Derencsényi Imre: Różnice pomiędzy wersjami
m (Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej") |
|||
| (Nie pokazano 17 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
[[Kategoria:Strony skompilowane]] | [[Kategoria:Strony skompilowane]] | ||
| + | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]] | ||
| + | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii]] | ||
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
|strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Emerik_Deren%C4%8Din | |strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Emerik_Deren%C4%8Din | ||
| Linia 19: | Linia 21: | ||
|-style="vertical-align:top;" | |-style="vertical-align:top;" | ||
| | | | ||
| + | |||
{{Redoslijed| | {{Redoslijed| | ||
|poprzednik = [[Both János]] | |poprzednik = [[Both János]] | ||
| Linia 29: | Linia 32: | ||
|} | |} | ||
| − | + | '''Derencsényi Imre''' (pol. ''Emeryk Derencsényi'', łac. ''Emericus de Derenchen'', chor.''Mirko Derenčin'') (* nieznana, † 1493), węgierski szlachcic, [[Banowie Jajce|ban Jajce]] (1490-92), [[ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]] (1493) i dowódca wojskowy. Dowodził chorwacką armią w tragicznej [[Korbávmezei csata|bitwie pod Krbavsko Polje]] przeciwko tureckiej armii najemników Jakuba-paszy Haduma, w której chorwacka armia arystokratyczna poniosła ciężką klęskę. Został schwytany, a następnie uwięziony w Anatolii. | |
| − | |||
| − | '''Derencsényi Imre''' (łac. ''Emericus de Derenchen'', chor.'' | ||
== Życiorys == | == Życiorys == | ||
| − | + | Pochodził ze starej rodziny węgierskiej szlachty z rodu [[Balogh]] z siedzibą rodową w Drienčane w komitacie [[Gömör]] (dzisiejsza Słowacja). Jego ojcem był Jan (János) i jego żona [[Szapolyai Orsula|Urszula Zápolya]], siostra [[Szapolyai István|Stefana]] i ciotka późniejszego chorwacko-węgierskiego króla [[Szapolyai I. János|Jana I Zápolyi]]. Był lojalny wobec Korony i pełnił wysokie funkcje w Królestwie Chorwacji i na Węgrzech. Był komendantem miasta Tate i Komároma, ''[[ispán]]em'' komitatu [[Gömör]] (1469-1475), wielkim sędzią komitatu [[Somogy]] i [[Skarbnik|mistrzem skarbu]] na węgierskim dworze.<ref>[http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=14657 Emerik Derenčin – Hrvatska enciklopedija]</ref>. Wraz z Ladislavem Csulayem sprawował urząd bana Jajce (1490-1492). Z tej okazji wyróżnił się jako doskonały dowódca [[obrony Jajce]]. Od 1492 do 1493 pełnił funkcję kapitana miasta Senj. | |
| − | |||
| − | |||
| − | W pierwszej połowie 1493 r. wraz z [[Ivan Bot od Bajne|Ivanem Botem od Bajne]] był chorwackim banem i powierzono mu obronę Senja przed atakami książąt [[Frankopan]] i ograniczenie ich władzy<ref>[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=4581 Emerik Derenčin | + | W pierwszej połowie 1493 r. wraz z [[Ivan Bot od Bajne|Ivanem Botem od Bajne]] był [[Ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii|chorwackim banem]] i powierzono mu obronę Senja przed atakami książąt [[Frankopan]] i ograniczenie ich władzy<ref>[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=4581 Emerik Derenčin – Hrvatski biografski leksikon]</ref>. Kiedy książę [[Bernardin Frankapan]] najechał Senj wiosną tego roku, próbując odzyskać skonfiskowane dobra, król [[Maciej Korwin]] odpowiadając na wezwanie mieszkańców Senja, zaatakował armię Frankapana, przegonił ją z Senja i obległ ją w [[Brinj]]e. Podczas oblężenia Ivan Bot został zabity, a Imre pozostał jedynym banem.<ref>[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=4581 Emerik Derenčin – Hrvatski biografski leksikon]</ref> |
| − | == | + | == Bitwa na Krbavskim Polu == |
| − | Na wieść o inwazji rabusiów tureckich latem 1493 r. wrogość bana i książąt | + | Na wieść o inwazji rabusiów tureckich latem 1493 r. wrogość bana i książąt [[Frankapan]] została przełamana i połączone wojska złożone z ponad 10 000 ludzi wyruszyły, aby przechwycić Turków, zapobiec ich powrotowi do Bośni i odbić chorwackich niewolników. Bitwa odbyła się 9 września [[Bitwa na Krbavskim Polu|na Krbavskim Polu]] pod ufortyfikowanym miastem [[Udbina]]. Przekonany o przewadze liczebnej swojej armii i swojej wiedzy, Imre zignorował rozsądną sugestię niektórych dowódców, by wciągnąć Turków w zasadzkę w głąb Bośni. Zamiast tego przyjął bitwę na otwartym polu, co doprowadziło do całkowitej porażki armii chorwackiej. |
| − | Po krótkiej i zaciętej bitwie ponad | + | Po krótkiej i zaciętej bitwie ponad 10 000 żołnierzy zostało zabitych lub pojmanych. Syn Imrego, Pavao (Paweł) i brat, zginęli w bitwie, a ban został pojmany i zabrany do Konstantynopola, skąd miał okazję, za pośrednictwem Dubrownika, wysłać list do węgierskiego króla [[II. Ulászló|Władysława II]] (1490-1516), a następnie z więzienia Kara Hisar-i Sahib w prowincji Brus w Anatolii. Po trzech miesiącach więzienia zmarł w ciemni. |
== Przypisy == | == Przypisy == | ||
| Linia 51: | Linia 50: | ||
== Linki zewnętrzne == | == Linki zewnętrzne == | ||
| − | * [http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=4581 Emerik Derenčin | + | * [http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=4581 Emerik Derenčin – Hrvatski biografski leksikon] |
| − | * [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=14657 Emerik Derenčin | + | * [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=14657 Emerik Derenčin – Hrvatska enciklopedija] |
| − | * [http://proleksis.lzmk.hr/17431/ emerik Derenčin | + | * [http://proleksis.lzmk.hr/17431/ emerik Derenčin – Proleksis enciklopedija] |
| | | | ||
{{Urzędnik infobox | {{Urzędnik infobox | ||
| − | |urzędnik = Derencsényi Imre<br>Mirko Derenčin | + | |urzędnik = Derencsényi Imre (węg.)<br>Emeryk Derencsényi (pol.)<br>Emericus de Derenchen (łac.)<br>Mirko Derenčin (chor.) |
|imiona = | |imiona = | ||
|tytulatura = Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji | |tytulatura = Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji | ||
| Linia 84: | Linia 83: | ||
|data śmierci = 1493 | |data śmierci = 1493 | ||
|miejsce śmierci = Kara Hisar-i Sahib | |miejsce śmierci = Kara Hisar-i Sahib | ||
| − | |przyczyna śmierci = | + | |przyczyna śmierci = zmarł w więzieniu |
|miejsce spoczynku = | |miejsce spoczynku = | ||
|ojciec = nieznany | |ojciec = nieznany | ||
|matka = nieznana | |matka = nieznana | ||
| − | |rodzeństwo = | + | |rodzeństwo = brat |
|1. związek = żona | |1. związek = żona | ||
| − | |1. związek z = Orsolya Zápolya | + | |1. związek z = [[Orsolya Zápolya]] |
|1. związek od = | |1. związek od = | ||
|1. związek do = | |1. związek do = | ||
| − | |1. dzieci = János, | + | |1. dzieci = János, Pavao, córka (?) |
|dokonania = uczestnik [[Bitwa na Krbavskim Polu|bitwy na Krbavskim Polu]] | |dokonania = uczestnik [[Bitwa na Krbavskim Polu|bitwy na Krbavskim Polu]] | ||
| − | |||
|odznaczenia = | |odznaczenia = | ||
|commons = | |commons = | ||
| Linia 105: | Linia 103: | ||
{{SORTUJ:Derencsenyi, Imre}} | {{SORTUJ:Derencsenyi, Imre}} | ||
| + | [[Kategoria:Ród]] | ||
[[Kategoria:Derencsényi]] | [[Kategoria:Derencsényi]] | ||
[[Kategoria:Banowie Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]] | [[Kategoria:Banowie Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]] | ||
Aktualna wersja na dzień 16:27, 7 mar 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
| Strona | Autorzy | Nota |
| [3] | [4] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku chorwackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku chorwackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Derencsényi Imre (pol. Emeryk Derencsényi, łac. Emericus de Derenchen, chor.Mirko Derenčin) (* nieznana, † 1493), węgierski szlachcic, ban Jajce (1490-92), ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii (1493) i dowódca wojskowy. Dowodził chorwacką armią w tragicznej bitwie pod Krbavsko Polje przeciwko tureckiej armii najemników Jakuba-paszy Haduma, w której chorwacka armia arystokratyczna poniosła ciężką klęskę. Został schwytany, a następnie uwięziony w Anatolii. ŻyciorysPochodził ze starej rodziny węgierskiej szlachty z rodu Balogh z siedzibą rodową w Drienčane w komitacie Gömör (dzisiejsza Słowacja). Jego ojcem był Jan (János) i jego żona Urszula Zápolya, siostra Stefana i ciotka późniejszego chorwacko-węgierskiego króla Jana I Zápolyi. Był lojalny wobec Korony i pełnił wysokie funkcje w Królestwie Chorwacji i na Węgrzech. Był komendantem miasta Tate i Komároma, ispánem komitatu Gömör (1469-1475), wielkim sędzią komitatu Somogy i mistrzem skarbu na węgierskim dworze.[1]. Wraz z Ladislavem Csulayem sprawował urząd bana Jajce (1490-1492). Z tej okazji wyróżnił się jako doskonały dowódca obrony Jajce. Od 1492 do 1493 pełnił funkcję kapitana miasta Senj. W pierwszej połowie 1493 r. wraz z Ivanem Botem od Bajne był chorwackim banem i powierzono mu obronę Senja przed atakami książąt Frankopan i ograniczenie ich władzy[2]. Kiedy książę Bernardin Frankapan najechał Senj wiosną tego roku, próbując odzyskać skonfiskowane dobra, król Maciej Korwin odpowiadając na wezwanie mieszkańców Senja, zaatakował armię Frankapana, przegonił ją z Senja i obległ ją w Brinje. Podczas oblężenia Ivan Bot został zabity, a Imre pozostał jedynym banem.[3] Bitwa na Krbavskim PoluNa wieść o inwazji rabusiów tureckich latem 1493 r. wrogość bana i książąt Frankapan została przełamana i połączone wojska złożone z ponad 10 000 ludzi wyruszyły, aby przechwycić Turków, zapobiec ich powrotowi do Bośni i odbić chorwackich niewolników. Bitwa odbyła się 9 września na Krbavskim Polu pod ufortyfikowanym miastem Udbina. Przekonany o przewadze liczebnej swojej armii i swojej wiedzy, Imre zignorował rozsądną sugestię niektórych dowódców, by wciągnąć Turków w zasadzkę w głąb Bośni. Zamiast tego przyjął bitwę na otwartym polu, co doprowadziło do całkowitej porażki armii chorwackiej. Po krótkiej i zaciętej bitwie ponad 10 000 żołnierzy zostało zabitych lub pojmanych. Syn Imrego, Pavao (Paweł) i brat, zginęli w bitwie, a ban został pojmany i zabrany do Konstantynopola, skąd miał okazję, za pośrednictwem Dubrownika, wysłać list do węgierskiego króla Władysława II (1490-1516), a następnie z więzienia Kara Hisar-i Sahib w prowincji Brus w Anatolii. Po trzech miesiącach więzienia zmarł w ciemni. PrzypisyLinki zewnętrzne |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- 0
- Strony skompilowane
- Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii
- Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii
- Strony z odwołaniami do nieistniejących plików
- Ród
- Derencsényi
- Banowie Dalmacji, Chorwacji i Slawonii
- Urzędnicy Królestwa Węgier
- Węgierscy dygnitarze historyczni
- Węgierscy szlachcice
- Węgierscy urzędnicy królewscy
- Nieznana data urodzenia
- Urodzeni w XV wieku
- Zmarli 1493
- Zmarli w XV wieku