Albrecht I. (HRR): Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (Zastępowanie tekstu - ", † " na ", † ")
 
(Nie pokazano 8 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:0p]]
+
[[Kategoria:0]]
 +
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga polska|
 
{{Uwaga polska|
 
|strona  = https://pl.wikipedia.org/wiki/Albrecht_I_Habsburg
 
|strona  = https://pl.wikipedia.org/wiki/Albrecht_I_Habsburg
Linia 14: Linia 15:
 
  |
 
  |
  
'''Albrecht I Habsburg''' (ur. [[1255]], zm. [[1 maja]] [[1308]] nad rzeką [[Reuss (rzeka)|Reuss]] koło [[Brugg]]) – od [[1282]] [[władcy Austrii|książę Austrii]], od [[1298]] [[władcy Niemiec|król Niemiec]]. Pochowany w [[Spira|Spirze]].
+
'''Albrecht I.''' (pol. ''Albrecht I Habsburg'', węg. ''I. Albert'', chor. ''Albert I.'', cz. ''Albrecht I. Habsburský'', słow. ''Albrecht I.'') (* 1255, † 1 maja [[1308]] nad rzeką [[Reuss (rzeka)|Reuss]] koło [[Brugg]]) – od [[1282]] [[władcy Austrii|książę Austrii]], od [[1298]] [[władcy Niemiec|król Niemiec]]. Pochowany w [[Spira|Spirze]].
  
 
W [[1282]] r., za zgodą elektorów [[Rzesza|Rzeszy]], ojciec, król Rudolf I, nadał Albrechtowi w [[lenno]] Księstwo Austrii, dziedzictwo po wymarłych [[Babenbergowie|Babenbergach]]. Rudolf starał się zapewnić synowi sukcesję w Niemczech, jednak elektorzy obawiali się rosnącej potęgi rodu Habsburgów. Albrecht zdobył jednak tron w lipcu [[1298]], kiedy wybrano go w [[Moguncja|Moguncji]] jako [[antykról]]a przeciwko królowi [[Adolf z Nassau|Adolfowi]] von [[Księstwo Nassau|Nassau]]. Koronował się miesiąc później w [[Akwizgran]]ie. Albrecht zwyciężył przeciwnika w [[bitwa pod Göllheim|bitwie pod Göllheim]] i stał się jedynowładcą [[Rzesza|Rzeszy]].
 
W [[1282]] r., za zgodą elektorów [[Rzesza|Rzeszy]], ojciec, król Rudolf I, nadał Albrechtowi w [[lenno]] Księstwo Austrii, dziedzictwo po wymarłych [[Babenbergowie|Babenbergach]]. Rudolf starał się zapewnić synowi sukcesję w Niemczech, jednak elektorzy obawiali się rosnącej potęgi rodu Habsburgów. Albrecht zdobył jednak tron w lipcu [[1298]], kiedy wybrano go w [[Moguncja|Moguncji]] jako [[antykról]]a przeciwko królowi [[Adolf z Nassau|Adolfowi]] von [[Księstwo Nassau|Nassau]]. Koronował się miesiąc później w [[Akwizgran]]ie. Albrecht zwyciężył przeciwnika w [[bitwa pod Göllheim|bitwie pod Göllheim]] i stał się jedynowładcą [[Rzesza|Rzeszy]].
Linia 42: Linia 43:
 
* [[Otto Wesoły]] ([[23 lipca]] [[1301]] – [[17 lutego]] [[1339]]), [[władcy Austrii|książę Austrii]]
 
* [[Otto Wesoły]] ([[23 lipca]] [[1301]] – [[17 lutego]] [[1339]]), [[władcy Austrii|książę Austrii]]
 
* Jutta ([[1302]]-[[1329]]), żona hrabiego [[Ludwik VI von Öttingen|Ludwika VI von Öttingen]]
 
* Jutta ([[1302]]-[[1329]]), żona hrabiego [[Ludwik VI von Öttingen|Ludwika VI von Öttingen]]
 
{{Królowie niemieccy}}
 
{{Władcy Austrii}}
 
  
 
|
 
|
 
{{Władca infobox
 
{{Władca infobox
  |władca            = Albrecht I Habsburg
+
  |władca            = Albrecht I. (niem.)<br>Albrecht I Habsburg (pol.)<br>[[I. Albert]] (węg.)<br>Albert I. (chor.)<br>Albrecht I. Habsburský (cz.)<br>Albrecht I. (słow.)
 
  |imiona            =  
 
  |imiona            =  
 
  |tytulatura        = Z łaski Bożej król Rzymian, książę Austrii i Styrii, pan Karnioli, Marchii Wendyjskiej i Port Naon, hrabia Habsburga i Kyburga, landgraf Alzacji
 
  |tytulatura        = Z łaski Bożej król Rzymian, książę Austrii i Styrii, pan Karnioli, Marchii Wendyjskiej i Port Naon, hrabia Habsburga i Kyburga, landgraf Alzacji
Linia 90: Linia 88:
 
}}
 
}}
 
|}
 
|}
 +
 +
{{SORTUJ:Habsburgowie, Albrecht 01}}
  
 
[[Kategoria:Habsburgowie]]
 
[[Kategoria:Habsburgowie]]
 +
[[Kategoria:Dynasta]]
 +
[[Kategoria:Królowie Niemiec]]
 
[[Kategoria:Władcy Austrii]]
 
[[Kategoria:Władcy Austrii]]
 
[[Kategoria:Władcy Niemiec]]
 
[[Kategoria:Władcy Niemiec]]
Linia 101: Linia 103:
 
[[Kategoria:Władcy Turyngii]]
 
[[Kategoria:Władcy Turyngii]]
 
[[Kategoria:Margrabiowie Miśni]]
 
[[Kategoria:Margrabiowie Miśni]]
[[Kategoria:Importowane]]
 

Aktualna wersja na dzień 15:47, 6 sie 2020

Albrecht I. (pol. Albrecht I Habsburg, węg. I. Albert, chor. Albert I., cz. Albrecht I. Habsburský, słow. Albrecht I.) (* 1255, † 1 maja 1308 nad rzeką Reuss koło Brugg) – od 1282 książę Austrii, od 1298 król Niemiec. Pochowany w Spirze.

W 1282 r., za zgodą elektorów Rzeszy, ojciec, król Rudolf I, nadał Albrechtowi w lenno Księstwo Austrii, dziedzictwo po wymarłych Babenbergach. Rudolf starał się zapewnić synowi sukcesję w Niemczech, jednak elektorzy obawiali się rosnącej potęgi rodu Habsburgów. Albrecht zdobył jednak tron w lipcu 1298, kiedy wybrano go w Moguncji jako antykróla przeciwko królowi Adolfowi von Nassau. Koronował się miesiąc później w Akwizgranie. Albrecht zwyciężył przeciwnika w bitwie pod Göllheim i stał się jedynowładcą Rzeszy.

Albrecht próbował zdobyć dla Habsburgów sukcesję hrabstw Holandii i Zelandii w Niderlandach. Na tym tle doszło do konfliktu z elektorami-arcybiskupami Moguncji Gerardem II z Eppsteinu, Kolonii Wigboldem z Holte i Trewiru Dietrichem von Nassau oraz palatynem Renu Rudolfem I Wittelsbachem. Na próbę pozbawienia go tronu król odpowiedział odebraniem majątków królewskich, które elektorzy bezprawnie zajęli, oraz anulowaniem ceł nałożonych od 1250 r. na kupców i szlachtę w Nadrenii. Znacznie osłabiło to siłę nadreńskich elektorów. Konsekwentnie później prowadził politykę popierania miast i obrony chłopów.

Nieprzyjazne były stosunki pomiędzy Albrechtem a papiestwem. W 1295 r., jeszcze jako książę austriacki Albrecht zawarł sojusz z przeciwnikiem papieża Bonifacego VIII, królem FrancjiFilipem IV. Ponadto Albrecht nie zabiegał o poparcie papieża, a ten uważał się za zwierzchnika władzy królewskiej i cesarskiej w Niemczech. Z czasem zmienił politykę wobec Bonifacego, licząc na możliwość koronowania się na cesarza. Zerwał przyjazne stosunki z Francją i popierał sukcesję Andegawenów, podopiecznych papieża, na Węgrzech.

W 1306 r., gdy zamordowano Wacława III, nadał Czechy w lenno swojemu synowi, Rudolfowi III. Rudolf zmarł jednak w 1307 r., a przejęcie władzy w Czechach przez Habsburgów nie udało się.

W 1307 r. Albrecht wyprawił się do Turyngii przeciw landgrafowi Fryderykowi I z rodu Wettynów. Poprzednik Albrechta, Adolf z Nassau, wykupił kraj od poprzedniego władcy, landgrafa Albrechta II Wyrodnego, ale ten ostatni został usunięty z tronu. Król próbował przywrócić zależnego od Korony władcę, lecz został pokonany w bitwie pod Luckau w maju tego roku.

Albrecht I zginął zamordowany przez bratanka Jana Parricidę.

Małżeństwa i potomstwo

Albrecht ożenił się 20 grudnia 1274 r. z Elżbietą Tyrolską, córką hrabiego Tyrolu Meinharda II i Elżbiety Wittelsbach, córki księcia Bawarii Ottona II i miał z nią razem siedmiu synów i pięć córek:

Albrecht I. (niem.)
Albrecht I Habsburg (pol.)
I. Albert (węg.)
Albert I. (chor.)
Albrecht I. Habsburský (cz.)
Albrecht I. (słow.)

Z łaski Bożej król Rzymian, książę Austrii i Styrii, pan Karnioli, Marchii Wendyjskiej i Port Naon, hrabia Habsburga i Kyburga, landgraf Alzacji
Plik:Albrecht Erste Habsburg.jpg
Król Rzymian (Niemiec)
Okres od 1298
do 1308
Poprzednik Adolf z Nassau
Następca Henryk VII Luksemburski
Książę Austrii
(razem z Rudolfem II (do 1283) i
Rudolfem III (1298-1307))
Okres od 1282
do 1308
Poprzednik Rudolf I Habsburg
Następca Leopold I i Fryderyk III
Dane biograficzne
Dynastia Habsburgowie
Państwo {{{państwo}}}
Urodziny 1255
Śmierć 1 maja 1308
Ojciec Rudolf I Habsburg
Matka Gertruda von Hohenberg