Heinrich der Vogler: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 15: | Linia 15: | ||
| | | | ||
| − | '''Henryk I Ptasznik''' (niem. ''Heinrich der Vogler'') (* 876, † 2 lipca | + | '''Henryk I Ptasznik''' (niem. ''Heinrich der Vogler'') (* 876, † 2 lipca 936) – [[Władcy Saksonii|książę Saksonii]] [[912]]–[[936]], [[Władcy Niemiec|król Niemiec]] [[919]]–[[936]]; z saskiej dynastii [[Ludolfingowie|Ludolfingów]]. |
== Życiorys == | == Życiorys == | ||
| Linia 22: | Linia 22: | ||
Po uporządkowaniu spraw wewnętrznych dalsze działania militarne i polityczne Henryka Ptasznika ukierunkowane były na zabezpieczenie interesów dynastii i Saksonii oraz zabezpieczenie granic królestwa na północy i wschodzie. W celu powstrzymania nieustannych najazdów [[Węgrzy|Węgrów]] król zmuszony był do zawarcia z nimi rozejmu w [[924]] r. i płacenia trybutu. Wcześniej, w 919, poniósł porażkę z nimi w bitwie pod [[Machern|Püchen]]<ref>Szabolcs de Vajay, ''Der Eintritt des ungarischen Stämmebundes in die europäische Geschichte (862-933)'', Ungarisches Institut München, V. Hase & Koehler Verlag, Mainz, 1968, s. 61</ref>. Okres pokoju Henryk wykorzystał na wzmocnienie sieci grodów obronnych i utworzenie jazdy, koniecznej w walce z koczownikami. | Po uporządkowaniu spraw wewnętrznych dalsze działania militarne i polityczne Henryka Ptasznika ukierunkowane były na zabezpieczenie interesów dynastii i Saksonii oraz zabezpieczenie granic królestwa na północy i wschodzie. W celu powstrzymania nieustannych najazdów [[Węgrzy|Węgrów]] król zmuszony był do zawarcia z nimi rozejmu w [[924]] r. i płacenia trybutu. Wcześniej, w 919, poniósł porażkę z nimi w bitwie pod [[Machern|Püchen]]<ref>Szabolcs de Vajay, ''Der Eintritt des ungarischen Stämmebundes in die europäische Geschichte (862-933)'', Ungarisches Institut München, V. Hase & Koehler Verlag, Mainz, 1968, s. 61</ref>. Okres pokoju Henryk wykorzystał na wzmocnienie sieci grodów obronnych i utworzenie jazdy, koniecznej w walce z koczownikami. | ||
| − | W 929 roku Henryk podbił ziemie [[Glomici|Głomaczów]], [[Milczanie|Milczan]], [[Stodoranie|Stodoran]] oraz [[Księstwo Czeskie|Czechy]] pod panowaniem [[Wacław I Święty|Wacława]], narzucając im trybut{{odn|Myśliński|2011|s=11}}. W 932 roku narzucił trybut także [[Łużyczanie|Łużyczanom]]. W 933 roku ziemie niemieckie najechali [[Węgrzy]], którzy przemaszerowali przez terytorium czeskie i stodorańskie prawdopodobnie za zgodą miejscowych władców, bowiem nie napotkali z ich strony żadnego oporu. Być może o pomoc do Węgrów zwróciły się zaniepokojone nasileniem ekspansji niemieckiej na wschodzie Czechy{{odn|Myśliński|2011|s=12}}. 15 marca 933 roku Henryk pokonał ich w [[Bitwa nad Unstrutą|bitwie nad rzeką Unstrutą]] w [[Turyngia|Turyngii]], co znacznie powstrzymało najazdy Madziarów. Zwycięstwo to miało znaczenie moralne, wykraczające poza jego wagę militarną: umocniło panowanie Henryka I i jego rodu, a także zbliżyło do siebie przedstawicieli różnych plemion niemieckich, walczących ręka w rękę przeciw wspólnym wrogom | + | W 929 roku Henryk podbił ziemie [[Glomici|Głomaczów]], [[Milczanie|Milczan]], [[Stodoranie|Stodoran]] oraz [[Księstwo Czeskie|Czechy]] pod panowaniem [[Wacław I Święty|Wacława]], narzucając im trybut{{odn|Myśliński|2011|s=11}}. W 932 roku narzucił trybut także [[Łużyczanie|Łużyczanom]]. W 933 roku ziemie niemieckie najechali [[Węgrzy]], którzy przemaszerowali przez terytorium czeskie i stodorańskie prawdopodobnie za zgodą miejscowych władców, bowiem nie napotkali z ich strony żadnego oporu. Być może o pomoc do Węgrów zwróciły się zaniepokojone nasileniem ekspansji niemieckiej na wschodzie Czechy{{odn|Myśliński|2011|s=12}}. 15 marca 933 roku Henryk pokonał ich w [[Bitwa nad Unstrutą|bitwie nad rzeką Unstrutą]] w [[Turyngia|Turyngii]], co znacznie powstrzymało najazdy Madziarów. Zwycięstwo to miało znaczenie moralne, wykraczające poza jego wagę militarną: umocniło panowanie Henryka I i jego rodu, a także zbliżyło do siebie przedstawicieli różnych plemion niemieckich, walczących ręka w rękę przeciw wspólnym wrogom<sup>[[potrzebne źródło]]</sup>. |
W 934 roku syn Henryka I [[Thankmar]], który nie pogodził się z decyzją ojca o wyznaczeniu w 929 roku swoim następcą [[Otton I Wielki|Ottona]], próbował nawiązać sojusz z plemieniem [[Wkrzanie|Wkrzan]]. Poselstwo Thankmara spotkało się z niepowodzeniem, a jego posłowie zostali pobici. Prawdopodobnie plemię to nie było zainteresowane układami z Niemcami, bliżej im było do porozumienia z sąsiednimi [[Polanie|Polanami]]. Aby temu zapobiec, Henryk I podjął wyprawę na ziemię wkrzańską{{odn|Myśliński|2011|s=12-13}}. Na północy Henryk prowadził także walki z [[Duńczycy|Duńczykami]] i sprzymierzonymi z nimi [[Wieleci|Wieletami]], które zakończyły się m.in. przyłączeniem w 934 roku [[Szlezwik]]u. | W 934 roku syn Henryka I [[Thankmar]], który nie pogodził się z decyzją ojca o wyznaczeniu w 929 roku swoim następcą [[Otton I Wielki|Ottona]], próbował nawiązać sojusz z plemieniem [[Wkrzanie|Wkrzan]]. Poselstwo Thankmara spotkało się z niepowodzeniem, a jego posłowie zostali pobici. Prawdopodobnie plemię to nie było zainteresowane układami z Niemcami, bliżej im było do porozumienia z sąsiednimi [[Polanie|Polanami]]. Aby temu zapobiec, Henryk I podjął wyprawę na ziemię wkrzańską{{odn|Myśliński|2011|s=12-13}}. Na północy Henryk prowadził także walki z [[Duńczycy|Duńczykami]] i sprzymierzonymi z nimi [[Wieleci|Wieletami]], które zakończyły się m.in. przyłączeniem w 934 roku [[Szlezwik]]u. | ||
Aktualna wersja na dzień 12:12, 15 sty 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Henryk I Ptasznik (niem. Heinrich der Vogler) (* 876, † 2 lipca 936) – książę Saksonii 912–936, król Niemiec 919–936; z saskiej dynastii Ludolfingów. Spis treściŻyciorysPrzydomek Ptasznik zawdzięczał zamiłowaniu do polowań z ptakami drapieżnymi. Po śmierci ojca Ottona I Dostojnego w 912 r. został księciem Saksonii mimo sprzeciwu króla Konrada I. Ten sam władca, widząc niebezpieczeństwo rozpadu królestwa na państwa plemienne, desygnował na następcę najpotężniejszego ze swych przeciwników i w 919 r. Henryk wyniesiony został na tron niemiecki przez możnowładców Frankonii i Saksonii. Następnie hołd złożył mu książę Szwabii Burchard II, a w 921 r. zmusił do podporządkowania się władcę Bawarii, Arnulfa. W 925 r. odzyskał Lotaryngię, a jej władca, książę Gizelbert, już jako lennik niemiecki, ożenił się w 928 r. z córką Henryka, Gerbergą. Po uporządkowaniu spraw wewnętrznych dalsze działania militarne i polityczne Henryka Ptasznika ukierunkowane były na zabezpieczenie interesów dynastii i Saksonii oraz zabezpieczenie granic królestwa na północy i wschodzie. W celu powstrzymania nieustannych najazdów Węgrów król zmuszony był do zawarcia z nimi rozejmu w 924 r. i płacenia trybutu. Wcześniej, w 919, poniósł porażkę z nimi w bitwie pod Püchen[1]. Okres pokoju Henryk wykorzystał na wzmocnienie sieci grodów obronnych i utworzenie jazdy, koniecznej w walce z koczownikami. W 929 roku Henryk podbił ziemie Głomaczów, Milczan, Stodoran oraz Czechy pod panowaniem Wacława, narzucając im trybut[2]. W 932 roku narzucił trybut także Łużyczanom. W 933 roku ziemie niemieckie najechali Węgrzy, którzy przemaszerowali przez terytorium czeskie i stodorańskie prawdopodobnie za zgodą miejscowych władców, bowiem nie napotkali z ich strony żadnego oporu. Być może o pomoc do Węgrów zwróciły się zaniepokojone nasileniem ekspansji niemieckiej na wschodzie Czechy[3]. 15 marca 933 roku Henryk pokonał ich w bitwie nad rzeką Unstrutą w Turyngii, co znacznie powstrzymało najazdy Madziarów. Zwycięstwo to miało znaczenie moralne, wykraczające poza jego wagę militarną: umocniło panowanie Henryka I i jego rodu, a także zbliżyło do siebie przedstawicieli różnych plemion niemieckich, walczących ręka w rękę przeciw wspólnym wrogompotrzebne źródło. W 934 roku syn Henryka I Thankmar, który nie pogodził się z decyzją ojca o wyznaczeniu w 929 roku swoim następcą Ottona, próbował nawiązać sojusz z plemieniem Wkrzan. Poselstwo Thankmara spotkało się z niepowodzeniem, a jego posłowie zostali pobici. Prawdopodobnie plemię to nie było zainteresowane układami z Niemcami, bliżej im było do porozumienia z sąsiednimi Polanami. Aby temu zapobiec, Henryk I podjął wyprawę na ziemię wkrzańską[4]. Na północy Henryk prowadził także walki z Duńczykami i sprzymierzonymi z nimi Wieletami, które zakończyły się m.in. przyłączeniem w 934 roku Szlezwiku. Henryk był jedynym władcą, który zrezygnował z kościelnej ceremonii koronacji królewskiej, ale prawdopodobnie pod koniec życia planował wyprawę po koronę cesarską do Rzymu. Zasługą Henryka I Ptasznika było zapobieżenie rozpadowi państwa na księstwa plemienne i konsolidacja wewnętrzna królestwa. Jego panowanie zapoczątkowało okres świetności Niemiec pod rządami Ottonów. Do czasów Henryka Ptasznika nawiązują różne legendy. Jest on jedną z istotniejszych postaci w operze Ryszarda Wagnera – Lohengrin[5]. Małżeństwa
Potomkowie (z 1. małżeństwa): Potomkowie (z 2. małżeństwa):
Przypisy
Bibliografia
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
