Udvarhelyszék: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 35: Linia 35:
 
{{Székelyföldi székek}}
 
{{Székelyföldi székek}}
  
[[File:Szeklerland-planned_seats.png|thumb|left]]
+
[[File:Szeklerland-planned_seats.png|thumb|left|Udvarhelyszék - kolor zielony]]
  
 
'''Udvarhelyszék''' był jedną z '''siedzib''' [[Sekler]]ów, czyli jednostek administracyjnych historycznego regionu [[Székelyföld]]. Tradycyjne centrum Székelyföld od wieków, z centrum [[Székelyudvarhely]] (rum. ''Odorheiu Secuiesc'').<ref>Konrad Gündisch. ''„Hauptstädte” – in Siebenbürgen'' (po niemiecku). Böhlau Verlag Wien, str. 61. (1998). ISBN 3205989015</ref> Seklerowie zwoływali tu kilka zgromadzeń narodowych. Chociaż niektórzy kwestionują tradycyjną centralną rolę Udvarhely, nie występuje to w przypadku profesjonalistów zajmujących się ''Székelyföld'' lub specjalnym prawem seklerskim. Wśród wnikliwych znajomości tematu warto wspomnieć o opracowaniach György'ego Bodora i György Bónisa. W ''Karcie Seklera'' można znaleźć również:
 
'''Udvarhelyszék''' był jedną z '''siedzib''' [[Sekler]]ów, czyli jednostek administracyjnych historycznego regionu [[Székelyföld]]. Tradycyjne centrum Székelyföld od wieków, z centrum [[Székelyudvarhely]] (rum. ''Odorheiu Secuiesc'').<ref>Konrad Gündisch. ''„Hauptstädte” – in Siebenbürgen'' (po niemiecku). Böhlau Verlag Wien, str. 61. (1998). ISBN 3205989015</ref> Seklerowie zwoływali tu kilka zgromadzeń narodowych. Chociaż niektórzy kwestionują tradycyjną centralną rolę Udvarhely, nie występuje to w przypadku profesjonalistów zajmujących się ''Székelyföld'' lub specjalnym prawem seklerskim. Wśród wnikliwych znajomości tematu warto wspomnieć o opracowaniach György'ego Bodora i György Bónisa. W ''Karcie Seklera'' można znaleźć również:

Wersja z 18:58, 12 mar 2021

Udvarhelyszék
Herb Udvarhelyszék
Herb Udvarhelyszék

Inne nazwy Scaunul Odorhei
Istnienie XII wiek - 1876
Państwo Románia Románia, Székelyföld
Centrum Székelyudvarhely
Główne osady Székelykeresztúr, Szentegyháza
Populacja
Populacja 121 586
Religia zreformowany, rzymskokatolicki, unitarny
Dane geograficzne
Powierzchnia2900  km²


18px Székelyföldi székek / Lokacje Seklerów

Aranyosszék
Csíkszék (Gyergyószék  •  Kászonszék)
Háromszék = Kézdiszék  •  Orbaiszék  •  Sepsiszék (Miklósvárszék)
Marosszék
Udvarhelyszék (Bardócszék  •  Keresztúrszék)


Plik:Szeklerland-planned seats.png
Udvarhelyszék - kolor zielony

Udvarhelyszék był jedną z siedzib Seklerów, czyli jednostek administracyjnych historycznego regionu Székelyföld. Tradycyjne centrum Székelyföld od wieków, z centrum Székelyudvarhely (rum. Odorheiu Secuiesc).[1] Seklerowie zwoływali tu kilka zgromadzeń narodowych. Chociaż niektórzy kwestionują tradycyjną centralną rolę Udvarhely, nie występuje to w przypadku profesjonalistów zajmujących się Székelyföld lub specjalnym prawem seklerskim. Wśród wnikliwych znajomości tematu warto wspomnieć o opracowaniach György'ego Bodora i György Bónisa. W Karcie Seklera można znaleźć również:

Wśród uchwał zebrania w Zaboli w 1466 r. „Strona niezadowolona z wyroku może odwołać się do sądu, a jeśli zechce, do małżonka Seklera, a następnie do królewskiego z nawyku, idź. Należy dodać, że każdy wnosi sprawę do własnego sądu, a nie gdzie indziej”. (SzO. III. 83-86)

W dniu 20 listopada 1505 roku Zgromadzenie Narodowe Seklerów podjęło decyzję o skorygowaniu wymiaru sprawiedliwości i sądownictwa Seklerów, mając na celu uniknięcie dotychczasowych niedociągnięć, i zdecydowało o powołaniu sądu powszechnego obejmującego całość Székelyföld. Zgromadzenie Narodowe Seklerów, zwołane w Székelyudvarhely w kwietniu 1555 r., podjęło działalność kodyfikacyjną o znaczeniu epokowym, przyjmując Kodeks Postępowania i Procedury Seklera.

Znajduje się w centralnej części Székelyföld, w dolinach strumieni Kis- i Nagy-Homoród, Vargyas oraz Nagy-Küküllő i Fehér-Nyikó, a także wzdłuż dopływów wymienionych wód. Udvarhelyszék zostało założone w pierwszej połowie XII wieku przez Seklerów, którzy przybyli tu z Bihar. Według innych historyków Seklerowie mieszkali na obecnym obszarze, jak mówią nazwy topograficzne i geograficzne, takie jak lasy Harghita, Réka, Kadicsa, Máré, Zete, Rapsonné, Tartod, Firtos i Budvár. Mówią o tym także nazwy miejscowości.

Udvarhelyszék został zniesiony w 1876 roku systemu powiatowego. Zamiast tego utworzono komitat Udvarhely. Dziś jest w dużej mierze częścią okręgu Harghita.

Populacja

W 1870 r. liczyło 98 224 mieszkańców,

Skład narodowościowy

  • Węgrzy − 95,5%,
  • Rumuni − 3,9%.

Skład wyznaniowy

  • reformowani − 36 272 (36,9%),
  • rzymscy katolicy − 34 729 (35,4%),
  • unitarianie − 22 770 (23,2%),
  • grekokatolicy − 1 942 (2%),
  • prawosławni − 1 873 (1,9%)
  • inne religie − 638

Tájegységei

Źródła

Przypisy

  1. Konrad Gündisch. „Hauptstädte” – in Siebenbürgen (po niemiecku). Böhlau Verlag Wien, str. 61. (1998). ISBN 3205989015