Pargalı İbrahim Pasza: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 3 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
−
[[Kategoria:2]]
+
[[Kategoria:0]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga polska|
 
{{Uwaga polska|
Linia 17: Linia 17:
 
[[Plik:Pargalı İbrahim Paşa.jpg|thumb|250px|Pargali Ibrahim Pasza]]
 
[[Plik:Pargalı İbrahim Paşa.jpg|thumb|250px|Pargali Ibrahim Pasza]]
  
−
'''Pargali Ibrahim Pasza''' (tur. ''Pargalı İbrahim Paşa''), * [[1493]] w [[Parga|Pardze]]<ref name="Bakker">M. Kiel, [http://books.google.com/books?id=hAUVAAAAIAAJ&pg=PA312&dq=Parga%2Bibrahim+Pasha%2Bgreek&hl=el&ei=sCVdTIaoA8_-sQb1gNG4Bw&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=3&ved=0CDoQ6AEwAjgU#v=onepage&q=%22Ibrahim%20was%20the%20son%20of%20a%20Greek%20fisherman%20from%20the%20Epirot%20town%20of%20Parga%22&f=false ''Yenice Vardar (Vardar Yenicesi-Giannitsa) A forgotten Turkish cultural centre in Macedonia of the 15th and 16th century''], w:''Studia Byzantina et Neohellenica Neerlandica'', E.J.Brill, Leiden, 1972. ISBN 978-90-04-03552-2, str. 312.</ref>, [[Republika Wenecka]], † 15 marca [[1536]] w [[Konstantynopol]]u), znany też jako '''''Frenk Ibrahim Pasza''''' – [[wielki wezyr]] w [[Imperium Osmańskie|Imperium Osmańskim]].
+
'''Pargalı İbrahim Paşa''', znany też jako '''''Frenk Ibrahim Pasza''''' (pol. ''Pargali Ibrahim Pasza'', węg. ''Pargali Ibrahim'') (* [[1493]] w [[Parga|Pardze]]<ref name="Bakker">M. Kiel, [http://books.google.com/books?id=hAUVAAAAIAAJ&pg=PA312&dq=Parga%2Bibrahim+Pasha%2Bgreek&hl=el&ei=sCVdTIaoA8_-sQb1gNG4Bw&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=3&ved=0CDoQ6AEwAjgU#v=onepage&q=%22Ibrahim%20was%20the%20son%20of%20a%20Greek%20fisherman%20from%20the%20Epirot%20town%20of%20Parga%22&f=false ''Yenice Vardar (Vardar Yenicesi-Giannitsa) A forgotten Turkish cultural centre in Macedonia of the 15th and 16th century''], w:''Studia Byzantina et Neohellenica Neerlandica'', E.J.Brill, Leiden, 1972. ISBN 978-90-04-03552-2, str. 312.</ref>, [[Republika Wenecka]], † 15 marca [[1536]] w [[Konstantynopol]]u) – [[wielki wezyr]] w [[Imperium Osmańskie|Imperium Osmańskim]].
 
Pochodził z rodziny greckich chrześcijan – rybaków z Pargi{{r|Bakker}}. W latach 1523–1536 sprawował urząd wielkiego wezyra. Brał udział w [[bitwa pod Mohaczem|bitwie pod Mohaczem]] (1526), dowodził [[Oblężenie Wiednia (1529)|oblężeniem Wiednia (1529)]], a w latach 1532–1534 walczył z powodzeniem jako naczelny wódz w [[Wojna persko-turecka (1532-1555)|I wojnie turecko-perskiej]]. Wielki wezyr był człowiekiem świetnie wykształconym, zarówno w zakresie strategii wojennej, jak i dyplomacji (znał 8 języków). Wenecjanie nazywali go  "Wspaniałym". Pasza patronował także sztuce. Zgromadził dużą kolekcję obrazów i rzeźb. Do dziś w jego dawnym pałacu znajduje się muzeum malarstwa.
 
Pochodził z rodziny greckich chrześcijan – rybaków z Pargi{{r|Bakker}}. W latach 1523–1536 sprawował urząd wielkiego wezyra. Brał udział w [[bitwa pod Mohaczem|bitwie pod Mohaczem]] (1526), dowodził [[Oblężenie Wiednia (1529)|oblężeniem Wiednia (1529)]], a w latach 1532–1534 walczył z powodzeniem jako naczelny wódz w [[Wojna persko-turecka (1532-1555)|I wojnie turecko-perskiej]]. Wielki wezyr był człowiekiem świetnie wykształconym, zarówno w zakresie strategii wojennej, jak i dyplomacji (znał 8 języków). Wenecjanie nazywali go  "Wspaniałym". Pasza patronował także sztuce. Zgromadził dużą kolekcję obrazów i rzeźb. Do dziś w jego dawnym pałacu znajduje się muzeum malarstwa.
  
Linia 27: Linia 27:
  
 
== Zobacz też ==
 
== Zobacz też ==
−
* [[lista tureckich wielkich wezyrów]]
+
* [https://pl.wikipedia.org/wiki/Lista_tureckich_wielkich_wezyr%C3%B3w lista tureckich wielkich wezyrów]
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==

Aktualna wersja na dzień 12:00, 9 sie 2020

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.
Plik:Pargalı İbrahim Paşa.jpg
Pargali Ibrahim Pasza

Pargalı İbrahim Paşa, znany też jako Frenk Ibrahim Pasza (pol. Pargali Ibrahim Pasza, węg. Pargali Ibrahim) (* 1493 w Pardze[1], Republika Wenecka, † 15 marca 1536 w Konstantynopolu) – wielki wezyr w Imperium Osmańskim. Pochodził z rodziny greckich chrześcijan – rybaków z Pargi[1]. W latach 1523–1536 sprawował urząd wielkiego wezyra. Brał udział w bitwie pod Mohaczem (1526), dowodził oblężeniem Wiednia (1529), a w latach 1532–1534 walczył z powodzeniem jako naczelny wódz w I wojnie turecko-perskiej. Wielki wezyr był człowiekiem świetnie wykształconym, zarówno w zakresie strategii wojennej, jak i dyplomacji (znał 8 języków). Wenecjanie nazywali go "Wspaniałym". Pasza patronował także sztuce. Zgromadził dużą kolekcję obrazów i rzeźb. Do dziś w jego dawnym pałacu znajduje się muzeum malarstwa.

Ibrahim był najbliższym przyjacielem, a także szwagrem (damatem) sułtana Sulejmana Wspaniałego (mężem jego siostry – sułtanki Hatice). Część historyków twierdzi jednak, że jego żoną była Muhsine Hatun, wnuczka Iskendera Paszy, który był wezyrem w czasach rządów sułtana Bajazyda II (dziada Sulejmana Wspaniałego)[2]. Około 1520 roku Ibrahim podarował padyszachowi niewolnicę Roksolanę (późniejszą sułtankę Hürrem). W wyniku jej intryg został oskarżony o spisek i stracony z polecenia sułtana, to zdarzenie jest wskazywane jako jeden z momentów wyznaczających początek sułtanatu kobiet.

W kulturze

  • Ibrahim Pasza jest jedną z ważniejszych postaci tureckiego serialu Wspaniałe stulecie. W jego rolę wcielił się Okan Yalabık.
  • Postać wielkiego wezyra jest również jedną z ważniejszych postaci drugoplanowych w książce fińskiego pisarza Mika Waltariego, Mikael Hakim.

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ 1,0 1,1 M. Kiel, Yenice Vardar (Vardar Yenicesi-Giannitsa) A forgotten Turkish cultural centre in Macedonia of the 15th and 16th century, w:Studia Byzantina et Neohellenica Neerlandica, E.J.Brill, Leiden, 1972. ISBN 978-90-04-03552-2, str. 312.
  2. ↑ E. Turan, The Marriage of Ibrahim Pasha (ca. 1495-1536). The rise of Sultan Suleyman’s favorite to the grand vizierate and the politics of the elites in the early sixteenth-century Ottoman Empire, Turcica 41, 2009.

Bibliografia

  • Gönül Pultar (red.), Imagined Identities: Identity Formation in the Age of Globalization, Syracuse University Press 2013, str. 346, ISBN 978-0815633426.
Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Pargalı_İbrahim_Pasza&oldid=40294”