Győr Jakab: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
| Linia 25: | Linia 25: | ||
|} | |} | ||
| − | '''Győr Jakab''', także ''Óvári Jacob'' lub ''Kéméndi Jakab'' (pol. ''Jakub Győr'' (* nieznana, | + | '''Győr Jakab''', także ''Óvári Jacob'' lub ''Kéméndi Jakab'' (pol. ''Jakub Győr'' (* nieznana, † 1314÷5), węgierski szlachcic niemieckiego pochodzenia. Protoplasta rodzin szlacheckich [[Gyulai]], [[Geszti]] i [[Kéméndi]]. |
==Życie== | ==Życie== | ||
| Linia 31: | Linia 31: | ||
Jakab urodził się w '''rodzinie''' [[Óvár]] '''klanu''' [[Győr]] jako jeden z dwóch synów [[Győr I. Konrád|Konráda I]], [[Stolnik|stolnika królewskiego]]. Jego bratem był [[Győr III. István|István III]] (fl. 1302-14). Miał także dwie siostry; Katalin, która wyszła za mąż za [[Rátót Miske]]; stali się oni bezpośrednimi przodkami znakomitej rodziny [[Batthyány]]; i niezidentyfikowana siostra, która poślubiła miejscowego szlachcica '''[[Balog George]]''' z Harsány. | Jakab urodził się w '''rodzinie''' [[Óvár]] '''klanu''' [[Győr]] jako jeden z dwóch synów [[Győr I. Konrád|Konráda I]], [[Stolnik|stolnika królewskiego]]. Jego bratem był [[Győr III. István|István III]] (fl. 1302-14). Miał także dwie siostry; Katalin, która wyszła za mąż za [[Rátót Miske]]; stali się oni bezpośrednimi przodkami znakomitej rodziny [[Batthyány]]; i niezidentyfikowana siostra, która poślubiła miejscowego szlachcica '''[[Balog George]]''' z Harsány. | ||
Jakab poślubił Ilonę, córkę [[Kán Miklós]]a z gałęzi Siklós. W ich małżeństwie urodziło się troje lub czworo dzieci: Miklós był pierwszym członkiem rodziny [[Gyulai]] (obecnie [[Belvárdgyula]]), a także przodkiem jego gałęzi rodziny [[Geszti]], podczas gdy [[Győr III. Konrád|Konráda III]] osiadł w [[Kéménd]] (dziś Máriakéménd) i został głową rodziny [[Kéméndi]]. Jakab miał także dwie córki: [[Csala|Csalę]], która została zaręczona z Jakabem, synem [[Mizse]] i nieznaną z imienia córkę, która poślubiła [[Hontpázmány Cibak]] (prawdopodobnie jest identyczna z Csalą).<ref name="Engel" /> | Jakab poślubił Ilonę, córkę [[Kán Miklós]]a z gałęzi Siklós. W ich małżeństwie urodziło się troje lub czworo dzieci: Miklós był pierwszym członkiem rodziny [[Gyulai]] (obecnie [[Belvárdgyula]]), a także przodkiem jego gałęzi rodziny [[Geszti]], podczas gdy [[Győr III. Konrád|Konráda III]] osiadł w [[Kéménd]] (dziś Máriakéménd) i został głową rodziny [[Kéméndi]]. Jakab miał także dwie córki: [[Csala|Csalę]], która została zaręczona z Jakabem, synem [[Mizse]] i nieznaną z imienia córkę, która poślubiła [[Hontpázmány Cibak]] (prawdopodobnie jest identyczna z Csalą).<ref name="Engel" /> | ||
| − | |||
| − | |||
Po raz pierwszy wspomniano o nim we współczesnych zapisach w 1282 r., gdy jego leciwy ojciec Konrád I został już wydalony z posiadłości ziemskich w północno-zachodnich Węgrzech przez potężną rodzinę [[Kőszegi]]. Jakab i jego brat István III mieszkali w komitacie [[Baranya]]. Tam Jakab uwikłał się w konflikt z [[Kemény, synem Lőrinc]]a, przodkiem rodziny [[Cseményi]], którego '''wojska spłonęły i zginęły''' w jego trzech wioskach, zamordowały sześciu włoskich poddanych i schwytali samego Jakaba. Odkupił swoją wolność za 100 srebrnych denarów. W 1285 r. kapituła Pécs oświadczyła, że czyn Kemény jest niezgodny z prawem i bezzasadny, i nakazała zapłatę odszkodowania.<ref name="Karácsonyi">Karácsonyi, János (1901). ''A magyar nemzetségek a XIV. század közepéig. II. kötet'' [''Węgierskie rody do połowy XIV wieku, Vol. 2'']. Hungarian Academy of Sciences. str. 100.</ref> Nowa siedziba gałęzi [[Óvár]] została zbudowana w [[Kéménd]] na początku lat 90. XII wieku, gdzie mieszkał również Jakab.<ref name="Engel1996">Engel, Pál (1996). ''Magyarország világi archontológiája, 1301–1457, I.'' [''Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I'']. História, MTA Történettudományi Intézete. str. 339.</ref> Gdy dominacja [[Kőszegi]] stopniowo rozszerzyła się na region [[Baranya]], zarówno Konrád, jak i Jakab stali się lojalnym zwolennikami węgierskiego króla [[III. András|Andrzeja III]]. Jakab został mianowany [[Stolnik|stolnikiem królewskim]] na krótki czas w 1291 roku.<ref name="Zsoldos2011">Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archontologia Węgier, 1000–1301'']. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. str. 61, 171, 314.</ref> W następnym roku działał jako [[ispán]] w komitacie [[Moson]]<ref name="Zsoldos2011" />, ale pozycja ta była jedynie nominalna, ponieważ terytorium komitatu zostało zajęte przez [[Kőszegi]]ch od 1280 roku. Przede wszystkim Jakab pojawił się po stronie ojca we współczesnych dokumentach. | Po raz pierwszy wspomniano o nim we współczesnych zapisach w 1282 r., gdy jego leciwy ojciec Konrád I został już wydalony z posiadłości ziemskich w północno-zachodnich Węgrzech przez potężną rodzinę [[Kőszegi]]. Jakab i jego brat István III mieszkali w komitacie [[Baranya]]. Tam Jakab uwikłał się w konflikt z [[Kemény, synem Lőrinc]]a, przodkiem rodziny [[Cseményi]], którego '''wojska spłonęły i zginęły''' w jego trzech wioskach, zamordowały sześciu włoskich poddanych i schwytali samego Jakaba. Odkupił swoją wolność za 100 srebrnych denarów. W 1285 r. kapituła Pécs oświadczyła, że czyn Kemény jest niezgodny z prawem i bezzasadny, i nakazała zapłatę odszkodowania.<ref name="Karácsonyi">Karácsonyi, János (1901). ''A magyar nemzetségek a XIV. század közepéig. II. kötet'' [''Węgierskie rody do połowy XIV wieku, Vol. 2'']. Hungarian Academy of Sciences. str. 100.</ref> Nowa siedziba gałęzi [[Óvár]] została zbudowana w [[Kéménd]] na początku lat 90. XII wieku, gdzie mieszkał również Jakab.<ref name="Engel1996">Engel, Pál (1996). ''Magyarország világi archontológiája, 1301–1457, I.'' [''Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I'']. História, MTA Történettudományi Intézete. str. 339.</ref> Gdy dominacja [[Kőszegi]] stopniowo rozszerzyła się na region [[Baranya]], zarówno Konrád, jak i Jakab stali się lojalnym zwolennikami węgierskiego króla [[III. András|Andrzeja III]]. Jakab został mianowany [[Stolnik|stolnikiem królewskim]] na krótki czas w 1291 roku.<ref name="Zsoldos2011">Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archontologia Węgier, 1000–1301'']. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. str. 61, 171, 314.</ref> W następnym roku działał jako [[ispán]] w komitacie [[Moson]]<ref name="Zsoldos2011" />, ale pozycja ta była jedynie nominalna, ponieważ terytorium komitatu zostało zajęte przez [[Kőszegi]]ch od 1280 roku. Przede wszystkim Jakab pojawił się po stronie ojca we współczesnych dokumentach. | ||
| − | |||
| − | |||
Po śmierci Konrád w latach 1299–1302 Jakab został głową '''rodziny'''. W czasach [[Interregnum]] (1301–1310) miał różne konflikty i procesy sądowe ze swoimi sąsiadami, opactwem Pécsvárad i swoim szwagrem [[Rátót Miske]]. Czasami po 1300 r. urodzona jako muzułmanaka szlachetna Eyza (lub Ejze) namówiła Jamesa, aby przyczynił się do wymuszonych zaręczyn jego córki Csali i siostrzeńca Eyzi Jakaba (syna zmarłego [[palatyn]]a [[Mizse]]). W tym czasie Csala miała mniej niż 7 lat. Gdy osiągnęła dorosłość w 1319 r., zerwała zaręczyny.<ref>Bartha, Annamária (2012). ''Hatalmaskodás és nők 1301–1323 közötti okleveles források tükrében'' [''Akty Władców i Kobiet w dokumentach w latach 1301–1323'']". W: Kiss P., Attila; Piti, Ferenc; Szabados, György (eds.). Középkortörténeti tanulmányok 7. University of Szeged. str. 330.</ref> W 1300 roku Jakab stopniowo tracił swoje posiadłości w komitacie [[Baranya]]. Około 1313 r. [[Kőszegi Ivàn]] zajął zamek [[Kéménd]].<ref name="Engel1996" /> Jakab zmarł niedługo potem, pod koniec 1314 r. lub na początku 1315 r.<ref name="Zsoldos2011" /> Jego dzieci były jeszcze nieletnie podczas jego śmierci.<ref name="Karácsonyi" /> | Po śmierci Konrád w latach 1299–1302 Jakab został głową '''rodziny'''. W czasach [[Interregnum]] (1301–1310) miał różne konflikty i procesy sądowe ze swoimi sąsiadami, opactwem Pécsvárad i swoim szwagrem [[Rátót Miske]]. Czasami po 1300 r. urodzona jako muzułmanaka szlachetna Eyza (lub Ejze) namówiła Jamesa, aby przyczynił się do wymuszonych zaręczyn jego córki Csali i siostrzeńca Eyzi Jakaba (syna zmarłego [[palatyn]]a [[Mizse]]). W tym czasie Csala miała mniej niż 7 lat. Gdy osiągnęła dorosłość w 1319 r., zerwała zaręczyny.<ref>Bartha, Annamária (2012). ''Hatalmaskodás és nők 1301–1323 közötti okleveles források tükrében'' [''Akty Władców i Kobiet w dokumentach w latach 1301–1323'']". W: Kiss P., Attila; Piti, Ferenc; Szabados, György (eds.). Középkortörténeti tanulmányok 7. University of Szeged. str. 330.</ref> W 1300 roku Jakab stopniowo tracił swoje posiadłości w komitacie [[Baranya]]. Około 1313 r. [[Kőszegi Ivàn]] zajął zamek [[Kéménd]].<ref name="Engel1996" /> Jakab zmarł niedługo potem, pod koniec 1314 r. lub na początku 1315 r.<ref name="Zsoldos2011" /> Jego dzieci były jeszcze nieletnie podczas jego śmierci.<ref name="Karácsonyi" /> | ||
Wersja z 13:52, 21 cze 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Győr Jakab, także Óvári Jacob lub Kéméndi Jakab (pol. Jakub Győr (* nieznana, † 1314÷5), węgierski szlachcic niemieckiego pochodzenia. Protoplasta rodzin szlacheckich Gyulai, Geszti i Kéméndi. ŻycieJakab urodził się w rodzinie Óvár klanu Győr jako jeden z dwóch synów Konráda I, stolnika królewskiego. Jego bratem był István III (fl. 1302-14). Miał także dwie siostry; Katalin, która wyszła za mąż za Rátót Miske; stali się oni bezpośrednimi przodkami znakomitej rodziny Batthyány; i niezidentyfikowana siostra, która poślubiła miejscowego szlachcica Balog George z Harsány. Jakab poślubił Ilonę, córkę Kán Miklósa z gałęzi Siklós. W ich małżeństwie urodziło się troje lub czworo dzieci: Miklós był pierwszym członkiem rodziny Gyulai (obecnie Belvárdgyula), a także przodkiem jego gałęzi rodziny Geszti, podczas gdy Konráda III osiadł w Kéménd (dziś Máriakéménd) i został głową rodziny Kéméndi. Jakab miał także dwie córki: Csalę, która została zaręczona z Jakabem, synem Mizse i nieznaną z imienia córkę, która poślubiła Hontpázmány Cibak (prawdopodobnie jest identyczna z Csalą).[1] Po raz pierwszy wspomniano o nim we współczesnych zapisach w 1282 r., gdy jego leciwy ojciec Konrád I został już wydalony z posiadłości ziemskich w północno-zachodnich Węgrzech przez potężną rodzinę Kőszegi. Jakab i jego brat István III mieszkali w komitacie Baranya. Tam Jakab uwikłał się w konflikt z Kemény, synem Lőrinca, przodkiem rodziny Cseményi, którego wojska spłonęły i zginęły w jego trzech wioskach, zamordowały sześciu włoskich poddanych i schwytali samego Jakaba. Odkupił swoją wolność za 100 srebrnych denarów. W 1285 r. kapituła Pécs oświadczyła, że czyn Kemény jest niezgodny z prawem i bezzasadny, i nakazała zapłatę odszkodowania.[2] Nowa siedziba gałęzi Óvár została zbudowana w Kéménd na początku lat 90. XII wieku, gdzie mieszkał również Jakab.[3] Gdy dominacja Kőszegi stopniowo rozszerzyła się na region Baranya, zarówno Konrád, jak i Jakab stali się lojalnym zwolennikami węgierskiego króla Andrzeja III. Jakab został mianowany stolnikiem królewskim na krótki czas w 1291 roku.[4] W następnym roku działał jako ispán w komitacie Moson[4], ale pozycja ta była jedynie nominalna, ponieważ terytorium komitatu zostało zajęte przez Kőszegich od 1280 roku. Przede wszystkim Jakab pojawił się po stronie ojca we współczesnych dokumentach. Po śmierci Konrád w latach 1299–1302 Jakab został głową rodziny. W czasach Interregnum (1301–1310) miał różne konflikty i procesy sądowe ze swoimi sąsiadami, opactwem Pécsvárad i swoim szwagrem Rátót Miske. Czasami po 1300 r. urodzona jako muzułmanaka szlachetna Eyza (lub Ejze) namówiła Jamesa, aby przyczynił się do wymuszonych zaręczyn jego córki Csali i siostrzeńca Eyzi Jakaba (syna zmarłego palatyna Mizse). W tym czasie Csala miała mniej niż 7 lat. Gdy osiągnęła dorosłość w 1319 r., zerwała zaręczyny.[5] W 1300 roku Jakab stopniowo tracił swoje posiadłości w komitacie Baranya. Około 1313 r. Kőszegi Ivàn zajął zamek Kéménd.[3] Jakab zmarł niedługo potem, pod koniec 1314 r. lub na początku 1315 r.[4] Jego dzieci były jeszcze nieletnie podczas jego śmierci.[2] After the death of Conrad between 1299 and 1302, James became patron of the family. During the era of interregnum (1301–1310), he had various conflicts and lawsuits with his neighbors, the Pécsvárad Abbey and his brother-in-law Miske Rátót. Sometimes after 1300, the Muslim-born noble Eyza (or Ejze) persuaded James to contribute the forced betrothal of his daughter Csala and Eyza's nephew James (son of the late Palatine Mizse). During that time Csala was less than 7 years old. When she reached adulthood in 1319, she broke off the engagement.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} In 1300s, James gradually lost his estates in Baranya County. Around 1313, John Kőszegi seized Kéménd Castle.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} James died not long after, in late 1314 or early 1315.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} His children were still minors during his time of death.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} Przypisy
Źródła
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
