|
|
| (Nie pokazano 13 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) |
| Linia 1: |
Linia 1: |
| − | [[Kategoria:R]] | + | #PATRZ [[Иваниш Бериславић]] |
| − | {{Uwaga|
| |
| − | |strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Ivani%C5%A1_Berislavi%C4%87
| |
| − | |autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Ivani%C5%A1_Berislavi%C4%87&action=history
| |
| − | |nota = angielski
| |
| − | }}
| |
| | | | |
| − | {{Uwaga|
| + | [[Kategoria:Przekierowane]] |
| − | |strona = https://hr.wikipedia.org/wiki/Ivan_Berislavi%C4%87
| |
| − | |autorzy = https://hr.wikipedia.org/w/index.php?title=Ivan_Berislavi%C4%87&action=history
| |
| − | |nota = chorwacki
| |
| − | }}
| |
| − | | |
| − | {|
| |
| − | |
| |
| − | |}
| |
| − | | |
| − | {|
| |
| − | |-style="vertical-align:top;"
| |
| − | |
| |
| − | | |
| − | {{Redoslijed|
| |
| − | |poprzednik = [[Jovan Branković]]
| |
| − | |gl_članak_funkcija = [[Despot Królestwa Serbii]]<br />(1504–1514)
| |
| − | |następca = [[Stefan Branković]]
| |
| − | }}
| |
| − | | |
| − | {|
| |
| − | |
| |
| − | |}
| |
| − | | |
| − | '''Ivan (Ivaniš) Berislavić''' († 1514), chorwacki arystokrata rodu [[Berislavić]]. Kuzyn [https://hr.wikipedia.org/wiki/Franjo_Berislavi%C4%87 Franjo Berislavićia].
| |
| − | | |
| − | <ref>Vladimir Ćorović (13 January 2014). ''[https://books.google.com/books?id=eyyXAgAAQBAJ&pg=PT432 Istorija srpskog naroda]''. eBook Portal. str. 432–. GGKEY:XPENWQLDTZF.</ref>
| |
| − | | |
| − | == Kariera ==
| |
| − | | |
| − | Po śmierci despota [https://en.wikipedia.org/wiki/Jovan_Brankovi%C4%87 Jovana Brankovića] (1502) król Wegier [[Władysław II]] uczynił Ivaniša tymczasowym despotą Serbii. <ref>Karbić, Marija (December 2006). ''[http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=19646&lang=en"Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije"]'' (PDF). ''Historical Contributions'' (po chorwacku). Zagreb: Croatian Institute of History. '''31''' (31): 71–85. ISSN 0351-9767.</ref> Bez męskiego następcy dynastii [[Branković]], stanowisko to otrzymała rodzina [[Berislavić]] która była już spowinowacona z dynastią Branković poprzez małżeństwo kuzyna Ivaniš Franjo Berislavića i Barbary Frankopan, która była wdową po [https://en.wikipedia.org/wiki/Vuk_Grgurevi%C4%87 Vuku Brankoviću II]] '''[2]'''. ] Ponadto ich majątki graniczył ze sobą <ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ivani%C5%A1_Berislavi%C4%87#CITEREFIvi%C4%871914 Ivić 1914], s. 32.</ref>, a despot [https://en.wikipedia.org/wiki/%C4%90or%C4%91e_Brankovi%C4%87 Đorđe Branković], a także Jovan byli zwolennikami [[I. Mátyás|Macieja Korwina]], podobnie jak Berislavići '''[2]'''.
| |
| − | | |
| − | Niemniej jednak decyzja najwyraźniej nie została przyjęta z zadowoleniem w Serbii, gdzie lokalni kronikarze nie wspominali imienia Ivaniša, prawdopodobnie dlatego, że spodziewali się przywileju przejścia do serbskiego [https://en.wikipedia.org/wiki/Jak%C5%A1i%C4%87_noble_family domu Jakšića]], którzy również sprzyjali królowi węgierskiemu. '''[2]'''
| |
| − | | |
| − | Oficjalny akt uczynienia Ivaniša despotą został potwierdzony w styczniu 1504 r. w Budzie, gdy zaaranżowano małżeństwo Ivaniša z wdową po Jovanie, Jeleną (z domu Jakšić) i otrzymał tytuł despoty Serbii '''[2]'''. Samo małżeństwo zostało przełożone do maja 1504 r. z powodu choroby Jeleny '''[2]'''
| |
| − | | |
| − | Ivaniš został obrońcą Kościoła prawosławnego na Węgrzech, a w kartach podpisał się jako „W łasce Bożej despota Serbii”.
| |
| − | | |
| − | Obroną południowej granicy Królestwa Węgier zarządzał Berislavić jako despot, przy wsparciu Stefana, Marko and Petara Jakšićiów, [[Stjepan Bradač|Stefana Bradača]] oraz sił zbrojnych Belgradu i Šabaca. '''[2] [3]'''
| |
| − | | |
| − | Jego syn Stefan miał tytuł „Serbskiego Despota” aż do swojej porażki w bitwie przeciwko Turkom w 1535 r.
| |
| − | | |
| − | Ivaniš otrzymał dawny przydział Jovana, który Węgrzy skonfiskowali po jego śmierci. Jego rezydencja znajdowała się w Kupinik, w Śremie.
| |
| − | | |
| − | Ivaniš został również nazwany „Ban Jajce” w 1511 roku, zastępując Baltazara Alapicia. '''[2]''' <ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ivani%C5%A1_Berislavi%C4%87#CITEREFIvi%C4%871914 Ivić 1914], s. 35.</ref>
| |
| − | | |
| − | Ivaniš przysięgał, że zabezpieczy południowe granice Węgier i będzie lojalny wobec swego ludu. Miał także siedzibę w Brodzie nad Sawą, skąd nadzorował swoje miasta w Śremie i Slawonii, w tym banat Jajce.
| |
| − | | |
| − | Ponieważ jego obowiązki wiązały się ze znacznym wysiłkiem i kosztami finansowymi, wielokrotnie prosił króla węgierskiego o zwolnienie go ze służby jako bana Jajce w 1513 r., co król postanowił 25 maja. [2] To była ostatnia wzmianka o nim żyjącym i zakłada się, że zmarł w 1514 r., ponieważ jego żona despotka Jelena jest wymieniona jako ''Pan'' sił zbrojnych Despotatu. '''[2] [4]'''
| |
| − | | |
| − | == Izvori ==
| |
| − | {{izvori}}
| |
| − | | |
| − | === Źródła ===
| |
| − | * Ivić, Aleksa (1914). ''Istorija Srba u Ugarskoj od pada Smedereva do seobe pod Čarnojevićem (1495-1690)''. Privrednikova knijižara.
| |
| − | * Božanić, S. 2007, "Srem in the period between 1502 and 1526", Spomenica Istorijskog arhiva Srem, no. 6, str. 72–88.
| |
| − | * Aleksa Ivić: Istorija Srba u Vojvodini. Novi Sad 1929.
| |
| − | * Mitrović, K. 2008, "Povelja despotice Jelene Jakšić manastiru Hilandaru", Stari srpski arhiv, no. 7, str. 195–203.
| |
| − | * [http://www.rastko.rs/rastko-bl/istorija/corovic/istorija/5_2_l.html Rastko e-library], ''Istorija Srba''
| |
| − | * [https://web.archive.org/web/20110824012216/http://www.pravoslavlje.nl/foto_manastiri_crkve/crkva_sretenjska_krusedol.htm Crkva Sretenjska]
| |
| − | | |
| − | {{GLAVNIRASPORED:Berislavić, Ivan}}
| |
| − | | |
| − | [[Kategorija:Hrvatsko plemstvo]]
| |
| − | [[Kategorija:Hrvatska povijest 1102.-1527.]]
| |
| − | | |
| − | == Bibliografia ==
| |
| − | * http://www.rastko.rs/rastko-bl/istorija/corovic/istorija/5_2_l.html
| |
| − | | |
| − | {{Infobox royalty
| |
| − | |name = Ivaniš<br><small>Ivaniš Berislavić</small><br><small>Ivan Berislavić</small>
| |
| − | |full name = Ivaniš Berislavić
| |
| − | |posthumous name =
| |
| − | |image =
| |
| − | |caption =
| |
| − | |title = Serbian Despot
| |
| − | |succession= [[List of Serbian monarchs|Despot of Serbia]]
| |
| − | |reign = 1504–1514
| |
| − | |predecessor = [[Jovan Branković]]
| |
| − | |successor = [[Stjepan Berislavić]]
| |
| − | |spouse = Jelena Jakšić
| |
| − | |house = [[Berislavići Grabarski]]
| |
| − | |father =
| |
| − | |mother =
| |
| − | |religion = [[Catholic]]
| |
| − | |birth_date =
| |
| − | |birth_place =
| |
| − | |death_date =
| |
| − | |death_place =
| |
| − | |place of burial=
| |
| − | }}
| |
| − | | |
| − | '''Ivaniš Berislavić''' ({{lang-la|Joannes Berizlo}}) was the [[Serbian Despotate|Despot of the Kingdom of Serbia]] (''regni Rascie despotus''<ref name="Ćorović2014">{{cite book|author=Vladimir Ćorović|title=Istorija srpskog naroda|url=https://books.google.com/books?id=eyyXAgAAQBAJ&pg=PT432|date=13 January 2014|publisher=eBook Portal|pages=432–|id=GGKEY:XPENWQLDTZF}}</ref>) from 1504 to 1514.
| |
| − | | |
| − | == Tło ==
| |
| − | | |
| − | Ivaniš Berislavić był członkiem rodu Berislavić, chorwackiej rodziny szlacheckiej ze Slawonii, podległej Królestwu Węgier [2].
| |
| − | | |
| − | Ivaniš Berislavić was a member of the [[Berislavići Grabarski|House of Berislavić]], a Croatian noble family from [[Slavonia]], subordinate to the [[Kingdom of Hungary]].<ref name="karbic-2006">{{cite journal | url = http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=19646&lang=en | journal = Historical Contributions | publisher = Croatian Institute of History | location = Zagreb | issn = 0351-9767 | volume = 31 | number = 31 |date=December 2006 | title = Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije | first = Marija | last = Karbić | language = Croatian | pages = 71–85 | format = PDF}}</ref>
| |
| − | | |
| − | == Życie ==
| |
| − | | |
| − | Po śmierci despota Jovana Brankovića (1502) Władysław II Węgier uczynił Ivaniša Berislavića tymczasowym despotą Serbii. [2] Bez męskiego następcy dynastii Branković, stanowisko to otrzymała rodzina Berislavić, która była już spleciona z dynastią Branković z małżeństwem kuzyna Iwana Franjo Berislavića i Barbary Frankopan, która była wdową po Vuku Brankoviću II [2]. ] Ponadto ich majątki łączyły granice [3], a despot Đorđe Branković, a także Jovan byli zwolennikami Mathiasa Corvinusa, podobnie jak Berisławowie [2].
| |
| − | | |
| − | Jednak decyzja najwyraźniej nie została przyjęta z zadowoleniem w Serbii, gdzie lokalni kronikarze nie wspominają imienia Ivaniša Berislavicia, prawdopodobnie dlatego, że spodziewali się przywileju przejścia do serbskiego domu Jakšića, który również służył królowi węgierskiemu [ 2]
| |
| − | | |
| − | Oficjalny akt uczynienia Ivaniša despotą został potwierdzony przez Buddę w styczniu 1504 r., Kiedy zaaranżowano jego małżeństwo z wdową Jovana Jeleną (z domu Jakšić) i otrzymał tytuł despoty Serbii [2]. Samo małżeństwo zostało przełożone do maja 1504 r. Z powodu choroby Eleny [2].
| |
| − | | |
| − | Ivaniš został mianowany obrońcą Kościoła prawosławnego na Węgrzech, aw kartach podpisał: „W łasce Bożej despotę Serbii”.
| |
| − | | |
| − | Obroną południowej granicy Królestwa Węgier zajął się Berislavić jako despot, przy wsparciu Stevana, Marko i Petara Jakšića, Stjepana Bradača oraz sił zbrojnych Belgradu i Szabaca. [2] [3]
| |
| − | | |
| − | Jego syn Stefan miał tytuł „Serbskiego Despota” aż do swojej porażki w bitwie przeciwko Turkom w 1535 r.
| |
| − | | |
| − | Berislavić otrzymał dawny przydział Jovana, który Węgrzy skonfiskowali jego śmiercią. Jego rezydencja znajdowała się w Kupinik, w Śremie.
| |
| − | | |
| − | Berislavić został również nazwany „Ban of Jajce” w 1511 roku, zastępując Baltazara Alapicia. [2] [4]
| |
| − | | |
| − | Przysięgał zabezpieczyć południowe granice Węgier i był lojalny wobec swego ludu. Miał także siedzibę w Brod na Sawie, skąd oglądał swoje miasta w Śremie i Slawonii, w tym Jajce Banovina.
| |
| − | | |
| − | Ponieważ jego obowiązki wiązały się ze znacznym wysiłkiem, a także kosztami finansowymi, wielokrotnie prosił króla o usunięcie go ze służby jako Ban of Jajce w 1513 r., A król zastosował się 25 maja [2] To była ostatnia wzmianka o nim żyjącym, i przypuszczano, że zmarł w 1514 r., Ponieważ jego żona, despotyczna Elena, została wymieniona jako Pan sił zbrojnych Despota.
| |
| − | | |
| − | After the death of despot [[Jovan Branković]] (1502), [[Vladislaus II of Hungary]] made Ivaniš Berislavić the interim despot of Serbia.<ref name="karbic-2006"/> With no male successor to the [[Branković dynasty]], the position was given to the Berislavić family which had already been intertwined with the Branković dynasty with the marriage of Ivan's cousin [[Franjo Berislavić]] and Barbara [[House of Frankopan|Frankopan]], who had been the widow of [[Vuk Branković II]].<ref name="karbic-2006"/> In addition, their estates shared borders,<ref name="ivic-32"/> and despot [[Đorđe Branković]] as well as Jovan had been supporters of [[Mathias Corvinus]] just like the Berislavićs.<ref name="karbic-2006"/>
| |
| − | | |
| − | Nevertheless, the decision was apparently not welcomed in Serbia, where the local chroniclers would not mention Ivaniš Berislavić by name, likely because they had expected the privilege to pass to the Serbian [[House of Jakšić]], who were also in service of the Hungarian king.<ref name="karbic-2006"/>
| |
| − | | |
| − | The official act of making Ivaniš the despot was confirmed by January 1504 in [[Buda]], when his marriage with Jovan's widow [[Jelena Jakšić|Jelena]] (née Jakšić) was arranged, and he received the title of ''[[despot (title)|despot]] of Serbia''.<ref name="karbic-2006"/> The marriage itself was postponed until May 1504 because of Jelena's illness.<ref name="karbic-2006"/>
| |
| − | | |
| − | Ivaniš was put as [[protector (title)|protector]] of the [[Orthodox Church]] in Hungary, and in the charters he signed as "In God's Grace, the Despot of Serbia".
| |
| − | | |
| − | The defence of the southern border of the Kingdom of Hungary was handled by Berislavić as despot, with support of Stevan, Marko and Petar Jakšić, Stjepan Bradač, and the armed forces of [[Belgrade]] and [[Šabac]].<ref name="karbic-2006"/><ref name="ivic-32">{{harvnb|Ivić|1914|p=32}}</ref>
| |
| − | | |
| − | His son, Stefan, had the title of "Serbian Despot" until his defeat in battle against the Ottomans in 1535.
| |
| − | | |
| − | Berislavić received the former appanage of Jovan, which the Hungarians had confiscated with his death. His residence was at [[Kupinovo|Kupinik]], in [[Srem]].
| |
| − | | |
| − | Berislavić was also named the "Ban of [[Jajce]]" in 1511, replacing Baltazar Alapić.<ref name="karbic-2006"/><ref name="ivic-35"/>
| |
| − | | |
| − | He took an oath to secure the southern borders of Hungary and being loyal to his people. He also had a seat at [[Slavonski Brod|Brod]] on the [[Sava]], from where he viewed his cities in Srem and [[Slavonia]], including Jajce Banovina.
| |
| − | | |
| − | Because his duties involved a significant effort as well as financial cost, he repeatedly asked the Hungarian King to remove him from service as Ban of Jajce in 1513, and the King complied on May 25.<ref name="karbic-2006"/> This was the last mention of him alive, and he is assumed to have died in 1514, because his wife despot Jelena is mentioned as the Lord of the Despot's military forces.<ref name="karbic-2006"/><ref name="ivic-35">{{harvnb|Ivić|1914|p=35}}</ref>
| |
| − | | |
| − | <!-- ==Aftermath==
| |
| − | | |
| − | Godine 1521, turska vojska je krenula da osvoji Šabac. Pošto se Kupinik, rezidencija despotice Jelene, nalazio u blizini Šapca, despotica pošalje jednog čoveka Turcima, da javi kako će se pokoriti sultanu. Sultan pristane da joj poštedi zemlju. Radi tačnijeg sporazuma, pošalje sultan u Kupinik jednog tumača, ali se despotica, međutim, predomisli, pa pokupi svoje stvari i pobegne iz Kupinika u Ugarsku, a tumača pošalje kao roba ugarskom kralju.
| |
| − | | |
| − | Kad sultan sazna za ovo, naloži Bali-begu da zauzme Kupinik, a Mustafa paši da zauzme ostale gradove u Sremu. Posle zauzimanja Šapca, krenuo je sultan na Zemun i Beograd, a usput je svratio u Kupinik, da razgleda napuštene despotske dvorove. Bali-beg je u toku septembra 1521. razorio i spalio mnoga mesta u Sremu, kao Slankamen, Karlovce, Petrovaradin, Kamenicu, Čerević i Mitrovicu. Narod se u strahu spasavao bekstvom preko Dunava ispred turskih četa. Despotica Jelena se sklonila na slavonske posede familije Berislava.
| |
| − | | |
| − | Kao srpskog despota nasledio ga je sin Stevan Berislavić. -->
| |
| − | | |
| − | {{s-start}}
| |
| − | {{s-reg|}}
| |
| − | {{s-break}}
| |
| − | {{s-vac|last=[[Jovan Branković]]}}
| |
| − | {{s-ttl|title=Despot of the Kingdom of Serbia|years=1504–1514}}
| |
| − | {{s-aft|after=[[Stefan Berislavić]]}}
| |
| − | {{end}}
| |
| − | | |
| − | ==Przypisy==
| |
| − | {{izvori}}
| |
| − | | |
| − | == Źródła ==
| |
| − | | |
| − | * Ivić, Aleksa (1914). ''Istorija Srba u Ugarskoj od pada Smedereva do seobe pod Čarnojevićem (1495-1690)''. Privrednikova knijižara.
| |
| − | | |
| − | * Božanić, S. 2007, "Srem in the period between 1502 and 1526", Spomenica Istorijskog arhiva Srem, no. 6, str. 72–88.
| |
| − | | |
| − | * Aleksa Ivić: Istorija Srba u Vojvodini. Novi Sad 1929.
| |
| − | | |
| − | * Mitrović, K. 2008, "Povelja despotice Jelene Jakšić manastiru Hilandaru", Stari srpski arhiv, no. 7, str. 195–203.
| |
| − | | |
| − | * [http://www.rastko.rs/rastko-bl/istorija/corovic/istorija/5_2_l.html Rastko e-library], Istorija Srba
| |
| − | | |
| − | * [http://www.pravoslavlje.nl/foto_manastiri_crkve/crkva_sretenjska_krusedol.htm Crkva Sretenjska]
| |
| − | | |
| − | {{Serbian monarchs}}
| |
| − | | |
| − | {{-}}
| |
| − | | |
| − | {{SORTUJ:Berislavic, Ivanis}}
| |
| − | | |
| − | [[Kategoria:Berislavić]]
| |
| − | [[Kategoria:Chorwaccy szlachcice]]
| |
| − | [[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
| |
| − | [[Kategoria:Urodzeni w XV wieku]]
| |
| − | [[Kategoria:Władcy Serbii]]
| |
| − | [[Kategoria:Zmarli w XV wieku]]
| |
| − | [[Kategoria:Zmarli w 1514]] | |
