András magyar királyi herceg: Różnice pomiędzy wersjami
| (Nie pokazano 40 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
|strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Andr%C3%A1s_magyar_kir%C3%A1lyi_herceg | |strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Andr%C3%A1s_magyar_kir%C3%A1lyi_herceg | ||
| Linia 32: | Linia 32: | ||
|} | |} | ||
| − | '''András''' '''''herceg''''' (pol. ''książę Andrzej Arpadowicz'', ukr. ''Андрій Андрійович'') (* 1210÷12, † 1234), królewicz węgierski, książę halicki, syn króla Węgier [[II. András|Andrzeja II]] i [[Gertruda|Gertrudy]] z Meranu, narzeczony królowej Armenii Izabeli I. | + | '''András''' '''''herceg''''' (pol. ''książę Andrzej Arpadowicz'', ukr. ''Андрій Андрійович'') (* 1210÷12, † 1234), królewicz węgierski, książę halicki, syn króla Węgier [[II. András|Andrzeja II]] i [[Gertruda|Gertrudy]] z Meranu, narzeczony królowej Armenii Izabeli I. |
| − | + | == Życiorys == | |
| + | Był piątym dzieckiem swoich rodziców, najmłodszym, trzecim synem. | ||
| − | = | + | Książę András został zaręczony przez swojego ojca po powrocie z Ziemi Świętej w 1218 r. z królewną armeńską [https://en.wikipedia.org/wiki/Isabella,_Queen_of_Armenia Izabelą], której ojciec uczynił dwójkę swoich dzieci spadkobiercami tronu. (Poniższy tekst jest napisany w XIX wieku): „Król Armenii [https://en.wikipedia.org/wiki/Leo_I,_King_of_Armenia Leo] wysłał z Antiochii delegację, podając rękę swojej córki Izabeli jego trzeciemu synowi Andrásowi. [...] [[II. András|Andrzej II]] przyjął tę ofertę pod warunkiem, że książę András zostanie następcą Lwa na tronie ormiańskim. W tej sprawie zarówno król Andrzej, jak i Leo w 1219 r. zwrócili się do papieża [[Honoriusz III|Honoriusza III]]; zaręczyny zostały potwierdzone i zastrzeżone przez oblubienicę księcia (nawet w przypadku śmierci oblubienicy – wydaje się, że król węgierski za wszelką cenę dążył tylko do sukcesji tronu ormiańskiego). Cesarz [https://pl.wikipedia.org/wiki/Teodor_I_Laskarys Teodor I Laskarys] obiecał swemu zięciowi<ref>[[I. Theodórosz nikaiai császár|Laszkarisz Teodor]] császár, akinek a lányát, [[Laszkarisz Mária magyar királyné|Laszkarisz Máriát]] később II. András elsőszülött fia, a későbbi [[IV. Béla magyar király|IV. Béla]] vette feleségül, másodszorra [[I. Leó örmény király]] unokahúgát, Filippát vette feleségül, de [[1216]]-ban elvált tőle. Lásd Rüdt-Collenberg (1963). A szerk.</ref>, królowi Andrzejowi, że będzie wiedział, w jaki sposób książę zdobędzie tron ormiański. Jednak nadzieje dynastii [[Arpadowie|Arpadów]] w tym względzie stały się niczym więcej niż oczekiwania księcia [[III. Béla|Beli]], bo Leo zmarł już w 1220 r.<ref>Pontosabban már [[1219]]-ben meghalt az örmény király. Lásd Rüdt-Collenberg (1963). A szerk.</ref> [https://pl.wikipedia.org/wiki/Jan_z_Brienne Jan z Brienne], król Jerozolimy, maż Stefani (od 126 r.) – starszej córki Leo, ledwo świadomej śmierci ojca, przybył do Armenii, aby ją zirytować jako żonę. Był zmuszony do podróży, ponieważ wielcy ludzie tego kraju domagali się sprowadzenia żony Jana z Ptolemais do Armenii.<ref>Az elutazása oka az volt, hogy mind a felesége, [[Stefánia jeruzsálemi királyné|Stefánia]] és a fia, [[Brienne-i János örmény trónörökös|János]] az Örményországba utazásuk előtt váratlanul és hirtelen meghaltak. Lásd Rüdt-Collenberg (1963). A szerk.</ref>. Podczas podróży Filip, syn księcia [https://pl.wikipedia.org/wiki/Boemund_IV Bohemunda IV] z Antiochii (z dynastii z [https://pl.wikipedia.org/wiki/Dynastia_z_Poitiers Poitiers]), poprosił o rękę Izabeli i otrzymał ją w 1221 r. wraz z królestwem; [...] chociaż [https://en.wikipedia.org/wiki/Philip_of_Antioch Filip niebawem zmarł (w 1222÷26 r.)<ref>[[Antiochiai Fülöp örmény király]] [[1221]]. [[január 25.|január 25]]-én vette feleségül [[I. Izabella örmény királynő|I. Izabella]] királynőt, és valójában pár évvel később, [[1225]]-ben halt meg mérgezés következtében. Lásd Rüdt-Collenberg (1963). A szerk.</ref>, to Andrzej II nie mógł walczyć o prawa syna Andrzeja, ponieważ zdobycie Halicza dla drugiego syna [[Kálmán herceg|Kolomana]] zajęło zbyt wiele czasu..”<ref name="Wertner">Wertner Mór: András herczeg, w: W. M.: ''Az Árpádok családi története'', Nagy-Becskerek, Pleitz Ferencz Pál Könyvnyomdája, 1892, str. 53–454.</ref> Po raz drugi Izabela poślubiła swojego armeńskiego kuzyna [[Hethuma]]. |
| − | + | András poślubił Ilonę, młodszą córkę księcia Nowogrodu [https://pl.wikipedia.org/wiki/M%C5%9Bcis%C5%82aw_II_Uda%C5%82y Mścisława II Udałego], aby wydostać brata i żonę z niewoli księcia Nowogrodu. „Ale król Andrzej nie lubił tych przymusowych zaręczyn, a po uwolnieniu Kolomana zwrócił się do papieża o rozwiązanie jego obowiązkowej obietnicy złożonej Mścisławowi Jednak papież Honoriusz odmówił.<ref name="Wertner" /> | |
| − | + | Książę András zmarł za życia ojca. Według węgierskiej tradycji zmarł bezdzietnie<ref name="Wertner" />, podczas gdy według innych źródeł miał córkę o imieniu Elżbieta<ref>[http://fmg.ac/Projects/MedLands/HUNGARY.htm#Andrasdied1245 FMG/Hungary Kings Genealogy] – 2014. június 9.</ref>, ale to również opiera się na niepewnych założeniach. | |
| − | + | == Przodkowie == | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | == | ||
{{Ahnentafel-compact5 | {{Ahnentafel-compact5 | ||
|style=font-size: 90%; line-height: 110%; | |style=font-size: 90%; line-height: 110%; | ||
| Linia 64: | Linia 53: | ||
|boxstyle_4=background-color: #bfc; | |boxstyle_4=background-color: #bfc; | ||
|boxstyle_5=background-color: #9fe; | |boxstyle_5=background-color: #9fe; | ||
| − | |1= 1. '''András magyar királyi herceg'''<ref | + | |1= 1. '''András magyar királyi herceg'''<ref>Miroslav Marek: Arpad 2. Genealogy.eu, z 4 maja 2004. [dostęp:2014-07-09].</ref> |
| − | |2= 2. [[II. András magyar király]] | + | |2= 2. '''[[II. András magyar király]]''' |
| − | |3= 3. [[Gertrúd magyar királyné]]<ref | + | |3= 3. '''[[Gertrúd magyar királyné]]'''<ref>Miroslav Marek: Diessen 1. Genealogy.eu, z 2 grudnia 2003. [dostęp:2014-07-09].</ref> |
| − | |4= 4. [[III. Béla magyar király]] | + | |4= 4. '''[[III. Béla magyar király]]''' |
| − | |5= 5. [[Châtillon Anna magyar királyné]] | + | |5= 5. '''[[Châtillon Anna magyar királyné]]''' |
|6= 6. [[IV. Bertold merániai herceg]] | |6= 6. [[IV. Bertold merániai herceg]] | ||
| − | |7= 7. [[Rochlitzi Ágnes]]<ref | + | |7= 7. [[Rochlitzi Ágnes]]<ref>Miroslav Marek: Wettin 1. Genealogy.eu, z 20 stycznia 2005. [http://genealogy.euweb.cz/wettin/wettin1.html#AD5 Oryginał] z 2015-05-29. [dostęp:2014-07-09].</ref> |
| − | |8= 8. [[II. Géza magyar király]] | + | |8= 8. '''[[II. Géza magyar király]]''' |
| − | |9= 9. [[Eufrozina magyar királyné]]<ref | + | |9= 9. '''[[Eufrozina magyar királyné]]'''<ref>Miroslav Marek: Rurikids 8. Genealogy.eu, 2004-11-25. [[http://genealogy.euweb.cz/russia/rurik8.html#YM2 oryginał] z 2013-05-19]. [dostęp:2014-07-09].</ref> |
|10= 10. [[I. Rajnald antiochiai herceg]] | |10= 10. [[I. Rajnald antiochiai herceg]] | ||
|11= 11. [[I. Konstancia antiochiai hercegnő]] | |11= 11. [[I. Konstancia antiochiai hercegnő]] | ||
|12= 12. [[Bertold isztriai őrgróf]] | |12= 12. [[Bertold isztriai őrgróf]] | ||
| − | |13= 13. [[Hedvig wittelsbachi grófnő]]<ref | + | |13= 13. [[Hedvig wittelsbachi grófnő]]<ref>Miroslav Marek: Wittelsbach 1. Genealogy.eu, z 20 stycznia 2005. [dostęp:2014-07-09]. |
| + | </ref> | ||
|14= 14. [[III. Dedo lausitzi őrgróf]] | |14= 14. [[III. Dedo lausitzi őrgróf]] | ||
| − | |15= 15. [[Matild heinsbergi grófnő]]<ref | + | |15= 15. [[Matild heinsbergi grófnő]]<ref>Miroslav Marek: Geldern-Heinsberg. Genealogy.eu, z 30 marca 2004. [dostęp:2014-07-09].</ref> |
| − | |16= 16. [[II. Béla magyar király]] | + | |16= 16. '''[[II. Béla magyar király]]''' |
| − | |17= 17. [[Ilona magyar királyné]] | + | |17= 17. '''[[Ilona magyar királyné]]''' |
|18= 18. [[I. Msztyiszlav kijevi nagyfejedelem]] | |18= 18. [[I. Msztyiszlav kijevi nagyfejedelem]] | ||
|19= 19. [[Ljubava Dmitrijevna]] | |19= 19. [[Ljubava Dmitrijevna]] | ||
| Linia 96: | Linia 86: | ||
|31= 31. [[Adelheid sommerschenburgi palotagrófnő]] | |31= 31. [[Adelheid sommerschenburgi palotagrófnő]] | ||
}}</center> | }}</center> | ||
| − | |||
== Przypisy == | == Przypisy == | ||
{{izvori}} | {{izvori}} | ||
| − | == | + | == Bibliografia == |
| − | * | + | * Wertner Mór: András herczeg, w: W. M.: ''Az Árpádok családi története'', Nagy-Becskerek, Pleitz Ferencz Pál Könyvnyomdája, 1892, str. 452–456. |
| − | * | + | * Rüdt-Collenberg, Wipertus Hugo: ''The Rupenides, Hethumides and Lusignans: The Structure of the Armeno-Cilician Dynasties'', Párizs, Klincksieck, 1963. |
== Linki zewnętrzne == | == Linki zewnętrzne == | ||
Aktualna wersja na dzień 13:02, 10 sty 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
András herceg (pol. książę Andrzej Arpadowicz, ukr. Андрій Андрійович) (* 1210÷12, † 1234), królewicz węgierski, książę halicki, syn króla Węgier Andrzeja II i Gertrudy z Meranu, narzeczony królowej Armenii Izabeli I. Spis treściŻyciorysBył piątym dzieckiem swoich rodziców, najmłodszym, trzecim synem. Książę András został zaręczony przez swojego ojca po powrocie z Ziemi Świętej w 1218 r. z królewną armeńską Izabelą, której ojciec uczynił dwójkę swoich dzieci spadkobiercami tronu. (Poniższy tekst jest napisany w XIX wieku): „Król Armenii Leo wysłał z Antiochii delegację, podając rękę swojej córki Izabeli jego trzeciemu synowi Andrásowi. [...] Andrzej II przyjął tę ofertę pod warunkiem, że książę András zostanie następcą Lwa na tronie ormiańskim. W tej sprawie zarówno król Andrzej, jak i Leo w 1219 r. zwrócili się do papieża Honoriusza III; zaręczyny zostały potwierdzone i zastrzeżone przez oblubienicę księcia (nawet w przypadku śmierci oblubienicy – wydaje się, że król węgierski za wszelką cenę dążył tylko do sukcesji tronu ormiańskiego). Cesarz Teodor I Laskarys obiecał swemu zięciowi[1], królowi Andrzejowi, że będzie wiedział, w jaki sposób książę zdobędzie tron ormiański. Jednak nadzieje dynastii Arpadów w tym względzie stały się niczym więcej niż oczekiwania księcia Beli, bo Leo zmarł już w 1220 r.[2] Jan z Brienne, król Jerozolimy, maż Stefani (od 126 r.) – starszej córki Leo, ledwo świadomej śmierci ojca, przybył do Armenii, aby ją zirytować jako żonę. Był zmuszony do podróży, ponieważ wielcy ludzie tego kraju domagali się sprowadzenia żony Jana z Ptolemais do Armenii.[3]. Podczas podróży Filip, syn księcia Bohemunda IV z Antiochii (z dynastii z Poitiers), poprosił o rękę Izabeli i otrzymał ją w 1221 r. wraz z królestwem; [...] chociaż [https://en.wikipedia.org/wiki/Philip_of_Antioch Filip niebawem zmarł (w 1222÷26 r.)[4], to Andrzej II nie mógł walczyć o prawa syna Andrzeja, ponieważ zdobycie Halicza dla drugiego syna Kolomana zajęło zbyt wiele czasu..”[5] Po raz drugi Izabela poślubiła swojego armeńskiego kuzyna Hethuma. András poślubił Ilonę, młodszą córkę księcia Nowogrodu Mścisława II Udałego, aby wydostać brata i żonę z niewoli księcia Nowogrodu. „Ale król Andrzej nie lubił tych przymusowych zaręczyn, a po uwolnieniu Kolomana zwrócił się do papieża o rozwiązanie jego obowiązkowej obietnicy złożonej Mścisławowi Jednak papież Honoriusz odmówił.[5] Książę András zmarł za życia ojca. Według węgierskiej tradycji zmarł bezdzietnie[5], podczas gdy według innych źródeł miał córkę o imieniu Elżbieta[6], ale to również opiera się na niepewnych założeniach. PrzodkowiePrzypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||