|
|
| (Nie pokazano 9 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) |
| Linia 1: |
Linia 1: |
| − | [[Kategoria:1]] | + | #PATRZ [[Müriokephaloni csata]] |
| − | {{Uwaga polska|
| |
| − | |strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_pod_Myriokefalon
| |
| − | |autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Bitwa_pod_Myriokefalon&action=history
| |
| − | |nota = polski
| |
| − | }}
| |
| | | | |
| − | {|
| + | [[Kategoria:Przekierowane]] |
| − | |
| |
| − | |}
| |
| − | | |
| − | {|
| |
| − | |-style="vertical-align:top;"
| |
| − | |
| |
| − | | |
| − | '''Bitwa pod Myriokefalon''' – bitwa stoczona [[17 września]] [[1176]] roku w pobliżu opuszczonej twierdzy Myriokefalon na przełęczy Tziwritze w centralnej [[Anatolia|Anatolii]] pomiędzy wojskami [[Cesarstwo Bizantyńskie|Cesarstwa Bizantyńskiego]] i [[Seldżukidzi|Turkami Seldżuckimi]] z [[Sułtanat Rumu|Sułtanatu Rumu]], zakończona zwycięstwem tych ostatnich.
| |
| − | | |
| − | == Przed bitwą ==
| |
| − | W latach [[1158]]-[[1161]] cesarz bizantyński [[Manuel I Komnen]] podjął szereg zwycięskich kampanii przeciwko Sułtanatowi Rumu. Fakt ten skłonił sułtana [[Kilidż Arslan II|Kilidż Arslana II]] do szukania zgody z Manuelem. Wiosną [[1162]] roku przybył on do [[Konstantynopol]]a i stał się [[wasal]]em cesarza, przyrzekł dostarczyć mu oddziałów wojskowych i przekazać miasto [[Sivas]] (bizantyńska Sebastea) wraz z otaczającym je regionem. Kilidż Arslan nie wykonał jednak postanowień tego traktatu, a spokój ze strony Bizancjum wykorzystał na rozszerzanie swojego terytorium kosztem wschodnich sąsiadów jego państwa, [[Daniszmendydzi|Daniszmendydów]]. Poniewczasie Manuel zorientował się, że układ z roku [[1162]] przyniósł korzyści tylko sułtanatowi, więc postanowił naprawić swój błąd, uderzając wprost na jego stolicę, [[Konya|Konyę]] (bizantyńskie Ikonion). Wojna pomiędzy obydwoma państwami wybuchła w roku [[1175]], kiedy Kilidż Arslan odmówił oddania swoich Daniszmendydzkich zdobyczy. Manuel najpierw zajął opuszczoną fortecę [[Dorylaion|Doryleum]], która ze względu na swe położenie była wygodnym punktem do odpierania ataków tureckich koczowników na posiadłości bizantyńskie. Wzniósł również twierdzę, która dominowała nad podejściami do Konyi z kierunku północnego. Pod koniec [[1175]] roku wyruszył w kierunku źródeł rzeki [[Menderes|Meander]], gdzie ufortyfikował Chomę – wiązało się to z podejściem do Konyi od zachodu. Próbował także zdobyċ miasto Amasea na północy, co zagroziłoby seldżuckiemu panowaniu na terenach zdobytych od Daniszmendydów, próba ta jednak nie powiodła się. Wtedy wysłał inne siły, aby przechwyciły [[Niksar]] (bizantyńska Neocezarea), około 100 km dalej na wschód, co miało stanowić dywersję podczas uderzenia na Konyę.
| |
| − | | |
| − | == Bitwa ==
| |
| − | Po tak starannych przygotowaniach latem [[1176]] roku Manuel zebrał armię i postanowił zaatakować Konyę przez dolinę Meandra. Była to trudna trasa, ale zarazem najkrótsza droga przez tureckie terytorium. Kilidż Arslan oczekiwał posiłków ze wschodu, w celu zyskania na czasie przedstawił więc propozycję rozmów pokojowych, którą Manuel jednak odrzucił. Po dotarciu do swojej bazy w Chomie Manuel wraz z armią wyruszył ku opuszczonej fortecy Myriokefalon. Ze względu na tabory, zawierające sprzęt oblężniczy mający zapewnić zdobycie seldżuckiej stolicy, marsz był bardzo powolny. Sułtan zdecydował się oczekiwać Bizantyńczyków za Myriokefalon na [[przełęcz]]y zwanej Tziwritze. Najbardziej wrażliwą na atak częścią rozciągniętej na kilka kilometrów bizantyńskiej kolumny były znajdujące się w straży tylnej tabory, nad którymi czuwał sam cesarz. Straż przednia nie miała trudności w sforsowaniu przełęczy, lecz po jej przejściu Turcy uderzyli na prawe skrzydło ariergardy, dowodzone przez Baldwina z Antiochii. Jego oddziały zostały przyparte do stromych zboczy południowej strony przełęczy, bez możliwości manewru. Baldwin zginął, a jego ludzie ponieśli ciężkie straty. Ich klęska umożliwiła Turkom zablokowanie centrum przełęczy, tak że tabory musiały stanąć, niezdolne do ruszenia ani do tyłu, ani do przodu. Manuel był bliski decyzji opuszczenia armii, od czego odwiódł go dowódca straży tylnej, Andronik Kontostefanos, któremu po pewnym czasie udało się przebić do straży przedniej. Armia bizantyńska jako całość nie poniosła szczególnie ciężkich strat, z wyjątkiem straży tylnej, ale straciła cały sprzęt oblężniczy, tak że dalszy marsz na Konyę nie miał sensu.
| |
| − | | |
| − | == Znaczenie bitwy ==
| |
| − | Manuel natychmiast przyjął zaproponowane przez Kilidż Arslana warunki pokojowe, które przewidywały zburzenie fortyfikacji, które wzniósł w [[Dorylaion|Doryleum]] i Chomie, jednak gdy znalazł się na terytorium bizantyńskim, odmówił ich uznania jako podpisanych pod przymusem. W odwecie sułtan w roku następnym dokonał najazdu na dolinę Meandra, ale został całkowicie rozbity przez siły bizantyńskie. Także następne kampanie przeciwko Bizancjum za życia Manuela nie były dla Turków zbyt pomyślne.
| |
| − | | |
| − | Mimo tego sam Manuel w liście do Konstantynopola porównywał znaczenie swojej porażki do [[Bitwa pod Manzikertem|bitwy pod Manzikertem]], a opinię tę podzielali współcześni mu kronikarze. Po bitwie pod Myriokefalon Bizancjum było jeszcze w stanie skutecznie bronić się przed Turkami, ale nie było już mowy o jakiejkolwiek ofensywie w celu odzyskania centralnej Anatolii. Równowaga strategiczna pomiędzy cesarstwem a Sułtanatem Rumu wyraźnie uległa zachwianiu na korzyść tego ostatniego, a tę tendencję miał jeszcze pogłębić rozkład bizantyńskiego systemu władzy po śmierci Manuela, analogiczny do wojen domowych w cesarstwie po bitwie pod Manzikertem. Bizancjum zmierzało do swojego końca jako imperium, zaś Sułtanat Rumu zaczął przejmować jego pozycję potęgi w Anatolii.
| |
| − | | |
| − | == Przypisy ==
| |
| − | {{Przypisy}}
| |
| − | | |
| − | == Bibliografia ==
| |
| − | * [[Michael Angold]], ''Cesarstwo Bizantyńskie 1025-1204. Historia polityczna'', Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, Wrocław, 1993, {{ISBN|83-04-03974-5}}.
| |
| − | | |
| − | {{Wojna infobox
| |
| − | |nazwa = Bitwa pod Myriokefalon
| |
| − | |epoka = średniowiecze
| |
| − | |konflikt = Wojny bizantyńsko-seldżuckie
| |
| − | |grafika = Crusades surprised by turks.jpg
| |
| − | |opis grafiki = Bitwa pod Myriokefalonem
| |
| − | |czas = [[17 września]] [[1176]] roku
| |
| − | |miejsce = przełęcz Tzwiritze koło Myriokefalon w [[Anatolia|Anatolii]]
| |
| − | |terytorium =
| |
| − | |przyczyna = próba zdobycia [[Konya|Konyi]] przez cesarza [[Manuel I Komnen|Manuela I]]
| |
| − | |wynik = klęska Bizantyńczyków
| |
| − | |strona1 = [[Cesarstwo Bizantyńskie|Bizancjum]], [[Królestwo Węgier]]<ref>László Markó: Great Honours of the Hungarian State, Magyar Könyvklub Publisher, Budapest 2000. {{ISBN|963-547-085-1}}.</ref>
| |
| − | |strona2 = [[Sułtanat Rumu]]
| |
| − | |dowódca1 = [[Manuel I Komnen]]
| |
| − | |dowódca2 = [[Kilidż Arslan II]]
| |
| − | |siły1 = nieznane
| |
| − | |siły2 = nieznane
| |
| − | |straty1 = sprzęt oblężniczy i kilka tysięcy ludzi
| |
| − | |straty2 = nieznane
| |
| − | |kod mapy = Turcja
| |
| − | |współrzędne =
| |
| − | |commons =
| |
| − | }}
| |
| − | | |
| − | {{SORTUJ:Myriokefalon, Bitwa pod}}
| |
| − | | |
| − | [[Kategoria:Bitwy Bizancjum]]
| |
| − | [[Kategoria:Bitwy Sułtanatu Rumu]]
| |
| − | [[Kategoria:Wydarzenia 1176]]
| |
| − | [[Kategoria:Bitwy Węgrów]]
| |
| − | [[Kategoria:Importowane]] | |
