|
|
| (Nie pokazano 4 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) |
| Linia 1: |
Linia 1: |
| − | [[Kategoria:1bp]] | + | #PATRZ [[Vítkov-hegyi ütközet]] |
| − | {{Uwaga polska|
| |
| − | |strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_o_Witkow%C4%85_G%C3%B3r%C4%99
| |
| − | |autorzy = https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Bitwa_o_Witkow%C4%85_G%C3%B3r%C4%99&action=history
| |
| − | |nota = polski
| |
| − | }}
| |
| | | | |
| − | {|
| + | [[Kategoria:Przekierowane]] |
| − | |
| |
| − | |}
| |
| − | | |
| − | {|
| |
| − | |-style="vertical-align:top;"
| |
| − | |
| |
| − | | |
| − | '''Bitwa o Witkową Górę''' – [[Bitwa|starcie zbrojne]], które miało miejsce [[14 lipca]] [[1420]] podczas [[I krucjata antyhusycka|I krucjaty]] w okresie [[wojny husyckie|wojen husyckich]].
| |
| − | | |
| − | Bitwa stoczona została przez oblegające [[Praga|Pragę]] wojsko [[władcy Niemiec|króla niemieckiego]] [[Zygmunt Luksemburski|Zygmunta Luksemburskiego]] z armią [[Husytyzm|husycką]] dowodzoną przez [[Jan Žižka|Jana Žižkę]]. Miejscem bitwy była Witkowa Góra, leżąca w tamtych czasach w pobliżu stolicy [[Czechy|Czech]] (dziś już w granicach administracyjnych Pragi, w dzielnicy [[Žižkov]]), a walki toczyły się w znacznej mierze na terenie winnicy założonej przez ojca Zygmunta Luksemburskiego [[Święty Cesarz Rzymski|cesarza rzymskiego]] [[Karol IV Luksemburski|Karola IV]].
| |
| − | | |
| − | == Wstęp ==
| |
| − | | |
| − | [[Plik:Praha, Vítkov, památník.JPG|thumb|240px|left|Pomnik [[Jan Žižka|Jana Žižki]] na Witkowej Górze]]
| |
| − | | |
| − | 1 marca 1420 [[papież]] [[Marcin V]] ogłosił [[bulla|bullę]], w której nakazał Zygmuntowi Luksemburskiemu i znajdującym się w sąsiedztwie Czech władcom zorganizowanie [[krucjata|krucjaty]] przeciwko zwolennikom poglądów [[Jan Hus|Jana Husa]], [[John Wycliffe|Johna Wycliffe'a]] i innym [[herezja|heretykom]]. Dwa tygodnie później, 15 marca 1420, Zygmunt Luksemburski nakazał stracenie Jana Krásy, zwolennika husytyzmu i przywódcy [[Defenestracja wrocławska|powstania]] we [[Wrocław]]iu, które miało miejsce w 1418. Dwa dni po wykonanym wyroku, 17 marca 1420, legat papieski Ferdinand de Palacios w tym samym Wrocławiu opublikował ogłoszoną 1 marca papieską bullę. Wydarzenia te ostatecznie przekonały [[Utrakwiści|utrakwistów]], stanowiących umiarkowaną frakcję husytyzmu, że jakiekolwiek porozumienie jest niemożliwe. Postanowili więc połączyć swe siły z [[Taboryci|taborytami]] i wspólnie przygotować się do walki ze spodziewanym najazdem wojsk Zygmunta Luksemburskiego.
| |
| − | | |
| − | Podczas gdy armia Luksemburskiego koncentrowała się w [[Świdnica|Świdnicy]], wojska taborytów zniszczyły [[4 kwietnia]] 1420 siły [[Katolicyzm|katolickie]] w [[Mladá Vožice]], a [[7 kwietnia]] taboryci dowodzeni przez Mikołaja Husa zdobyli [[Sedlice]], a następnie [[Písek]], zamek Rábí, [[Strakonice]] i [[Prachatice]]. W końcu kwietnia armia króla niemieckiego przekroczyła czeską granicę i na początku maja zdobyła [[Hradec Králové]]. Dowodzący czeskimi przeciwnikami husytyzmu [[Čeněk z Vartemberka]] obległ [[7 maja]] [[Hradczany|Hradčany]].
| |
| − | | |
| − | == Walki o Benešov i koło Kutnej Hory ==
| |
| − | Wojska katolickie w sile 400 piechoty i rycerzy, dowodzone przez Piotra ze Sternberga próbowały bronić [[Benešov]]a przed taborytami, jednak zostały rozbite, a miasto spalone. Oddziały taborytów zaatakował pod [[Kutná Hora|Kutną Horą]] Janek z Chtěnic i [[Pippo Spano]] (Filippo Scolari), jednak bez powodzenia. Wojska taborytów 22 maja 1420 wkroczyły do Pragi. Jan Žižka natomiast zniszczył kolumnę wojsk katolickich, której zadaniem była osłona zaopatrzenia idącego do Hradczan i [[Wyszehrad (Praga)|Wyszehradu]]. W międzyczasie armia katolicka zdobyła [[Slaný]], [[Louny]] i [[Mielnik (Czechy)|Mělník]].
| |
| − | | |
| − | == Oblężenie Pragi i bitwa ==
| |
| − | 12 czerwca 1420 rozpoczęło się oblężenie Pragi, bronionej przez 9000 żołnierzy. Według kronikarzy oblegająca Pragę armia katolicka liczyła 100–200 tysięcy żołnierzy. Natomiast zdaniem historyków armia ta była mniejsza, ale i tak jej liczebność oceniana na 50–100 tysięcy żołnierzy była niezwykle imponująca jak na owe czasy. Jednym z najważniejszych punktów była znajdująca się w pobliżu Pragi Witkowa Góra, a znajdujące się na niej fortyfikacje zabezpieczały drogi zaopatrzenia dla obleganych i jednocześnie utrudniały zaopatrzenie armii oblężniczej. Fortyfikacje te zbudowane były z drewna wzmocnionego kamieniem i gliną, a dodatkowym zabezpieczeniem były [[fosa|fosy]]. Na południowej części wzgórza znajdowała się wieża, północna część natomiast była zabezpieczona dzięki skalistemu stromemu podejściu. Fortyfikacje Witkowej Góry bronione być miały przez 26 mężczyzn i 3 kobiety, jednak zdaniem J. Durdika prawdopodobnie było w tych umocnieniach około 60 żołnierzy.
| |
| − | | |
| − | Dla zdobycia Pragi konieczne było opanowanie Witkowej Góry, toteż 13 lipca jazda armii katolickiej przeprawiła się przez [[Wełtawa|Wełtawę]] i ruszyła do ataku. Następnego dnia, 14 lipca, przybyła z odsieczą husycka armia dowodzona przez Jana Žižkę i uderzyła na armię oblężniczą. Większość husyckich żołnierzy uzbrojona była w [[cep bojowy|cepy bojowe]] i broń palną. W międzyczasie Žižka podesłał obrońcom Witkowej Góry pomoc w postaci 50 strzelców. Po ciężkiej walce zwycięstwo odniosły wojska husyckie. Armia katolicka straciła 300 rycerzy i nieznaną ilość innych rodzajów wojsk. Choć pokonana, wciąż była potężna, dlatego nie wycofała się z Czech, a jedynie do Kutnej Hory, gdzie zamierzała kontynuować działania wojenne.
| |
| − | | |
| − | == Ciekawostki ==
| |
| − | * Po bitwie Witkowa Góra na cześć wodza zwycięskiej armii husyckiej otrzymała nazwę [[Žižkov]], i tak też nazywa się dzisiejsza dzielnica Pragi obejmująca teren dawnej bitwy.
| |
| − | * Bitwę o Witkową Górę upamiętniono w latach 1929–1932 wzniesieniem monumentalnego pomnika Jana Žižki.
| |
| − | | |
| − | == Bibliografia ==
| |
| − | * [[Piotr Marczak]]: ''Wojny husyckie'', strona 61–67, Wydawca "Egros", Warszawa.
| |
| − | *Verney, Victor (2009). ''Warrior of God: Jan Zizka and the Hussite Revolution''. Frontline Books.
| |
| − | | |
| − | |
| |
| − | {{Wojna infobox
| |
| − | |nazwa = Bitwa o Witkową Górę
| |
| − | |epoka = średniowiecze
| |
| − | |konflikt = [[Wojny husyckie]]
| |
| − | |grafika = Adolf Liebscher - Bitva na hoře Vítkově dne 14. července roku 1420.jpg
| |
| − | |opis grafiki = [[Adolf Liebscher]] - ''Bitwa na Witkowej Górze dnia 14 lipca 1420 roku''
| |
| − | |czas = [[12 lipca]] - [[14 lipca]] [[1420]]
| |
| − | |miejsce = [[Witkowa Góra]]
| |
| − | |terytorium = [[Królestwo Czech]]
| |
| − | |przyczyna = [[I krucjata antyhusycka]]
| |
| − | |wynik = zwycięstwo [[Husytyzm|husytów]]
| |
| − | | |
| − | |strona1 = [[Plik:Red_St_George%27s_Cross.svg|22px]] [[I. wyprawa krzyżowa przeciw husytom]]
| |
| − | * [[Plik:Heiliges_R%C3%B6misches_Reich_-_Reichssturmfahne_vor_1433_%28Nimbierter_Adler%29.svg|22px]] [[Święta Rzesza Niemiecka]]
| |
| − | ** [[Plik:Generieke_vlag_van_Vlaanderen.svg|22px]] [[Margrabstwo Miśni]]
| |
| − | ** [[Plik:Flag_of_Austria_%281-1%29.png|22px]] [[Rakouské arcivévodství|Rakouské vévodství]]
| |
| − | ** [[Plik:Banner_of_the_Margraviate_of_Moravia.svg|22px]] [[Margrabstwo Morawskie]]
| |
| − | * [[Plik:Flag_of_Sigismund_of_Hungary.svg|22px]] [[Królestwo Węgier]]
| |
| − | |strona2 = [[Plik:Husitsk%C3%A1_korouhev.svg|22px]] [[husycka koalicja]]
| |
| − | * [[Prague_banner_c1477.png|22px]] [[Prażanie]]
| |
| − | * [[Plik:Hussite_banner_%28Taborites%29.png|22px]] [[Taboryci]]
| |
| − | * [[Žatecko-lounský svaz|žatecko-lounští]]
| |
| − | | |
| − | |dowódca1 = [[Plik:Arms of Sigismund, Holy Roman Emperor.svg|16px]] [[Zygmunt Luksemburski]]<br />[[Plik:Wappen Landkreis Meissen.svg|16px]] [[Heinrich z Isenburgu]] †<br />[[Plik:Flag_of_Sigismund_of_Hungary.svg|22px]] [[Pippo z Ozory|Pippo Spano z Ozory]]<br />[[Plik:Znak města Boskovice.svg|16px]] [[Oldřich z Boskovic]]
| |
| − | |dowódca2 = [[Plik:Žižka Jan-Coat of Arms.png|16px]] [[Jan Žižka z Trocnova]]
| |
| − | | |
| − | |jednostki1 =
| |
| − | |jednostki2 =
| |
| − | | |
| − | |siły1 = 7,000-8,000 zbrojnych
| |
| − | |siły2 = 26 mężczyzn<br />3 kobiety<br />50 strzelców
| |
| − | |straty1 = 400-500 zabitych
| |
| − | |straty2 = 2-3 zabitych
| |
| − | |lokalizacja =
| |
| − | |mapa =
| |
| − | |opis mapy =
| |
| − | |kod mapy = Czechy
| |
| − | |współrzędne = 50°05′21″N 14°25′29″E
| |
| − | |commons = Category:Battle of Vítkov Hill
| |
| − | }}
| |
| − | {{Wojny husyckie}}
| |
| − | |}
| |
| − | | |
| − | {{SORTUJ:Witkowa Góra}}
| |
| − | | |
| − | [[Kategoria:Bitwy wojen husyckich]]
| |
| − | [[Kategoria:Bitwy w historii Czech]]
| |
| − | [[Kategoria:Bitwy w historii Niemiec]]
| |
| − | [[Kategoria:Importowane]] | |
