Újlaki Lőrinc: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 4 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:2]]
+
* (Újlaki I. Lőrinc) '''[[Tót Lőrinc]]''' (łac. ''Sclavus''), także '''Lovro I Iločki''' (* nieznana, † 1349)
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]]
+
* [[Újlaki II. Lőrinc]], (floruit 1325-1367)
{{Uwaga|
+
* [[Újlaki III. Lőrinc]] '''Lovro III Iločki'''
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Lawrence_of_Ilok
 
|autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Broca&action=history
 
|nota    = angielski
 
}}
 
  
{|
+
[[Kategoria:Strony Ujednoznaczniające]]
|
 
|}
 
 
 
{|
 
|-style="vertical-align:top;"
 
|
 
 
 
{{Infobox Peer
 
| image      = Epitaf Lovre sina Nikole Ilockog crkva sv Ivana Kapistrana Ilok 221209.jpg
 
| name        = Lawrence of Ilok
 
| birth_name  =
 
| birth_date  = 1459
 
| birth_place =
 
| death_date  = 1524
 
| death_place =
 
| residence  = [[Ilok]], [[Croatia in personal union with Hungary|Kingdom of Hungary-Croatia]]
 
| known_for  = [[Banate of Macsó|Ban of Macsó]], [[Voivode|Voivode (Duke) of Bosnia]], [[Banate of Belgrade|Ban of Belgrade]], member of the [[Treasurer (Kingdom of Hungary)|Royal Chamber Council]], [[judge royal]] etc.
 
| title      = [[Voivode|Voivode (Duke)]]
 
| predecessor = [[Nicholas of Ilok]]
 
| religion    = [[Roman Catholic]]
 
| spouse      = 1) Catherine Pongrác of [[Dengeleg]]<br>2) Magdalene Bakóci
 
}}
 
 
 
'''Lovro Iločki''' (pol. "Wawrzyniec z Iloku", węg. ''Újlaki Lőrinc'') (* sierpień 1459, † czerwic 1524), chorwacko-węgierski szlachcic, członek rodziny szlacheckiej [[Iločki]]. Posiadał tytuł „wojewody (księcia) Ilok” i [[Ban Bośni|bana Bośni]], a za życia był [[Ban Maczwy|banem Maczwy]] (1477–1492), [[Ban Belgradu|banem Belgradu]] (1511–1513), członek Królewskiej Rady Izby (około 1516) i [[sędzia królewski]] (1517–1524).
 
 
 
== Biografia ==
 
 
 
=== Pochodzenie i rodzina ===
 
 
 
Lőrinc urodził się między 6 sierpnia a 3 września 1459 r. Syn [[Újlaki Miklós|Mikołaja]], bana (wicekróla) Chorwacji, [[Wojewoda Siedmiogrodu|wojewody Siedmiogrodu]], a także tytularnego [[Król Bośni|króla Bośni]] i jego drugiej żony Doroty Széchy ''de Felsőlendva'', urodził się teraz Lőrinc prawdopodobnie w Iloku, siedzibie rodziny, jako potomek niegdyś niższej szlachty z '''hrabstwa''' Dubica w Dolnej [[Slawonia|Slawonii]] (obszar odpowiadający współczesnej północno-zachodniej Bośni, na prawym brzegu rzeki Sawy), którego pierwszym znanym członkiem był [[Gug]] (w niektórych źródłach Göge), który żył w XIII wieku. Był trzecim z rzędu, który nosił w rodzinie nazwisko Lőrinc; jego prapradziadek był Lőrinc I, zwany ''Slaven'' (łac. ''Sclavus'', węg. ''Tót''), który zmarł w 1349 r., a bratanek tego ostatniego miał na imię Lőrinc II (fl. 1325–1367).
 
 
 
Pozostając jedynym męskim potomkiem swego ojca, odziedziczył po śmierci ojca w 1477 r. duże majątki z wieloma zamkami i ufortyfikowanymi miastami. Teraz udało mu się zachować władzę i reputację rodziny. Z dwóch jego małżeństw miał tylko jednego syna, który zmarł w młodym wieku. Jego pierwszą żoną była Katarzyna Pongrác ''de Dengeleg'', córka Jana Pongráca, [[Wojewoda Siedmiogrodu|wojewody Siedmiogrodu]], zmarłego około 1510 roku. Następnie poślubił Magdalenę Bakóci, która go przeżyła i później wyszła za  Władysława More ''de Csula''.
 
 
 
=== Orientacja polityczna ===
 
 
 
Po raz pierwszy wzmiankowany w dokumentach już w 1460 r., a następnie w testamencie swego ojca w 1471 r. Lőrinc odziedziczył w 1477 r. nie tylko cały majątek ojca, ale także ciągłość orientacji politycznej tego ostatniego. Stało się to widoczne po śmierci króla [[Maciej|Macieja Korwina]] w 1490 r., gdy on, podobnie jak większość chorwackiej szlachty, mocno popierał nieślubnego syna Macieja, [[Corvin János|Jana Korwina]], by został nowym królem. Ponieważ szlachta węgierska preferowała i ostatecznie wybrała [[Władysława II Jagiellończyka]], nie przyjął go, ale przyłączył się do zwolenników trzeciego kandydata na tron [[​​Maksymilian I|​​Maksymiliana I]] z Austrii, który rozpoczął wojnę z Jagiellonem.
 
 
 
Był to długotrwały związek między Habsburgami a rodem Iloków, ponieważ jego ojciec Mikołaj był zwolennikiem [[Fryderyk III|Fryderyka III]] na długo przed urodzeniem Lőrinca, a nawet został ojcem chrzestnym nowo narodzonego syna Fryderyka Maksymiliana w 1459 roku.
 
 
 
W wojnie między dwoma pretendentami do korony, która trwała od 1490 do 1491 roku i zakończyła się podpisaniem [[Pokój w Pozsony|pokoju w Pozsony]], był on zdecydowanie po stronie [[Habsburg]]ów. Pod koniec działań wojennych nadal nie uznawał traktatu i Jagiellończyka jako nowego króla rządzącego. Gdy wojska Jagiellończyka zaatakowały go w 1494 r., został zmuszony do wycofania się i ucieczki, tracąc prawie wszystkie swoje majątki. W końcu zmienił zdanie i z pomocą kilku wpływowych doradców królewskich, udało mu się dotrzeć do króla na audiencji w Peczu, aby go przeprosić i pogodzić. Dopiero w 1496 r. zwrócono mu jego majątki, pod warunkiem przejęcia po jego śmierci bez pozostawienia męskiego dziedzica.
 
 
 
=== Dojrzały wiek i ostatnie lata ===
 
 
 
Otrzymawszy z powrotem swoje posiadłości, starał się, podobnie jak wcześniej jego ojciec, utrzymywać je oraz budować i odnawiać fortyfikacje, z uwagi na rosnące z dnia na dzień zagrożenie osmańskie. Wszystkie jego ziemie teraz odsłonięte były w północno-wschodniej Bośni i południowej części banatu Maczwy.
 
 
 
Wspierał Kościół katolicki i był jego patronem. Sfinansował wzniesienie nowych obiektów sakralnych i odnowę starych. Szczególnie skoncentrował swoje wysiłki na wezwaniu papieża do kanonizacji [[Jana Kapistrana]], ponieważ ten katolicki męczennik zmarł w Iloku i został tam pochowany w miejscowym kościele franciszkańskim, lecz bezskutecznie.
 
 
 
Po pojednaniu z królem pełnił kilka wysokich obowiązków państwowych, m.in. [[Ban Belgradu|bana Belgradu]] (1511–1513), członka [[Królewskiej Rady Izby]] (ok. 1516) i [[sędzia|sędziego królewskiego]] (1517–1524).
 
 
 
Zmarł między 23 maja a 15 czerwca 1524 r. i został pochowany w kościele franciszkańskim św. Jana Kapistrana w swoim mieście Ilok, obok grobów jego pierwszej żony Katarzyny i ojca Mikołaja. Chociaż nieco uszkodzony, jego nagrobek jest raczej dobrze zachowany i jest dziś dostępny dla zwiedzających.
 
 
 
== Zobacz także ==
 
* [[Iločki (ród)|Ród Iločki]]
 
* [[Jan Kapistran]]
 
* [[Banat Maczwy]]
 
* [[Banat Bealgradu]]
 
 
 
== Linki zewnętrzne ==
 
*[http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=108184 Duke Lovro of Ilok – ruler in Ilok's Palace]
 
*[https://books.google.com/books?id=TE7_GZuM-gYC&pg=PA52&dq=Lawrence+of+Ilok&hl=hr&sa=X&ei=0aNgT5exOIbLtAae6827CQ&ved=0CDEQ6AEwAA#v=onepage&q=Lawrence%20of%20Ilok&f=false Lovro / Lawrence – the last scion of his family]
 
* [http://bib.irb.hr/prikazi-rad?&rad=313782 The tombstones of Nicholas and Lawrence of Ilok]
 
*[https://books.google.com/books?id=1KJnAAAAMAAJ&q=Lawrence+of+Ilok&dq=Lawrence+of+Ilok&hl=hr&sa=X&ei=0aNgT5exOIbLtAae6827CQ&ved=0CDoQ6AEwAg Lovro / Lawrence of Ilok in the book ''A history of the Croatian people from their arrival on the shores of the Adriatic to the present day'' written by Francis Ralph, New York 1962]
 
*[https://books.google.hr/books?id=t5l5BAAAQBAJ&pg=PT224&lpg=PT224&dq=lawrence+of+ilok&source=bl&ots=SLViwxUkwT&sig=lrpoaOIKIW9uiMUlefnXeC0iz6U&hl=hr&sa=X&ved=0ahUKEwj-yMLxxbzYAhXQalAKHRdqBZgQ6AEISjAF#v=onepage&q=lawrence%20of%20ilok&f=false The Church of St. John of Capistrano in Ilok holds the remains of Nicholas and Lawrence of Ilok]
 
 
 
{{SORTUJ:Újlaki Lőrinc}}
 
 
 
[[Kategoria:Ród]]
 
[[Kategoria:Iločki]]
 
[[Kategoria:Újlaki]]
 
[[Kategoria:Banowie]]
 
[[Kategoria:Banowie Maczwy]]
 
[[Kategoria:Chorwacka szlachta]]
 
[[Kategoria:Historia Slawonii]]
 
[[Kategoria:Historia Syrmii]]
 
[[Kategoria:Historia Chorwacji]]
 
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy]]
 
[[Kategoria:Sędziowie królewscy]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w XV wieku]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w 1459]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1524]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]
 

Aktualna wersja na dzień 07:55, 30 gru 2020