Derencsényi Imre: Różnice pomiędzy wersjami
m (Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej") |
|||
| (Nie pokazano 43 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | + | [[Kategoria:0]] | |
| + | [[Kategoria:Strony skompilowane]] | ||
| + | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]] | ||
| + | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii]] | ||
| + | {{Uwaga| | ||
| + | |strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Emerik_Deren%C4%8Din | ||
| + | |autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Emerik_Deren%C4%8Din&action=history | ||
| + | |nota = angielski | ||
| + | }} | ||
| + | {{Uwaga| | ||
| + | |strona = https://hr.wikipedia.org/wiki/Emerik_Deren%C4%8Din | ||
| + | |autorzy = https://hr.wikipedia.org/w/index.php?title=Emerik_Deren%C4%8Din&action=history | ||
| + | |nota = chorwacki | ||
| + | }} | ||
| + | |||
| + | {| | ||
| + | | | ||
| + | |} | ||
| − | + | {| | |
| + | |-style="vertical-align:top;" | ||
| + | | | ||
{{Redoslijed| | {{Redoslijed| | ||
|poprzednik = [[Both János]] | |poprzednik = [[Both János]] | ||
| − | |gl_članak_funkcija = [[Ban Chorwacji | + | |gl_članak_funkcija = [[Ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]]<br />(1493) |
| − | |następca = [[Kanizsai László]] | + | |następca = [[Kanizsai III. László]] |
}} | }} | ||
| + | {| | ||
| + | | | ||
| + | |} | ||
| + | |||
| + | '''Derencsényi Imre''' (pol. ''Emeryk Derencsényi'', łac. ''Emericus de Derenchen'', chor.''Mirko Derenčin'') (* nieznana, † 1493), węgierski szlachcic, [[Banowie Jajce|ban Jajce]] (1490-92), [[ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]] (1493) i dowódca wojskowy. Dowodził chorwacką armią w tragicznej [[Korbávmezei csata|bitwie pod Krbavsko Polje]] przeciwko tureckiej armii najemników Jakuba-paszy Haduma, w której chorwacka armia arystokratyczna poniosła ciężką klęskę. Został schwytany, a następnie uwięziony w Anatolii. | ||
| + | |||
| + | == Życiorys == | ||
| + | |||
| + | Pochodził ze starej rodziny węgierskiej szlachty z rodu [[Balogh]] z siedzibą rodową w Drienčane w komitacie [[Gömör]] (dzisiejsza Słowacja). Jego ojcem był Jan (János) i jego żona [[Szapolyai Orsula|Urszula Zápolya]], siostra [[Szapolyai István|Stefana]] i ciotka późniejszego chorwacko-węgierskiego króla [[Szapolyai I. János|Jana I Zápolyi]]. Był lojalny wobec Korony i pełnił wysokie funkcje w Królestwie Chorwacji i na Węgrzech. Był komendantem miasta Tate i Komároma, ''[[ispán]]em'' komitatu [[Gömör]] (1469-1475), wielkim sędzią komitatu [[Somogy]] i [[Skarbnik|mistrzem skarbu]] na węgierskim dworze.<ref>[http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=14657 Emerik Derenčin – Hrvatska enciklopedija]</ref>. Wraz z Ladislavem Csulayem sprawował urząd bana Jajce (1490-1492). Z tej okazji wyróżnił się jako doskonały dowódca [[obrony Jajce]]. Od 1492 do 1493 pełnił funkcję kapitana miasta Senj. | ||
| + | |||
| + | W pierwszej połowie 1493 r. wraz z [[Ivan Bot od Bajne|Ivanem Botem od Bajne]] był [[Ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii|chorwackim banem]] i powierzono mu obronę Senja przed atakami książąt [[Frankopan]] i ograniczenie ich władzy<ref>[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=4581 Emerik Derenčin – Hrvatski biografski leksikon]</ref>. Kiedy książę [[Bernardin Frankapan]] najechał Senj wiosną tego roku, próbując odzyskać skonfiskowane dobra, król [[Maciej Korwin]] odpowiadając na wezwanie mieszkańców Senja, zaatakował armię Frankapana, przegonił ją z Senja i obległ ją w [[Brinj]]e. Podczas oblężenia Ivan Bot został zabity, a Imre pozostał jedynym banem.<ref>[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=4581 Emerik Derenčin – Hrvatski biografski leksikon]</ref> | ||
| + | |||
| + | == Bitwa na Krbavskim Polu == | ||
| + | |||
| + | Na wieść o inwazji rabusiów tureckich latem 1493 r. wrogość bana i książąt [[Frankapan]] została przełamana i połączone wojska złożone z ponad 10 000 ludzi wyruszyły, aby przechwycić Turków, zapobiec ich powrotowi do Bośni i odbić chorwackich niewolników. Bitwa odbyła się 9 września [[Bitwa na Krbavskim Polu|na Krbavskim Polu]] pod ufortyfikowanym miastem [[Udbina]]. Przekonany o przewadze liczebnej swojej armii i swojej wiedzy, Imre zignorował rozsądną sugestię niektórych dowódców, by wciągnąć Turków w zasadzkę w głąb Bośni. Zamiast tego przyjął bitwę na otwartym polu, co doprowadziło do całkowitej porażki armii chorwackiej. | ||
| + | |||
| + | Po krótkiej i zaciętej bitwie ponad 10 000 żołnierzy zostało zabitych lub pojmanych. Syn Imrego, Pavao (Paweł) i brat, zginęli w bitwie, a ban został pojmany i zabrany do Konstantynopola, skąd miał okazję, za pośrednictwem Dubrownika, wysłać list do węgierskiego króla [[II. Ulászló|Władysława II]] (1490-1516), a następnie z więzienia Kara Hisar-i Sahib w prowincji Brus w Anatolii. Po trzech miesiącach więzienia zmarł w ciemni. | ||
| + | |||
| + | == Przypisy == | ||
| + | {{izvori}} | ||
| + | |||
| + | == Linki zewnętrzne == | ||
| + | * [http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=4581 Emerik Derenčin – Hrvatski biografski leksikon] | ||
| + | * [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=14657 Emerik Derenčin – Hrvatska enciklopedija] | ||
| + | * [http://proleksis.lzmk.hr/17431/ emerik Derenčin – Proleksis enciklopedija] | ||
| − | |||
| − | |||
| | | | ||
{{Urzędnik infobox | {{Urzędnik infobox | ||
| − | |urzędnik = Derencsényi Imre<br>Mirko Derenčin | + | |urzędnik = Derencsényi Imre (węg.)<br>Emeryk Derencsényi (pol.)<br>Emericus de Derenchen (łac.)<br>Mirko Derenčin (chor.) |
|imiona = | |imiona = | ||
|tytulatura = Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji | |tytulatura = Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji | ||
| Linia 24: | Linia 66: | ||
|opis faksymile = | |opis faksymile = | ||
|dewiza = | |dewiza = | ||
| + | |||
|1. tytuł = [[Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji]] | |1. tytuł = [[Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji]] | ||
|1. od = 1493 | |1. od = 1493 | ||
|1. do = 1493 | |1. do = 1493 | ||
|1. powołanie = | |1. powołanie = | ||
| − | |1. poprzednik = | + | |1. poprzednik = [[Both János]] |
| − | |1. następca = | + | |1. następca = [[Kanizsai László]] |
| + | |||
| + | |klan = | ||
|ród = [[Derencsényi]] | |ród = [[Derencsényi]] | ||
| + | |rodzina = | ||
|pochodzenie = węgierskie | |pochodzenie = węgierskie | ||
| − | |państwo = [[Królestwo Węgier]] w unii personalnej z Królestwem Chorwacji | + | |państwo = [[Królestwo Węgier]]<br>w unii personalnej<br>z [[Królestwem Chorwacji]] |
|data urodzenia = data nieznana | |data urodzenia = data nieznana | ||
|miejsce urodzenia = | |miejsce urodzenia = | ||
|data śmierci = 1493 | |data śmierci = 1493 | ||
| − | |miejsce śmierci = | + | |miejsce śmierci = Kara Hisar-i Sahib |
| − | |przyczyna śmierci = | + | |przyczyna śmierci = zmarł w więzieniu |
|miejsce spoczynku = | |miejsce spoczynku = | ||
|ojciec = nieznany | |ojciec = nieznany | ||
|matka = nieznana | |matka = nieznana | ||
| − | |rodzeństwo = | + | |rodzeństwo = brat |
|1. związek = żona | |1. związek = żona | ||
| − | |1. związek z = | + | |1. związek z = [[Orsolya Zápolya]] |
|1. związek od = | |1. związek od = | ||
|1. związek do = | |1. związek do = | ||
| − | |1. dzieci = János | + | |1. dzieci = János, Pavao, córka (?) |
|dokonania = uczestnik [[Bitwa na Krbavskim Polu|bitwy na Krbavskim Polu]] | |dokonania = uczestnik [[Bitwa na Krbavskim Polu|bitwy na Krbavskim Polu]] | ||
|odznaczenia = | |odznaczenia = | ||
| Linia 55: | Linia 101: | ||
|} | |} | ||
| − | + | {{SORTUJ:Derencsenyi, Imre}} | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | { | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | + | [[Kategoria:Ród]] | |
| − | [[ | + | [[Kategoria:Derencsényi]] |
| − | [[ | + | [[Kategoria:Banowie Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]] |
| − | [[ | + | [[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]] |
| − | [[ | + | [[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]] |
| − | [[ | + | [[Kategoria:Węgierscy szlachcice]] |
| + | [[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]] | ||
| + | [[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | ||
| + | [[Kategoria:Urodzeni w XV wieku]] | ||
| + | [[Kategoria:Zmarli 1493]] | ||
| + | [[Kategoria:Zmarli w XV wieku]] | ||
Aktualna wersja na dzień 16:27, 7 mar 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
| Strona | Autorzy | Nota |
| [3] | [4] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku chorwackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku chorwackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Derencsényi Imre (pol. Emeryk Derencsényi, łac. Emericus de Derenchen, chor.Mirko Derenčin) (* nieznana, † 1493), węgierski szlachcic, ban Jajce (1490-92), ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii (1493) i dowódca wojskowy. Dowodził chorwacką armią w tragicznej bitwie pod Krbavsko Polje przeciwko tureckiej armii najemników Jakuba-paszy Haduma, w której chorwacka armia arystokratyczna poniosła ciężką klęskę. Został schwytany, a następnie uwięziony w Anatolii. ŻyciorysPochodził ze starej rodziny węgierskiej szlachty z rodu Balogh z siedzibą rodową w Drienčane w komitacie Gömör (dzisiejsza Słowacja). Jego ojcem był Jan (János) i jego żona Urszula Zápolya, siostra Stefana i ciotka późniejszego chorwacko-węgierskiego króla Jana I Zápolyi. Był lojalny wobec Korony i pełnił wysokie funkcje w Królestwie Chorwacji i na Węgrzech. Był komendantem miasta Tate i Komároma, ispánem komitatu Gömör (1469-1475), wielkim sędzią komitatu Somogy i mistrzem skarbu na węgierskim dworze.[1]. Wraz z Ladislavem Csulayem sprawował urząd bana Jajce (1490-1492). Z tej okazji wyróżnił się jako doskonały dowódca obrony Jajce. Od 1492 do 1493 pełnił funkcję kapitana miasta Senj. W pierwszej połowie 1493 r. wraz z Ivanem Botem od Bajne był chorwackim banem i powierzono mu obronę Senja przed atakami książąt Frankopan i ograniczenie ich władzy[2]. Kiedy książę Bernardin Frankapan najechał Senj wiosną tego roku, próbując odzyskać skonfiskowane dobra, król Maciej Korwin odpowiadając na wezwanie mieszkańców Senja, zaatakował armię Frankapana, przegonił ją z Senja i obległ ją w Brinje. Podczas oblężenia Ivan Bot został zabity, a Imre pozostał jedynym banem.[3] Bitwa na Krbavskim PoluNa wieść o inwazji rabusiów tureckich latem 1493 r. wrogość bana i książąt Frankapan została przełamana i połączone wojska złożone z ponad 10 000 ludzi wyruszyły, aby przechwycić Turków, zapobiec ich powrotowi do Bośni i odbić chorwackich niewolników. Bitwa odbyła się 9 września na Krbavskim Polu pod ufortyfikowanym miastem Udbina. Przekonany o przewadze liczebnej swojej armii i swojej wiedzy, Imre zignorował rozsądną sugestię niektórych dowódców, by wciągnąć Turków w zasadzkę w głąb Bośni. Zamiast tego przyjął bitwę na otwartym polu, co doprowadziło do całkowitej porażki armii chorwackiej. Po krótkiej i zaciętej bitwie ponad 10 000 żołnierzy zostało zabitych lub pojmanych. Syn Imrego, Pavao (Paweł) i brat, zginęli w bitwie, a ban został pojmany i zabrany do Konstantynopola, skąd miał okazję, za pośrednictwem Dubrownika, wysłać list do węgierskiego króla Władysława II (1490-1516), a następnie z więzienia Kara Hisar-i Sahib w prowincji Brus w Anatolii. Po trzech miesiącach więzienia zmarł w ciemni. PrzypisyLinki zewnętrzne |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- 0
- Strony skompilowane
- Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii
- Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii
- Strony z odwołaniami do nieistniejących plików
- Ród
- Derencsényi
- Banowie Dalmacji, Chorwacji i Slawonii
- Urzędnicy Królestwa Węgier
- Węgierscy dygnitarze historyczni
- Węgierscy szlachcice
- Węgierscy urzędnicy królewscy
- Nieznana data urodzenia
- Urodzeni w XV wieku
- Zmarli 1493
- Zmarli w XV wieku