Délvidék: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 16: Linia 16:
 
[[File:Hungary in 1941 with territories annexed in 1938-1941.png|thumb|500px|left|Map of the [[Kingdom of Hungary]] in 1941; ''Délvidék'' is the green area in the south.]]
 
[[File:Hungary in 1941 with territories annexed in 1938-1941.png|thumb|500px|left|Map of the [[Kingdom of Hungary]] in 1941; ''Délvidék'' is the green area in the south.]]
  
'''Délvidék''' (pol. ''region południowy'', także „''ziemia południowa''” lub „''terytoria południowe''”) to historyczny termin polityczny odnoszący się do południowej części [[Królestwo Węgier|Królestwa Węgier]] <ref>''[http://mek.oszk.hu/02100/02115/html/1-1549.html "Délvidék"]''. Magyar Néprajzi Lexikon. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1977–1982. [dostep: 2012-12-25] (po węgiersku).</ref>. W dzisiejszym użyciu często odnosi się do regionu Wojwodiny w Serbii.
+
'''Délvidék''' (pol. ''region południowy'', także „''ziemia południowa''” lub „''terytoria południowe''”) to historyczny termin polityczny odnoszący się do południowej części [[Królestwo Węgier|Królestwa Węgier]] <ref name="Délvidék">''[http://mek.oszk.hu/02100/02115/html/1-1549.html "Délvidék"]''. Magyar Néprajzi Lexikon. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1977–1982. [dostep: 2012-12-25] (po węgiersku).</ref>. W dzisiejszym użyciu często odnosi się do regionu Wojwodiny w Serbii.
  
W średniowieczu, podobnie jak nazwy ''Alvidék'' („niższego lądu”) i ''Végvidék'' („pogranicza”), region południowy odnosił się do komitatów węgierskich ([[Verőce]], [[Pozsega]], [[Szerém]], [[Bács]], [[Torontál]], [[Temes]], [[Keve]]) i wasalnych banatów ([[banat Maczwy|Maczwy]], [[banat Ózora|Ózory]], [[banat Só|Só]], [[banat Severin|Severinu]]) poza Dunajem i Sawą. <ref>''[http://mek.oszk.hu/02100/02115/html/1-1549.html "Délvidék"]''. Magyar Néprajzi Lexikon. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1977–1982. [dostep: 2012-12-25] (po węgiersku).</ref>
+
W średniowieczu, podobnie jak nazwy ''Alvidék'' („niższego lądu”) i ''Végvidék'' („pogranicza”), region południowy odnosił się do komitatów węgierskich ([[Verőce]], [[Pozsega]], [[Szerém]], [[Bács]], [[Torontál]], [[Temes]], [[Keve]]) i wasalnych banatów ([[banat Maczwy|Maczwy]], [[banat Ózora|Ózory]], [[banat Só|Só]], [[banat Severin|Severinu]]) poza Dunajem i Sawą. <ref name="Délvidék" />
  
W XVIII i XIX wieku Délvidék odnosił się tylko do [[Bácska|Bácski]] i [[Banat]]u <ref>''[http://mek.oszk.hu/02100/02115/html/1-1549.html "Délvidék"]''. Magyar Néprajzi Lexikon. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1977–1982. [dostep: 2012-12-25] (po węgiersku).</ref>. Po rozczłonkowaniu Węgier w 1920 r. znaczenie to zostało jeszcze bardziej zawężone do obszarów dawnego Królestwa Węgier, przyłączonych do nowo utworzonego państwa jugosłowiańskiego <ref>''[http://mek.oszk.hu/02100/02115/html/1-1549.html "Délvidék"]''. Magyar Néprajzi Lexikon. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1977–1982. [dostep: 2012-12-25] (po węgiersku).</ref>. W drugiej wojnie światowej terytoria Jugosławii zajęte i przyłączone przez Węgry ([[Bačka]], część [[Baranya]], [[Međimurje]] i [[Prekmurje]]) zostały nazwane „terytoriami południowymi, którewrócił do ojczyzny” , Banat, podzielony między Rumunię a okupowaną przez Niemców Serbię, nie był już uważany za część koncepcji.
+
W XVIII i XIX wieku Délvidék odnosił się tylko do [[Bácska|Bácski]] i [[Banat]]u <ref name="Délvidék" />. Po rozczłonkowaniu Węgier w 1920 r. znaczenie to zostało jeszcze bardziej zawężone do obszarów dawnego Królestwa Węgier, przyłączonych do nowo utworzonego państwa jugosłowiańskiego <ref name="Délvidék" />. W drugiej wojnie światowej terytoria Jugosławii zajęte i przyłączone przez Węgry ([[Bačka]], część [[Baranya]], [[Međimurje]] i [[Prekmurje]]) zostały nazwane „terytoriami południowymi, którewrócił do ojczyzny” , Banat, podzielony między Rumunię a okupowaną przez Niemców Serbię, nie był już uważany za część koncepcji.
  
 
We współczesnym użyciu Délvidék ma kilka zastosowań. Może odnosić się do imponująco określonego obszaru północnego basenu panońskiego w Serbii, w tym Wojwodiny, regionu Belgradu i równiny Maczwy (Mačva), a także wschodniej Chorwacji ([[Baranya]] i [[Syrmia]] Zachodnia). Czasami ten termin jest używany (szczególnie przez irredentystę) w wąskim znaczeniu Wojwodiny, chociaż w dużej mierze został zastąpiony [[Vajdaság]], węgierską nazwą Wojwodiny <ref>''[http://mek.oszk.hu/02100/02115/html/5-1110.html "Vajdaság"]''. Magyar Néprajzi Lexikon. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1977–1982. [dostep: 2012-12-25] (po węgiersku).</ref>. ''Délvidék'' Hungarians" (Południowi Węgrzy) mogą odnosić się do Węgrów z Wojwodiny lub, w szerszym znaczeniu, zarówno do Węgrów z Wojwodiny, jak i Węgrów z Chorwacji.
 
We współczesnym użyciu Délvidék ma kilka zastosowań. Może odnosić się do imponująco określonego obszaru północnego basenu panońskiego w Serbii, w tym Wojwodiny, regionu Belgradu i równiny Maczwy (Mačva), a także wschodniej Chorwacji ([[Baranya]] i [[Syrmia]] Zachodnia). Czasami ten termin jest używany (szczególnie przez irredentystę) w wąskim znaczeniu Wojwodiny, chociaż w dużej mierze został zastąpiony [[Vajdaság]], węgierską nazwą Wojwodiny <ref>''[http://mek.oszk.hu/02100/02115/html/5-1110.html "Vajdaság"]''. Magyar Néprajzi Lexikon. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1977–1982. [dostep: 2012-12-25] (po węgiersku).</ref>. ''Délvidék'' Hungarians" (Południowi Węgrzy) mogą odnosić się do Węgrów z Wojwodiny lub, w szerszym znaczeniu, zarówno do Węgrów z Wojwodiny, jak i Węgrów z Chorwacji.

Wersja z 10:19, 15 maj 2020

Plik:Hungary in 1941 with territories annexed in 1938-1941.png
Map of the Kingdom of Hungary in 1941; Délvidék is the green area in the south.

Délvidék (pol. region południowy, także „ziemia południowa” lub „terytoria południowe”) to historyczny termin polityczny odnoszący się do południowej części Królestwa Węgier [1]. W dzisiejszym użyciu często odnosi się do regionu Wojwodiny w Serbii.

W średniowieczu, podobnie jak nazwy Alvidék („niższego lądu”) i Végvidék („pogranicza”), region południowy odnosił się do komitatów węgierskich (Verőce, Pozsega, Szerém, Bács, Torontál, Temes, Keve) i wasalnych banatów (Maczwy, Ózory, , Severinu) poza Dunajem i Sawą. [1]

W XVIII i XIX wieku Délvidék odnosił się tylko do Bácski i Banatu [1]. Po rozczłonkowaniu Węgier w 1920 r. znaczenie to zostało jeszcze bardziej zawężone do obszarów dawnego Królestwa Węgier, przyłączonych do nowo utworzonego państwa jugosłowiańskiego [1]. W drugiej wojnie światowej terytoria Jugosławii zajęte i przyłączone przez Węgry (Bačka, część Baranya, Međimurje i Prekmurje) zostały nazwane „terytoriami południowymi, którewrócił do ojczyzny” , Banat, podzielony między Rumunię a okupowaną przez Niemców Serbię, nie był już uważany za część koncepcji.

We współczesnym użyciu Délvidék ma kilka zastosowań. Może odnosić się do imponująco określonego obszaru północnego basenu panońskiego w Serbii, w tym Wojwodiny, regionu Belgradu i równiny Maczwy (Mačva), a także wschodniej Chorwacji (Baranya i Syrmia Zachodnia). Czasami ten termin jest używany (szczególnie przez irredentystę) w wąskim znaczeniu Wojwodiny, chociaż w dużej mierze został zastąpiony Vajdaság, węgierską nazwą Wojwodiny [2]. Délvidék Hungarians" (Południowi Węgrzy) mogą odnosić się do Węgrów z Wojwodiny lub, w szerszym znaczeniu, zarówno do Węgrów z Wojwodiny, jak i Węgrów z Chorwacji.

Zobacz także

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 "Délvidék". Magyar Néprajzi Lexikon. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1977–1982. [dostep: 2012-12-25] (po węgiersku).
  2. "Vajdaság". Magyar Néprajzi Lexikon. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1977–1982. [dostep: 2012-12-25] (po węgiersku).