Mizerykordia: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
(Utworzono nową stronę "Kategoria:2 Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii {{Uwaga polska| |strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Brocca |autorzy = https://pl.wikipedia.org...")
 
 
(Nie pokazano 2 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:2]]
+
[[Kategoria:0]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga polska|
 
{{Uwaga polska|
Linia 16: Linia 16:
  
 
[[Plik:Miséricorde.jpg|thumb|64px|Mizerykordia]]
 
[[Plik:Miséricorde.jpg|thumb|64px|Mizerykordia]]
 +
 
'''Mizerykordia''' ([[łacina|łac.]] ''misericordia'' – [[miłosierdzie]]) – krótki, wąski [[sztylet]] służący do dobijania rannego lub konającego przeciwnika (stąd nazwa), o mocnym [[sztych (broń)|sztychu]] oraz długiej [[głownia|klindze]] przystosowanej do pchnięcia przeciwnika ([[coup de grâce]]). Pochodny [[puginał]]u.
 
'''Mizerykordia''' ([[łacina|łac.]] ''misericordia'' – [[miłosierdzie]]) – krótki, wąski [[sztylet]] służący do dobijania rannego lub konającego przeciwnika (stąd nazwa), o mocnym [[sztych (broń)|sztychu]] oraz długiej [[głownia|klindze]] przystosowanej do pchnięcia przeciwnika ([[coup de grâce]]). Pochodny [[puginał]]u.
  
[[Plik:592201 dolnośląskie Krzeszów mauzoleum Piastów 6.JPG|thumb|left|215px|Mizerykordia - na pokrywie nagrobnej [[Bolko II Mały|Bolka II Świdnickiego]] w mauzoleum w [[Opactwo Cystersów w Krzeszowie|Krzeszowie]]{{r|Dziurla-s117}}.]]
+
[[Plik:592201 dolnośląskie Krzeszów mauzoleum Piastów 6.JPG|thumb|left|215px|Mizerykordia - na pokrywie nagrobnej [[Bolko II Mały|Bolka II Świdnickiego]] w mauzoleum w [[Opactwo Cystersów w Krzeszowie|Krzeszowie]]<ref>Henryk Dziurla: ''Krzeszów''. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1964, s. 117.</ref>.]]
  
Stanowiła ważną rolę w uzbrojeniu [[średniowiecze|średniowiecznego]] rycerstwa. Używana głównie w okresie późnego średniowiecza, gdy do użytku weszły [[zbroja płytowa|zbroje płytowe]] – dzięki wąskiemu [[Ostrze (broń)|ostrzu]] umożliwiała zadanie ciosu pomiędzy płytami pancerza lub nawet jego przebicie. Łączyła stosunkowo niewielkie rozmiary i wysoką skuteczność bojową. W wiekach [[XIII wiek|XIII]] – [[XV wiek|XV]] mizerykordię noszono obok [[miecz]]a, zawieszano z prawej strony pasa, od drugiej połowy [[XIV wiek|XIV w.]] mocowano na łańcuszku przytwierdzonym do napierśnika [[zbroja|zbroi]]. Pośród mizerykordii można wyróżnić dwie grupy broni – [[Nóż szturmowy|noże bojowe]] o [[głownia|głowni]] jednosiecznej oraz sztylety z głownią obusieczną. Mizerykordia charakteryzowała się również motywami zdobniczymi, co według niektórych historyków odróżnia ją od puginału, aczkolwiek nie zachował się żaden egzemplarz potwierdzający tę hipotezę<ref>{{cytuj książkę | autor = [[Andrzej Nadolski]]| tytuł = Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1350-1450.| miejsce = Łódź | wydawca = PAN| rok = 1990| strony = 124-130| isbn =  83-00-03284-3}}</ref><ref>{{cytuj książkę | autor = [[Andrzej Nadolski]]| tytuł = Broń i strój rycerstwa polskiego w średniowieczu| wydawca = Ossolineum| miejsce = Warszawa| rok = 1979| strony = 94| isbn = 83-04-00108-X}}</ref><ref>{{cytuj książkę | autor = Andrzej Nowakowski (red.)| tytuł = Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1450-1500| wydawca = [[Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu|UMK]]| miejsce = Toruń| rok = 1998| strony = 28-40| isbn = 83-231-0264-3}}</ref><ref>{{cytuj książkę | autor = Michał Gradowski| autor2 = [[Zdzisław Żygulski (junior)|Zdzisław Żygulski]]| tytuł = Słownik uzbrojenia historycznego| wydawca = [[Wydawnictwo Naukowe PWN|PWN]]| miejsce = Warszawa | rok = 2010| strony = 30| isbn = 978-83-01-16260-3}}</ref>.
+
Stanowiła ważną rolę w uzbrojeniu [[średniowiecze|średniowiecznego]] rycerstwa. Używana głównie w okresie późnego średniowiecza, gdy do użytku weszły [[zbroja płytowa|zbroje płytowe]] – dzięki wąskiemu [[Ostrze (broń)|ostrzu]] umożliwiała zadanie ciosu pomiędzy płytami pancerza lub nawet jego przebicie. Łączyła stosunkowo niewielkie rozmiary i wysoką skuteczność bojową. W wiekach [[XIII wiek|XIII]] – [[XV wiek|XV]] mizerykordię noszono obok [[miecz]]a, zawieszano z prawej strony pasa, od drugiej połowy [[XIV wiek|XIV w.]] mocowano na łańcuszku przytwierdzonym do napierśnika [[zbroja|zbroi]]. Pośród mizerykordii można wyróżnić dwie grupy broni – [[Nóż szturmowy|noże bojowe]] o [[głownia|głowni]] jednosiecznej oraz sztylety z głownią obusieczną. Mizerykordia charakteryzowała się również motywami zdobniczymi, co według niektórych historyków odróżnia ją od puginału, aczkolwiek nie zachował się żaden egzemplarz potwierdzający tę hipotezę.<ref>Andrzej Nadolski: ''Broń i strój rycerstwa polskiego w średniowieczu''. Warszawa: Ossolineum, 1979, s. 94. ISBN 83-04-00108-X.</ref><ref>Andrzej Nadolski: Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1350-1450.. Łódź: PAN, 1990, str. 28-40, 124-130. ISBN 83-00-03284-3.</ref><ref> Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski: ''Słownik uzbrojenia historycznego''. Warszawa: PWN, 2010, s. 30. ISBN 978-83-01-16260-3.</ref>
{{clear|left}}
 
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
Linia 29: Linia 29:
 
* [http://web.archive.org/web/20060514005213/http://www.moosecreekforge.com/images/k_Misericord%20Dec2001.jpg Zdjęcie reprodukcji mizerykordii]. [dostęp 09-12-2011]. [zarchiwizowane z [http://www.moosecreekforge.com/images/k_Misericord%20Dec2001.jpg tego adresu] (2006-05-14)].
 
* [http://web.archive.org/web/20060514005213/http://www.moosecreekforge.com/images/k_Misericord%20Dec2001.jpg Zdjęcie reprodukcji mizerykordii]. [dostęp 09-12-2011]. [zarchiwizowane z [http://www.moosecreekforge.com/images/k_Misericord%20Dec2001.jpg tego adresu] (2006-05-14)].
  
 
+
[[Kategoria:Broń]]
[[Kategoria;Broń]]
 
 
[[Kategoria:Sztylety]]
 
[[Kategoria:Sztylety]]

Aktualna wersja na dzień 08:42, 25 maj 2020

Mizerykordia (łac. misericordiamiłosierdzie) – krótki, wąski sztylet służący do dobijania rannego lub konającego przeciwnika (stąd nazwa), o mocnym sztychu oraz długiej klindze przystosowanej do pchnięcia przeciwnika (coup de grâce). Pochodny puginału.

Stanowiła ważną rolę w uzbrojeniu średniowiecznego rycerstwa. Używana głównie w okresie późnego średniowiecza, gdy do użytku weszły zbroje płytowe – dzięki wąskiemu ostrzu umożliwiała zadanie ciosu pomiędzy płytami pancerza lub nawet jego przebicie. Łączyła stosunkowo niewielkie rozmiary i wysoką skuteczność bojową. W wiekach XIIIXV mizerykordię noszono obok miecza, zawieszano z prawej strony pasa, od drugiej połowy XIV w. mocowano na łańcuszku przytwierdzonym do napierśnika zbroi. Pośród mizerykordii można wyróżnić dwie grupy broni – noże bojowe o głowni jednosiecznej oraz sztylety z głownią obusieczną. Mizerykordia charakteryzowała się również motywami zdobniczymi, co według niektórych historyków odróżnia ją od puginału, aczkolwiek nie zachował się żaden egzemplarz potwierdzający tę hipotezę.[2][3][4]

Przypisy

  1. Henryk Dziurla: Krzeszów. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1964, s. 117.
  2. Andrzej Nadolski: Broń i strój rycerstwa polskiego w średniowieczu. Warszawa: Ossolineum, 1979, s. 94. ISBN 83-04-00108-X.
  3. Andrzej Nadolski: Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1350-1450.. Łódź: PAN, 1990, str. 28-40, 124-130. ISBN 83-00-03284-3.
  4. Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski: Słownik uzbrojenia historycznego. Warszawa: PWN, 2010, s. 30. ISBN 978-83-01-16260-3.

Linki zewnętrzne