Powstanie Dozsy: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
(Utworzono nową stronę "Kategoria:2 {{Uwaga polska| |strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Powstanie_Dozsy |autorzy = https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Powstanie_Dozsy&action=hi...") |
|||
| (Nie pokazano 4 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
| − | + | [[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]] | |
{{Uwaga polska| | {{Uwaga polska| | ||
|strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Powstanie_Dozsy | |strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Powstanie_Dozsy | ||
| Linia 16: | Linia 16: | ||
[[Plik:HUF 20 1975 obverse.jpg|thumb|240px|Portret przywódcy chłopskiego Györgya Dózsa umieszczony na banknocie o nominale 20 forintów]] | [[Plik:HUF 20 1975 obverse.jpg|thumb|240px|Portret przywódcy chłopskiego Györgya Dózsa umieszczony na banknocie o nominale 20 forintów]] | ||
| − | '''Powstanie Dozsy''' – powstanie chłopskie na Węgrzech w 1514 r. dowodzone przez [[György Dózsa|Györgya Dózsa]]. | + | '''Powstanie Dozsy''' – powstanie chłopskie na Węgrzech w [[1514]] r. dowodzone przez [[György Dózsa|Györgya Dózsa]]. |
| − | Do wojny chłopskiej na Węgrzech zwanej powstaniem Dozsy doszło w 1514 r. Armia chłopska w sile około 100 tysięcy ludzi pod wodzą Györgya Dózsy, przygotowana do krucjaty przeciw Turkom ogłoszonej przez papieża [[Leon X|Leona X]], miała zostać rozwiązana, ponieważ szlachta w obawie przed uzbrojonymi chłopami, wymogła u prymasa Węgier [[Tamás Bakócz|Tamasa Bakoczego]] odwołanie krucjaty i rozwiązanie chłopskiej armii. Chłopi jednak nie podporządkowali się tej decyzji i wystąpili przeciw wyzyskującej ich szlachcie. Pustoszyli kraj, palili zamki, zabijając panów i ich rodziny. Do rozstrzygającej bitwy między armią chłopską a wojskami [[Jan Zápolya|Jana Zapolyi]], późniejszego króla Węgier, doszło pod [[Timișoara|Temeszwarem]]. Po przegranej bitwie chłopi zostali surowo ukarani, a dodatkowo zwiększono im podatki oraz wymiar [[Pańszczyzna|pańszczyzny]]. Przywódcę chłopskiego powstania Györgya Dózsę ujęto, a następnie spalono na stosie. Stracono również wielu chłopów<ref>George Kohn ''Encyklopedia wojen'', Warszawa 1998, s.144,145.</ref>. | + | Do wojny chłopskiej na Węgrzech zwanej powstaniem Dozsy doszło w [[1514]] r. Armia chłopska w sile około 100 tysięcy ludzi pod wodzą Györgya Dózsy, przygotowana do krucjaty przeciw Turkom ogłoszonej przez papieża [[Leon X|Leona X]], miała zostać rozwiązana, ponieważ szlachta w obawie przed uzbrojonymi chłopami, wymogła u prymasa Węgier [[Tamás Bakócz|Tamasa Bakoczego]] odwołanie krucjaty i rozwiązanie chłopskiej armii. Chłopi jednak nie podporządkowali się tej decyzji i wystąpili przeciw wyzyskującej ich szlachcie. Pustoszyli kraj, palili zamki, zabijając panów i ich rodziny. Do rozstrzygającej bitwy między armią chłopską a wojskami [[Jan Zápolya|Jana Zapolyi]], późniejszego króla Węgier, doszło pod [[Timișoara|Temeszwarem]]. Po przegranej bitwie chłopi zostali surowo ukarani, a dodatkowo zwiększono im podatki oraz wymiar [[Pańszczyzna|pańszczyzny]]. Przywódcę chłopskiego powstania Györgya Dózsę ujęto, a następnie spalono na stosie. Stracono również wielu chłopów<ref>George Kohn ''Encyklopedia wojen'', Warszawa 1998, s.144,145.</ref>. |
Było to pierwsze powstanie [[Kurucowie|kuruców]], kolejne to [[powstanie Thökölyego]] i [[powstanie Rakoczego]]<ref name="ReferenceA">Praca zbiorowa ''Dzieje świata. Chronologiczny przegląd ważniejszych wydarzeń. '', Warszawa 1990, s.157.</ref><ref>[http://kacwin.com/nowe/naspiszu/2009_4/?rok=2009&nr=4&wydanie=73&strona=31 Kuruc najpierw był krzyżowcem]</ref>. | Było to pierwsze powstanie [[Kurucowie|kuruców]], kolejne to [[powstanie Thökölyego]] i [[powstanie Rakoczego]]<ref name="ReferenceA">Praca zbiorowa ''Dzieje świata. Chronologiczny przegląd ważniejszych wydarzeń. '', Warszawa 1990, s.157.</ref><ref>[http://kacwin.com/nowe/naspiszu/2009_4/?rok=2009&nr=4&wydanie=73&strona=31 Kuruc najpierw był krzyżowcem]</ref>. | ||
| Linia 24: | Linia 24: | ||
== Upamiętnienie == | == Upamiętnienie == | ||
W miejscu egzekucji Györgya Dozsy stoi figura Maryi Dziewicy, autorstwa rzeźbiarza Györgya Kissa. Imieniem przywódcy powstania chłopskiego w Budapeszcie nazwano plac, ulicę i stację metra. Natomiast ulice jego imienia znajdują się w wielu większych miastach Siedmiogrodu. | W miejscu egzekucji Györgya Dozsy stoi figura Maryi Dziewicy, autorstwa rzeźbiarza Györgya Kissa. Imieniem przywódcy powstania chłopskiego w Budapeszcie nazwano plac, ulicę i stację metra. Natomiast ulice jego imienia znajdują się w wielu większych miastach Siedmiogrodu. | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
== Bibliografia == | == Bibliografia == | ||
| − | * | + | * George Kohn: ''Encyklopedia wojen''. Warszawa: Wydawnictwo al fine, 1998. |
| | | | ||
{{Wojna infobox | {{Wojna infobox | ||
| − | |nazwa = Powstanie Dozsy 1514 | + | |nazwa = Powstanie Dozsy 1514 |
|epoka = nowożytność | |epoka = nowożytność | ||
| − | |konflikt = | + | |konflikt = Wojna chłopska na Węgrzech |
|grafika = | |grafika = | ||
|opis grafiki = | |opis grafiki = | ||
| − | |czas = 1514 | + | |czas = [[1514]] |
|miejsce = Węgry | |miejsce = Węgry | ||
|terytorium = [[Węgry]] | |terytorium = [[Węgry]] | ||
| Linia 54: | Linia 51: | ||
|straty2 = nieznane | |straty2 = nieznane | ||
|lokalizacja = | |lokalizacja = | ||
| − | |opis | + | |lokalizacja = |
| + | |mapa = | ||
| + | |opis mapy = | ||
|kod mapy = | |kod mapy = | ||
|współrzędne = | |współrzędne = | ||
| Linia 60: | Linia 59: | ||
}} | }} | ||
|} | |} | ||
| + | |||
| + | == Przypisy == | ||
| + | {{izvori}} | ||
[[Kategoria:Historia Węgier]] | [[Kategoria:Historia Węgier]] | ||
[[Kategoria:Powstania antyfeudalne]] | [[Kategoria:Powstania antyfeudalne]] | ||
[[Kategoria:Powstania chłopskie]] | [[Kategoria:Powstania chłopskie]] | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
Aktualna wersja na dzień 16:58, 30 maj 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Powstanie Dozsy – powstanie chłopskie na Węgrzech w 1514 r. dowodzone przez Györgya Dózsa. Do wojny chłopskiej na Węgrzech zwanej powstaniem Dozsy doszło w 1514 r. Armia chłopska w sile około 100 tysięcy ludzi pod wodzą Györgya Dózsy, przygotowana do krucjaty przeciw Turkom ogłoszonej przez papieża Leona X, miała zostać rozwiązana, ponieważ szlachta w obawie przed uzbrojonymi chłopami, wymogła u prymasa Węgier Tamasa Bakoczego odwołanie krucjaty i rozwiązanie chłopskiej armii. Chłopi jednak nie podporządkowali się tej decyzji i wystąpili przeciw wyzyskującej ich szlachcie. Pustoszyli kraj, palili zamki, zabijając panów i ich rodziny. Do rozstrzygającej bitwy między armią chłopską a wojskami Jana Zapolyi, późniejszego króla Węgier, doszło pod Temeszwarem. Po przegranej bitwie chłopi zostali surowo ukarani, a dodatkowo zwiększono im podatki oraz wymiar pańszczyzny. Przywódcę chłopskiego powstania Györgya Dózsę ujęto, a następnie spalono na stosie. Stracono również wielu chłopów[1]. Było to pierwsze powstanie kuruców, kolejne to powstanie Thökölyego i powstanie Rakoczego[2][3]. UpamiętnienieW miejscu egzekucji Györgya Dozsy stoi figura Maryi Dziewicy, autorstwa rzeźbiarza Györgya Kissa. Imieniem przywódcy powstania chłopskiego w Budapeszcie nazwano plac, ulicę i stację metra. Natomiast ulice jego imienia znajdują się w wielu większych miastach Siedmiogrodu. Bibliografia
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Przypisy
- ↑ George Kohn Encyklopedia wojen, Warszawa 1998, s.144,145.
- ↑ 2,0 2,1 Praca zbiorowa Dzieje świata. Chronologiczny przegląd ważniejszych wydarzeń. , Warszawa 1990, s.157.
- ↑ Kuruc najpierw był krzyżowcem
