Bitwa pod Sybinem: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej")
 
(Nie pokazano 5 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
 
[[Kategoria:0]]
 
[[Kategoria:0]]
[[Kategoria:Strony importowane z angielskiej Wikipedii]]
+
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Hermannstadt
 
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Hermannstadt
Linia 19: Linia 19:
 
|}
 
|}
  
'''Bitwa pod Sybinem''', także pod ''Hermannstadt'' lub pod ''Szeben'' (rum. ''Bătălia de la Sibiu'', tur. ''Hermannstadt Muharebesi'') , toczyła się między armią Królestwa Węgier a [[Imperium|Imperium Osmańskim]] w dniach 18–22 marca 1442 r. w pobliżu Marosszentimre i Hermannstadt (Szeben) (dziś Sântimbru i Sybin, Rumunia). Siłami węgierskimi dowodził [[Jan Hunyadi]]. Hermannstadt było trzecim zwycięstwem Hunyadiego nad Turkami po odblokowaniu Smederevo w 1437 r. i porażce Ishaka Bega w połowie drogi między Semendrią a Belgradem w 1441 r.
+
'''Bitwa pod Sybinem''', także pod ''Hermannstadt'' lub pod ''Szeben'' (rum. ''Bătălia de la Sibiu'', tur. ''Hermannstadt Muharebesi'') , toczyła się między armią Królestwa Węgier a [[Imperium|Imperium Osmańskim]] w dniach 18–22 marca 1442 r. w pobliżu Marosszentimre i Hermannstadt (Szeben) (dziś Sântimbru i Sybin, Rumunia). Siłami węgierskimi dowodził [[Jan Hunyady]]. Hermannstadt było trzecim zwycięstwem Hunyadyego nad Turkami po odblokowaniu Smederevo w 1437 r. i porażce Ishaka Bega w połowie drogi między Semendrią a Belgradem w 1441 r.
  
 
== Tło ==
 
== Tło ==
Linia 25: Linia 25:
 
W 1438 r. rabusie osmańscy zaatakowali [[Siedmiogród]], gdzie w 1437 r. Turcy zostali pobici przez powstanie pod wodzą [https://en.wikipedia.org/wiki/Antal_Nagy_de_Buda Buddy Antal Nagyego]. Przez okres do 45 dni Turcy bez pozwolenia i bez przeszkód atakowali ziemie saksońskie Siedmiogrodu oraz węgierskie wioski i miasteczka targowe.<ref name=Jefferson>Jefferson, John (2012). ''The Holy Wars of King Wladislas and Sultan Murad: The Ottoman-Christian Conflict from 1438–1444''. Leiden: Brill Publishers.</ref>
 
W 1438 r. rabusie osmańscy zaatakowali [[Siedmiogród]], gdzie w 1437 r. Turcy zostali pobici przez powstanie pod wodzą [https://en.wikipedia.org/wiki/Antal_Nagy_de_Buda Buddy Antal Nagyego]. Przez okres do 45 dni Turcy bez pozwolenia i bez przeszkód atakowali ziemie saksońskie Siedmiogrodu oraz węgierskie wioski i miasteczka targowe.<ref name=Jefferson>Jefferson, John (2012). ''The Holy Wars of King Wladislas and Sultan Murad: The Ottoman-Christian Conflict from 1438–1444''. Leiden: Brill Publishers.</ref>
  
W 1441 r. do władzy doszedł Jan Hunyadi. Hunyadi zaatakował Osmanów w Serbii, a podczas [[Bitwa pod Smeredevem|bitwy pod Smederevem]] dostał to, co najlepsze od Ishaka-beja. Osmański sułtan [https://pl.wikipedia.org/wiki/Murad_II Murad II] ogłosił jesienią 1441 r., że atak na węgierski Siedmiogród ma się odbyć w marcu 1442 r.<ref name=Jefferson/> Na początku marca 1442 r. Mezid-bej poprowadził 16.000 kawalerii [[Akindżi|akinji]] do Siedmiogrodu, przekraczając Dunaj do Wołoszczyzny w Nikopolu i maszerując formacją na północ. <ref name=Jefferson/>
+
W 1441 r. do władzy doszedł Jan Hunyady. Hunyady zaatakował Osmanów w Serbii, a podczas [[Bitwa pod Smeredevem|bitwy pod Smederevem]] dostał to, co najlepsze od Ishaka-beja. Osmański sułtan [https://pl.wikipedia.org/wiki/Murad_II Murad II] ogłosił jesienią 1441 r., że atak na węgierski Siedmiogród ma się odbyć w marcu 1442 r.<ref name=Jefferson/> Na początku marca 1442 r. Mezid-bej poprowadził 16.000 kawalerii [[Akindżi|akinji]] do Siedmiogrodu, przekraczając Dunaj do Wołoszczyzny w Nikopolu i maszerując formacją na północ. <ref name=Jefferson/>
  
 
== Bitwa ==
 
== Bitwa ==
  
18 marca siły biskupa [https://en.wikipedia.org/wiki/Gy%C3%B6rgy_L%C3%A9pes György Lépesa] (2.000 mężczyzn) starły się z Mezidem w pobliżu Sântimbru. Turcy zwyciężyli przewagą i Hunyadi został zmuszony do odwrotu, ale Mezid nie ścigał Hunyadiego. Lépes został wzięty do niewoli, a Mezid ściął biskupa.<ref name=Jefferson/>
+
18 marca siły biskupa [https://en.wikipedia.org/wiki/Gy%C3%B6rgy_L%C3%A9pes György Lépesa] (2.000 mężczyzn) starły się z Mezidem w pobliżu Sântimbru. Turcy zwyciężyli przewagą i Hunyady został zmuszony do odwrotu, ale Mezid nie ścigał Hunyadyego. Lépes został wzięty do niewoli, a Mezid ściął biskupa.<ref name=Jefferson/>
  
Armia Hunyadi przegrupowała się pod Hermannstadt. Simon Kamonyai zamienił swoją zbroję na zbroję Hunyadiego, aby Turcy uwierzyli, że jest Hunyadi. Kamonyai miał przeprowadzić atak frontalny, podczas gdy Hunyadi okrążył armię Mesida. Kamonyai zginął w akcji, jednak Hunyadi wraz z ciężką kawalerią Węgier zaatakował Mesida, zmiażdżył Turków i zabił Mezida. Hunyadi głową Mezida zapłącił okup za głowę Lépesa.<ref name=Jefferson/>
+
Armia Hunyadyego przegrupowała się pod Hermannstadt. Simon Kamonyai zamienił swoją zbroję na zbroję Hunyadyego, aby Turcy uwierzyli, że jest Hunyady. Kamonyai miał przeprowadzić atak frontalny, podczas gdy Hunyady okrążył armię Mesida. Kamonyai zginął w akcji, jednak Hunyady wraz z ciężką kawalerią Węgier zaatakował Mesida, zmiażdżył Turków i zabił Mezida. Hunyady głową Mezida zapłącił okup za głowę Lépesa.<ref name=Jefferson/>
  
 
== Wynik ==
 
== Wynik ==
  
W odwecie za porażkę i śmierć Mezida, Shehabbedin, beylerbey z Rumelii, zaatakował Siedmiogród. W [[Bitwa o Żelazną Bramę|bitwie o Żelazną Bramę]] w pobliżu Dunaju Hunyadi zniszczył armię Shehabbedin w drugim największym zwycięstwie w karierze, przewyższonym jedynie przez jego pogrom armii sułtana osmańskiego w 1456 r. podczas oblężenia Belgradu. {{Jefferson}}
+
W odwecie za porażkę i śmierć Mezida, Shehabbedin, beylerbey z Rumelii, zaatakował Siedmiogród. W [[Bitwa o Żelazną Bramę|bitwie o Żelazną Bramę]] w pobliżu Dunaju Hunyady zniszczył armię Shehabbedin w drugim największym zwycięstwie w karierze, przewyższonym jedynie przez jego pogrom armii sułtana osmańskiego w 1456 r. podczas [[Nándorfehérvár ostroma|oblężenia Belgradu]].<ref name=Jefferson/>
  
 
== Referencje ==
 
== Referencje ==
Linia 52: Linia 52:
 
  |czas        = 18 i 22 marca 1442
 
  |czas        = 18 i 22 marca 1442
 
  |miejsce      = Marosszentimre i Hermannstadt (Szeben), [[Królestwo Wegier]]<br /><small>(today: ''[[Sântimbru, Alba|Sântimbru]]'' i ''[[Sibiu]], Romania'')</small>
 
  |miejsce      = Marosszentimre i Hermannstadt (Szeben), [[Królestwo Wegier]]<br /><small>(today: ''[[Sântimbru, Alba|Sântimbru]]'' i ''[[Sibiu]], Romania'')</small>
  |terytorium  = [[Królestwo Węgier]] - Siedmiogród
+
  |terytorium  = [[Królestwo Węgier]] Siedmiogród
 
  |przyczyna    =  
 
  |przyczyna    =  
 
  |wynik        = 18 marca: zwycięstwo Turków<br/>22 marca: zwycięstwo Węgrów<ref>''A Global Chronology of Conflict: From the Ancient World to the Modern Middle East'', Vol. I, ed. Spencer C. Tucker, (ABC-CLIO, 2010), 337.</ref>
 
  |wynik        = 18 marca: zwycięstwo Turków<br/>22 marca: zwycięstwo Węgrów<ref>''A Global Chronology of Conflict: From the Ancient World to the Modern Middle East'', Vol. I, ed. Spencer C. Tucker, (ABC-CLIO, 2010), 337.</ref>
Linia 67: Linia 67:
 
  |siły1        = ~ 10.000 ludzi
 
  |siły1        = ~ 10.000 ludzi
 
  |siły2        = ~ 25.000 ludzi
 
  |siły2        = ~ 25.000 ludzi
  |straty1      = ~ 2.000 - 4.000 ludzi
+
  |straty1      = ~ 2.000 4.000 ludzi
  |straty2      = ~15.000 - 20.000
+
  |straty2      = ~15.000 20.000
  
 
  |lokalizacja  = Lokalizacja obecnie
 
  |lokalizacja  = Lokalizacja obecnie
Linia 75: Linia 75:
 
  |commons      =  
 
  |commons      =  
 
}}
 
}}
 +
{|
 +
|
 +
|}
 
{{Wojny węgiersko-tureckie}}
 
{{Wojny węgiersko-tureckie}}
 
{{Serbian-Ottoman Wars (Medieval)}}
 
{{Serbian-Ottoman Wars (Medieval)}}

Aktualna wersja na dzień 14:47, 7 mar 2021

Bitwa pod Sybinem, także pod Hermannstadt lub pod Szeben (rum. Bătălia de la Sibiu, tur. Hermannstadt Muharebesi) , toczyła się między armią Królestwa Węgier a Imperium Osmańskim w dniach 18–22 marca 1442 r. w pobliżu Marosszentimre i Hermannstadt (Szeben) (dziś Sântimbru i Sybin, Rumunia). Siłami węgierskimi dowodził Jan Hunyady. Hermannstadt było trzecim zwycięstwem Hunyadyego nad Turkami po odblokowaniu Smederevo w 1437 r. i porażce Ishaka Bega w połowie drogi między Semendrią a Belgradem w 1441 r.

Tło

W 1438 r. rabusie osmańscy zaatakowali Siedmiogród, gdzie w 1437 r. Turcy zostali pobici przez powstanie pod wodzą Buddy Antal Nagyego. Przez okres do 45 dni Turcy bez pozwolenia i bez przeszkód atakowali ziemie saksońskie Siedmiogrodu oraz węgierskie wioski i miasteczka targowe.[1]

W 1441 r. do władzy doszedł Jan Hunyady. Hunyady zaatakował Osmanów w Serbii, a podczas bitwy pod Smederevem dostał to, co najlepsze od Ishaka-beja. Osmański sułtan Murad II ogłosił jesienią 1441 r., że atak na węgierski Siedmiogród ma się odbyć w marcu 1442 r.[1] Na początku marca 1442 r. Mezid-bej poprowadził 16.000 kawalerii akinji do Siedmiogrodu, przekraczając Dunaj do Wołoszczyzny w Nikopolu i maszerując formacją na północ. [1]

Bitwa

18 marca siły biskupa György Lépesa (2.000 mężczyzn) starły się z Mezidem w pobliżu Sântimbru. Turcy zwyciężyli przewagą i Hunyady został zmuszony do odwrotu, ale Mezid nie ścigał Hunyadyego. Lépes został wzięty do niewoli, a Mezid ściął biskupa.[1]

Armia Hunyadyego przegrupowała się pod Hermannstadt. Simon Kamonyai zamienił swoją zbroję na zbroję Hunyadyego, aby Turcy uwierzyli, że jest Hunyady. Kamonyai miał przeprowadzić atak frontalny, podczas gdy Hunyady okrążył armię Mesida. Kamonyai zginął w akcji, jednak Hunyady wraz z ciężką kawalerią Węgier zaatakował Mesida, zmiażdżył Turków i zabił Mezida. Hunyady głową Mezida zapłącił okup za głowę Lépesa.[1]

Wynik

W odwecie za porażkę i śmierć Mezida, Shehabbedin, beylerbey z Rumelii, zaatakował Siedmiogród. W bitwie o Żelazną Bramę w pobliżu Dunaju Hunyady zniszczył armię Shehabbedin w drugim największym zwycięstwie w karierze, przewyższonym jedynie przez jego pogrom armii sułtana osmańskiego w 1456 r. podczas oblężenia Belgradu.[1]

Referencje

  • Jefferson, John (2012). The Holy Wars of King Wladislas and Sultan Murad: The Ottoman-Christian Conflict from 1438–1444. Leiden: Brill Publishers. ISBN 978 90 04 21904 5.

Źródło

  • Pál Földi. Nagy hadvezérek ("Great Warlords"), Anno Publisher,

Bitwa pod Sybinem
Bitwa pod Hermannstadt
Bitwa pod Szeben
Bătălia de la Sibiu (rum.)
Hermannstadt Muharebesi (tur.)

wojny Imperium Osmańskiego w Europie
Czas 18 i 22 marca 1442
Miejsce Marosszentimre i Hermannstadt (Szeben), Królestwo Wegier
(today: Sântimbru i Sibiu, Romania)
Terytorium Królestwo Węgier – Siedmiogród
Wynik 18 marca: zwycięstwo Turków
22 marca: zwycięstwo Węgrów[2]
Strony konfliktu
20px Królestwo Węgier 24px Imperium Osmańskie
Dowódcy
20px Hunyadi János

20px Lépes György

24px Mezid Bey Vidyna
Siły
~ 10.000 ludzi ~ 25.000 ludzi
Straty
~ 2.000 – 4.000 ludzi ~15.000 – 20.000

Lokalizacja obecnie

współczesna Rumunia
współczesna Rumunia
Plik:Hungary Arms.svg Wojny węgiersko-tureckie 20px

Nikopolis (1396)  ♦  Oblężenie Belgradu (1440)  ♦  Jałomica (1442)  ♦  Sybin (1442)  ♦  Bitwa pod Zlaticą (1443)  ♦  Nisz (1443)  ♦  Bitwa pod Kunowicą (1444)  ♦  Kosowe Pole (1448)  ♦  Bitwa pod Kruševac (1454)  ♦  Bitwa pod Belgradem (1456)  ♦  Vaslui (1475)  ♦  Šabac (1476)  ♦  Bitwa na Chlebowym Polu (1479)  ♦  Bitwa w wawozie Vrpilam (1491)  ♦  Krbavsko Polje (1493)  ♦  Bitwa pod Dubicą (1513)  ♦  Oblężenie Zimony (1521)  ♦  Oblężenie Szabács (1521)  ♦  Upadek Belgradu (1521)  ♦  Oblężenie Ostrovicy (1523)  ♦  Upadek Petrovaradina (1526)  ♦  Bitwa pod Mohaczem (1526)  ♦  Bitwa pod Pusztamarót (1526)  ♦  Güns (1532)  ♦  Eger (1552)  ♦  Szigetvár (1566)  ♦  Calugareni (1595)

18px Wojny serbsko-tureckie 20px

Gallipoli - Stephaniana - Sırp - Sındığı - Maritsa - Dubravnica - Savra - Pločnik - Bileća - Kosovo Polje - Tripolje - Kosmidion - Despotovac - Przełęcz Vitosha - Smederevo - Belgrade - Novo Brdo - Niš - Zlatica - Kunovica - Leskovac - Kruševac - Smederevo - Belgrade

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Jefferson, John (2012). The Holy Wars of King Wladislas and Sultan Murad: The Ottoman-Christian Conflict from 1438–1444. Leiden: Brill Publishers.
  2. A Global Chronology of Conflict: From the Ancient World to the Modern Middle East, Vol. I, ed. Spencer C. Tucker, (ABC-CLIO, 2010), 337.