Bő Péter: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:1b]] |
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
|strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Peter_B%C5%91 | |strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Peter_B%C5%91 | ||
| Linia 30: | Linia 30: | ||
Urodził się w '''rodzie''' [[Bő]], pochodzącym z komitatu [[Somogy]], jako jeden z dwóch synów Istvána, który sam był synem Dersa. Jego starszy brat był duchownym [[Bő Mihály|Mihály]], [[biskup Zagrzebia|biskupem Zagrzebia]], a następnie [[arcybiskup Esztergom|arcybiskupem Esztergom]].<ref>Karácsonyi, János (1901). ''A magyar nemzetségek a XIV. század közepéig. I. kötet'' [''Rody węgierskie do połowy XIV wieku, t. 1'']. Hungarian Academy of Sciences. str. 275</ref> Poprzez niezidentyfikowaną ciotkę ze strony ojca (siostrę Istvána) Mihály i Péter byli spokrewnieni z członkami rodu Monoszló i jego wpływowymi współczesnymi członkami, braćmi [[Monoszló II. Egyed|Egyed]], [[Monoszló III. Gergely|Gergely]] i [[Monoszló III. Péter|Péter]].<ref name="Kovács">Kovács, Mihai (2015). [[https://eda.eme.ro/bitstream/handle/10598/29498/EME_EM_2015-1_001_KovacsMihai_MonoszloPeter.pdf?sequence=1 "'Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur'. Monoszló nb. Péter erdélyi püspök társadalmi és politikai kapcsolatai"] ['Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur'. Political and Social Relationships of Peter Monoszló Bishop of Transylvania] (PDF). ''Erdélyi Múzeum''. 77 (1): str. 2-3, 10, 239.</ref> | Urodził się w '''rodzie''' [[Bő]], pochodzącym z komitatu [[Somogy]], jako jeden z dwóch synów Istvána, który sam był synem Dersa. Jego starszy brat był duchownym [[Bő Mihály|Mihály]], [[biskup Zagrzebia|biskupem Zagrzebia]], a następnie [[arcybiskup Esztergom|arcybiskupem Esztergom]].<ref>Karácsonyi, János (1901). ''A magyar nemzetségek a XIV. század közepéig. I. kötet'' [''Rody węgierskie do połowy XIV wieku, t. 1'']. Hungarian Academy of Sciences. str. 275</ref> Poprzez niezidentyfikowaną ciotkę ze strony ojca (siostrę Istvána) Mihály i Péter byli spokrewnieni z członkami rodu Monoszló i jego wpływowymi współczesnymi członkami, braćmi [[Monoszló II. Egyed|Egyed]], [[Monoszló III. Gergely|Gergely]] i [[Monoszló III. Péter|Péter]].<ref name="Kovács">Kovács, Mihai (2015). [[https://eda.eme.ro/bitstream/handle/10598/29498/EME_EM_2015-1_001_KovacsMihai_MonoszloPeter.pdf?sequence=1 "'Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur'. Monoszló nb. Péter erdélyi püspök társadalmi és politikai kapcsolatai"] ['Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur'. Political and Social Relationships of Peter Monoszló Bishop of Transylvania] (PDF). ''Erdélyi Múzeum''. 77 (1): str. 2-3, 10, 239.</ref> | ||
| − | Z racji pozycji jego kuzyna [[Monoszló III. Péter]]a, [[biskup Siedmiogrodu|biskupa Siedmiogrodu]], Péter Bő został mianowany [[Przywódca Seklerów|wodzem Seklerów]] przez króla [[III. András|Andrzeja III]] w 1294 r., W tym samym czasie, gdy [[Kán III. László]] objął urząd [[Wojewoda|wojewody Siedmiogrodu]]<ref name="Kovács" />, podczas gdy Mihály Bő został '''wielkim przełożonym''' Siedmiogrodu<ref name="Kovács" /> Péter po raz pierwszy pojawił się jako przywódca Seklerów w karcie królewskiej 29 czerwca 1294 r., gdy był członkiem specjalnej delegacji badającej '''zbrodnię''' między obywatelami Esztergom, miejscowego kapituły i duchownych Kościoła św. Tomasza.<ref name="Kordé">Kordé, Zoltán (2001). ''A székely ispáni méltóság kezdeteiről'' [''O pochodzeniu urzędu przywódcy Seklerów'']. W: Barbu, Violeta; Tüdős S., Kinga (red.). ''Historia manet. Volum omagial. Demény Lajos emlékkönyv''. Editura Kriterion. str. 205-206.</ref> W grudniu 1294 r. [[Monoszló II. Egyed]] podarował [[Atyina]] (dziś Voćin, Chorwacja) braciom Mihály i Péter, '''powierzając''' Kapitułę Peczu, '''aby wesprzeć jego nauczanie'''. Darowizna ziemi została potwierdzona przez Andrzeja III w dniu 9 stycznia 1295 r.<ref name="Kordé" /> 19 lutego 1299 r. Péter był nadal określany jako ''przywódca Seklerów'', gdy był obecny podczas umowy '''posiadania''' między '''[[skarbnik|skarbnikiem królewskim]]''' [[Rátót II. Domokos]] a [[Sártványeczse Gyula]]. Według '''nieautentycznej karty''' Péter nadal sprawował urząd w następnym roku.<ref name="Kordé" /> [[Kán III. László]] przejął kontrolę nad całym Siedmiogrodem po śmierci [[III. András|Andrzeja III]] w 1301 r. W trakcie ''Interregnum'' przejął także administrację ziemi seklerskiej, w związku z czym godność ''przywódcy Seklerów'' '''stała się gołosłowna''' do 1315 r., gdy [[I. Károly|Karol]] przywrócił królewski autorytet po śmierci Kána.<ref>Kordé, Zoltán (2016). ''Közigazgatás [Administration]; Katonáskodó székelyek az írott forrásokban'' [Seklerscy wojownicy w źródłach pisanych]. W: Benkő, Elek; Oborni, Teréz (red.). ''Székelyföld története, I. kötet: A kezdetektől 1562-ig''. Magyar Tudományos Akadémia Bölcsészettudományi Kutatóközpont, Erdélyi Múzeum-Egyesület, Haáz Rezső Múzeum. str. 175</ref> | + | Z racji pozycji jego kuzyna [[Monoszló III. Péter]]a, [[biskup Siedmiogrodu|biskupa Siedmiogrodu]], Péter Bő został mianowany [[Przywódca Seklerów|wodzem Seklerów]] przez króla [[III. András|Andrzeja III]] w 1294 r., W tym samym czasie, gdy [[Kán III. László]] objął urząd [[Wojewoda|wojewody Siedmiogrodu]]<ref name="Kovács" />, podczas gdy Mihály Bő został '''wielkim przełożonym''' Siedmiogrodu<ref name="Kovács" /> Péter po raz pierwszy pojawił się jako przywódca Seklerów w karcie królewskiej 29 czerwca 1294 r., gdy był członkiem specjalnej delegacji badającej '''zbrodnię''' między obywatelami Esztergom, miejscowego kapituły i duchownych Kościoła św. Tomasza.<ref name="Kordé">Kordé, Zoltán (2001). ''A székely ispáni méltóság kezdeteiről'' [''O pochodzeniu urzędu przywódcy Seklerów'']. W: Barbu, Violeta; Tüdős S., Kinga (red.). ''Historia manet. Volum omagial. Demény Lajos emlékkönyv''. Editura Kriterion. str. 205-206.</ref> W grudniu 1294 r. [[Monoszló II. Egyed]] podarował [[Atyina]] (dziś Voćin, Chorwacja) braciom Mihály i Péter, '''powierzając''' Kapitułę Peczu, '''aby wesprzeć jego nauczanie'''. Darowizna ziemi została potwierdzona przez Andrzeja III w dniu 9 stycznia 1295 r.<ref name="Kordé" /> 19 lutego 1299 r. Péter był nadal określany jako ''przywódca Seklerów'', gdy był obecny podczas umowy '''posiadania''' między '''[[skarbnik|skarbnikiem królewskim]]''' [[Rátót II. Domokos]] a [[Sártványeczse Gyula]]. Według '''nieautentycznej karty''' Péter nadal sprawował urząd w następnym roku.<ref name="Kordé" /> [[Kán III. László]] przejął kontrolę nad całym Siedmiogrodem po śmierci [[III. András|Andrzeja III]] w 1301 r. W trakcie ''Interregnum'' przejął także administrację ziemi seklerskiej, w związku z czym godność ''przywódcy Seklerów'' '''stała się gołosłowna''' do 1315 r., gdy [[I. Károly|Karol]] przywrócił królewski autorytet po śmierci Kána.<ref>Kordé, Zoltán (2016). ''Közigazgatás [Administration]; Katonáskodó székelyek az írott forrásokban'' [''Seklerscy wojownicy w źródłach pisanych'']. W: Benkő, Elek; Oborni, Teréz (red.). ''Székelyföld története, I. kötet: A kezdetektől 1562-ig''. Magyar Tudományos Akadémia Bölcsészettudományi Kutatóközpont, Erdélyi Múzeum-Egyesület, Haáz Rezső Múzeum. str. 175</ref> |
[[Monoszló Egyed]] sporządził swoją pierwszą wolę i testament w 1298 r., gdy to formalnie adoptował swoich matczynych krewnych (kuzynów) Mihály i Péter. Egyed podarował im zamek [[Darnóc]] (dziś Slatinski Drenovac, Chorwacja), ale zarówno Péter, jak i Mihály zmarli przed Egyedem.<ref name="Kovács" /> Tak więc w 1308 r. Egyed zmienił swoją ostatnią wolę i testament w taki sposób, że jego zięć, Miklós i jego bracia z '''rodziny''' [[Nyék]] z klanu [Aba]] otrzymali Darnóc, '''a przypieczętowała Péter Bő w tym czasie'''. Zgodnie ze wspomnianą '''nieautentyczną''' '''kartą''' z dnia 28 października 1300 r. król Andrzej III zezwolił Péter Bő na przekazanie Darnóc swojej żonie. Przypuszcza się, że dokument został sfałszowany na korzyść żony Pétera (obecnie wdowy) na początku XIV wieku, ponieważ w rzeczywistości jej mąż nigdy nie był właścicielem majątku.<ref name="Kordé" /> | [[Monoszló Egyed]] sporządził swoją pierwszą wolę i testament w 1298 r., gdy to formalnie adoptował swoich matczynych krewnych (kuzynów) Mihály i Péter. Egyed podarował im zamek [[Darnóc]] (dziś Slatinski Drenovac, Chorwacja), ale zarówno Péter, jak i Mihály zmarli przed Egyedem.<ref name="Kovács" /> Tak więc w 1308 r. Egyed zmienił swoją ostatnią wolę i testament w taki sposób, że jego zięć, Miklós i jego bracia z '''rodziny''' [[Nyék]] z klanu [Aba]] otrzymali Darnóc, '''a przypieczętowała Péter Bő w tym czasie'''. Zgodnie ze wspomnianą '''nieautentyczną''' '''kartą''' z dnia 28 października 1300 r. król Andrzej III zezwolił Péter Bő na przekazanie Darnóc swojej żonie. Przypuszcza się, że dokument został sfałszowany na korzyść żony Pétera (obecnie wdowy) na początku XIV wieku, ponieważ w rzeczywistości jej mąż nigdy nie był właścicielem majątku.<ref name="Kordé" /> | ||
| Linia 42: | Linia 42: | ||
* Kordé, Zoltán (2001). ''A székely ispáni méltóság kezdeteiről'' [''O pochodzeniu urzędu przywódcy Seklerów'']. W: Barbu, Violeta; Tüdős S., Kinga (red.). ''Historia manet. Volum omagial. Demény Lajos emlékkönyv''. Editura Kriterion. str. 199–207. OCLC 909140187. | * Kordé, Zoltán (2001). ''A székely ispáni méltóság kezdeteiről'' [''O pochodzeniu urzędu przywódcy Seklerów'']. W: Barbu, Violeta; Tüdős S., Kinga (red.). ''Historia manet. Volum omagial. Demény Lajos emlékkönyv''. Editura Kriterion. str. 199–207. OCLC 909140187. | ||
| − | * Kordé, Zoltán (2016). ''Közigazgatás [Administration]; Katonáskodó székelyek az írott forrásokban'' [Seklerscy wojownicy w źródłach pisanych]. W: Benkő, Elek; Oborni, Teréz (red.). ''Székelyföld története, I. kötet: A kezdetektől 1562-ig''. Magyar Tudományos Akadémia Bölcsészettudományi Kutatóközpont, Erdélyi Múzeum-Egyesület, Haáz Rezső Múzeum. str. 168–180, 305–320. ISBN 978-606-739-040-7. | + | * Kordé, Zoltán (2016). ''Közigazgatás [Administration]; Katonáskodó székelyek az írott forrásokban'' [''Seklerscy wojownicy w źródłach pisanych'']. W: Benkő, Elek; Oborni, Teréz (red.). ''Székelyföld története, I. kötet: A kezdetektől 1562-ig''. Magyar Tudományos Akadémia Bölcsészettudományi Kutatóközpont, Erdélyi Múzeum-Egyesület, Haáz Rezső Múzeum. str. 168–180, 305–320. ISBN 978-606-739-040-7. |
* Kovács, Mihai (2015). [[https://eda.eme.ro/bitstream/handle/10598/29498/EME_EM_2015-1_001_KovacsMihai_MonoszloPeter.pdf?sequence=1 "'Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur'. Monoszló nb. Péter erdélyi püspök társadalmi és politikai kapcsolatai"] ['Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur'. Political and Social Relationships of Peter Monoszló Bishop of Transylvania] (PDF). ''Erdélyi Múzeum''. 77 (1): str. 1–13. [dostep:2016-12-2]. | * Kovács, Mihai (2015). [[https://eda.eme.ro/bitstream/handle/10598/29498/EME_EM_2015-1_001_KovacsMihai_MonoszloPeter.pdf?sequence=1 "'Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur'. Monoszló nb. Péter erdélyi püspök társadalmi és politikai kapcsolatai"] ['Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur'. Political and Social Relationships of Peter Monoszló Bishop of Transylvania] (PDF). ''Erdélyi Múzeum''. 77 (1): str. 1–13. [dostep:2016-12-2]. | ||
Wersja z 12:32, 20 cze 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Bő Péter, także Fogas Péter († po 1300 r.), węgierski szlachcic. KarieraUrodził się w rodzie Bő, pochodzącym z komitatu Somogy, jako jeden z dwóch synów Istvána, który sam był synem Dersa. Jego starszy brat był duchownym Mihály, biskupem Zagrzebia, a następnie arcybiskupem Esztergom.[1] Poprzez niezidentyfikowaną ciotkę ze strony ojca (siostrę Istvána) Mihály i Péter byli spokrewnieni z członkami rodu Monoszló i jego wpływowymi współczesnymi członkami, braćmi Egyed, Gergely i Péter.[2] Z racji pozycji jego kuzyna Monoszló III. Pétera, biskupa Siedmiogrodu, Péter Bő został mianowany wodzem Seklerów przez króla Andrzeja III w 1294 r., W tym samym czasie, gdy Kán III. László objął urząd wojewody Siedmiogrodu[2], podczas gdy Mihály Bő został wielkim przełożonym Siedmiogrodu[2] Péter po raz pierwszy pojawił się jako przywódca Seklerów w karcie królewskiej 29 czerwca 1294 r., gdy był członkiem specjalnej delegacji badającej zbrodnię między obywatelami Esztergom, miejscowego kapituły i duchownych Kościoła św. Tomasza.[3] W grudniu 1294 r. Monoszló II. Egyed podarował Atyina (dziś Voćin, Chorwacja) braciom Mihály i Péter, powierzając Kapitułę Peczu, aby wesprzeć jego nauczanie. Darowizna ziemi została potwierdzona przez Andrzeja III w dniu 9 stycznia 1295 r.[3] 19 lutego 1299 r. Péter był nadal określany jako przywódca Seklerów, gdy był obecny podczas umowy posiadania między skarbnikiem królewskim Rátót II. Domokos a Sártványeczse Gyula. Według nieautentycznej karty Péter nadal sprawował urząd w następnym roku.[3] Kán III. László przejął kontrolę nad całym Siedmiogrodem po śmierci Andrzeja III w 1301 r. W trakcie Interregnum przejął także administrację ziemi seklerskiej, w związku z czym godność przywódcy Seklerów stała się gołosłowna do 1315 r., gdy Karol przywrócił królewski autorytet po śmierci Kána.[4] Monoszló Egyed sporządził swoją pierwszą wolę i testament w 1298 r., gdy to formalnie adoptował swoich matczynych krewnych (kuzynów) Mihály i Péter. Egyed podarował im zamek Darnóc (dziś Slatinski Drenovac, Chorwacja), ale zarówno Péter, jak i Mihály zmarli przed Egyedem.[2] Tak więc w 1308 r. Egyed zmienił swoją ostatnią wolę i testament w taki sposób, że jego zięć, Miklós i jego bracia z rodziny Nyék z klanu [Aba]] otrzymali Darnóc, a przypieczętowała Péter Bő w tym czasie. Zgodnie ze wspomnianą nieautentyczną kartą z dnia 28 października 1300 r. król Andrzej III zezwolił Péter Bő na przekazanie Darnóc swojej żonie. Przypuszcza się, że dokument został sfałszowany na korzyść żony Pétera (obecnie wdowy) na początku XIV wieku, ponieważ w rzeczywistości jej mąż nigdy nie był właścicielem majątku.[3] Przypisy
Źródła
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
