Urban II: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
| (Nie pokazano 4 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
| + | [[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]] | ||
{{Uwaga polska| | {{Uwaga polska| | ||
|strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Urban_II | |strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Urban_II | ||
| Linia 14: | Linia 15: | ||
| | | | ||
| − | '''Urban II''' ([[łacina|łac.]] ''Urbanus II'', właśc. '''Odon de Lagery''' '''[[Benedyktyni|OSB]]''' | + | '''Urban II''' ([[łacina|łac.]] ''Urbanus II'', właśc. '''Odon de Lagery''' '''[[Benedyktyni|OSB]]''' (* ok.1035 w Chatillon-sur-Marne<ref name="Hüls">Rudolf Hüls: ''Kardinäle, Klerus und Kirchen Roms: 1049–1130.''. Tybinga: Bibliothek des Deutschen Historischen Instituts in Rom. Max Niemeyer Verlag., 1977, s. 102. ISBN 978-3-484-80071-7.</ref>, † 29 lipca 1099 w Rzymie<ref name="Kelly">John N. D. Kelly: ''Encyklopedia papieży''. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1997, s. 222-224. ISBN 83-06-02633-0.</ref>) – [[papież]] w okresie od 12 marca 1088 do 29 lipca 1099<ref name="Wollpert">Rudolf Fischer-Wollpert: ''Leksykon papieży''. Kraków: Znak, 1996, s. 78-79. ISBN 83-7006-437-X.</ref>, [[święci i błogosławieni Kościoła katolickiego|błogosławiony Kościoła katolickiego]]<ref name="Kelly" />. |
== Życiorys == | == Życiorys == | ||
| − | Urban pochodził z francuskiej rodziny szlacheckiej | + | Urban pochodził z francuskiej rodziny szlacheckiej<ref name="Kelly" />. Kształcił się w szkole katedralnej w [[Reims]], jego nauczycielem był św. [[Bruno Kartuz|Bruno z Kolonii]], założyciel [[zakon]]u [[kartuzi|kartuzów]]<ref name="Kelly" />. Odon de Lagery został kanonikiem i archidiakonem katedry w Reims<ref name="Hüls" />; około 1068 wstąpił do zakonu [[benedyktyni|benedyktynów]] (klasztor w [[Cluny]])<ref name="Kelly" />, gdzie następnie objął funkcję [[przeor]]a, którą pełnił jeszcze na przełomie 1079/80<ref name="Hüls" />. W 1080<ref name="Hüls" /> został mianowany [[kardynał]]em-[[Biskup Ostii|biskupem Ostii]] przez papieża [[Grzegorz VII (papież)|Grzegorza VII]], którego został bliskim współpracownikiem<ref name="Kelly" />. W latach 1082-1085 był [[legat papieski|legatem]] we Francji i Niemczech (w 1083 krótko więziony przez cesarza [[Henryk IV Salicki|Henryka IV]])<ref name="Kelly" /><ref name="Hüls" />. Koordynował obsadę wakujących stolic biskupich w [[Saksonia|Saksonii]] duchownymi wiernymi Grzegorzowi VII oraz przeprowadził synod w Kwedlinburgu, na którym klątwą obłożony został [[Klemens III (antypapież)|Klemens III]] oraz jego zwolennicy<ref name="Kelly" />. |
| − | Powrócił do Rzymu z misji legata w 1085, już po śmierci Grzegorza VII. Początkowo był przeciwnikiem wyboru [[Wiktor III|Wiktora III]], ostatecznie uznał go jednak za prawowitego papieża; po śmierci Wiktora (1087) [[papieska elekcja 1088|wybór nowego papieża]] nie mógł odbyć się w Rzymie, opanowanym przez antypapieża Klemensa. 12 marca 1088 w [[Terracina|Terracinie]] wybrany został Odon de Lagery; przyjął imię Urbana II | + | Powrócił do Rzymu z misji legata w 1085, już po śmierci Grzegorza VII. Początkowo był przeciwnikiem wyboru [[Wiktor III|Wiktora III]], ostatecznie uznał go jednak za prawowitego papieża; po śmierci Wiktora (1087) [[papieska elekcja 1088|wybór nowego papieża]] nie mógł odbyć się w Rzymie, opanowanym przez antypapieża Klemensa. 12 marca 1088 w [[Terracina|Terracinie]] wybrany został Odon de Lagery; przyjął imię Urbana II<ref name="Kelly" />. |
=== Pontyfikat === | === Pontyfikat === | ||
| − | W 1089 roku Urban przeprowadził [[synod]] w [[Melfi]], na którym podtrzymał postanowienia swojego poprzednika, dotyczące [[symonia|symonii]], małżeństw księży i inwestyturze świeckiej | + | W 1089 roku Urban przeprowadził [[synod]] w [[Melfi]], na którym podtrzymał postanowienia swojego poprzednika, dotyczące [[symonia|symonii]], małżeństw księży i inwestyturze świeckiej<ref name="Kelly" />. Ogłosił także utworzenie [[Kuria Rzymska|Kurii Rzymskiej]], zorganizowanej na wzór dworu królewskiego, oraz podniósł znaczenie kolegium kardynalskiego<ref name="Kelly" />. Jego działania były jednak znacznie ostrożniejsze niż Grzegorza VII, ponieważ pozycja papieża była wówczas słaba, ze względu na rządy antypapieża Klemensa<ref name="Kelly" />. Reformatorzy gregoriańscy sprzeciwili się takim metodom, lecz umocniło to pozycję papiestwa<ref name="Kelly" />. W tym samym roku Klemens odbył synod, na którym ekskomunikował Urbana<ref name="Wollpert" />. Rok później Urban przyjechał do Rzymu i odbył uroczysty [[ingres]]<ref name="Wollpert" />. Jednak wkrótce potem interwencja Henryka IV, skłoniła go do ponownej ucieczki z miasta i chronienia się u [[Normanowie|Normanów]]<ref name="Wollpert" />. Gdy w 1093 roku, przeciwko Henrykowi wystąpił jego syn [[Konrad Salicki]], papież mógł bezpiecznie wrócić do Rzymu<ref name="Wollpert" />. Prawdopodobnie za pomocą łapownictwa odzyskał [[Lateran]] (w 1094) i [[Zamek Świętego Anioła]] (w 1098)<ref name="Kelly" />. |
| − | W latach 90. XI wieku, papież pozostawał w konflikcie z królem Francji [[Filip I (król Francji)|Filipem I]] – m.in. ogłosił jego [[Ekskomunika|ekskomunikę]]), w związku ze sprawami matrymonialnymi króla | + | W latach 90. XI wieku, papież pozostawał w konflikcie z królem Francji [[Filip I (król Francji)|Filipem I]] – m.in. ogłosił jego [[Ekskomunika|ekskomunikę]]), w związku ze sprawami matrymonialnymi króla<ref name="Kelly" />. W Hiszpanii przywrócił [[archidiecezja Toledo|arcybiskupstwo w Toledo]] i nadał nowemu arcybiskupowi [[paliusz]] i prymat na cały kraj<ref name="Kelly" />. |
| − | Na synodzie w [[Piacenza|Piacenzy]] w 1095 roku odnowił ekskomunikę Klemensa | + | Na synodzie w [[Piacenza|Piacenzy]] w 1095 roku odnowił ekskomunikę Klemensa<ref name="Wollpert" />. 27 listopada 1095 na [[Synod w Clermont|synodzie w Clermont]] ogłosił hasło ''wojny świętej'', czym zapoczątkował [[wyprawy krzyżowe]]<ref name="Wollpert" />. Podczas tego synodu został także wydany dekret ''[[Pokój i Rozejm Boży|Treuga Dei]]''<ref name="Wollpert" />. W związku z udziałem w [[krucjata]]ch, wszyscy uczestnicy wyprawy mieli dostąpić odpustu zupełnego<ref name="Wollpert" />. Krzyżowcy zdobyli [[Jerozolima|Jerozolimę]] 15 lipca 1099; papież zmarł dwa tygodnie potem, wiadomość o powodzeniu krucjaty nie zdążyła do niego dotrzeć<ref name="Kelly" />. Wśród historyków toczą się spory, na ile [[I wyprawa krzyżowa|pierwsza wyprawa krzyżowa]] była wynikiem umyślnego działania papieża, a na ile nieporozumieniem z cesarzem [[Aleksy I Komnen|Aleksym I Komnenem]]. |
| − | Za jego pontyfikatu założony został zakon [[cystersi|cystersów]]. Z pomocą [[Anzelm z Canterbury|Anzelma z Canterbury]] zdołał przekonać przedstawicieli Kościoła wschodniego do doktryny ''[[Filioque]]'', mówiącej o podwójnym pochodzeniu [[Duch Święty|Ducha Świętego]] | + | Za jego pontyfikatu założony został zakon [[cystersi|cystersów]]. Z pomocą [[Anzelm z Canterbury|Anzelma z Canterbury]] zdołał przekonać przedstawicieli Kościoła wschodniego do doktryny ''[[Filioque]]'', mówiącej o podwójnym pochodzeniu [[Duch Święty|Ducha Świętego]]<ref name="Kelly" />. |
== Kult == | == Kult == | ||
| − | Urban został [[beatyfikacja|beatyfikowany]] 14 lipca 1881 przez [[Leon XIII|papieża Leona XIII]], natomiast jego [[wspomnienie liturgiczne]] w Kościele katolickim obchodzone jest 29 lipca (''[[dies natalis]]'') | + | Urban został [[beatyfikacja|beatyfikowany]] 14 lipca 1881 przez [[Leon XIII|papieża Leona XIII]], natomiast jego [[wspomnienie liturgiczne]] w Kościele katolickim obchodzone jest 29 lipca (''[[dies natalis]]'')<ref name="Kelly" />. |
== Zobacz też == | == Zobacz też == | ||
| Linia 41: | Linia 42: | ||
== Przypisy == | == Przypisy == | ||
| − | {{ | + | {{izvori}} |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | }} | ||
== Bibliografia == | == Bibliografia == | ||
| − | * | + | * [http://www.newadvent.org/cathen/15210a.htm Pope Bl. Urban II] (po angielsku). Catholic Encyclopedia. [dostęp 2012-12-01]. |
* Hüls, Rudolf: ''Kardinäle, Klerus und Kirchen Roms: 1049–1130.'' Bibliothek des Deutschen Historischen Instituts in Rom. Max Niemeyer Verlag. Tybinga 1977, {{ISBN|978-3-484-80071-7}} | * Hüls, Rudolf: ''Kardinäle, Klerus und Kirchen Roms: 1049–1130.'' Bibliothek des Deutschen Historischen Instituts in Rom. Max Niemeyer Verlag. Tybinga 1977, {{ISBN|978-3-484-80071-7}} | ||
| Linia 55: | Linia 52: | ||
|imię i nazwisko = Odon de Lagery | |imię i nazwisko = Odon de Lagery | ||
|imię i nazwisko oryginalne = | |imię i nazwisko oryginalne = | ||
| − | |imię przybrane = Urban II | + | |imię przybrane = II. Orbán (węg.)<br>Urban II (pol.)<br>Urban II. (chor.) |
|imię przybrane oryginalne = Urbanus Secundus | |imię przybrane oryginalne = Urbanus Secundus | ||
|tytuł = Papież | |tytuł = Papież | ||
|grafika = BlUrban II.png | |grafika = BlUrban II.png | ||
| + | |opis grafiki = | ||
|herb = | |herb = | ||
| + | |opis herbu = | ||
| + | |faksymile = | ||
| + | |opis faksymile = | ||
|dewiza = | |dewiza = | ||
|dewiza - j. polski = | |dewiza - j. polski = | ||
| Linia 67: | Linia 68: | ||
|data śmierci = [[29 lipca]] [[1099]] | |data śmierci = [[29 lipca]] [[1099]] | ||
|miejsce śmierci = [[Rzym]] | |miejsce śmierci = [[Rzym]] | ||
| + | |przyczyna śmierci = | ||
| + | |miejsce spoczynku = | ||
|1. funkcja = Papież | |1. funkcja = Papież | ||
|1. funkcja - okres = 1088-1099 | |1. funkcja - okres = 1088-1099 | ||
| Linia 85: | Linia 88: | ||
|kościół tytularny = Biskup Ostii | |kościół tytularny = Biskup Ostii | ||
|data pontyfikatu = 12 marca 1088 | |data pontyfikatu = 12 marca 1088 | ||
| + | |grafika 2 = | ||
| + | |opis grafiki 2 = | ||
|odznaczenia = | |odznaczenia = | ||
|commons = Category:Urbanus II | |commons = Category:Urbanus II | ||
| Linia 122: | Linia 127: | ||
|} | |} | ||
| − | {{SORTUJ:Urban | + | {{SORTUJ:Papieże, Urban 02}} |
| + | |||
[[Kategoria:Papieże]] | [[Kategoria:Papieże]] | ||
| + | [[Kategoria:Błogosławieni katoliccy]] | ||
[[Kategoria:Francuscy błogosławieni katoliccy]] | [[Kategoria:Francuscy błogosławieni katoliccy]] | ||
| + | [[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | ||
[[Kategoria:Urodzeni w XI wieku]] | [[Kategoria:Urodzeni w XI wieku]] | ||
[[Kategoria:Zmarli w 1099]] | [[Kategoria:Zmarli w 1099]] | ||
| + | [[Kategoria:Zmarli w XI wieku]] | ||
[[Kategoria:Beatyfikowani przez Leona XIII]] | [[Kategoria:Beatyfikowani przez Leona XIII]] | ||
| − | |||
| − | |||
Aktualna wersja na dzień 09:57, 15 sty 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Urban II (łac. Urbanus II, właśc. Odon de Lagery OSB (* ok.1035 w Chatillon-sur-Marne[1], † 29 lipca 1099 w Rzymie[2]) – papież w okresie od 12 marca 1088 do 29 lipca 1099[3], błogosławiony Kościoła katolickiego[2]. Spis treściŻyciorysUrban pochodził z francuskiej rodziny szlacheckiej[2]. Kształcił się w szkole katedralnej w Reims, jego nauczycielem był św. Bruno z Kolonii, założyciel zakonu kartuzów[2]. Odon de Lagery został kanonikiem i archidiakonem katedry w Reims[1]; około 1068 wstąpił do zakonu benedyktynów (klasztor w Cluny)[2], gdzie następnie objął funkcję przeora, którą pełnił jeszcze na przełomie 1079/80[1]. W 1080[1] został mianowany kardynałem-biskupem Ostii przez papieża Grzegorza VII, którego został bliskim współpracownikiem[2]. W latach 1082-1085 był legatem we Francji i Niemczech (w 1083 krótko więziony przez cesarza Henryka IV)[2][1]. Koordynował obsadę wakujących stolic biskupich w Saksonii duchownymi wiernymi Grzegorzowi VII oraz przeprowadził synod w Kwedlinburgu, na którym klątwą obłożony został Klemens III oraz jego zwolennicy[2]. Powrócił do Rzymu z misji legata w 1085, już po śmierci Grzegorza VII. Początkowo był przeciwnikiem wyboru Wiktora III, ostatecznie uznał go jednak za prawowitego papieża; po śmierci Wiktora (1087) wybór nowego papieża nie mógł odbyć się w Rzymie, opanowanym przez antypapieża Klemensa. 12 marca 1088 w Terracinie wybrany został Odon de Lagery; przyjął imię Urbana II[2]. PontyfikatW 1089 roku Urban przeprowadził synod w Melfi, na którym podtrzymał postanowienia swojego poprzednika, dotyczące symonii, małżeństw księży i inwestyturze świeckiej[2]. Ogłosił także utworzenie Kurii Rzymskiej, zorganizowanej na wzór dworu królewskiego, oraz podniósł znaczenie kolegium kardynalskiego[2]. Jego działania były jednak znacznie ostrożniejsze niż Grzegorza VII, ponieważ pozycja papieża była wówczas słaba, ze względu na rządy antypapieża Klemensa[2]. Reformatorzy gregoriańscy sprzeciwili się takim metodom, lecz umocniło to pozycję papiestwa[2]. W tym samym roku Klemens odbył synod, na którym ekskomunikował Urbana[3]. Rok później Urban przyjechał do Rzymu i odbył uroczysty ingres[3]. Jednak wkrótce potem interwencja Henryka IV, skłoniła go do ponownej ucieczki z miasta i chronienia się u Normanów[3]. Gdy w 1093 roku, przeciwko Henrykowi wystąpił jego syn Konrad Salicki, papież mógł bezpiecznie wrócić do Rzymu[3]. Prawdopodobnie za pomocą łapownictwa odzyskał Lateran (w 1094) i Zamek Świętego Anioła (w 1098)[2]. W latach 90. XI wieku, papież pozostawał w konflikcie z królem Francji Filipem I – m.in. ogłosił jego ekskomunikę), w związku ze sprawami matrymonialnymi króla[2]. W Hiszpanii przywrócił arcybiskupstwo w Toledo i nadał nowemu arcybiskupowi paliusz i prymat na cały kraj[2]. Na synodzie w Piacenzy w 1095 roku odnowił ekskomunikę Klemensa[3]. 27 listopada 1095 na synodzie w Clermont ogłosił hasło wojny świętej, czym zapoczątkował wyprawy krzyżowe[3]. Podczas tego synodu został także wydany dekret Treuga Dei[3]. W związku z udziałem w krucjatach, wszyscy uczestnicy wyprawy mieli dostąpić odpustu zupełnego[3]. Krzyżowcy zdobyli Jerozolimę 15 lipca 1099; papież zmarł dwa tygodnie potem, wiadomość o powodzeniu krucjaty nie zdążyła do niego dotrzeć[2]. Wśród historyków toczą się spory, na ile pierwsza wyprawa krzyżowa była wynikiem umyślnego działania papieża, a na ile nieporozumieniem z cesarzem Aleksym I Komnenem. Za jego pontyfikatu założony został zakon cystersów. Z pomocą Anzelma z Canterbury zdołał przekonać przedstawicieli Kościoła wschodniego do doktryny Filioque, mówiącej o podwójnym pochodzeniu Ducha Świętego[2]. KultUrban został beatyfikowany 14 lipca 1881 przez papieża Leona XIII, natomiast jego wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 29 lipca (dies natalis)[2]. Zobacz teżPrzypisy
Bibliografia
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
