Tétény: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
| (Nie pokazano 14 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]] | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]] | ||
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
| Linia 15: | Linia 15: | ||
| | | | ||
| − | + | '''Tétény''', także '''''Töhötöm''''' lub '''''Tühütüm''''' (X wiek) – według [[Anonymus]]a jeden z siedmiu przywódców podbijających Węgrów. W przeciwieństwie do kilku innych przywódców, W przeciwieństwie do kilku innych przywódców, Anonymus może tu być,, odpowiedni. można datować na następny okres na podstawie materiału toponimicznego.<ref name="Györffy:István:5.fejezet">Györffy György. 5 / István elődei. [''Poprzednicy Stefana''], ''István király és műve''. Gondolat Budapest 1983. ISBN 963-281-221-2.</ref> | |
| − | |||
| − | |||
== Teren mieszkalny i pokolenia z niego pochodzące == | == Teren mieszkalny i pokolenia z niego pochodzące == | ||
| − | Na podstawie analizy nazw osad węgierskich György Györffy założył, że po obu stronach Dunaju mieszkali przywódcy sojuszu plemiennego, w tym rodzina Wielkiego Księcia | + | Na podstawie analizy nazw osad węgierskich [[Györffy György|György Györffy]] założył, że po obu stronach Dunaju mieszkali przywódcy sojuszu plemiennego, w tym rodzina Wielkiego Księcia [[Arpad]]a. Tutaj prowadzili pół-koczowniczy styl życia w kwaterach zimowo-letnich. Między okupacją Panonii (900) a [[Augsburgi csata|bitwą pod Augsburgiem]] (955) prawy brzeg Dunaju, jako książęce wybrzeże, był ważniejszy.<ref name="Györffy:István:5.fejezet"/> |
| − | + | Początkowo Arpad i [[Kurszán]] podzielili się tym ternem, potem po śmierci Kurszána stał się całkowicie terenem [[Arpadowie|Arpadów]], ale po śmierci Arpada ponownie został podzielony. Obszar zakwaterowania Arpada stał się kwaterą [[Szabolcs]]a, a obszar Kurszána – Tétényego. Zimowe kwatery Tétényego oznaczone są nazwami miejscowości z przyrostkiem ''-tétény'': (Budatétény, Nagytétény) w rejonie Budy, a letnie kwatery Tétényego to Mosontétény (dzisiejsze [https://pl.wikipedia.org/wiki/Tadten Tadten] w komitacie [[Moson]] na wschodzie jeziora Neusiedler See i Tetendorf między Wiedniem a Sankt Poelten.<ref name="Györffy:István:5.fejezet"/> | |
| − | + | Anonymus wywodzi ród [[Maglód]] z komitatów: [[Pest]] i [[Zemplén]] z Sombor, który prawdopodobnie w XIII wieku pod wpływem Anonima nazywał się rodziną [[Gyula-Sombor]]. Z drugiej strony Anonymus opisuje majątki Tétény rodziny Zsombor w północnym Siedmiogrodzie jako pochodzące z czasów podboju. Lew w herbie rodziny [[Sombor]] również sugeruje, że są to dawne nazwy plemienne.<ref name="Györffy:István:5.fejezet"/> | |
| − | + | == Jego drużyna i następcy == | |
| − | + | György Györffy argumentuje w związku z posiadaniem książęcego wybrzeża, że Szabolcs, zawsze wspominany w kronikach jako drugi, został wielkim księciem, a Tétény był drugą godnością, ''gyulą''. Jednocześnie Anonymus wywodzi Gyulasów z Siedmiogrodu od Tétényego, chociaż uważa, że jest to imię osobiste, nie uznając jej za godność.<ref name="Györffy:István:5.fejezet"/> | |
| − | + | Według Anonima synem Tétényego był [[Harka]], a jego synami „(starszy) ''Gyula''” i [[Zsombor]]. Sombor mówi „mały Gyula” do swojego syna, a [[Boja]] i [[Bonyha]] do swoich synów. Anonymus mówi, że córka księcia [[Géza magyar fejedelem|Gejzy]], [[Sarolta]] i [[Karolda]] była córką „''Gyuli'' (starszego)”, ale według György Györffyego za „syna” Harki należy uważać osobę Gyuli z Zsombor, a jego syn, „Gyula młodszy”, to w rzeczywistości Gyula [[Prokuj]], brat Sarolty.<ref name="Györffy:István:5.fejezet"/> | |
| − | = | + | Harka, którego imię wywodzi się od dostojnego imienia harka, był rzeczywiście Harką, a nie jego urzędem. W czasach Harka godność harka nosił [[Bulcsú]] lub jego ojciec, [[Kál Harka]], według Bulcsú Harka, który odwiedził [[Konstantyn VII Porfirogeneta|Konstantyna VII Porfirogenetę]].<ref name="Györffy:István:5.fejezet"/> |
| − | + | == Pamięć == | |
| − | + | * W filmie [https://hu.wikipedia.org/wiki/Koltay_G%C3%A1bor Gábora Koltaya] ''Podbój'' [https://hu.wikipedia.org/wiki/Csendes_L%C3%A1szl%C3%B3 László Csendes] zagrał Tétényego, przywódcę plemienia Keszi. | |
| − | + | == Przypisy == | |
| + | {{izvori}} | ||
| − | + | | | |
| − | + | {{Władca infobox | |
| − | < | + | |władca = Tétény (węg.)<br>Töhötöm (węg.)<br>Tühütüm (węg.) |
| − | + | |imiona = | |
| − | + | |tytulatura = [[gyula]] | |
| − | + | |grafika = | |
| − | + | |opis grafiki = | |
| − | + | |herb = | |
| − | == | + | |opis herbu = |
| − | + | |faksymile = | |
| − | + | |opis faksymile = | |
| − | + | |dewiza = | |
| − | == | + | |1. tytuł = [[przywódca plemienia]] |
| − | + | |1. od = | |
| − | + | |1. do = | |
| + | |1. koronacja = | ||
| + | |1. poprzednik = | ||
| + | |1. następca = | ||
| + | |dynastia = | ||
| + | |państwo = [[Księstwo Węgier]] | ||
| + | |data urodzenia = | ||
| + | |miejsce urodzenia = | ||
| + | |data śmierci = | ||
| + | |miejsce śmierci = | ||
| + | |przyczyna śmierci = | ||
| + | |miejsce spoczynku = | ||
| + | |ojciec = | ||
| + | |matka = | ||
| + | |rodzeństwo = | ||
| + | |1. związek = żona | ||
| + | |1. związek z = nieznana | ||
| + | |1. związek od = | ||
| + | |1. związek do = | ||
| + | |1. dzieci = [[Harka]]<br>Gyula<br>[[Zsombor]] | ||
| + | |odznaczenia = | ||
| + | |commons = | ||
| + | |wikiźródła = | ||
| + | |wikicytaty = | ||
| + | }} | ||
| + | |} | ||
{{SORTUJ:Teteny}} | {{SORTUJ:Teteny}} | ||
| − | |||
[[Kategoria:Historia Węgier]] | [[Kategoria:Historia Węgier]] | ||
| + | [[Kategoria:Węgierscy wodzowie]] | ||
| + | [[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | ||
| + | [[Kategoria:Nieznana data śmierci]] | ||
Aktualna wersja na dzień 17:18, 4 sty 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Tétény, także Töhötöm lub Tühütüm (X wiek) – według Anonymusa jeden z siedmiu przywódców podbijających Węgrów. W przeciwieństwie do kilku innych przywódców, W przeciwieństwie do kilku innych przywódców, Anonymus może tu być,, odpowiedni. można datować na następny okres na podstawie materiału toponimicznego.[1] Spis treściTeren mieszkalny i pokolenia z niego pochodząceNa podstawie analizy nazw osad węgierskich György Györffy założył, że po obu stronach Dunaju mieszkali przywódcy sojuszu plemiennego, w tym rodzina Wielkiego Księcia Arpada. Tutaj prowadzili pół-koczowniczy styl życia w kwaterach zimowo-letnich. Między okupacją Panonii (900) a bitwą pod Augsburgiem (955) prawy brzeg Dunaju, jako książęce wybrzeże, był ważniejszy.[1] Początkowo Arpad i Kurszán podzielili się tym ternem, potem po śmierci Kurszána stał się całkowicie terenem Arpadów, ale po śmierci Arpada ponownie został podzielony. Obszar zakwaterowania Arpada stał się kwaterą Szabolcsa, a obszar Kurszána – Tétényego. Zimowe kwatery Tétényego oznaczone są nazwami miejscowości z przyrostkiem -tétény: (Budatétény, Nagytétény) w rejonie Budy, a letnie kwatery Tétényego to Mosontétény (dzisiejsze Tadten w komitacie Moson na wschodzie jeziora Neusiedler See i Tetendorf między Wiedniem a Sankt Poelten.[1] Anonymus wywodzi ród Maglód z komitatów: Pest i Zemplén z Sombor, który prawdopodobnie w XIII wieku pod wpływem Anonima nazywał się rodziną Gyula-Sombor. Z drugiej strony Anonymus opisuje majątki Tétény rodziny Zsombor w północnym Siedmiogrodzie jako pochodzące z czasów podboju. Lew w herbie rodziny Sombor również sugeruje, że są to dawne nazwy plemienne.[1] Jego drużyna i następcyGyörgy Györffy argumentuje w związku z posiadaniem książęcego wybrzeża, że Szabolcs, zawsze wspominany w kronikach jako drugi, został wielkim księciem, a Tétény był drugą godnością, gyulą. Jednocześnie Anonymus wywodzi Gyulasów z Siedmiogrodu od Tétényego, chociaż uważa, że jest to imię osobiste, nie uznając jej za godność.[1] Według Anonima synem Tétényego był Harka, a jego synami „(starszy) Gyula” i Zsombor. Sombor mówi „mały Gyula” do swojego syna, a Boja i Bonyha do swoich synów. Anonymus mówi, że córka księcia Gejzy, Sarolta i Karolda była córką „Gyuli (starszego)”, ale według György Györffyego za „syna” Harki należy uważać osobę Gyuli z Zsombor, a jego syn, „Gyula młodszy”, to w rzeczywistości Gyula Prokuj, brat Sarolty.[1] Harka, którego imię wywodzi się od dostojnego imienia harka, był rzeczywiście Harką, a nie jego urzędem. W czasach Harka godność harka nosił Bulcsú lub jego ojciec, Kál Harka, według Bulcsú Harka, który odwiedził Konstantyna VII Porfirogenetę.[1] Pamięć
Przypisy |
| ||||||||||||||||||
