tytuł=Kálti Márk|data dostępu=2016-02-14}}</ref>.
+
Był potomkiem rodziny szlacheckiej, drobnych posiadaczy ziemskich z [[Veszprém]] i zakonnikiem [[Zakony i zgromadzenia franciszkańskie|franciszkańskim]]. W latach 1336–1337 był kapłanem na dworze i kapelanem królowej [[Elżbieta Łokietkówna|Elżbiety Łokietkówny]], w latach 1342–1352 plebanem kościoła świętego Pawła w [[Buda (Budapeszt)|Budzie]], w 1352 roku strażnikiem kaplicy królewskiej, székesfehérvárskim i veszprémskim kanonikiem, w latach 1353–1354 [[prepozyt]]em w Kő, a w 1358 roku kustoszem w Székesfehérvárze. Do połowy XIV wieku działał na dworze królewskim, badał i zapisywał dokumenty historyczne. Na ich podstawie stworzył ok. 1370 roku własną, napisaną po [[Język łaciński|łacinie]] obszerną kronikę, zaczynającą się od historii [[Hunowie|Hunów]] do zakończenia [[Zajęcie ojczyzny|zajmowania ojczyzny]] przez Węgrów i dalej do 1330 roku. Kopia tej kroniki to bogato ozdobiony malowanymi ilustracjami [[Kodeks (książka)|kodeks]], który do 1933 roku był przechowywany w [[Wiedeń|Wiedniu]], w dworskiej bibliotece i stąd jest też znany jako „Wiedeńska kronika ilustrowana”<ref>[http://igazmagyarok.uw.hu/HU/01-tortenelem/alakok/Kalti-Mark.html/ Kálti Márk]. [dostęp 2016-02-14].</ref>.
  
 
== Dzieła ==
 
== Dzieła ==

Wersja z 06:58, 12 kwi 2020

Kálti Márk (pol. Marek z Kaltu) – żyjący w XIV wieku kanonik Katedry Panny Marii w Székesfehérvárze, domniemany autor Kroniki Ilustrowanej.

Życiorys

Był potomkiem rodziny szlacheckiej, drobnych posiadaczy ziemskich z Veszprém i zakonnikiem franciszkańskim. W latach 1336–1337 był kapłanem na dworze i kapelanem królowej Elżbiety Łokietkówny, w latach 1342–1352 plebanem kościoła świętego Pawła w Budzie, w 1352 roku strażnikiem kaplicy królewskiej, székesfehérvárskim i veszprémskim kanonikiem, w latach 1353–1354 prepozytem w Kő, a w 1358 roku kustoszem w Székesfehérvárze. Do połowy XIV wieku działał na dworze królewskim, badał i zapisywał dokumenty historyczne. Na ich podstawie stworzył ok. 1370 roku własną, napisaną po łacinie obszerną kronikę, zaczynającą się od historii Hunów do zakończenia zajmowania ojczyzny przez Węgrów i dalej do 1330 roku. Kopia tej kroniki to bogato ozdobiony malowanymi ilustracjami kodeks, który do 1933 roku był przechowywany w Wiedniu, w dworskiej bibliotece i stąd jest też znany jako „Wiedeńska kronika ilustrowana”[1].

Dzieła

  • Krónika a magyarok tetteiről – Kronika czynów Węgrów
  • A magyarok első bejövetele – Pierwsze przybycie Węgrów
  • A második bejövetel – Drugie przybycie
  • Béldi-kódex – Kodeks Béldiego
  • Thuróczi-krónika – Chronica Hungarorum, Kronika Thurócziego

Literatura

  • Ki kicsoda a magyar irodalomban? (Kto jest kim w literaturze węgierskiej?), Tárogató Könyvek

Przypisy

  1. Kálti Márk. [dostęp 2016-02-14].

Marek z Kaltu
Kálti Márk

Historyk (Inicjał z Kroniki ilustrowanej)
Historyk (Inicjał z Kroniki ilustrowanej)
Urodziny XIV wiek
Śmierć XIV wiek
Zawód, zajęcie duchowny katolicki, kronikarz