Hont-Pázmány (ród): Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 92: | Linia 92: | ||
== Znani członkowie rodu == | == Znani członkowie rodu == | ||
| − | Pierwszymi godnymi uwagi członkami klanu byli bracia Hont i Pázmány, którzy | + | * Pierwszymi godnymi uwagi członkami klanu byli bracia Hont i Pázmány, którzy wspomagali synai [[Géza|Gejzy]], przyszłego króla Węgier [[I. István|Stefana]] w walce przeciwko jego krewnemu, pogańskiemu [[Koppány]]emu, gdy ten domagał się spadku po Gejzie. Akt założycielski opactwa Pannonhalma (wydany w 1001 r.) określał obu braci jako przywódców wojskowych króla (''duces'').<ref>Kristó, Gyula (editor) (1999). ''Az államalapítás korának írott forrásai'' (Pisemne źródła wieku powstania państwa). Szeged: Szegedi Középkortörténeti Könyvtár. str. 37–41. ISBN 963-482-393-9.</ref> Bracia otrzymali dobra w północno-zachodnich częściach Królestwa (przede wszystkim we współczesnej Słowacji). Nazwa komitatu [[Hont]] wywodzi się od imienia jednego z braci. |
| − | + | * Lampert z rodu Hont-Pázmány (* nieznana, † 1132) założył opactwo Bozók. Jego pierwszą żoną była siostra króla Węgier [[I. László|Władysława I]]. Posiadał około 30 majętności i dlatego był jednym z najbogatszych właścicieli ziemskich Królestwa. W 1124 roku brał udział w kampanii króla Węgier [[II István|Stefana II]] przeciwko [[Dalmacja|Dalmacji]]. Lampert został zamordowany przez stronników króla [[II. Béla|Beli II Niewidomego]], gdyż podejrzewano go o poparcie roszczeń [[Borisz|Borysa Kalamanosa]] do tronu. | |
| − | + | * Około 1201 r. [[Hont-Pázmány Márton|Márton]] (marcin) z rodu Hont-Pázmány (* nieznana, † 1236÷45) pełnił funkcję ''[[ispán]]a'' (''comes'') na dworze przyszłego króla Węgier [[II. András|Andrzeja]] i służył jako [[Ban jednolitej Chorwacji|ban Chorwacji]]. W 1202 r. i między 1212 a 1213 r. Márton był [[Ban Slawonii|banem Slawonii]], a w 1224 i 1234 r. był banem tytularnym w sądzie księcia Beli. W 1214 r. pełnił funkcję [[Sedzia|sędziego królewskiego]]. Założył opactwo Ipolyság (dziś Šahy na Słowacji). | |
| − | + | * Achilles z rodu Hont-Pázmány (* 1210, † 1252) był [[Biskup Peczu|biskupem Peczu]] w latach 1251–1252. | |
| − | + | * Lampert z rodu Hont-Pázmány (gałąź [[Csalomja]]) był [[Biskup Egeru|biskupem Egeru]] w latach 1247–1275. | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
==Alternate theory on their origin== | ==Alternate theory on their origin== | ||
Wersja z 16:38, 4 wrz 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Hont-Pázmány to nazwa rodu („klanu”) w Królestwie Węgier. Gesta Hungarorum („Czyny Węgrów”) wspomina, że przodkowie rodu, bracia Hont (Hunt)[1] i Pázmány (Pazman),[1] (pochodzący z Księstwa Szwabii w Świętym Cesarstwie Rzymskim) przybyli pod koniec X wieku na dwór Gejzy, wielkiego księcia Węgrów.
Ród Hontpaznan po raz pierwszy został wymieniony w dokumencie w 1226 roku. Z tego rodu wywodzi sie kilka wybitnych rodzin Królestwa (np. Szentgyörgyi i Forgách). Spis treściGenealogiaNieznany z klanu Hontpázmány miał następców:
Gałęzie roduW XIII wieku ród posiadał 12 gałęzi:
Znani członkowie rodu
Alternate theory on their originPlik:Hunt lovag.jpg Hont – a Swabian knight, according to medieval chronicles, a "Slovak nobleman", according to Slovak historians – depicted in the Chronicon Pictum Niektórzy współcześni autorzy sugerują, że klan Hont-Poznany powstał w wyniku małżeństw dwóch oddzielnych rodzin, Łowców i Poznanów („Pázmánys”, „Posnans”), kiedy jego męska linia zmarła w połowie XII wieku. Twierdzą, że przodkowie byli wielkimi szlachtami w czasie Wielkich Moraw i zachowali swój dobytek po włączeniu ich terytoriów do byłego państwa węgierskiego [3] [4] Teoria sugeruje, że wędrują oni swoją wiarą chrześcijańską w X wieku, a jej zwolennicy twierdzą, że akt założycielski benedyktyńskiego klasztoru Bzovík udowadnia, że w majątku Łowców dominowały dobra dziedziczne sprzed czasów przybycia Madziarów. Patvmánys nadzorował klasztor benedyktynów pod wzgórzem Zobor koło Nitry i został jego świeckimi patronami. Zgodnie z teorią siedzibą rodziny Huntów był zamek Hont, który rządził w środkowym regionie Ipeľ w dzisiejszej południowej Słowacji, podczas gdy Pázmányowie rządzili w regionie dzisiejszej północno-zachodniej Słowacji w X wieku. Obie rodziny uznały zwierzchnictwo Michaela Domu Árpáda i w ten sposób stały się szlachtą na jego dworze w Nitrze. Po śmierci Michała nowy władca Vajk (Stephen I) i miejscowa szlachta, kierowani przez domy Patvmány i Hunt, rozwinęli się bardzo osobiście i walcząc z rebelią Koppány w 997 r. Stephen schronił się u Pázmány i Hunta („Poznano” „i„ Cuntio ”); z kolei dodali swoich żołnierzy do orszaku bawarskiej żony Stephena Giselle. Połączone siły pokonały następnie Koppány, czyniąc Stephena jedynym władcą wschodzącego państwa węgierskiego. W XI i XII wieku Łowcy posiadali majątki głównie w hrabstwie Hont i wzdłuż rzeki Ipeľ. W XI i XII wieku majątki Pasmanów znajdowały się głównie w dolinie rzeki Nitry. Zgodnie z alternatywną teorią męska linia Pasmanów wymarła w połowie XII wieku; sprzymierzona przez małżeństwo z Łowcami linia stała się „Hont-Pázmány”. Some modern authors suggest that the clan Hont-Poznany was formed by intermarriages of two separate families, the Hunts and the Poznans ("Pázmánys", "Posnans") when the latter's male line died out in the mid-12th century. They claim that the ancestors both of the two families were already nobles at the time of Great Moravia and preserved their possessions after the incorporation of their territories into the arising Hungarian state.[4][5] The theory suggests that they kept their Christian faith during the 10th century and its followers claim that the foundation deed of the Benedictine monastery of Bzovík proves that hereditary estates from the time before the arrival of the Magyars prevailed in the Hunts' property. The Pázmánys oversaw the Benedictine monastery below Zobor hill near Nitra and became its secular patrons. According to the theory, the seat of the Hunt family was the Hont castle and they ruled in the Central Ipeľ region in today's southern Slovakia, while the Pázmánys ruled in the region of today's north western Slovakia in the 10th century. Both families acknowledged the sovereignty of Michael of the House of Árpád and thus they became nobles at his court in Nitra. After Michael's death, the new ruler, Vajk (Stephen I) and the local nobility, spearheaded by the Pázmány and Hunt houses, developed very close personal ties and while fighting the Koppány rebellion in 997, Stephen took shelter with Pázmány and Hunt ("Poznano" and "Cuntio"); they in turn added their troops to the retinue of Stephen's Bavarian wife Giselle. The united forces then defeated Koppány, making Stephen the sole ruler of the emerging Hungarian state. In the 11th and 12th century the Hunts owned estates mainly in the county of Hont and along the Ipeľ river. By the 11th and 12th centuries the Pázmáns' estates were mainly in the valley of the Nitra river. According to the alternate theory, the Pázmáns' male line died out in the mid-12th century; allied by marriage to the Hunts, the line became "Hont-Pázmány".
Najstarsze dane genealogiczne o Poznaniu są zachowane w kartach Zobor (1111-1113). Czartery zawierają nazwiska co najmniej czwartej szlachty z poznańskiej rodziny – Una, Bacha (Bača) i dwóch synów Bukven – Deda (Dedo) i Caca (Kačä). Duża liczba słowiańskich nazwisk w rodzinie Hunt-Poznań jest widoczna aż do XIV wieku (Stojslav, Vlk, Držislav itp.). Charakter ich dziedzicznej własności cechuje również pochodzenie przed węgierskie [a] [5] Oczywiście osoby należące do dworu królewskiego lub nabywane na węgierskich terytoriach etnicznych są identyfikowane z większością ludności na tym obszarze. The oldest genealogic data about the Poznans are preserved in the Zobor charters (1111-1113). The charters contain names at least of fourth nobles from the Poznan family – Una, Bacha (Bača) and two sons of Bukven – Deda (Dedo) and Caca (Kačä). The high number of Slavic names in the Hunt-Poznan family is obvious until the 14th century (Stojslav, Vlk, Držislav, etc.). The character of their hereditary property also indicates pre-Hungarian originSzablon:Efn{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} Naturally, those who belonged to the royal court or obtained property in Hungarian ethnic territories self-identified with the majority population in the area. NotesWłasność Hontów i Poznania była na początku wyraźnie oddzielona, a oba klany również używały zupełnie innego systemu znaczących nazw. Jest to sprzeczne z teorią, że byli braćmi. Domeną Poznania była południowo-zachodnia Słowacja o największej gęstości nieruchomości w Ponitrie. Pierwotna dziedziczna własność Łowców znajdowała się prawie wyłącznie w Hont, Malohont i Nógrád. Karta Opactwa Bzovice (1135) zawiera cenne informacje na temat wczesnej własności Łowów, ponieważ ściśle rozróżnia ona własność poświęconą pierwszym królom węgierskim, majątek kupiony później i majątek „odziedziczony po przodkach”. (Lukačka, 2010) Fakt, że później Hunt-Poznans posiadał wiele nieruchomości także w innych częściach królestwa, jest już brany pod uwagę. Źródła
Przypisy
|
| ||||||||||||||||||||||||