Kurszán: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 28: | Linia 28: | ||
| | | | ||
{{Władca infobox | {{Władca infobox | ||
| − | |władca = | + | |władca = Kurszán (węg.) |
|imiona = | |imiona = | ||
| − | |tytulatura = | + | |tytulatura = [[Kende]]| |
|grafika = | |grafika = | ||
|opis grafiki = | |opis grafiki = | ||
| Linia 38: | Linia 38: | ||
|opis faksymile = | |opis faksymile = | ||
|dewiza = | |dewiza = | ||
| − | |1. tytuł = [[ | + | |1. tytuł = [[Kende]]| |
| − | |1. od = | + | |1. od = nieznana |
| − | |1. do = | + | |1. do = ok.904 |
|1. koronacja = | |1. koronacja = | ||
|1. poprzednik = | |1. poprzednik = | ||
|1. następca = | |1. następca = | ||
| − | |dynastia = | + | |dynastia = Jedno z głównych plemion Madziarów |
| − | |data urodzenia = | + | |data urodzenia = nieznana |
|miejsce urodzenia = | |miejsce urodzenia = | ||
| − | |data śmierci = | + | |data śmierci = ok.904 |
| − | |miejsce śmierci = | + | |miejsce śmierci = [[Bawaria]] |
| − | |przyczyna śmierci = | + | |przyczyna śmierci = na pola walki |
|miejsce spoczynku = | |miejsce spoczynku = | ||
|ojciec = | |ojciec = | ||
| Linia 65: | Linia 65: | ||
}} | }} | ||
| − | '''Kurszán''' ( | + | '''Kurszán''' (* VIIIw., † ok.904) − wódz [[Węgrzy|Madziarów]]. |
W [[894]] wraz z [[Arpad]]em prosił Bizancjum o pomoc przeciwko Bułgarom. Zginął podczas najazdu na [[Bawaria|Bawarię]]. | W [[894]] wraz z [[Arpad]]em prosił Bizancjum o pomoc przeciwko Bułgarom. Zginął podczas najazdu na [[Bawaria|Bawarię]]. | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
'''Kurszán''' ( * nieznana, † 904)<ref>[https://books.google.com/books?ei=skmVTtbECo-o8AOVmqTkBg&ct=result&id=eCkSAAAAIAAJ&dq=Kurszan+sacral&q=Kursan#search_anchor Acta historica Academiae Scientiarum Hungaricae, Volume 9], Magyar Tudományos Akadémia, 1963, str. 353</ref> — był [[kende]]m, tj. jednym z królów podwójnej monarchii wczesnych Węgrów wraz z [[Gyula|gyulą]], czyli wodzem wojennym, którym był [[Árpád]]. Podczas gdy ''kende'' prawdopodobnie odpowiadał z grubsza chazarskiemu tytułowi [https://pl.wikipedia.org/wiki/Kagan kaganowi], rola Kurszána była zrównana z tytułem wojskowym chazarskiego [https://en.wikipedia.org/wiki/Baig beka]<ref>Andrew Ayton; Pal Engel (2005). ''The Realm of St Stephen: History of Medieval Hungary, 895-1526''. Cambridge University Press. str. 18. ISBN 0-521-36447-7.</ref>. W źródłach łacińskich nazywano go ''rex''<ref>SZABÓ, Christopher "[http://epa.oszk.hu/01500/01521/00016/pdf/EPA01521_EurasianStudies_0412_009-021.pdf The Magyar Raids: Fact and Fable]" październik–grudzień 2012</ref>, a niektórzy uczeni twierdzą, że miał status polityczny świętego króla, dopóki nie został zmasakrowany w spisku politycznym zachodnich władców i tymczasowo zastąpił go Árpád.<ref>Mária Steiner, [https://books.google.com/books?ei=pUiVTumSJoGZ8QPQj8T3Bg&ct=result&id=DJafAAAAMAAJ&dq=Kurszan+sacral&q=sacral+prince#search_anchor Museums in Budapest: Hungarian National Museum, Museum of Fine Arts, Hungarian National Gallery, Museum of Applied Arts, Ethnographical Museum, Budapest Historical Museum], Corvina Kiadó, 1985, str. 64</ref> | '''Kurszán''' ( * nieznana, † 904)<ref>[https://books.google.com/books?ei=skmVTtbECo-o8AOVmqTkBg&ct=result&id=eCkSAAAAIAAJ&dq=Kurszan+sacral&q=Kursan#search_anchor Acta historica Academiae Scientiarum Hungaricae, Volume 9], Magyar Tudományos Akadémia, 1963, str. 353</ref> — był [[kende]]m, tj. jednym z królów podwójnej monarchii wczesnych Węgrów wraz z [[Gyula|gyulą]], czyli wodzem wojennym, którym był [[Árpád]]. Podczas gdy ''kende'' prawdopodobnie odpowiadał z grubsza chazarskiemu tytułowi [https://pl.wikipedia.org/wiki/Kagan kaganowi], rola Kurszána była zrównana z tytułem wojskowym chazarskiego [https://en.wikipedia.org/wiki/Baig beka]<ref>Andrew Ayton; Pal Engel (2005). ''The Realm of St Stephen: History of Medieval Hungary, 895-1526''. Cambridge University Press. str. 18. ISBN 0-521-36447-7.</ref>. W źródłach łacińskich nazywano go ''rex''<ref>SZABÓ, Christopher "[http://epa.oszk.hu/01500/01521/00016/pdf/EPA01521_EurasianStudies_0412_009-021.pdf The Magyar Raids: Fact and Fable]" październik–grudzień 2012</ref>, a niektórzy uczeni twierdzą, że miał status polityczny świętego króla, dopóki nie został zmasakrowany w spisku politycznym zachodnich władców i tymczasowo zastąpił go Árpád.<ref>Mária Steiner, [https://books.google.com/books?ei=pUiVTumSJoGZ8QPQj8T3Bg&ct=result&id=DJafAAAAMAAJ&dq=Kurszan+sacral&q=sacral+prince#search_anchor Museums in Budapest: Hungarian National Museum, Museum of Fine Arts, Hungarian National Gallery, Museum of Applied Arts, Ethnographical Museum, Budapest Historical Museum], Corvina Kiadó, 1985, str. 64</ref> | ||
| Linia 102: | Linia 84: | ||
== Przypisy == | == Przypisy == | ||
| − | + | {{izvori}} | |
== Źródła == | == Źródła == | ||
| Linia 109: | Linia 91: | ||
{{SORTUJ:Kurszan}} | {{SORTUJ:Kurszan}} | ||
| + | [[Kategoria:Historia Węgier]] | ||
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | [[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | ||
[[Kategoria:Urodzeni w IX wieku]] | [[Kategoria:Urodzeni w IX wieku]] | ||
Wersja z 15:29, 26 gru 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Kurszán (* VIIIw., † ok.904) − wódz Madziarów. W 894 wraz z Arpadem prosił Bizancjum o pomoc przeciwko Bułgarom. Zginął podczas najazdu na Bawarię. Kurszán ( * nieznana, † 904)[1] — był kendem, tj. jednym z królów podwójnej monarchii wczesnych Węgrów wraz z gyulą, czyli wodzem wojennym, którym był Árpád. Podczas gdy kende prawdopodobnie odpowiadał z grubsza chazarskiemu tytułowi kaganowi, rola Kurszána była zrównana z tytułem wojskowym chazarskiego beka[2]. W źródłach łacińskich nazywano go rex[3], a niektórzy uczeni twierdzą, że miał status polityczny świętego króla, dopóki nie został zmasakrowany w spisku politycznym zachodnich władców i tymczasowo zastąpił go Árpád.[4] Spis treściWęgierski podbójOdegrał kluczową rolę w podboju węgierskim.[5] W latach 892/893 wraz z Arnulfem z Karyntii zaatakował Wielkie Morawy, aby zabezpieczyć wschodnie granice Cesarstwa Franków. Arnulf przekazał mu wszystkie zdobyte ziemie na Morawach. Kurszán zajmował także południową część Węgier należącą do Królestwa Bułgarii. Zawarł sojusz z cesarzem bizantyjskim Leonem VI Filozofem po uświadomieniu sobie bezbronności kraju od południa. Razem niespodziewanie pokonali armię cara Bułgarii Symeona. Latem 904 roku Ludwik IV Dziecię zaprosił Kurszána i jego świtę do negocjacji nad rzeką Fischa. Tam wszyscy zostali zamordowani[6][7]</ref>. Od tego momentu Árpád został jedynym władcą[8] i zajął część terytorium swojego byłego partnera. Rodzina Kurszán osiadła w pobliżu Óbuda, gdzie zbudowała Kurszánvára (czyli Zamek Kurszán). Po śmierci Kurszána żyli pod nazwą Kartal. Istnieją toponimiczne ślady Kurszána po prawej stronie Dunaju.[9] Zobacz także
Przypisy
Źródła
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||