Szapolyai György: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:1hi]] |
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
|strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Szapolyai_Gy%C3%B6rgy | |strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Szapolyai_Gy%C3%B6rgy | ||
| Linia 14: | Linia 14: | ||
| | | | ||
| − | '''Szapolyai György''' (pol. ''Jerzy Zápolya'') (* luty | + | '''Szapolyai György''' (pol. ''Jerzy Zápolya'') (* luty 1495, † 29 sierpnia 1526), węgierski szlachcic, [[ispán]] komitatu [[Szepes]]. Syn [[Stefan Zápolya|Stefana Zápolyi]] i księżniczki cieszyńskiej [[Jadwiga cieszyńska|Jadwigi]]. W 1504 roku zaręczył się z [[Elżbieta Korwin|Elżbietą]], córką [[Jan Korwin|Jana Korwina]] i wnuczką króla węgierskiego [[Maciej Korwin|Macieja Korwina]], ale ta wkrótce zmarła. György poległ w 1526 roku w [[Bitwa pod Mohaczem|bitwie pod Mohaczem]]. W życiu politycznym [[Królestwo Węgier|królestwa]] został zepchnięty na bok przez swojego brata [[Szapolyai I. János|Jana I]]. |
| − | |||
| − | Syn [[Stefan Zápolya|Stefana Zápolyi]] i księżniczki cieszyńskiej [[Jadwiga cieszyńska|Jadwigi]]. W 1504 roku zaręczył się z [[Elżbieta Korwin|Elżbietą]], córką [[Jan Korwin|Jana Korwina]] i wnuczką króla węgierskiego [[Maciej Korwin|Macieja Korwina]], ale ta wkrótce zmarła. | ||
== Życiorys == | == Życiorys == | ||
| Linia 26: | Linia 24: | ||
Wraz z zaręczynami Hunyadi-Szapolyai w lutym [[1505]] r. poproszono jego brata, 18-letniego [[I. János magyar király|Jana]] lub ich matkę, księżniczkę piastowską, Jadwigę Cieszyńską, o poślubienie pary królewskiej córki [[II. Ulászló|Władysława II]] i [[Candale-i Anna|Anny de Foix-Candale]], 19-miesięczna księżniczka [[Anna Jagiellonka|Anna]], która była jedną z matek chrzestnych Jadwigi Cieszyńskiej. Jednak sąd odrzucił tę prośbę w jak najbardziej uprzejmy sposób, uzasadniając to tym, że prawdą jest, że król miał tylko jedną córkę, ale nadal miał nadzieję na urodzenie następcy tronu, a nie córki. jej mąż będzie spadkobiercą. | Wraz z zaręczynami Hunyadi-Szapolyai w lutym [[1505]] r. poproszono jego brata, 18-letniego [[I. János magyar király|Jana]] lub ich matkę, księżniczkę piastowską, Jadwigę Cieszyńską, o poślubienie pary królewskiej córki [[II. Ulászló|Władysława II]] i [[Candale-i Anna|Anny de Foix-Candale]], 19-miesięczna księżniczka [[Anna Jagiellonka|Anna]], która była jedną z matek chrzestnych Jadwigi Cieszyńskiej. Jednak sąd odrzucił tę prośbę w jak najbardziej uprzejmy sposób, uzasadniając to tym, że prawdą jest, że król miał tylko jedną córkę, ale nadal miał nadzieję na urodzenie następcy tronu, a nie córki. jej mąż będzie spadkobiercą. | ||
| + | |||
| + | Równolegle z zaręczynami Hunyadi-Szapolyai, w lutym 1505 r. Jego brat János 18 i ich matka księżna Piast Hedvig w imieniu Cieszyna zażądali małżeństwa pary królewskiej II. Córka Anny z Ulászló i Candale, 19-miesięcznej księżniczki Anny, której Hedvig Teschen był jedną z jej matek chrzestnych. Sąd jednak odrzucił prośbę o córkę w możliwie najbardziej uprzejmej formie, ale na tej podstawie, że choć prawdą jest, że król ma tylko jedną córkę, to wciąż ma nadzieję, że będzie miał syna-spadkobiercę i zasiądzie za nim na tronie, zamiast córki. jej mąż powinien być dziedzicem. | ||
<small><small>A Hunyadi–Szapolyai eljegyzéssel párhuzamosan [[1505]]. februárjában a bátyja, a 18 éves [[I. János magyar király|János]], illetőleg az ő nevében az anyjuk, [[Hedvig tescheni hercegnő|Piast Hedvig]] tescheni hercegnő feleségül kérte a királyi pár, II. Ulászló és [[Candale-i Anna magyar királyné|Candale-i Anna]] leányát, a 19 hónapos [[Jagelló Anna magyar királyné|Anna]] hercegnőt, akinek Tescheni Hedvig az egyik keresztanyja volt. Az udvar azonban a leánykérést a lehető legudvariasabb formában, de azzal az indoklással utasította el, hogy igaz ugyan, hogy csak egy leánygyermeke van a királynak, de még minden reménye megvan arra, hogy egy fiúörököse szülessen, és ő kövesse a trónon, semmint hogy leánya férje legyen az örökös. </small></small> | <small><small>A Hunyadi–Szapolyai eljegyzéssel párhuzamosan [[1505]]. februárjában a bátyja, a 18 éves [[I. János magyar király|János]], illetőleg az ő nevében az anyjuk, [[Hedvig tescheni hercegnő|Piast Hedvig]] tescheni hercegnő feleségül kérte a királyi pár, II. Ulászló és [[Candale-i Anna magyar királyné|Candale-i Anna]] leányát, a 19 hónapos [[Jagelló Anna magyar királyné|Anna]] hercegnőt, akinek Tescheni Hedvig az egyik keresztanyja volt. Az udvar azonban a leánykérést a lehető legudvariasabb formában, de azzal az indoklással utasította el, hogy igaz ugyan, hogy csak egy leánygyermeke van a királynak, de még minden reménye megvan arra, hogy egy fiúörököse szülessen, és ő kövesse a trónon, semmint hogy leánya férje legyen az örökös. </small></small> | ||
| − | Przed bitwą pod Mohaczami György został wybrany na naczelnego wodza | + | Przed bitwą pod Mohaczami György został wybrany na naczelnego wodza obok [[Tomori Pál|Pawła Tomoriego]]. György zginął w bitwie. |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | + | W swojej pracy zatytułowanej ''Epistola de perdicione regni Hungarorum'' [[Szerémi György|György Szerém]]i cytuje list, w którym [[[[Tatai Miklós|Mikołaj Tatai]] (kapelan dworski) w liście ''Epistola flebis'' oskarżył hrabiego György o zabicie króla [[II. Lajos|Ludwika II]], uciekiniera z [[Mohacz|bitwy pod Mohaczem]].<ref>Mohács emlékezete, Európa Könyvkiadó, Budapest 1979. 80-81. old. ISBN 963 07 14140.</ref> Jest to nasze jedyne źródło od kapelana dworskiego, Miklósa Tatai, a list, który napisał, został napisany ręcznie jako raport György Szerémi, więc historycy nie uznają go za autentyczny.<ref>[http://epa.oszk.hu/00000/00021/00028/0006-215.html Farkas Gábor Farkas: II. Lajos rejtélyes halála.] ''Magyar Könyvszemle'' 117. évfolyam (2001) 1. szám</ref> | |
==Przypisy== | ==Przypisy== | ||
| Linia 53: | Linia 49: | ||
| | | | ||
{{Urzędnik infobox | {{Urzędnik infobox | ||
| − | |urzędnik = Szapolyai György (węg.) | + | |urzędnik = Szapolyai György (węg.)<br>Jerzy Zápolya (pol.) |
|imiona = | |imiona = | ||
|tytulatura = | |tytulatura = | ||
| Linia 83: | Linia 79: | ||
|pochodzenie = węgierskie | |pochodzenie = węgierskie | ||
|państwo = [[Królestwo Węgier]] | |państwo = [[Królestwo Węgier]] | ||
| − | |data urodzenia = | + | |data urodzenia = luty 1495 |
|miejsce urodzenia = | |miejsce urodzenia = | ||
| − | |data śmierci = | + | |data śmierci = 29 sierpnia 1526 |
| − | |miejsce śmierci = | + | |miejsce śmierci = Mohacz |
|przyczyna śmierci = | |przyczyna śmierci = | ||
|miejsce spoczynku = | |miejsce spoczynku = | ||
| Linia 103: | Linia 99: | ||
|2. związek do = | |2. związek do = | ||
|2. dzieci = | |2. dzieci = | ||
| − | |dokonania = | + | |dokonania = udział w [[Mohacz|bitwie pod Mohaczem]] |
|odznaczenia = | |odznaczenia = | ||
|commons = | |commons = | ||
Wersja z 11:09, 14 sty 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Szapolyai György (pol. Jerzy Zápolya) (* luty 1495, † 29 sierpnia 1526), węgierski szlachcic, ispán komitatu Szepes. Syn Stefana Zápolyi i księżniczki cieszyńskiej Jadwigi. W 1504 roku zaręczył się z Elżbietą, córką Jana Korwina i wnuczką króla węgierskiego Macieja Korwina, ale ta wkrótce zmarła. György poległ w 1526 roku w bitwie pod Mohaczem. W życiu politycznym królestwa został zepchnięty na bok przez swojego brata Jana I. Spis treściŻyciorysZ inicjatywy swojej matki, księżniczki cieszyńskiej Jadwigi, wdowy po palatynie Stefanie Szapolyai, która w życiu starszego brata Elisabeth Corvin, Christopher, obiecała wesprzeć wdowę po Corvin Jose, Beatrycze, jeśli ten syn (również) W lutym 1505 r. Elżbieta wyszła za mąż za młodszego syna Jerzego, księżniczki Jadwigi, który, zgodnie z umową, odziedziczy majątek Hunyadi po swojej przyszłej żonie [2]. Beatrycze potwierdziła te zaręczyny po śmierci syna († 17 marca 1505), 25 sierpnia 1505 r. W Rakolnok [3], ale król węgierski Władysław II podarował majątki wdowie i córce na cześć Jana Korwina, datowanego na 31 sierpnia 1506 r. [4], więc Beatrix rozwiodła się z córką. Az anyjának, Hedvig tescheni hercegnőnek, Szapolyai István nádor özvegyének a kezdeményezésére, aki még Corvin Erzsébet idősebbik öccse, Kristóf életében megígérte, hogy támogatni fogja Corvin Jáos özvegyét, Frangepán Beatrixot, amennyiben ez a fia (is)[1] meghalna, hogy az ősiség törvényével összhangban előállott magszakadás miatt a lánya, Erzsébet örökölhesse a Hunyadi-birtokokat, Erzsébetet 1505. februárjában Budán eljegyezték Hedvig hercegnő kisebbik fiával, Györggyel, aki a megállapodás szerint a leendő felesége révén szintén a Hunyadi-vagyon örököse lesz.[2] Frangepán Beatrix ezt az eljegyzést a fia halála (1505. március 17.) után, 1505. augusztus 25-én is megerősítette Rakolnokon,[3] de miután II. Ulászló magyar király 1506. augusztus 31-én kelt adománylevelével Corvin János érdemeire való tekintettel az özvegyének és a leányának adományozta a birtokokat,[4] ezért Beatrix mégis felbontotta a lánya jegyességét. Wraz z zaręczynami Hunyadi-Szapolyai w lutym 1505 r. poproszono jego brata, 18-letniego Jana lub ich matkę, księżniczkę piastowską, Jadwigę Cieszyńską, o poślubienie pary królewskiej córki Władysława II i Anny de Foix-Candale, 19-miesięczna księżniczka Anna, która była jedną z matek chrzestnych Jadwigi Cieszyńskiej. Jednak sąd odrzucił tę prośbę w jak najbardziej uprzejmy sposób, uzasadniając to tym, że prawdą jest, że król miał tylko jedną córkę, ale nadal miał nadzieję na urodzenie następcy tronu, a nie córki. jej mąż będzie spadkobiercą. Równolegle z zaręczynami Hunyadi-Szapolyai, w lutym 1505 r. Jego brat János 18 i ich matka księżna Piast Hedvig w imieniu Cieszyna zażądali małżeństwa pary królewskiej II. Córka Anny z Ulászló i Candale, 19-miesięcznej księżniczki Anny, której Hedvig Teschen był jedną z jej matek chrzestnych. Sąd jednak odrzucił prośbę o córkę w możliwie najbardziej uprzejmej formie, ale na tej podstawie, że choć prawdą jest, że król ma tylko jedną córkę, to wciąż ma nadzieję, że będzie miał syna-spadkobiercę i zasiądzie za nim na tronie, zamiast córki. jej mąż powinien być dziedzicem. A Hunyadi–Szapolyai eljegyzéssel párhuzamosan 1505. februárjában a bátyja, a 18 éves János, illetőleg az ő nevében az anyjuk, Piast Hedvig tescheni hercegnő feleségül kérte a királyi pár, II. Ulászló és Candale-i Anna leányát, a 19 hónapos Anna hercegnőt, akinek Tescheni Hedvig az egyik keresztanyja volt. Az udvar azonban a leánykérést a lehető legudvariasabb formában, de azzal az indoklással utasította el, hogy igaz ugyan, hogy csak egy leánygyermeke van a királynak, de még minden reménye megvan arra, hogy egy fiúörököse szülessen, és ő kövesse a trónon, semmint hogy leánya férje legyen az örökös. Przed bitwą pod Mohaczami György został wybrany na naczelnego wodza obok Pawła Tomoriego. György zginął w bitwie. W swojej pracy zatytułowanej Epistola de perdicione regni Hungarorum György Szerémi cytuje list, w którym [[Mikołaj Tatai (kapelan dworski) w liście Epistola flebis oskarżył hrabiego György o zabicie króla Ludwika II, uciekiniera z bitwy pod Mohaczem.[5] Jest to nasze jedyne źródło od kapelana dworskiego, Miklósa Tatai, a list, który napisał, został napisany ręcznie jako raport György Szerémi, więc historycy nie uznają go za autentyczny.[6] Przypisy
Zasoby
Więcej informacji
Bibliografia
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
