Bitwa w wąwozie Vrpile: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 51: Linia 51:
 
  |wynik        = Chorwackie zwycięstwo
 
  |wynik        = Chorwackie zwycięstwo
  
  |strona1      = [[File:Coat of arms of Croatia 1495.svg|22px]] [[Królestwo Chorwacji]]
+
  |strona1      = [[File:Croatia_COA_heater.svg|22px]] [[Królestwo Chorwacji]]
 
  |strona2      = [[File:Fictitious_Ottoman_flag_2.svg|22px]] [[Imperium Ottomańskie]]
 
  |strona2      = [[File:Fictitious_Ottoman_flag_2.svg|22px]] [[Imperium Ottomańskie]]
 
  |dowódca1    = [[Ladislav Egervári]]<br/>[[Plik:Frangepán_család_címere.png|20px]] [[Bernardin Frankapan]]<br/>[[Ivan IX. Frankapan]] Cetinski<br/>[[Mihovil Frankapan]] Slunjski
 
  |dowódca1    = [[Ladislav Egervári]]<br/>[[Plik:Frangepán_család_címere.png|20px]] [[Bernardin Frankapan]]<br/>[[Ivan IX. Frankapan]] Cetinski<br/>[[Mihovil Frankapan]] Slunjski

Wersja z 11:09, 30 kwi 2020

Bitwa o Vrpile lub Bitwa o Vrpile Gulch (), znana również jako Pierwsza Bitwa o Krbava (), toczyła się między Królestwem Chorwacji a Imperium Osmańskim na początku września 1491 r. Na przełęczy Vrpile w środkowej Chorwacji, niedaleko Korenicy w Krbavie . Armia chorwacka, Ice autorstwa Ban Ladislava z Egervaru i księcia Bernardina Frankopana, pokonała Turków wracających z Carniola do Dream of Bosnia. [1]

The Battle of Vrpile or Battle of Vrpile Gulch (), also known as the First Battle of Krbava (), was fought between the Kingdom of Croatia and the Ottoman Empire in early September 1491 at the Vrpile pass in central Croatia, near Korenica in Krbava. The Croatian army, led by Ban Ladislav of Egervár and Knez (Prince) Bernardin Frankopan, defeated the Ottomans who were on their way back from Carniola to the Sanjak of Bosnia.[1] 

Tło

Wraz ze śmiercią króla Macieja Korwina w 1490 r. Zakończył się 7-letni rozejm z sułtanem Bayezidem II, a Turcy ponownie rozpoczęli najazdy na Chorwację i południowo-zachodnie Węgry. [2] Od XIV wieku Turcy regularnie plądrują Chorwację i inne kraje dalej na zachód. Ich lekkie oddziały kawalerii przystąpiły do plądrowania nalotów, chwytając mieszkańców i zabierając ich do niewoli [3]. Jeden z takich nalotów rozpoczął się w 1491 r., Kiedy Mihaloğlu Hasan Bey z Sanjak z Bośni przekroczył rzekę Una i poprowadził armię około 10 000 lekkich jeźdźców, znanych jako Akıncı, przez Chorwację do dolnej Carnioli. Zamierzali dotrzeć głęboko w ziemie Świętego Cesarstwa Rzymskiego, ale ich postęp został powstrzymany przez powodzie rzek Kupa i Krka. Zniszczyli okolicę w pobliżu Zagrzebia, Krška i Novo Mesto. [2] Turcy spędzili prawie miesiąc w Carniola, plądrując i biorąc jeńców. [4]

With the death of King Matthias Corvinus in 1490 the 7-year truce with Sultan Bayezid II ended and the Ottomans renewed their raids into Croatia and southwestern Hungary.[2] Since the 14th century the Ottomans regularly plundered Croatian and other lands further west. Their light cavalry troops undertook plundering raids, capturing its inhabitants and taking them into slavery.[3] One such raid started in 1491 when Mihaloğlu Hasan Bey from the Sanjak of Bosnia crossed the Una River and led an army consisting of around 10,000 light cavalrymen, known as the Akıncı, across Croatia into lower Carniola. They intended to reach deep into the lands of the Holy Roman Empire, but their advance was stopped by the floods of the Kupa and Krka rivers. They ravaged the countryside near Zagreb, Krško and Novo Mesto.[2] The Ottomans spent almost a month in Carniola, plundering and taking captives.[4] 

Bitwa

Po splądrowaniu Carnioli armia osmańska wracała na Sanjak Bośni tradycyjnym szlakiem Vrhovine - Homoljac - Korenica - Vrpile - Krbava, prowadząc ze sobą ogromną liczbę więźniów. Ponieważ Turcy musieli przejść wąską przełęczą Vrpile, chorwaccy przywódcy zdecydowali się na zasadzkę. Chorwackiej armii kierował zakaz Chorwacji Ladislav z Egervár, hrabia Bernardin Frankopan i Mihovil Frankopan Slunjski. [5] W bitwie uczestniczył także Iwan Frankopan Cetyński. Chorwaci przelatują mostem armii osmańskiej, aby wejść do doliny, a następnie zamknąć przejście, rozkładając główną część armii w 4 rzędach. Armia osmańska została poważnie pokonana i zabiła około 1500, a 1500 uwięziono w bitwie, podczas gdy ich jeńcy zostali zwolnieni. [6] Późniejsze zapisy historyczne wspominają, że uratowano 18 000 chrześcijańskich jeńców [7].

After they plundered Carniola, the Ottoman army was returning towards the Sanjak of Bosnia on their traditional route, Vrhovine – Homoljac – Korenica – Vrpile – Krbava field, leading with them a huge number of prisoners. Since the Ottomans had to go through the narrow Vrpile pass, the Croatian leadership decided to make an ambush there. The Croatian army was led by ban of Croatia Ladislav of Egervár, Count Bernardin Frankopan and Mihovil Frankopan Slunjski.[5] Ivan Frankopan Cetinski also participated in the battle. The Croatians let most of the Ottoman army to enter the valley and then closed the passageway, deploying main part of the army in 4 rows. The Ottoman army was heavily defeated and had around 1,500 killed and 1,500 imprisoned in the battle, while their captives were released.[6][5] Later historical records mentioned that 18,000 Christian captives were saved.[7] 

Skutki

Król Władysław II przyznał Banowi Władysławowi miasto Steničnjak w Kordunie w nagrodę za zwycięstwo i 120 jeńców osmańskich wysłanych do króla [8]. Ta porażka zmusiła Turków do powstrzymania nalotów i ataków w roku następnym 1492. Turcy ponownie rozpoczęli swoje kampanie w 1493 roku, wybierając Hadıma Yakupa Paşę na sanjaka-beja Sanjaka z Bośni. Ta porażka była przyczyną najazdu na Chorwację w 1493 r., Który doprowadził do bitwy na polu Krbava w dniu 9 września 1493 r. [4] [9]

King Vladislaus II granted Ban Ladislav the town of Steničnjak in Kordun as a reward for the victory and the 120 Ottoman captives sent to the king.[8] This defeat forced the Ottomans to halt their raids and attacks during the following year, 1492. The Ottomans started their campaigns again in 1493 with the election of Hadım Yakup Paşa as the sanjak-bey of the Sanjak of Bosnia. This defeat was the cause of the 1493 raid into Croatia, resulting in the Battle of Krbava Field on 9 September 1493.[4][9] 

Przypisy

  1. Dragutin Pavličević: Krbavska bitka i njezine posljedice, 1997, p. 77
  2. 2,0 2,1 Vjekoslav Klaić: Povijest Hrvata od najstarijih vremena do svršetka XIX. stoljeća, Knjiga četvrta, Zagreb, 1988, s. 225
  3. Anđelko Mijatović: Bitka na Krbavskom polju 1493. godine; Školska knjiga, Zagreb, 2005, s. 146
  4. 4,0 4,1 Ive Mažuran: Povijest Hrvatske od 15. stoljeća do 18. stoljeća, s. 38
  5. 5,0 5,1 Anđelko Mijatović: Bitka na Krbavskom polju 1493. godine; Školska knjiga, Zagreb, 2005, s.41
  6. Vjekoslav Klaić: Povijest Hrvata od najstarijih vremena do svršetka XIX. stoljeća, Knjiga četvrta, Zagreb, 1988, s. 226
  7. Rudolf Horvat: Povijest Hrvatske I. (od najstarijeg doba do g. 1657.)/Hrvatska god. 1491.—1495.
  8. Hrvoje Kekez: Bernardin Frankapan i Krbavska bitka: je li spasio sebe i malobrojne ili je pobjegao iz boja?, Modruški zbornik, Vol.3 No.3, 2009, s. 79
  9. Anđelko Mijatović: Bitka na Krbavskom polju 1493. godine; Školska knjiga, Zagreb, 2005, s. 42

Bitwa w wąwozie Vrpilam

Ottoman wars in Europe
Hundred Years' Croatian-Ottoman War
Present-day Vrpile
Present-day Vrpile
Czas wrzesień 1491
Miejsce Vrpile pass (Vrpile gulch), Lika, Królestwo Chorwacji
Terytorium Imperium Osmańskie
Wynik Chorwackie zwycięstwo
Strony konfliktu
22px Królestwo Chorwacji 22px Imperium Ottomańskie
Dowódcy
Ladislav Egervári
Plik:Frangepán család címere.png Bernardin Frankapan
Ivan IX. Frankapan Cetinski
Mihovil Frankapan Slunjski
22px Mihaloğlu Hasan Bey
Siły
jednostki chorwackiego bana

jednostki chorwackiej szlachty

10,000–11,000[1] Akıncı
Straty
1,500[2] killed
1,500[2] imprisoned

1500 zabitych, 1500 schwytanych, utrata łupów [3]

{{{lokalizacja}}}

[[Plik:{{{mapa}}}|240x240px|alt=ilustracja|{{{opis mapy}}}]]
{{{opis mapy}}}
Podboje Turcji Osmańskiej

 ♦  Didymotyka  ♦  Bitwa pod Adrianopolem (1365)  ♦  Marica  ♦  Dubravnica  ♦  Bileća  ♦  Plocznik  ♦  Kosowe Pole (1389)  ♦  Rowina  ♦  Tyrnowo (1393)  ♦  Bitwa pod Nikopolis (1396)  ♦  Ankara  ♦  Powstanie w Bułgarii (1403)  ♦  Gallipoli  ♦  Siedmiogród (1438)  ♦  Jałomica (1442)  ♦  Zlatica (1443)  ♦  Warna (1444)  ♦  Kosowe Pole (1448)  ♦  Albulena (1457)  ♦  Serbia (1458)  ♦  Konstantynopol  ♦  Belgrad  ♦  Târgovişte (1462)  ♦  Kruja (1466)  ♦  Başkent  ♦  Vaslui (1475)  ♦  Valea Albă (1476)  ♦  Chlebowe Pole  ♦  Krbavsko Polje  ♦  Sapienza  ♦  Czałdyran  ♦  Mardż Dabik  ♦  Ar-Rajdanijja  ♦  Rodos ♦  Oblężenie Ostrovicy (1523)  ♦  Mohacz  ♦  Wiedeń (1529)

Hungary Arms.svg Wojny węgiersko-tureckie Emblem of Turkey.svg

Nikopolis (1396)  ♦  Oblężenie Belgradu (1440)  ♦  Jałomica (1442)  ♦  Sybin (1442)  ♦  Bitwa pod Zlaticą (1443)  ♦  Nisz (1443)  ♦  Bitwa pod Kunowicą (1444)  ♦  Kosowe Pole (1448)  ♦  Bitwa pod Kruševac (1454)  ♦  Bitwa pod Belgradem (1456)  ♦  Vaslui (1475)  ♦  Šabac (1476)  ♦  Bitwa na Chlebowym Polu (1479)  ♦  Bitwa w wawozie Vrpilam (1491)  ♦  Krbavsko Polje (1493)  ♦  Bitwa pod Dubicą (1513)  ♦  Oblężenie Zimony (1521)  ♦  Oblężenie Szabács (1521)  ♦  Upadek Belgradu (1521)  ♦  Oblężenie Ostrovicy (1523)  ♦  Upadek Petrovaradina (1526)  ♦  Bitwa pod Mohaczem (1526)  ♦  Bitwa pod Pusztamarót (1526)  ♦  Güns (1532)  ♦  Eger (1552)  ♦  Szigetvár (1566)  ♦  Calugareni (1595)

Plik:Flag of Croatia (Early 16th century–1526) (Border).svg Wojny chorwacko-tureckie Emblem of Turkey.svg

Glina  ♦  Bitwa nad Uną (1483)  ♦  Bitwa w wąwozie Vrpile (1491)  ♦  Bitwa na Krbavskim Polu (1493)  ♦  Zlatica (1443)  ♦  Bitwa pod Dubicą (1513)  ♦  Novigrad  ♦  Bitwa o Jajce (1518)  ♦  Plješevica  ♦  Oblężenie Knina (1522)  ♦  Oblężenie Klisa (1522)  ♦  Oblężenie Ostrovicy (1523)  ♦  Bitwa pod Mohaczem (1526)

Plik:Flag of Croatia (Early 16th century–1526) (Border).svg Wojny Chorwatów

Oblężenie Zary (1202)  ♦  IV wyprawa krzyżowa  ♦  V wyprawa krzyżowa  ♦  Bitwa na równinie Mohi (1241)  ♦  Bitwa pod Bliską (1322)  ♦  Oblężenie Zary (1345–46)  ♦  Bitwa pod Samoborem (1441)  ♦  Bitwa pod Zlaticą (1443)  ♦  Bitwa pod Warną (1444)  ♦  Bitwa nad Uną (1483)  ♦  Bitwa w wąwozie Vrpile (1491)  ♦  Bitwa na Krbavskim Polu (1493)  ♦  Bitwa pod Dubicą (1513)  ♦  Bitwa o Jajce (1518)  ♦  Oblężenie Knina (1522)  ♦  Oblężenie Ostrovicy (1523)  ♦  Bitwa pod Mohaczem (1526)  ♦  Węgierska kampania (1527–38)

  1. Vjekoslav Klaić: Povijest Hrvata od najstarijih vremena do svršetka XIX. stoljeća, Knjiga četvrta, Zagreb, 1988, p. 225
  2. 2,0 2,1 Vjekoslav Klaić: Povijest Hrvata od najstarijih vremena do svršetka XIX. stoljeća, Knjiga četvrta, Zagreb, 1988, p. 226
  3. Rudolf Horvat: 60. Povijest Hrvatske I. (R. Horvat)/Hrvatska god. 1491.—1495.