Podbrezová: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 2 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:2]]
+
[[Kategoria:1o]]
 
[[Kategoria:Strony skompilowane]]
 
[[Kategoria:Strony skompilowane]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z słowackiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z słowackiej Wikipedii]]
Linia 26: Linia 26:
 
  |
 
  |
  
'''Podbrezová''' je [[obec (slovenská správna jednotka)|obec]] na [[Slovensko|Slovensku]] v okrese [[okres Brezno|Brezno]].  
+
'''Podbrezová''' (pol. ''Podbrezová'', węg. ''Zólyombrézó'') – [[wieś]] ([[obec]]) na [[Słowacja|Słowacji]] położona w [[kraj bańskobystrzycki|kraju bańskobystrzyckim]], w [[powiat Brezno|powiecie Brezno]]. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z roku 1953<ref>[http://archive.is/20130418185931/http://app.statistics.sk/mosmis/eng/zaklad.jsp?txtUroven=430603&lstObec=509043 Statystyki ogólne miejscowości] (ang.). Statistical Office of the Slovak Republic. [dostęp 2013-09-09].</ref>.
  
'''Podbrezová''' (węg. ''Zólyombrézó'') – [[wieś]] ([[obec]]) na [[Słowacja|Słowacji]] położona w [[kraj bańskobystrzycki|kraju bańskobystrzyckim]], w [[powiat Brezno|powiecie Brezno]]. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z roku 1953<ref>[http://archive.is/20130418185931/http://app.statistics.sk/mosmis/eng/zaklad.jsp?txtUroven=430603&lstObec=509043 Statystyki ogólne miejscowości] (ang.). Statistical Office of the Slovak Republic. [dostęp 2013-09-09].</ref>.
+
== Topografia ==
 +
 
 +
Podbrezová rozciąga się w wąskiej dolinie przy głównej [[Cesta I. triedy 66|drodze I/66]]. Obecnie składa się z sześciu lokalnych części, oznaczonych symbolicznie gwiazdami w herbie wsi − pierwotnie starszych osad.
 +
 
 +
'''Osady''':
 +
* Brezová
 +
* Chvatimech
 +
* [[Lopej]] (sprvoti osada obce [[Predajná]])
 +
* Skalica
 +
* Štiavnička
 +
* Vajsková
 +
 
 +
== Historia ==
 +
 
 +
Podbrezová jest ściśle związana z górnictwem, metalurgią i obróbką żelaza. Osada Podbrezová rozwija się od 1840 roku jako siedziba fabryki pod wzgórzem Brezová, wokół nowego pieca i walcowni − najnowocześniejszego przedsiębiorstwa kompleksu Hrončianske železiarské (dzisiejsze Železiarní Podbrezová).
 +
 
 +
== Populacja ==
  
 
Według danych z dnia 31 grudnia 2012, wieś zamieszkiwało 4057 osób, w tym 2065 kobiet i 1992 mężczyzn<ref>[http://web.archive.org/web/20150620013321/http://slovak.statistics.sk/wps/wcm/connect/819fe4f3-665c-4878-8cfa-cadeb878a3cc/2012_LAU2_sk.pdf?MOD=AJPERES Dane statystyczne dotyczące liczby mieszkańców] (słow.). Štatistický úrad Slovenskej republiky. [dostęp 2013-09-09]. [zarchiwizowane z [http://slovak.statistics.sk/wps/wcm/connect/819fe4f3-665c-4878-8cfa-cadeb878a3cc/2012_LAU2_sk.pdf?MOD=AJPERES tego adresu]].</ref>.
 
Według danych z dnia 31 grudnia 2012, wieś zamieszkiwało 4057 osób, w tym 2065 kobiet i 1992 mężczyzn<ref>[http://web.archive.org/web/20150620013321/http://slovak.statistics.sk/wps/wcm/connect/819fe4f3-665c-4878-8cfa-cadeb878a3cc/2012_LAU2_sk.pdf?MOD=AJPERES Dane statystyczne dotyczące liczby mieszkańców] (słow.). Štatistický úrad Slovenskej republiky. [dostęp 2013-09-09]. [zarchiwizowane z [http://slovak.statistics.sk/wps/wcm/connect/819fe4f3-665c-4878-8cfa-cadeb878a3cc/2012_LAU2_sk.pdf?MOD=AJPERES tego adresu]].</ref>.
Linia 42: Linia 58:
 
* [[Ukraińcy]] – 0,02%
 
* [[Ukraińcy]] – 0,02%
 
* [[Węgrzy]] – 0,3%
 
* [[Węgrzy]] – 0,3%
 +
 +
=== Wyznania ===
  
 
Ze względu na wyznawaną religię struktura mieszkańców kształtowała się w 2001 roku następująco<ref name="spis"/>:
 
Ze względu na wyznawaną religię struktura mieszkańców kształtowała się w 2001 roku następująco<ref name="spis"/>:
Linia 53: Linia 71:
 
* Nie podano – %
 
* Nie podano – %
  
== Polohopis ==
+
== Kultura i atrakcje ==
Podbrezová je roztiahnutá v úzkej doline pri hlavnej pohronskej ceste [[Cesta I. triedy 66 (Slovensko)|I/66]]. V súčasnosti pozostáva zo šiestich miestnych častí, symbolicky vyznačených hviezdami v erbe obce - pôvodne starších osád.
+
=== Pomniki ===
 
 
'''Osady''':
 
* Brezová
 
* Chvatimech
 
* [[Lopej]] (sprvoti osada obce [[Predajná]])
 
* Skalica
 
* Štiavnička
 
* Vajsková
 
 
 
== Dejiny ==
 
Podbrezová je úzko spätá s baníctvom, hutníctvom, so spracovaním železa. Osada Podbrezová sa vyvíjala od roku [[1840]] ako fabrické sídlo pod vrchom Brezová, okolo novej pudlovne a valcovne - najmodernejšieho podniku Hrončianskeho železiarskeho komplexu (dnešných [[Železiarne Podbrezová|Železiarní Podbrezová]]).
 
  
== Kultúra a zaujímavosti ==
+
* Kościół rzymskokatolicki pw. [[I. István|św. Stefana Króla]], jednonawowa budowla neogotycka z wielobocznym zamknięciem prezbiterium i wieżą wchodzącą w skład masy kościoła z 1856 r. W latach 1890, 1907 i 1932 kościół przebudowywany. Wnętrze sklepione jest sklepieniem krzyżowo - żebrowym. Wieża jest zakończona piramidalnym hełmem. Wewnątrz neogotycki obiekt, ołtarz Świętej Rodziny jest kopią B.E. Murilla z 1894 roku.<ref>{{Citácia elektronického dokumentu
=== Pamiatky ===
 
* [[Rímskokatolícka cirkev na Slovensku|Rímskokatolícky]] kostol [[Štefan I. (Uhorsko)|sv. Štefana kráľa]], jednoloďová [[neogotika|neogotická]] stavba s polygonálnym uzáverom [[presbytérium|presbytéria]] a vežou tvoriacou súčasť hmoty kostola z roku [[1856]]. Kostol prešiel úpravami v rokoch [[1890]], [[1907]] a [[1932]]. Interiér je zaklenutý krížovou rebrovou [[klenba|klenbou]]. Veža je ukončená ihlancovou helmicou. V interiéri sa nachádza neogotické zariadenie, oltárny obraz svätá rodina je kópia podľa [[Bartolomé Esteban Murillo|B. E. Murilla]] z roku [[1894]].<ref>{{Citácia elektronického dokumentu
 
 
   | priezvisko =  
 
   | priezvisko =  
 
   | meno =  
 
   | meno =  
Linia 81: Linia 86:
 
   | miesto =  
 
   | miesto =  
 
   | jazyk =  
 
   | jazyk =  
}} </ref>
+
}} </ref>
* Rímskokatolícky kostol [[Juraj (svätec)|sv. Juraja]] v časti Lopej, pôvodne [[gotika|gotická]] stavba s polygonálnym ukončením presbytéria a predstavanou vežou. Z gotických detailov sa zachovali lomené oblúky a [[pastofórium]]. Kostol je ohradený obranným múrom pochádzajúcim zo [[17. storočie|17. storočia]]. Stavba bola [[barok|barokovo]] upravená v roku [[1752]], kedy bola doplnená veža. Interiér je zaklenutý krížovými hrebienkovými klenbami. Veža je ukončená barokovou helmicou s laternou.<ref>{{Citácia elektronického dokumentu
+
* Kościół rzymskokatolicki św. Juraja w części Lopeja, pierwotnie gotycka budowla z wielobocznym zakończeniem prezbiterium i wieżą. Z gotyckich detali zachowały się ukośne łuki i pastofor. Kościół otoczony jest murem obronnym z XVII wieku. Budynek przebudowano w stylu barokowym w 1752 roku, kiedy dobudowano wieżę. Wnętrze jest sklepione sklepieniami krzyżowo-kalenicowymi. Wieża zwieńczona jest barokowym hełmem z latarnią.<ref>{{Citácia elektronického dokumentu
 
   | priezvisko =  
 
   | priezvisko =  
 
   | meno =  
 
   | meno =  
Linia 96: Linia 101:
 
}} </ref>   
 
}} </ref>   
 
<gallery>
 
<gallery>
image:Lopej - opevnenie kostola Sv. Juraja.JPG|Kostol sv. Juraja
+
image:Lopej - opevnenie kostola Sv. Juraja.JPG|Kosciół pw. św. Juraja
 
image:Lopej - kostol Sv. Juraja.JPG
 
image:Lopej - kostol Sv. Juraja.JPG
 
</gallery>
 
</gallery>
Linia 110: Linia 115:
 
  | Iné názvy        =  
 
  | Iné názvy        =  
 
  | Obrázok          = Zelpo01.jpg
 
  | Obrázok          = Zelpo01.jpg
  | Popis obrázku    = Železiarne Podbrezová, pohľad z Chvatimechu
+
  | Popis obrázku    = Železiarne Podbrezová, widok z Chvatimechu
 
  | Znak            = <!-- nevkladať bez písomného povolenia obce, pripojeného k obr. -->
 
  | Znak            = <!-- nevkladať bez písomného povolenia obce, pripojeného k obr. -->
 
  | Vlajka          = <!-- nevkladať bez písomného povolenia obce, pripojeného k obr. -->
 
  | Vlajka          = <!-- nevkladať bez písomného povolenia obce, pripojeného k obr. -->
Linia 127: Linia 132:
 
  | Prvá zmienka    = [[1358]] (Lopej)<ref>http://www.podbrezova.sk</ref>
 
  | Prvá zmienka    = [[1358]] (Lopej)<ref>http://www.podbrezova.sk</ref>
 
  | Starosta        = Ladislav Kardhordó<ref name="zoznam-starostov">{{Zoznam starostov a primátorov|2018}}</ref>
 
  | Starosta        = Ladislav Kardhordó<ref name="zoznam-starostov">{{Zoznam starostov a primátorov|2018}}</ref>
  | Politická strana = [[Nezávislý kandidát|nezávislý]]
+
  | Politická strana = [[Nezávislý kandidát|niezależny]]
 
  | PSČ              = 976 81
 
  | PSČ              = 976 81
 
  | Kód              = 508853
 
  | Kód              = 508853

Aktualna wersja na dzień 16:13, 6 kwi 2021

Podbrezová (pol. Podbrezová, węg. Zólyombrézó) – wieś (obec) na Słowacji położona w kraju bańskobystrzyckim, w powiecie Brezno. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z roku 1953[1].

Topografia

Podbrezová rozciąga się w wąskiej dolinie przy głównej drodze I/66. Obecnie składa się z sześciu lokalnych części, oznaczonych symbolicznie gwiazdami w herbie wsi − pierwotnie starszych osad.

Osady:

  • Brezová
  • Chvatimech
  • Lopej (sprvoti osada obce Predajná)
  • Skalica
  • Štiavnička
  • Vajsková

Historia

Podbrezová jest ściśle związana z górnictwem, metalurgią i obróbką żelaza. Osada Podbrezová rozwija się od 1840 roku jako siedziba fabryki pod wzgórzem Brezová, wokół nowego pieca i walcowni − najnowocześniejszego przedsiębiorstwa kompleksu Hrončianske železiarské (dzisiejsze Železiarní Podbrezová).

Populacja

Według danych z dnia 31 grudnia 2012, wieś zamieszkiwało 4057 osób, w tym 2065 kobiet i 1992 mężczyzn[2].

W 2001 roku rozkład populacji względem narodowości i przynależności etnicznej wyglądał następująco[3]:

Wyznania

Ze względu na wyznawaną religię struktura mieszkańców kształtowała się w 2001 roku następująco[3]:

Kultura i atrakcje

Pomniki

  • Kościół rzymskokatolicki pw. św. Stefana Króla, jednonawowa budowla neogotycka z wielobocznym zamknięciem prezbiterium i wieżą wchodzącą w skład masy kościoła z 1856 r. W latach 1890, 1907 i 1932 kościół przebudowywany. Wnętrze sklepione jest sklepieniem krzyżowo - żebrowym. Wieża jest zakończona piramidalnym hełmem. Wewnątrz neogotycki obiekt, ołtarz Świętej Rodziny jest kopią B.E. Murilla z 1894 roku.[4]
  • Kościół rzymskokatolicki św. Juraja w części Lopeja, pierwotnie gotycka budowla z wielobocznym zakończeniem prezbiterium i wieżą. Z gotyckich detali zachowały się ukośne łuki i pastofor. Kościół otoczony jest murem obronnym z XVII wieku. Budynek przebudowano w stylu barokowym w 1752 roku, kiedy dobudowano wieżę. Wnętrze jest sklepione sklepieniami krzyżowo-kalenicowymi. Wieża zwieńczona jest barokowym hełmem z latarnią.[5]

Linki zewnętrzne

Podbrezová
wieś
Železiarne Podbrezová, widok z Chvatimechu
Państwo Słowacja Słowacja
Kraj Banskobystrický kraj
Okres Brezno
Region Horehronie
Powierzchnia 18,57 km² (1857 ha) [6]
Populacja 3 795 (31. 12. 2020) [7]
Gęstość 2014,36 os./km²
Pierwsza pisemna
wzmianka
1358 (Lopej)[8]
Starosta Ladislav Kardhordó[9] (niezależny)
PSČ 976 81
ŠÚJ 508853
EČV BR
Tel. kierunkowy +421-48
Adres
siedziby urzędu
Sládkovičova 76/6
Położenie gminy na Słowacji
Położenie gminy w granicach Banskobystrického kraja
Strona: www.podbrezova.sk
Portal mapowy GKU: mapa katastralna
18px 48°48′37″S 19°32′20″V

Przypisy

  1. Statystyki ogólne miejscowości (ang.). Statistical Office of the Slovak Republic. [dostęp 2013-09-09].
  2. Dane statystyczne dotyczące liczby mieszkańców (słow.). Štatistický úrad Slovenskej republiky. [dostęp 2013-09-09]. [zarchiwizowane z tego adresu].
  3. 3,0 3,1 Statystyki mieszkańców na podstawie spisu statystycznego z roku 2001 (ang.). Statistical Office of the Slovak Republic. [dostęp 2013-09-09].
  4. Podbrezová - Kostol sv. Štefanan kráľa [online]. Pamiatky na Slovensku. Dostupné online.
  5. Lopej - Kostol sv. Juraja [online]. Pamiatky na Slovensku. Dostupné online.
  6. Registre obnovenej evidencie pozemkov [online]. Bratislava : ÚGKK SR, [cit. 2011-12-31]. Dostupné online.
  7. Počet obyvateľov podľa pohlavia – obce (ročne) [online]. Bratislava : Štatistický úrad SR, rev. 2021-03-21, [cit. 2021-03-30]. Dostupné online.
  8. http://www.podbrezova.sk
  9. Voľby do orgánov samosprávy obcí 2018 : Zoznam zvolených starostov [online]. Bratislava : Štatistický úrad SR, 2018-11-13. Dostupné online.