Eisenachi csata: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (Zastępowanie tekstu - " - " na " – ")
 
(Nie pokazano 16 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
−
[[Kategoria:2]]
+
[[Kategoria:0]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Eisenach_(908)
 
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Eisenach_(908)
Linia 14: Linia 14:
 
  |
 
  |
  
 +
'''Eisenachi csata''' (pol. ''Bitwa pod Eisenach'') w 908 r.<ref>Csorba, Csaba (1997). Árpád népe (Árpád’s people). Budapest: Kulturtrade. str. 193. ISBN 963-9069-20-5.</ref> była miażdżącym zwycięstwem armii węgierskiej nad armią niemiecką złożoną z rycerzy z Frankonii, Saksonii i Turyngii.
 +
 +
== Źródła ==
 +
''Gesta Regum Francorum excerpta, ex originali ampliata''.
 +
 +
== Tło ==
 +
 +
Ta bitwa jest częścią wojny węgiersko-niemieckiej, która rozpoczęła się w 900 roku po węgierskim podboju Panonii ([[Zadunaje|Zadunaja]]) i trwała do 910 roku, [[Augsburgi csata|bitwy pod Augsburgiem]] i [[Rednitzi csata|Rednitz]], obie zakończone katastrofalnymi klęskami niemieckimi, które zmusiły niemieckiego króla [[Ludwig das Kind|Ludwika IV Dziecięcia]] i księstwa niemieckie by zaakceptowały straty terytorialne i złożyły hołd Węgrom.<ref name='Szabados'>Szabados, György. [http://epa.oszk.hu/01300/01343/00044/nemzet.html "Vereség háttér nélkül? Augsburg, 955"]. [dostęp:2014-08-02].</ref>
 +
 +
== Preludium ==
 +
 +
Po [[Pozsonyi csata|bitwie pod Pozsony]] zakończonej katastrofalną klęską atakujących armii wschodnich Franków pod wodzą księcia Bawarii [https://pl.wikipedia.org/wiki/Luitpold Luitpolda], Węgrzy kierując się filozofią wojny nomadycznej: ''zniszczyć całkowicie wroga lub zmusić go do poddania się'', najpierw zmusili księcia Bawarii [[Arnulf[[a do zapłacenia im daniny i pozwolenia ich armiom przekroczyć ziemie księstwa, by zaatakować inne terytoria niemieckie i chrześcijańskie<ref name='Bóna'>Bóna, István (2000). ''A magyarok és Európa a 9-10. században'' [''Węgrzy i Europa w IX-X wieku'']. Budapest: História – MTA Történettudományi Intézete. str. 36. ISBN 963-8312-67-X.</ref>, a następnie rozpoczęły dalekosiężne kampanie przeciwko innym księstwom frankijskim.
 +
 +
[[File:Europe and the Hungarian campaign of 908.jpg|thumb|400px|Kampania węgierska w 908 roku i bitwa pod Eisenach]]
 +
 +
Pierwszym z nich był atak jednej armii węgierskiej na Turyngię i Saksonię. Nie był to jednak pierwszy atak Węgrów w Saksonii, bo dwa lata wcześniej dwie armie węgierskie po kolei zdewastowały księstwo, poproszone o przybycie przez słowiańskie plemię '''Dalamanci''', mieszkające w pobliżu Miśni, zagrożone atakami Sasów i grabieżami. W swojej kampanii w 908 r. Węgrzy ponownie wykorzystali terytorium Dalamanci, aby zaatakować Turyngię i Saksonię, pochodząc z Czech lub Śląska, gdzie żyły plemiona słowiańskie, podobnie jak w 906 r.<ref name="Bóna"/> Siły Turyngii i Saksonii pod dowództwem księcia Turyngii [https://en.wikipedia.org/wiki/Burchard,_Duke_of_Thuringia Burcharda] spotkały się z Węgrami na polu bitwy pod Eisenach. Liczebność wojsk nie jest znana, ani dowódca wojsk węgierskich, choć możliwe, że był to ten sam dowódca, który doprowadził Węgrów do wielkich zwycięstw w bitwach pod Pozsony w 907 r., Augsburgiem i Rednitz w 910 r., ostatecznych w swych rozstrzygnięciach (unicestwienie sił wroga wraz z ich przywódcami).
 +
 +
== Bitwa ==
 +
 +
Nie znamy wielu szczegółów na temat tej bitwy, ale wiemy, że była to miażdżąca klęska dla Niemców, a przywódca armii chrześcijańskiej: Burchard, książę Turyngii, został zabity wraz z Egino, księciem Turyngii i Rudolfem I, biskup Würzburga wraz z większością niemieckich rycerzy. Węgrzy następnie splądrowali Turyngię i Saksonię aż do Bremy<ref name='Tarján'>Tarján Tamás, [http://www.rubicon.hu/magyar/nyomtathato_verzio/908_augusztus_3_a_kalandozo_magyarok_gyozelme_eisenach_mellett// 908. augusztus 3. A kalandozó magyarok győzelme Eisenach mellett], Rubicon</ref>, wracając do domu z wieloma łupami. <ref>Reuter, Timothy. Germany in the Early Middle Ages 800–1056. New York: Longman, 1991., str. 129</ref><ref name='Chronicon Hermanni Contracti'>Chronicon Hermanni Contracti: Ex Inedito Hucusque Codice Augiensi, Unacum Eius Vita Et Continuatione A Bertholdo eius discipulo scripta. Praemittuntur Varia Anecdota. Subiicitur Chronicon Petershusanum Ineditum. 1, Typis San-Blasianis, 1790, str. CVIII, Text from: ''Gesta Francorum excerpta, ex originali ampliata'', Latin text: "''908 [...] Ungari in Saxones. Et Burchardus dux Toringorum, et Reodulfus epsicopus, Eginoque aliique quamplurimi occisi sunt devastata terra.."''. Tłumaczenie: "''908 [...] Węgrzy przeciwko Sasom. Książę Turyngii Burchard, biskup Rudolf i Egino zostali zabici wraz z wieloma innymi, a [Węgrzy] zdewastowali ziemię''"</ref>
 +
 +
== Następstwa ==
 +
 +
Po tym zwycięstwie węgierskie kampanie przeciwko księstwom niemieckim trwały do ​​910 r., [[Augsburgi csata|bitwy pod Augsburgiem]] i [[Rednitzi csata|Rednitz]] zakończyły się katastrofalnymi klęskami niemieckimi, po których król niemiecki [[Ludwig das Kind|Ludwik Dzieciątko]] zawarł pokój z [[Księstwo|Księstwem Węgier]], godząc się na złożenie hołdu temu drugiemu. oraz uznanie zdobyczy terytorialnych Węgier w czasie wojny.<ref name="Szabados"/>
 +
 +
== Przypisy ==
 +
{{izvori}}
 +
 +
|
 
{{Infobox military conflict
 
{{Infobox military conflict
−
|conflict    = Eisenachi csata (węg.)
+
|conflict    = Eisenachi csata (węg.)<br>Bitwa pod Eisenach (pol.)
 +
|epoka = średniowiecze
 
|partof      = [[Węgierskie najazdy na Europę]]
 
|partof      = [[Węgierskie najazdy na Europę]]
 
|image      =  
 
|image      =  
Linia 21: Linia 51:
 
|date        = 3 sierpnia 908
 
|date        = 3 sierpnia 908
 
|place      = [[Eisenach]], [[Turyngia]]
 
|place      = [[Eisenach]], [[Turyngia]]
 +
| territory =
 +
| casus =
 
|result      = Miażdżące zwycięstwo Węgier
 
|result      = Miażdżące zwycięstwo Węgier
−
|combatant1  = [[Niemcy|Państwo wschodniofrankijskie]
+
|combatant1  = [[Niemcy|Państwo wschodniofrankijskie]]
−
|combatant2  = [[Księstwo|Księstwo Wegierskie]]
+
|combatant2  = [[Księstwo|Księstwo Węgier]]
−
|commander1  = [[Burchard, Duke of Thuringia]]{{KIA}}<br>[[Egino, Duke of Thuringia]]{{KIA}}<br>[[Rudolf I (bishop of Würzburg)|Rudolf I, Bishop of Würzburg]]{{KIA}}
+
|commander1  = [https://en.wikipedia.org/wiki/Burchard,_Duke_of_Thuringia Burchard], książę Turyngii '''†'''<br>[https://en.wikipedia.org/wiki/Egino,_Duke_of_Thuringia Egino], książę Turyngii '''†'''<br>[https://en.wikipedia.org/wiki/Rudolf_I_(bishop_of_W%C3%BCrzburg) Rudolf I]], biskup Würzburg '''†'''
 
|commander2  = Nieznany dowódca węgierski
 
|commander2  = Nieznany dowódca węgierski
 +
| units1 =
 +
| units2 = 
 
|strength1  = Nieznane
 
|strength1  = Nieznane
 
|strength2  = Nieznane
 
|strength2  = Nieznane
−
|casualties1 = Ciężkie razem ze wszystkimi dowódcami
+
|casualties1 = Ciężkie, razem ze wszystkimi dowódcami
 
|casualties2 = Nieznane (prawdopodobnie lekkie)
 
|casualties2 = Nieznane (prawdopodobnie lekkie)
 +
| lokalizacja =
 +
| mapa =
 +
| opis mapy = 
 
}}
 
}}
−
{{Campaignbox Hungarian invasions of Europe}}
+
{|
−
The '''Battle of Eisenach''' in 908,<ref>Csorba, Csaba (1997). Árpád népe (Árpád’s people). Budapest: Kulturtrade. p. 193. {{ISBN|963-9069-20-5}}.</ref> was a crushing victory by a [[Hungarians|Hungarian]] army over a [[East Francia|German]] army composed of troops from Franconia, Saxony, and Thuringia.
+
|
−
 
+
|}
−
== Sources ==
+
{{Węgierskie najazdy na Europę}}
−
''Gesta Regum Francorum excerpta, ex originali ampliata''.
+
|}
−
 
 
−
== Background ==
 
−
{{Main|Hungarian invasions of Europe}}
 
−
{{See also|Battle of Pressburg}}
 
−
This battle is a part of the Hungarian - German war which started in 900, after the Hungarian conquest of [[Hungarian conquest of the Carpathian Basin|Pannonia]] ([[Transdanubia]]), and lasted until 910, the battles of [[Battle of Lechfeld (910)|Augsburg]] and [[Battle of Rednitz|Rednitz]], both ending in disastrous German defeats, which forced the German king [[Louis the Child]], and the German duchies to accept the territorial losses, and pay tribute to the Hungarians.<ref name='Szabados'>{{cite web|first=György |last=Szabados |url=http://epa.oszk.hu/01300/01343/00044/nemzet.html | title=Vereség háttér nélkül? Augsburg, 955 | accessdate=2014-08-02| url-status= live|language=hu}}</ref>
 
−
 
 
−
== Prelude ==
 
−
After the [[Battle of Pressburg]] ended with a catastrophical defeat of the attacking [[East Francia]]n armies led by [[Luitpold, Margrave of Bavaria|Luitpold prince of Bavaria]], the Hungarians following the nomadic warfare philosophy: destroy your enemy completely or force him to submit to you, first forced [[Arnulf of Bavaria|Arnulf]] prince of Bavaria to pay them tribute, and let their armies cross the lands of the duchy to attack other German and Christian territories,<ref name='Bóna'>{{cite book | last = Bóna | first = István | authorlink = | title = A magyarok és Európa a 9-10. században ''("The Hungarians and Europe in the 9th-10th centuries")'' | publisher = História - MTA Történettudományi Intézete | language=Hungarian | year = 2000 | location = Budapest | page = 36| url = | doi = | id = | isbn = 963-8312-67-X}}</ref> then started long range campaigns against the other East Francian duchies. [[File:Europe and the Hungarian campaign of 908.jpg|thumb|upright=1.4|The Hungarian campaign of 908, and the battle of Eisenach]] The first of these was the attack of one Hungarian army to [[Duchy of Thuringia|Thuringia]] and [[Duchy of Saxony|Saxony]]. However this was not the first attack of the Hungarians in [[Saxony|Saxonia]], because two years earlier two Hungarian armies devastated one after another the duchy, being asked to come by the Slavic tribe of Dalamanci, which lived near [[Meissen]], which were threatened by the Saxons attacks and plunderings. In their campaign of 908, the Hungarians used again the Dalamancian territory to attack [[Thuringia]] and [[Saxony|Saxonia]], coming from [[Bohemia]] or [[Silesia]], where Slavic tribes lived, like they did in 906.<ref name="Bóna"/> The Thuringian and Saxonian forces, under the lead of [[Burchard, Duke of Thuringia]] met the Hungarians on the battlefield at [[Eisenach]]. The number of the forces are unknown, and the leader of the Hungarian forces neither, although it is possible that it was the same commander who led the Hungarians to great victories in the battles of [[Battle of Pressburg|Pressburg]] in 907, [[Battle of Lechfeld (910)|Augsburg]] and [[Battle of Rednitz|Rednitz]] in 910, because of the categorical outcome of those battles (annihilation of the enemy forces together with their leaders).
 
−
 
 
−
== Battle ==
 
−
We do not know many details about this battle, but we know that it was a crushing defeat for the Germans, and the leader of the Christian army: [[Burchard, Duke of Thuringia]] was killed, along with [[Egino, Duke of Thuringia]] and [[Rudolf I, Bishop of Würzburg]], together with the most part of the German soldiers. The Hungarians then plundered [[Thuringia]] and [[Saxony|Saxonia]] as far north as [[Bremen]],<ref name='Tarján'>Tarján Tamás, [http://www.rubicon.hu/magyar/nyomtathato_verzio/908_augusztus_3_a_kalandozo_magyarok_gyozelme_eisenach_mellett// 908. augusztus 3. A kalandozó magyarok győzelme Eisenach mellett], Rubicon</ref> returning home with many spoils.<ref>Reuter, Timothy. Germany in the Early Middle Ages 800–1056. New York: Longman, 1991., p. 129</ref><ref name='Chronicon Hermanni Contracti'>Chronicon Hermanni Contracti: Ex Inedito Hucusque Codice Augiensi, Unacum Eius Vita Et Continuatione A Bertholdo eius discipulo scripta. Praemittuntur Varia Anecdota. Subiicitur Chronicon Petershusanum Ineditum. 1, Typis San-Blasianis, 1790, p. CVIII, Text from: ''Gesta Francorum excerpta, ex originali ampliata'', Latin text: "''908 [...] Ungari in Saxones. Et Burchardus dux Toringorum, et Reodulfus epsicopus, Eginoque aliique quamplurimi occisi sunt devastata terra.."''. English translation: "''908 [...] The Hungarians against the Saxons. And Burchard duke of the Thuringia, bishop Rudolf, and Egino were killed with many others and [the Hungarians] devastated the land"</ref>
 
−
 
 
−
== Aftermath ==
 
−
{{See also|Battle of Rednitz}}
 
−
{{See also|Battle of Lechfeld (910)}}
 
−
After this victory the Hungarian campaigns against the German duchies continued until 910, the  battles of [[Battle of Lechfeld (910)|Augsburg]] and [[Battle of Rednitz|Rednitz]], ended with disastrous German defeats, after which the German king [[Louis the Child]] concluded peace with the [[Principality of Hungary]], accepting to pay tribute to the latter, and recognizing the Hungarian territorial gains during the war.<ref name="Szabados"/>
 
−
 
 
−
==References==
 
−
{{Reflist}}
 
  
 
{{SORTUJ:Eisenach, csata}}
 
{{SORTUJ:Eisenach, csata}}
  
 
[[Kategoria:Bitwy]]
 
[[Kategoria:Bitwy]]
−
[[Kategoria:Bitwy Węgrów]]
+
[[Kategoria:Bitwy w historii Węgier]]
 
[[Kategoria:Bitwy Węgrów podczas inwazji na Europę]]
 
[[Kategoria:Bitwy Węgrów podczas inwazji na Europę]]

Aktualna wersja na dzień 06:18, 17 sie 2020

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Eisenachi csata (pol. Bitwa pod Eisenach) w 908 r.[1] była miażdżącym zwycięstwem armii węgierskiej nad armią niemiecką złożoną z rycerzy z Frankonii, Saksonii i Turyngii.

Źródła

Gesta Regum Francorum excerpta, ex originali ampliata.

Tło

Ta bitwa jest częścią wojny węgiersko-niemieckiej, która rozpoczęła się w 900 roku po węgierskim podboju Panonii (Zadunaja) i trwała do 910 roku, bitwy pod Augsburgiem i Rednitz, obie zakończone katastrofalnymi klęskami niemieckimi, które zmusiły niemieckiego króla Ludwika IV Dziecięcia i księstwa niemieckie by zaakceptowały straty terytorialne i złożyły hołd Węgrom.[2]

Preludium

Po bitwie pod Pozsony zakończonej katastrofalną klęską atakujących armii wschodnich Franków pod wodzą księcia Bawarii Luitpolda, Węgrzy kierując się filozofią wojny nomadycznej: zniszczyć całkowicie wroga lub zmusić go do poddania się, najpierw zmusili księcia Bawarii [[Arnulf[[a do zapłacenia im daniny i pozwolenia ich armiom przekroczyć ziemie księstwa, by zaatakować inne terytoria niemieckie i chrześcijańskie[3], a następnie rozpoczęły dalekosiężne kampanie przeciwko innym księstwom frankijskim.

Plik:Europe and the Hungarian campaign of 908.jpg
Kampania węgierska w 908 roku i bitwa pod Eisenach

Pierwszym z nich był atak jednej armii węgierskiej na Turyngię i Saksonię. Nie był to jednak pierwszy atak Węgrów w Saksonii, bo dwa lata wcześniej dwie armie węgierskie po kolei zdewastowały księstwo, poproszone o przybycie przez słowiańskie plemię Dalamanci, mieszkające w pobliżu Miśni, zagrożone atakami Sasów i grabieżami. W swojej kampanii w 908 r. Węgrzy ponownie wykorzystali terytorium Dalamanci, aby zaatakować Turyngię i Saksonię, pochodząc z Czech lub Śląska, gdzie żyły plemiona słowiańskie, podobnie jak w 906 r.[3] Siły Turyngii i Saksonii pod dowództwem księcia Turyngii Burcharda spotkały się z Węgrami na polu bitwy pod Eisenach. Liczebność wojsk nie jest znana, ani dowódca wojsk węgierskich, choć możliwe, że był to ten sam dowódca, który doprowadził Węgrów do wielkich zwycięstw w bitwach pod Pozsony w 907 r., Augsburgiem i Rednitz w 910 r., ostatecznych w swych rozstrzygnięciach (unicestwienie sił wroga wraz z ich przywódcami).

Bitwa

Nie znamy wielu szczegółów na temat tej bitwy, ale wiemy, że była to miażdżąca klęska dla Niemców, a przywódca armii chrześcijańskiej: Burchard, książę Turyngii, został zabity wraz z Egino, księciem Turyngii i Rudolfem I, biskup Würzburga wraz z większością niemieckich rycerzy. Węgrzy następnie splądrowali Turyngię i Saksonię aż do Bremy[4], wracając do domu z wieloma łupami. [5][6]

Następstwa

Po tym zwycięstwie węgierskie kampanie przeciwko księstwom niemieckim trwały do ​​910 r., bitwy pod Augsburgiem i Rednitz zakończyły się katastrofalnymi klęskami niemieckimi, po których król niemiecki Ludwik Dzieciątko zawarł pokój z Księstwem Węgier, godząc się na złożenie hołdu temu drugiemu. oraz uznanie zdobyczy terytorialnych Węgier w czasie wojny.[2]

Przypisy

  1. ↑ Csorba, Csaba (1997). Árpád népe (Árpád’s people). Budapest: Kulturtrade. str. 193. ISBN 963-9069-20-5.
  2. ↑ 2,0 2,1 Szabados, György. "Vereség háttér nélkül? Augsburg, 955". [dostęp:2014-08-02].
  3. ↑ 3,0 3,1 Bóna, István (2000). A magyarok és Európa a 9-10. században [Węgrzy i Europa w IX-X wieku]. Budapest: História – MTA Történettudományi Intézete. str. 36. ISBN 963-8312-67-X.
  4. ↑ Tarján Tamás, 908. augusztus 3. A kalandozó magyarok győzelme Eisenach mellett, Rubicon
  5. ↑ Reuter, Timothy. Germany in the Early Middle Ages 800–1056. New York: Longman, 1991., str. 129
  6. ↑ Chronicon Hermanni Contracti: Ex Inedito Hucusque Codice Augiensi, Unacum Eius Vita Et Continuatione A Bertholdo eius discipulo scripta. Praemittuntur Varia Anecdota. Subiicitur Chronicon Petershusanum Ineditum. 1, Typis San-Blasianis, 1790, str. CVIII, Text from: Gesta Francorum excerpta, ex originali ampliata, Latin text: "908 [...] Ungari in Saxones. Et Burchardus dux Toringorum, et Reodulfus epsicopus, Eginoque aliique quamplurimi occisi sunt devastata terra..". Tłumaczenie: "908 [...] Węgrzy przeciwko Sasom. Książę Turyngii Burchard, biskup Rudolf i Egino zostali zabici wraz z wieloma innymi, a [Węgrzy] zdewastowali ziemię"

Eisenachi csata (węg.)
Bitwa pod Eisenach (pol.)

— Węgierskie najazdy na Europę —
Czas 3 sierpnia 908
Miejsce Eisenach, Turyngia
Wynik Miażdżące zwycięstwo Węgier
Strony konfliktu
Państwo wschodniofrankijskie Księstwo Węgier
Dowódcy
Burchard, książę Turyngii †
Egino, książę Turyngii †
Rudolf I], biskup Würzburg † 		Nieznany dowódca węgierski
Siły
Nieznane Nieznane
Straty
Ciężkie, razem ze wszystkimi dowódcami Nieznane (prawdopodobnie lekkie)

— {{{notes}}} —
Węgierskie najazdy na Europę

Południowy Bug (896)  ♦  Brenta (899)  ♦  Pozsonyi (907)  ♦  Eisenach (908)  ♦  Lechfeld (910)  ♦  Rednit (910)  ♦  Aschbach (913)  ♦  Anchialos (917)  ♦  Püchen (919)  ♦  Bitwa nad Drawą (925 (?))  ♦  Riade (933)  ♦  W.l.n.d.r (934)  ♦  Fraxinet (942)  ♦  Hiszpania (942)  ♦  Wels (943)  ♦  Augsburg (955)  ♦  Bitwa nad Driną (ok.960)  ♦  Syrmia (ok.960)  ♦  Wojna bułgarsko-węgierska (880–1380)  ♦  Arcadiopolis (970)

Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Eisenachi_csata&oldid=41369”