Bitwa pod Hód-tavi: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:1bw]]
+
[[Kategoria:1bbrak]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/H%C3%B3d-tavi_csata
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/H%C3%B3d-tavi_csata

Wersja z 06:46, 18 kwi 2020

Bitwa nad jeziorem Bóbr została stoczona w marcu lub maju 1282 roku przez IV. Byli sojusznicy króla Władysława, zbuntowani Kumani. Bitwa zakończyła się zwycięstwem króla. Dokładna lokalizacja bitwy jest nieznana, ale prawdopodobnie znajdowała się w pobliżu Hódmezővásárhely w miejscu znanym jako Jezioro Hód ze względu na nieistniejącą już postać półksiężyca.

A hód-tavi csatát 1282 márciusában vagy májusában vívta IV. László király korábbi szövetségeseivel, a fellázadt kunokkal. A küzdelem a király győzelmével végződött. A csata pontos helye nem ismert, de valószínűleg Hódmezővásárhely mellett, egy ma már nem létező, és holdsarló alakjáról Hód-tónak nevezett helyen lehetett. 

Előzmémyei

Na oddziale matczynym IV. László, znany pod pseudonimem „Kun László”, regularnie faworyzował Cumanów, a w większości przypadków również spierał się na ich korzyść. Ani panowie, ani kościół nie patrzyli na to. III. Papież Mikołaj zauważył także pogańskich Kumanów, aw 1279 Fülöp wysłał biskupa Fermo na Węgry, aby załatwić „kwestię Cun”, to znaczy na stałe przesiedlić, ochrzcić i ożywić chrześcijan. Król niechętnie podążał za pisemnymi artykułami, aby rozstrzygnąć sprawę, a większość Kumanów nie chciała zaakceptować tak zwanych praw Cum, więc wysłannik papieski ekskomunikował króla, który stanął przed nim. Sytuację utrudnił również fakt, że w swoich zmaganiach z władcami prowincji (oligarchami) król mógł polegać głównie na Kumanach. Wiedział jednak, że jeśli ekskomunika nie zostanie zniesiona, kościół, baronowie i szlachta zwrócą się przeciwko niemu. Niektórzy sfrustrowani królowie Cuman ostatecznie zbuntowali się i splądrowali Cisę i Maros.

Az anyai ágon kun származású IV. László, akit éppen ezért „Kun László” ragadványnéven ismerünk, rendszeresen kedvezett a kunoknak, a vitás ügyekben is többnyire az ő javukra ítélt. Ezt se a főurak nem nézték jó szemmel, se az egyház. III. Miklós pápa is felfigyelt a pogány kunokra, és 1279-ben Fülöp fermói püspököt küldte Magyarországra a „kun kérdés” rendezése, vagyis a kunok állandó letelepítése, megkeresztelése, keresztény életre térítése végett. A király vonakodott betartani a kérdés rendezésére írásba foglalt cikkelyeket, és a kunok többsége sem akarta elfogadni az úgynevezett kun törvényeket, ezért a pápai követ kiközösítette a vele szembeforduló királyt. A helyzet rendezését nehezítette  az is, hogy a tartományurakkal (oligarchákkal) vívott küzdelmeiben a király leginkább a kunokra támaszkodhatott. Tudta azonban, hogy ha a kiközösítést nem vonják vissza, akkor az egyház, a bárók és a nemesek is ellene fordulnak. A királyban csalódott kunok egy része végül fellázadt, és fosztogatni kezdett a Tisza és a Maros vidékén. 

Bitwa

IV. László odniósł decydujące zwycięstwo w powiecie Csanád, którego jeszcze nie zidentyfikowano, nad jeziorem Hód. Jego triumf był w dużej mierze spowodowany nagłymi opadami deszczu podczas bitwy, która nasiąkła łukami Cum.

IV. László a Csanád vármegyei – máig nem azonosított – Hód-tó mellett aratott döntő győzelmet. Diadalát nagyrészt annak köszönhette, hogy a csata közben egy hirtelen zápor eláztatta és ezzel használhatatlanná tette a kunok íjait. 

Ocalałymi byli ludzie biorący udział w bitwie, Amadé z plemienia Aba i Roland, syn Tamás, II z rodziny Igmándów. Andras i imię Laszlo, syn Panyita z rodziny Miszkolców.

A fennmaradt források a csatában részt vettek között említették az Aba nemzetségbeli Amadé és Tamás fia Roland, az Igmánd nemzetségbeli II. András, valamint a Miskolc nemzetségbeli Panyit fia László nevét is. 

Konsekwencje

Po bitwie niektórzy Cumanie poddali się, a niektórzy uciekli z kraju.

A csata után a kunok egy része behódolt, másik része elmenekült az országból. 

Források

  • Kristó Gyula: Az Árpád-kor háborúi (1986)
  • Karácsonyi János: A hódtavi csata éve. 1282. (Századok, 1901)
  • Czímer Károly: Az 1282. évi hódi csata helye és lefolyása (Hadtörténelmi Közlemények. 1929.)
  • Királyok könyve (Officina Nova 1994)
  • Magyar katolikus lexikon
  • Sulinet: A zalavári apátság birtoka