Matija Gereb: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (Zastępowanie tekstu - "importowane z chorwackiej" na "przetłumaczone z chorwackiej")
 
(Nie pokazano 15 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:1ah]]
+
[[Kategoria:0]]
 +
[[Kategoria:Strony skompilowane]]
 +
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]]
 +
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Matthias_Ger%C3%A9b
 
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Matthias_Ger%C3%A9b
Linia 30: Linia 33:
 
[[Plik:Schloss Erdödy, Jastrebarsko1, Croatia.JPG|thumb|left|Zamek [[Erdődy]] w Jastrebarsku, Chorwacja.]]
 
[[Plik:Schloss Erdödy, Jastrebarsko1, Croatia.JPG|thumb|left|Zamek [[Erdődy]] w Jastrebarsku, Chorwacja.]]
  
'''Matija Gereb ''de Wingarth'''''<ref>[http://www.ilok.hr/index.php?option=com_content&view=article&id=97&Itemid=88 Ilok]</ref> (pol. ''Maciej Gereb'', węg. ''Mátyás Geréb'') († 1489), chorwacki szlachcic, [[ban Dalmacji, Chorwacji, Slawonii]] 1483-1489. W ówczesnych chorwackich dokumentach tytuł ten brzmiał: ''ban rusagov '''Dalmacije i Hrvat' i slovinskoga'''''.<ref>[http://hr.wikisource.org/wiki/Povijest_Hrvatske_I._%28R._Horvat%29/Hrvatska_god._1479.%E2%80%941490. Hr. wikizvor] Povijest Hrvatske I. (R. Horvat)/Hrvatska god. 1479.—1490. </ref>
+
'''Matija Gereb''' ''de Vingárt''<ref>[http://www.ilok.hr/index.php?option=com_content&view=article&id=97&Itemid=88 Ilok]</ref> (pol. ''Maciej Gereb'', węg. ''Geréb Mátyás'') (*&nbsp;nieznana, † 1489), chorwacki szlachcic, [[ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]] (1483-1489). W ówczesnych chorwackich dokumentach tytuł ten brzmiał: ''ban rusagov Dalmacije i Hrvat' i slovinskoga''.<ref name=Wiki>[http://hr.wikisource.org/wiki/Povijest_Hrvatske_I._%28R._Horvat%29/Hrvatska_god._1479.%E2%80%941490. Hr. wikizvor] Povijest Hrvatske I. (R. Horvat)/Hrvatska god. 1479.—1490. </ref>
  
 
Jako ban zastąpił [[Blaž Podmanicki|Blaža Podmanickiego]].
 
Jako ban zastąpił [[Blaž Podmanicki|Blaža Podmanickiego]].
  
Matija był młodszym bratem '''króla'''.<ref>[http://hr.wikisource.org/wiki/Povijest_Hrvatske_I._%28R._Horvat%29/Hrvatska_god._1479.%E2%80%941490. Hr. wikizvor] Povijest Hrvatske I. (R. Horvat)/Hrvatska god. 1479.—1490. </ref> Jego przodkowie wywodzą się od chorwackiej rodziny szlacheckiej [[Kačići|Kačić]] z [[Omiš]], o której od XIII wieku wspomina się na Węgrzech jako o '''rodzie''' [[Kacsics]].<ref>[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=164 Hrvatski biografski leksikon]</ref>
+
Matija był pochodził z chorwackiego rodu królewskiego, jego bocznej linii.<ref name=Wiki /> Jego przodkowie wywodzą się od chorwackiej rodziny szlacheckiej [[Kačići|Kačić]] z [[Omiš]], o której od XIII wieku wspomina się na Węgrzech jako o rodzie [[Kacsics]].<ref>[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=164 Hrvatski biografski leksikon]</ref>
  
Jest znany z tego, że wraz z [[I. Mátyás|Maciejem Korwinem]] w 1463 roku odzyskał [[Jajce]] chorwackiemu królestwu, uwalniając '''je''' z rąk osmańskich zdobywców. W podziękowaniu za tę walkę, w 1481 r. król podarował jemu i jego bratu Piotrowi miasto [[Valpovo]]<ref>[http://hr.wikisource.org/wiki/Povijest_Hrvatske_I._%28R._Horvat%29/Hrvatska_god._1479.%E2%80%941490. Hr. wikizvor] Povijest Hrvatske I. (R. Horvat)/Hrvatska god. 1479.—1490. </ref>, razem z [[Podravska Moslavina|Podravską Moslaviną]], która '''do niego należała'''. Jako donacje króla został mu przekazany [[Šarengrad]], gdzie znajdował się założony i dobrze utrzymany klasztor.<ref>[http://www.ilok.hr/index.php?option=com_content&view=article&id=97&Itemid=88 Ilok]  </ref>.
+
Jest znany z tego, że wraz z [[I. Mátyás|Maciejem Korwinem]] w 1463 roku odzyskał [[Jajce]] Królestwu Chorwacji, uwalniając je z rąk osmańskich zdobywców. W podziękowaniu za tę walkę, w 1481 r. król podarował jemu i jego bratu Piotrowi miasto [[Valpovo]]<ref name=Wiki />, razem z [[Podravska Moslavina|Podravską Moslaviną]], która do niego należała Jako donacja króla został mu przekazany [[Šarengrad]], gdzie znajdował się założony i dobrze utrzymany klasztor.<ref>[http://www.ilok.hr/index.php?option=com_content&view=article&id=97&Itemid=88 Ilok]  </ref>.
  
Później zasłynął w wojnach tureckich w roku 1483, gdy jako chorwacki ban pokonał Turków w [[Bitwa nad Uną|bitwie pod Brodem Zrinskim]] (dzisiejszy [[Novi Grad]] w Bośni i Hercegowinie) na przeprawie przez rzekę Unę 29 i 30 października 1483 roku.<ref>[http://hr.wikisource.org/wiki/Povijest_Hrvatske_I._%28R._Horvat%29/Hrvatska_god._1479.%E2%80%941490. Hr. wikizvor] Povijest Hrvatske I. (R. Horvat)/Hrvatska god. 1479.—1490. </ref>
+
Później zasłynął w wojnach tureckich w roku [[1483]], gdy jako chorwacki ban pokonał Turków w [[Bitwa nad Uną|bitwie pod Brodem Zrinskim]] (dzisiejszy [[Novi Grad]] w Bośni i Hercegowinie) na przeprawie przez rzekę Unę 29 i 30 października 1483 roku.<ref name=Wiki />
  
[...]
+
'''[...]'''
  
 
W latach 1489-1489 zbudował zamek w [[Jastrebarsko|Jastrebarsku]]<ref>[http://www.jastrebarsko.hr/jastrebarsko/kuturna_bastina/dvorci/ Jastrebarsko - Kulturna baština - Dvorci ] Dvorac Erdödy, Jastrebarsko </ref> lub zamek z bramą miejską<ref>[http://onecroatia.info/destinacije/jastrebarsko/ Jastrebarsko - Hrvatska na dlanu] </ref>, dziś znamy jako zamek [[Erdődy]], od nazwiska jego późniejszych właścicieli. Umocnił liczne miasta na wschodzie Chorwacji, które zostały mu przekazane przez króla, gdyż jako doświadczony żołnierz znał znaczenie ufortyfikowanych miast.
 
W latach 1489-1489 zbudował zamek w [[Jastrebarsko|Jastrebarsku]]<ref>[http://www.jastrebarsko.hr/jastrebarsko/kuturna_bastina/dvorci/ Jastrebarsko - Kulturna baština - Dvorci ] Dvorac Erdödy, Jastrebarsko </ref> lub zamek z bramą miejską<ref>[http://onecroatia.info/destinacije/jastrebarsko/ Jastrebarsko - Hrvatska na dlanu] </ref>, dziś znamy jako zamek [[Erdődy]], od nazwiska jego późniejszych właścicieli. Umocnił liczne miasta na wschodzie Chorwacji, które zostały mu przekazane przez króla, gdyż jako doświadczony żołnierz znał znaczenie ufortyfikowanych miast.
Linia 47: Linia 50:
  
 
Matija zmarł w 1489 r. Banem po nim został [[Egervári László]].
 
Matija zmarł w 1489 r. Banem po nim został [[Egervári László]].
 
== Przypisy ==
 
{{izvori}}
 
  
 
|
 
|
 
{{Urzędnik infobox
 
{{Urzędnik infobox
  |urzędnik          = Geréb Mátyás<br>Matija Gereb
+
  |urzędnik          = Geréb Mátyás (weg.)<br>Maciej Gereb (pol.)<br>Matija Gereb (chor.)
 
  |imiona            =  
 
  |imiona            =  
  |tytulatura        = Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji
+
  |tytulatura        = [[Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji]]
 
  |grafika          =  
 
  |grafika          =  
 
  |opis grafiki      =  
 
  |opis grafiki      =  
  |herb              = 1024px-Geréb_címer.svg
+
  |herb              = 1024px-Geréb_címer.svg.png
 
  |opis herbu        = Herb rodziny
 
  |opis herbu        = Herb rodziny
 
  |faksymile        =  
 
  |faksymile        =  
Linia 68: Linia 68:
 
  |1. do            = 1489
 
  |1. do            = 1489
 
  |1. powołanie      =  
 
  |1. powołanie      =  
  |1. poprzednik    =  
+
  |1. poprzednik    = [[Blaž Podmanicki]]
 
  |1. następca      = [[Egervári László]]
 
  |1. następca      = [[Egervári László]]
  
Linia 78: Linia 78:
 
  |data urodzenia    = data nieznana
 
  |data urodzenia    = data nieznana
 
  |miejsce urodzenia =  
 
  |miejsce urodzenia =  
  |data śmierci      = 1489
+
  |data śmierci      = [[1489]]
 
  |miejsce śmierci  =  
 
  |miejsce śmierci  =  
 
  |przyczyna śmierci =  
 
  |przyczyna śmierci =  
 
  |miejsce spoczynku =  
 
  |miejsce spoczynku =  
  |ojciec            = Geréb János ''de Vingárt''
+
  |ojciec            = [[Geréb János]] ''de Vingárt''
  |matka            = Szilágyi Zsófia<ref>Marek, Miroslav: [http://genealogy.euweb.cz/hung/kacsics.html Kacsics, Zagyvafõi, Libercsei, Farkas de Harinna, Geréb de Vingárt families], Genealogy.eu, 8 October 2004 [dostęp: 2015-10-03]</ref>
+
  |matka            = Szilágyi Zsófia<ref>Marek, Miroslav: [http://genealogy.euweb.cz/hung/kacsics.html Kacsics, Zagyvafõi, Libercsei, Farkas de Harinna, Geréb de Vingárt families], Genealogy.eu, 8 października 2004 [dostęp: 2015-10-03]</ref>
 
  |rodzeństwo        =  
 
  |rodzeństwo        =  
 
  |1. związek        =  
 
  |1. związek        =  
Linia 90: Linia 90:
 
  |1. związek do    =  
 
  |1. związek do    =  
 
  |1. dzieci        =  
 
  |1. dzieci        =  
  |dokonania        = Udział w zwycięskiej<br>[https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Una bitwie nad Uną] (1483)
+
  |dokonania        = Udział w zwycięskiej [[Bitwa nad Uną|bitwie pod Brodem Zrinskim]] (1483)
 
  |odznaczenia      =  
 
  |odznaczenia      =  
 
  |commons          =  
 
  |commons          =  
Linia 98: Linia 98:
 
|}
 
|}
  
{{SORTUJ:Gereb, Matyas}}
+
== Przypisy ==
 +
{{izvori}}
 +
 
 +
{{SORTUJ:Gereb, Matija}}
  
 
[[Kategoria:Geréb]]
 
[[Kategoria:Geréb]]
 +
[[Kategoria:Rodziny]]
 
[[Kategoria:Banowie Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]]
 
[[Kategoria:Banowie Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]]
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
 
[[Kategoria:Nieznana data śmierci]]
 
[[Kategoria:Rodzina Geréb]]
 
[[Kategoria:Rodziny]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w XV wieku]]
 
 
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
 
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
 
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 +
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
 +
[[Kategoria:Urodzeni w XV wieku]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1498]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1498]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XV wieku]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XV wieku]]

Aktualna wersja na dzień 15:43, 7 mar 2021

Zamek Erdődy w Jastrebarsku, Chorwacja.

Matija Gereb de Vingárt[1] (pol. Maciej Gereb, węg. Geréb Mátyás) (* nieznana, † 1489), chorwacki szlachcic, ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii (1483-1489). W ówczesnych chorwackich dokumentach tytuł ten brzmiał: ban rusagov Dalmacije i Hrvat' i slovinskoga.[2]

Jako ban zastąpił Blaža Podmanickiego.

Matija był pochodził z chorwackiego rodu królewskiego, jego bocznej linii.[2] Jego przodkowie wywodzą się od chorwackiej rodziny szlacheckiej Kačić z Omiš, o której od XIII wieku wspomina się na Węgrzech jako o rodzie Kacsics.[3]

Jest znany z tego, że wraz z Maciejem Korwinem w 1463 roku odzyskał Jajce Królestwu Chorwacji, uwalniając je z rąk osmańskich zdobywców. W podziękowaniu za tę walkę, w 1481 r. król podarował jemu i jego bratu Piotrowi miasto Valpovo[2], razem z Podravską Moslaviną, która do niego należała Jako donacja króla został mu przekazany Šarengrad, gdzie znajdował się założony i dobrze utrzymany klasztor.[4].

Później zasłynął w wojnach tureckich w roku 1483, gdy jako chorwacki ban pokonał Turków w bitwie pod Brodem Zrinskim (dzisiejszy Novi Grad w Bośni i Hercegowinie) na przeprawie przez rzekę Unę 29 i 30 października 1483 roku.[2]

[...]

W latach 1489-1489 zbudował zamek w Jastrebarsku[5] lub zamek z bramą miejską[6], dziś znamy jako zamek Erdődy, od nazwiska jego późniejszych właścicieli. Umocnił liczne miasta na wschodzie Chorwacji, które zostały mu przekazane przez króla, gdyż jako doświadczony żołnierz znał znaczenie ufortyfikowanych miast.

W Božjakovinie, która w latach 1471–1489 była własnością chorwackich banów, w tym Matiji[7], zbudował kilka budynków gospodarczych wewnątrz fortecy (castrum Bosyaco). Oprócz inwestycji ekonomicznych pracował także nad infrastrukturą obronną w Božjakovinie, otaczając miasto palisadą forteczną z czterema bastionami, a dla lepszej obrony dodał dwie bramy wjazdowe, nad którymi zbudował wieże obronne[8].

Matija zmarł w 1489 r. Banem po nim został Egervári László.

Geréb Mátyás (weg.)
Maciej Gereb (pol.)
Matija Gereb (chor.)

Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji
Herb rodziny
Herb rodziny
Ban Chorwacji, Slawonii i Dalmacji
Okres od 1482
do 1489
Poprzednik Blaž Podmanicki
Następca Egervári László
Dane biograficzne
Ród Geréb de Vingárt
Pochodzenie chorwacko-węgierskie
Państwo Królestwo Węgier
w unii personalnej
z Królestwem Chorwacji
Urodziny data nieznana
Śmierć 1489
Ojciec Geréb János de Vingárt
Matka Szilágyi Zsófia[9]
Sukcesy Udział w zwycięskiej bitwie pod Brodem Zrinskim (1483)

Przypisy

  1. Ilok
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Hr. wikizvor Povijest Hrvatske I. (R. Horvat)/Hrvatska god. 1479.—1490.
  3. Hrvatski biografski leksikon
  4. Ilok
  5. Jastrebarsko - Kulturna baština - Dvorci Dvorac Erdödy, Jastrebarsko
  6. Jastrebarsko - Hrvatska na dlanu
  7. Hrvatski dvorci Božjakovina - povijest
  8. Brckovljani Povijest Božjakovine i okolice, prema Josipu Adamčeku
  9. Marek, Miroslav: Kacsics, Zagyvafõi, Libercsei, Farkas de Harinna, Geréb de Vingárt families, Genealogy.eu, 8 października 2004 [dostęp: 2015-10-03]