Kurszán: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 15: Linia 15:
 
  |
 
  |
  
−
{{s-start}}
+
{{Redoslijed|
−
{{s-hou|[[Magyar tribes|Hétmagyar]]| |c. | |c. 904}}
+
|poprzednik        = [[nieznany]]
−
{{s-reg}}
+
|gl_članak_funkcija = [[Kende]]<br />(???-ok.904)
−
|-
+
|następca          = [[nieznany]]
−
{{succession box|
+
}}
−
  before= (?) |
 
−
  title=[[Kende]]|
 
−
  after= (?)|
 
−
  years={{circa}} ?&nbsp;– {{circa}} 904}}
 
−
{{s-end}}
 
  
 
|
 
|

Wersja z 15:32, 26 gru 2020

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.
Poprzednik: Kende
(???-ok.904) 		Następca:
nieznany nieznany

Kurszán (węg.)

— Kende —
Kende
Okres od 894 ?
do ok.904
Dane biograficzne
Dynastia Jedno z głównych plemion Madziarów
Państwo {{{państwo}}}
Urodziny nieznana
Śmierć ok.904
Miejsce Bawaria
Przyczyna na pola walki

Kurszán (* VIIIw., † ok.904) − wódz Madziarów.

W 894 wraz z Arpadem prosił Bizancjum o pomoc przeciwko Bułgarom. Zginął podczas najazdu na Bawarię.

Kurszán ( * nieznana, † 904)[1] — był kendem, tj. jednym z królów podwójnej monarchii wczesnych Węgrów wraz z gyulą, czyli wodzem wojennym, którym był Árpád. Podczas gdy kende prawdopodobnie odpowiadał z grubsza chazarskiemu tytułowi kaganowi, rola Kurszána była zrównana z tytułem wojskowym chazarskiego beka[2]. W źródłach łacińskich nazywano go rex[3], a niektórzy uczeni twierdzą, że miał status polityczny świętego króla, dopóki nie został zmasakrowany w spisku politycznym zachodnich władców i tymczasowo zastąpił go Árpád.[4]

Węgierski podbój

Odegrał kluczową rolę w podboju węgierskim.[5] W latach 892/893 wraz z Arnulfem z Karyntii zaatakował Wielkie Morawy, aby zabezpieczyć wschodnie granice Cesarstwa Franków. Arnulf przekazał mu wszystkie zdobyte ziemie na Morawach. Kurszán zajmował także południową część Węgier należącą do Królestwa Bułgarii. Zawarł sojusz z cesarzem bizantyjskim Leonem VI Filozofem po uświadomieniu sobie bezbronności kraju od południa. Razem niespodziewanie pokonali armię cara Bułgarii Symeona.

Latem 904 roku Ludwik IV Dziecię zaprosił Kurszána i jego świtę do negocjacji nad rzeką Fischa. Tam wszyscy zostali zamordowani[6][7]</ref>. Od tego momentu Árpád został jedynym władcą[8] i zajął część terytorium swojego byłego partnera. Rodzina Kurszán osiadła w pobliżu Óbuda, gdzie zbudowała Kurszánvára (czyli Zamek Kurszán). Po śmierci Kurszána żyli pod nazwą Kartal.

Istnieją toponimiczne ślady Kurszána po prawej stronie Dunaju.[9]

Zobacz także

Przypisy

  1. ↑ Acta historica Academiae Scientiarum Hungaricae, Volume 9, Magyar Tudományos Akadémia, 1963, str. 353
  2. ↑ Andrew Ayton; Pal Engel (2005). The Realm of St Stephen: History of Medieval Hungary, 895-1526. Cambridge University Press. str. 18. ISBN 0-521-36447-7.
  3. ↑ SZABÓ, Christopher "The Magyar Raids: Fact and Fable" październik–grudzień 2012
  4. ↑ Mária Steiner, Museums in Budapest: Hungarian National Museum, Museum of Fine Arts, Hungarian National Gallery, Museum of Applied Arts, Ethnographical Museum, Budapest Historical Museum, Corvina Kiadó, 1985, str. 64
  5. ↑ Györffy, György (1959). "Tanulmányok a magyar állam eredetéről". Budapest: Akadémiai Publishing Company.
  6. ↑ Timothy Reuter; Rosamond McKitterick (2005). The New Cambridge Medieval History. Cambridge University Press. ISBN 0-521-36447-7.
  7. ↑ Andrew L. Simon, Istvan Lazar (2001). Transylvania: A Short History. ISBN 1-931313-21-0.
  8. ↑ "Conquest, Settlement, and Raids (History of Transylvania)". Institute of History of the Hungarian Academy of Sciences, wspólna publikacja z Węgierskim Instytutem Badawczym Kanady, filią naukową Uniwersytetu w Toronto. 2001.
  9. ↑ "Gyula and the Gyulas (History of Transylvania)". Institute of History of the Hungarian Academy of Sciences, wspólna publikacja z Węgierskim Instytutem Badawczym Kanady, filią naukową Uniwersytetu w Toronto. 2001.

Źródła

  • Sándor Katona: Árpád (Koronás Kerecsen Publishing Co., 2007)
Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Kurszán&oldid=46166”