Nagyfejedelem

Strona	Autorzy	Nota
[1]	[2]	Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Nagyfejedelem (pol. Wielki Książę) – tytuł używany przez współczesne źródła na określenie przywódcy federacji plemion węgierskich w X wieku. Wielki Książę został prawdopodobnie wybrany przez przywódców federacji siedmiu plemion węgierskich i trzech plemion Kabarów (dysydenckie plemiona Chazarów), które dołączyły do ​​Węgrów przed 830 r. Jednak pierwszy Wielki Książę, Álmos, ojciec Arpada, był najprawdopodobniej mianowany przez kagana z Chazarówpotrzebne źródło. Nadal dyskutowane jestprzez kogo?, czy Wielki Książę był duchowym przywódcą federacji (kende), dowódcą wojskowym plemion węgierskich (gyula), czy też tytuł był stworzony. Gdy Węgrzy zostali wyparci z Etelköz i przeniesieni do Kotliny Karpackiej (Honfoglalás), potęga Wielkiego Księcia wydawała się słabnąć. Do czasu Gejzy Siedmiogród był rządzony przez (pół) niezależnego przywódcę ([[Gyula Młodszy|Gyulę). Stefan (Vajk) musiał podbić nie tylko terytoria Gyuli, ale także ziemie Ahtum (Ajtony) i Czarnych Madziarów. Tytuł zaginął podczas koronacji Stefana I (Vajka) 25 grudnia 1000 lub 1 stycznia 1001 roku. Wielcy Książęta Węgrów Álmos (c. 850 – c. 895) Árpád (c. 895 – c. 907) Zolta (c. 907 – c. 950) Fajsz (c. 950 – c. 955) Taksony (c. 955 – c. 970) Géza (c. 970 – 997) Stefan/Vajk (997–1000, został pierwszym królem Węgrów) Nie wiemy dokładnie, ilu wielkich książąt węgierskich panowało między rzekomą datą śmierci Arpada (ok. 907) a Fajszem (ok. 948), ponieważ wydaje się, że kronikarze węgierskich królów, którzy przybyli z gałąź Zoltána po roku 1000 chciała sprawić, by ludzie królestwa zapomnieli o panowaniu między 907 a 950 rokiem innych gałęzi dynastii Arpadów, pochodzących od pozostałych 3 synów Arpada: Tarkacsu/Liüntika, Jelek, Jutocsa, którzy lub ich potomkowie prawdopodobnie rządzili w tym okresie Węgrami, zgodnie z koczowniczym zwyczajem starszeństwa agnatycznego, stosowanym przez władców węgierskich przed 1000 r. Spokój kronik jest powodem, dla którego dzisiejsi historycy nie mogą dokładnie ustalić całej listy wielkich książąt węgierskich w latach 907-955, o Zoltánie (z kronik węgierskich) i Fajszu wiemy tylko z księgi cesarza bizantyjskiego Konstantyna VII De Administrando Imperio (O zarządzaniu państwem), który zachował dłuższą listę nazwisk z rodziny Arpada, niż kroniki węgierskie, zajmował się jedynie rządzącą gałęzią Zoltána. Przyczyną zapomnienia o Fajszu w kronikach węgierskich był fakt, że nie był on synem Zoltán, lecz Jutocsy, a bez posiłkowania się De Administrando Imperio nic byśmy nie wiedzieli o jego istnieniu. De Administrando Imperio zachowało imię Fajsza jako Wielkiego Księcia Węgrów, ponieważ zostało napisane za jego panowania. Ale o nazwiskach innych wielkich książąt, którzy nie pochodzili z gałęzi Zoltána, którzy prawdopodobnie rządzili przed nim i po nim, nic nie wiemy. Zobacz także Książęta Węgier Królowie Węgier Król Węgier Przypisy Źródła Korai Magyar Történeti Lexikon (9-14. század), főszerkesztő: Kristó, Gyula, szerkesztők: Engel, Pál és Makk, Ferenc (Akadémiai Kiadó, Budapest, 1994) Kristó, Gyula: A Kárpát-medence és a magyarság régmúltja (1301-ig) (Szegedi Középkortörténeti Könyvtár, Szeged, 1993)