Thurzó Elek: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 8 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:2]]
+
[[Kategoria:0]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://pl.wikipedia.org/wiki/Aleksy_Thurzon
 
|strona  = https://pl.wikipedia.org/wiki/Aleksy_Thurzon
|autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Aleksy_Thurzon&action=history
+
|autorzy = https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Aleksy_Thurzon&action=history
 
|nota    = polski
 
|nota    = polski
 
}}
 
}}
Linia 17: Linia 17:
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
 
|poprzednik        = [[Báthory András]]
 
|poprzednik        = [[Báthory András]]
|gl_članak_funkcija = [[Skarbnik królewski]]<br>(1522 1523)
+
|gl_članak_funkcija = [[Skarbnik królewski]]<br>([[1522]]-[[1523]])
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
 
|następca          = [[Várdai Pál]]
 
|następca          = [[Várdai Pál]]
 
}}
 
}}
 
+
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Perényi III. János]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Mistrz skarbu]]<br>([[1523]]-[[1527]])
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = [[Báthori IV. András]]
 +
}}
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
 
|poprzednik        = [[Várdai Pál]]
 
|poprzednik        = [[Várdai Pál]]
|gl_članak_funkcija = [[Skarbnik królewski]]<br>(1525)
+
|gl_članak_funkcija = [[Skarbnik królewski]]<br>([[1525]])
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
 
|następca          = [[Dóczi János]]
 
|następca          = [[Dóczi János]]
 
}}
 
}}
 
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
|poprzednik        = [[Perényi III. János]]
+
|poprzednik        = [[Dóczi János]]
|gl_članak_funkcija = [[Mistrz skarbu]]<br>(1523-1527)
+
|gl_članak_funkcija = [[Skarbnik królewski]]<br>([[1526]])
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
|następca          = [[Báthori IV. András]]
+
|następca          = [[Dóczi János]]
 
}}
 
}}
 
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
 
|poprzednik        = [[Drágffy II. János]]
 
|poprzednik        = [[Drágffy II. János]]
|gl_članak_funkcija = [[Sędzia królewski]]<br>(1527-1543)
+
|gl_članak_funkcija = [[Sędzia królewski]]<br>([[1527]]-[[1543]])
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
 
|następca          = [[Pestyéni Gergely]]
 
|następca          = [[Pestyéni Gergely]]
Linia 47: Linia 50:
 
|}
 
|}
  
'''Thurzó Elek''' (pol. ''Aleksy Thurzon'', także ''Aleksy Thurzo'') (* [[1490]] na [[Słowacja|Słowacji]], † [[25 stycznia]] [[1543]] w [[Lewocza|Lewoczy]]) – węgierski szlachcic z rodziny [[Turzonowie|Turzonów]], [[palatyn]] Węgier, żupan [[Spisz|spiski]], [[książęta pszczyńscy|pan Pszczyny]] (1517–1525).
+
'''Thurzó Elek''' (pol. ''Aleksy Thurzon'', także ''Aleksy Thurzo'') (* [[1490]] na [[Słowacja|Słowacji]], † [[25 stycznia]] [[1543]] w [[Lewocza|Lewoczy]]) – węgierski szlachcic z rodziny [https://pl.wikipedia.org/wiki/Turzonowie Turzonów], [[palatyn]] Węgier, żupan [[Spisz|spiski]], [[książęta pszczyńscy|pan Pszczyny]] (1517–1525).
  
Syn [[Jan Thurzo (burmistrz)|Jana (IV) Thurzo]], krakowskiego burmistrza, twórcy potęgi rodu Thurzonów. W roku 1517 kupił Pszczynę od [[Kazimierz II cieszyński|Kazimierza II cieszyńskiego]]<ref>[http://www.staypoland.com/cityHistory.aspx?TownId=855 Pszczyna. History] (ang.). staypoland.pl. [dostęp 2017-06-30]</ref>. Pszczyna została wówczas wolnym miastem Rzeszy. Aleksy wsławił się intensywnym poszukiwaniem rudy żelaza, rozwijaniem kuźnic oraz handlu tranzytowego. W 1523 otrzymał od królowej [[Maria Habsburżanka (1505-1558)|Marii Habsburżanki]] zamek [[Czerwona Skała]], który jednak sprzedał rodzinie Fuggerów. W 1525 roku przekazał miasto bratu, [[Jan Thurzo z Pszczyny|Janowi Thurzo]]. W 1526 wspomógł Marię Habsburżankę w ucieczce przed najazdem osmańskim. W 1527 w toku walk o węgierski tron otrzymał od [[Ferdynand I Habsburg|Ferdynanda Habsburga]] [https://pl.wikipedia.org/wiki/Zamek_Orawski Zamek Orawski], zabrany [[Jan Zápolya|Janowi Zapolyi]]<ref>[http://www.cotg.pttk.pl/encyklopedia_tresc.php?id=167&szukaj= Orawski Zamek (słow. Oravský hrad, węg. Árva vára)]. Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK. [dostęp 2017-06-30]</ref>.
+
Syn [https://pl.wikipedia.org/wiki/Jan_Thurzo_(burmistrz) Jana (IV) Thurzo], krakowskiego burmistrza, twórcy potęgi rodu Thurzonów. W roku 1517 kupił Pszczynę od [https://pl.wikipedia.org/wiki/Kazimierz_II_cieszy%C5%84ski Kazimierza II cieszyńskiego]<ref>[http://www.staypoland.com/cityHistory.aspx?TownId=855 Pszczyna. History] (ang.). staypoland.pl. [dostęp 2017-06-30]</ref>. Pszczyna została wówczas wolnym miastem Rzeszy. Aleksy wsławił się intensywnym poszukiwaniem rudy żelaza, rozwijaniem kuźnic oraz handlu tranzytowego. W 1523 otrzymał od królowej [[Maria von Österreich|Marii Habsburżanki]] zamek [[Czerwona Skała]], który jednak sprzedał rodzinie Fuggerów. W 1525 roku przekazał miasto bratu, [[Jan Thurzo z Pszczyny|Janowi Thurzo]]. W 1526 wspomógł Marię Habsburżankę w ucieczce przed najazdem osmańskim. W 1527 w toku walk o węgierski tron otrzymał od [[Ferdynand I Habsburg|Ferdynanda Habsburga]] [https://pl.wikipedia.org/wiki/Zamek_Orawski Zamek Orawski], zabrany [[Jan Zápolya|Janowi Zapolyi]]<ref>[http://www.cotg.pttk.pl/encyklopedia_tresc.php?id=167&szukaj= Orawski Zamek (słow. Oravský hrad, węg. Árva vára)]. Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK. [dostęp 2017-06-30]</ref>.
  
Był żonaty z jedyną córką [[Jakub Fugger|Jakuba Fuggera]], niemieckiego przedsiębiorcy górniczego; było to kolejne małżeństwo pieczętujące sojusz współpracujących ze sobą rodów [[Fuggerowie|Fuggerów]] i Thurzonów. Dzięki temu małżeństwu znacznie powiększyła się fortuna rodu Thurzonów<ref>Arkadiusz Wasielewski: ''[https://books.google.pl/books?id=w5LO9DMNugkC&pg=PA189&lpg=PA189&dq=aleksy+thurzo&source=bl&ots=AGDkT9J5Zc&sig=jV89RwRhPyXp7XuB_v3Vc7o-684&hl=pl&sa=X&ved=0ahUKEwjAtvW4y-XUAhXEJJoKHUg5AikQ6AEIZzAO#v=onepage&q=aleksy%20thurzo&f=false Zamki i zamczyska Słowacji]''. Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2008, s. 189. ISBN 978-83-89188-72-4.</ref>.
+
Był żonaty z jedyną córką [https://pl.wikipedia.org/wiki/Jakob_Fugger Jakuba Fuggera], niemieckiego przedsiębiorcy górniczego; było to kolejne małżeństwo pieczętujące sojusz współpracujących ze sobą rodów [https://pl.wikipedia.org/wiki/Fuggerowie Fuggerów] i Thurzonów. Dzięki temu małżeństwu znacznie powiększyła się fortuna rodu Thurzonów<ref>Arkadiusz Wasielewski: ''[https://books.google.pl/books?id=w5LO9DMNugkC&pg=PA189&lpg=PA189&dq=aleksy+thurzo&source=bl&ots=AGDkT9J5Zc&sig=jV89RwRhPyXp7XuB_v3Vc7o-684&hl=pl&sa=X&ved=0ahUKEwjAtvW4y-XUAhXEJJoKHUg5AikQ6AEIZzAO#v=onepage&q=aleksy%20thurzo&f=false Zamki i zamczyska Słowacji]''. Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2008, s. 189. ISBN 978-83-89188-72-4.</ref>.
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
Linia 60: Linia 63:
 
  |urzędnik          = Thurzó Elek (węg.)<br>Aleksy Thurzon (pol.)<br>Aleksy Thurzo (pol.)
 
  |urzędnik          = Thurzó Elek (węg.)<br>Aleksy Thurzon (pol.)<br>Aleksy Thurzo (pol.)
 
  |imiona            =  
 
  |imiona            =  
  |tytulatura        = [[książęta pszczyńscy|pan Pszczyny]]<br>[[Mistrz skarbu]]<br>[[Sędzia królewski]]
+
  |tytulatura        = [[książęta pszczyńscy|pan Pszczyny]]<br>[[Skarbnik królewski]]<br>[[Mistrz skarbu]]<br>[[Sędzia królewski]]
 
  |grafika          = Thurzo Elek.jpg
 
  |grafika          = Thurzo Elek.jpg
 
  |opis grafiki      =  
 
  |opis grafiki      =  
Linia 70: Linia 73:
  
 
  |1. tytuł          = [[książęta pszczyńscy|pan Pszczyny]]
 
  |1. tytuł          = [[książęta pszczyńscy|pan Pszczyny]]
  |1. od            = 1517
+
  |1. od            = [[1517]]
  |1. do            = 1525
+
  |1. do            = [[1525]]
 
  |1. powołanie      =  
 
  |1. powołanie      =  
 
  |1. poprzednik    = [[Kazimierz II cieszyński]]
 
  |1. poprzednik    = [[Kazimierz II cieszyński]]
 
  |1. następca      = [[Jan Thurzo z Pszczyny]]
 
  |1. następca      = [[Jan Thurzo z Pszczyny]]
  
  |2. tytuł          = [[Mistrz skarbu]]
+
  |2. tytuł          = [[Skarbnik królewski]]
  |2. od            = 1523
+
  |2. od            = <small>(1) </small>[[1522]], <small>(2) </small>[[1525]], <small>(3) </small>[[1526]]
  |2. do            = 1527
+
  |2. do            = <small>(1) </small>[[1523]], <small>(2) </small>[[1525]], <small>(3) </small>[[1526]]
 
  |2. powołanie      =  
 
  |2. powołanie      =  
  |2. poprzednik    = [[Perényi III. János]]
+
  |2. poprzednik    = <small>1. </small>[[Báthory András]]<br><small>2. </small>[[Várdai Pál]]<br><small>3. </small>[[Dóczi János]]
  |2. następca      = [[Báthori IV. András]]
+
  |2. następca      = <small>1. </small>[[Várdai Pál]]<br><small>2. </small>[[Dóczi János]]<br><small>3. </small>[[Dóczi János]]
  
  |3. tytuł          = [[Sędzia królewski]]
+
  |3. tytuł          = [[Mistrz skarbu]]
  |3. od            = 1527
+
  |3. od            = [[1523]]
  |3. do            = 1543
+
  |3. do            = [[1527]]
 
  |3. powołanie      =  
 
  |3. powołanie      =  
  |3. poprzednik    = [[Drágffy II. János]]
+
  |3. poprzednik    = [[Perényi III. János]]
  |3. następca      = [[Pestyéni Gergely]]
+
|3. następca      = [[Báthori IV. András]]
 +
 
 +
|4. tytuł          = [[Sędzia królewski]]
 +
|4. od            = [[1527]]
 +
|4. do            = [[1543]]
 +
|4. powołanie      =
 +
|4. poprzednik    = [[Drágffy II. János]]
 +
  |4. następca      = [[Pestyéni Gergely]]
  
 
  |klan              =  
 
  |klan              =  
Linia 95: Linia 105:
 
  |pochodzenie      = węgierskie
 
  |pochodzenie      = węgierskie
 
  |państwo          = [[Królestwo Węgier]]<br>w unii personalnej<br>z [[Królestwem Chorwacji]]
 
  |państwo          = [[Królestwo Węgier]]<br>w unii personalnej<br>z [[Królestwem Chorwacji]]
  |data urodzenia    = 1490
+
  |data urodzenia    = [[1490]]
 
  |miejsce urodzenia =  
 
  |miejsce urodzenia =  
  |data śmierci      = 25 stycznia 1543
+
  |data śmierci      = 25 stycznia [[1543]]
 
  |miejsce śmierci  = Lewocza
 
  |miejsce śmierci  = Lewocza
 
  |przyczyna śmierci =  
 
  |przyczyna śmierci =  
Linia 121: Linia 131:
 
[[Kategoria:Thurzó]]
 
[[Kategoria:Thurzó]]
 
[[Kategoria:Ród]]
 
[[Kategoria:Ród]]
 +
[[Kategoria:Mistrzowie skarbu]]
 
[[Kategoria:Sędziowie królewscy]]
 
[[Kategoria:Sędziowie królewscy]]
 +
[[Kategoria:Skarbnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
 
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
 
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
[[Kategoria:Mistrzowie skarbu]]
 
 
[[Kategoria:Urodzeni w 1490]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w 1490]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w XIV wieku]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w XIV wieku]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1543]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1543]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]

Aktualna wersja na dzień 10:12, 20 wrz 2020

Thurzó Elek (pol. Aleksy Thurzon, także Aleksy Thurzo) (* 1490 na Słowacji, † 25 stycznia 1543 w Lewoczy) – węgierski szlachcic z rodziny Turzonów, palatyn Węgier, żupan spiski, pan Pszczyny (1517–1525).

Syn Jana (IV) Thurzo, krakowskiego burmistrza, twórcy potęgi rodu Thurzonów. W roku 1517 kupił Pszczynę od Kazimierza II cieszyńskiego[1]. Pszczyna została wówczas wolnym miastem Rzeszy. Aleksy wsławił się intensywnym poszukiwaniem rudy żelaza, rozwijaniem kuźnic oraz handlu tranzytowego. W 1523 otrzymał od królowej Marii Habsburżanki zamek Czerwona Skała, który jednak sprzedał rodzinie Fuggerów. W 1525 roku przekazał miasto bratu, Janowi Thurzo. W 1526 wspomógł Marię Habsburżankę w ucieczce przed najazdem osmańskim. W 1527 w toku walk o węgierski tron otrzymał od Ferdynanda Habsburga Zamek Orawski, zabrany Janowi Zapolyi[2].

Był żonaty z jedyną córką Jakuba Fuggera, niemieckiego przedsiębiorcy górniczego; było to kolejne małżeństwo pieczętujące sojusz współpracujących ze sobą rodów Fuggerów i Thurzonów. Dzięki temu małżeństwu znacznie powiększyła się fortuna rodu Thurzonów[3].

Przypisy

  1. Pszczyna. History (ang.). staypoland.pl. [dostęp 2017-06-30]
  2. Orawski Zamek (słow. Oravský hrad, węg. Árva vára). Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK. [dostęp 2017-06-30]
  3. Arkadiusz Wasielewski: Zamki i zamczyska Słowacji. Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2008, s. 189. ISBN 978-83-89188-72-4.

Thurzó Elek (węg.)
Aleksy Thurzon (pol.)
Aleksy Thurzo (pol.)

pan Pszczyny
Skarbnik królewski
Mistrz skarbu
Sędzia królewski
Plik:Thurzo Elek.jpg
pan Pszczyny
Okres od 1517
do 1525
Poprzednik Kazimierz II cieszyński
Następca Jan Thurzo z Pszczyny
Skarbnik królewski
Okres od (1) 1522, (2) 1525, (3) 1526
do (1) 1523, (2) 1525, (3) 1526
Poprzednik 1. Báthory András
2. Várdai Pál
3. Dóczi János
Następca 1. Várdai Pál
2. Dóczi János
3. Dóczi János
Mistrz skarbu
Okres od 1523
do 1527
Poprzednik Perényi III. János
Następca Báthori IV. András
Sędzia królewski
Okres od 1527
do 1543
Poprzednik Drágffy II. János
Następca Pestyéni Gergely
Dane biograficzne
Ród Turzonowie
Pochodzenie węgierskie
Państwo Królestwo Węgier
w unii personalnej
z Królestwem Chorwacji
Urodziny 1490
Śmierć 25 stycznia 1543
Miejsce Lewocza
Ojciec Jan IV Thurzo
Matka Barbara Beck
Żona córka Jakuba Fuggera