|
|
| (Nie pokazano 23 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) |
| Linia 1: |
Linia 1: |
| − | {{Inne znaczenia|bitwy w 955 roku|[[Bitwa nad rzeką Lech|inne bitwy nad rzeką Lech]]}}
| + | #PATRZ [[Schlacht auf dem Lechfeld]] |
| − | {{Wojna infobox
| |
| − | |nazwa = Bitwa na Lechowym Polu
| |
| − | |epoka = średniowiecze
| |
| − | |konflikt =
| |
| − | |grafika = Lechfeld1457.jpg
| |
| − | |opis grafiki = Bitwa nad rzeką Lech w ilustracji<br />[[Hektor Mülich|Hektora Mülicha]] (1415-1490), z kroniki [[Norymberga|Norymbergi]] z [[1457]] r. autorstwa [[Sigmund Meisterlin|Sigmunda Meisterlina]] (''Staatsbibliothek Augsburg'')
| |
| − | |czas = [[10 sierpnia|10]]–[[12 sierpnia]] [[955]] roku
| |
| − | |miejsce = opodal [[Augsburg]]a w [[Bawaria|Bawarii]]
| |
| − | |terytorium =
| |
| − | |przyczyna = łupieżcze wyprawy Węgrów na kraje Europy Zachodniej
| |
| − | |wynik = decydujące zwycięstwo Niemców
| |
| − | |strona1 = [[Państwo wschodniofrankijskie]]
| |
| − | |strona2 = [[Węgrzy]]
| |
| − | |dowódca1 = [[Otton I Wielki]]
| |
| − | |dowódca2 = harka [[Bulcsú]] i książę Lél
| |
| − | |siły1 = ok. 10 tys. ciężkiej jazdy
| |
| − | |siły2 = ok. 50 tys. lekkiej jazdy
| |
| − | |straty1 = ok. 3 tys.
| |
| − | |straty2 = ok. 35–40 tys.
| |
| − | |kod mapy =
| |
| − | |współrzędne =
| |
| − | |commons =
| |
| − | }}
| |
| − | [[Plik:Bulcs Litho 2.jpg|thumb|180px|Madziarski wojewoda Bulcsú]]
| |
| − | '''Bitwa na Lechowym Polu '''([[Język niemiecki|niem.]] Lechfeld) lub '''nad rzeką Lech''' – [[bitwa]] stoczona w dniach 10–12 sierpnia 955 roku{{r|Norman Davies Europa}} nad rzeką [[Lech (rzeka)|Lech]] między [[Augsburg]]iem i [[Landsberg am Lech]], pomiędzy rycerstwem niemieckim pod wodzą [[Władcy Niemiec|króla niemieckiego]] [[Otton I Wielki|Ottona I]] (posiłkowanym przez [[Czechy|Czechów]]) a wojskami Węgrów (Madziarów). Jedna z najważniejszych bitew w dziejach [[Europa|Europy]].
| |
| | | | |
| − | == Wprowadzenie ==
| + | [[Kategoria:Przekierowane]] |
| − | Po usadowieniu się na obszarze [[Kotlina Panońska|Kotliny Karpackiej]] w 895 r., Węgrzy w ciągu pierwszej połowy X wieku regularnie najeżdżali [[Europa Zachodnia|Europę Zachodnią]], docierając ze swymi łupieżczymi najazdami na terytorium [[Niemcy|Niemiec]], [[Italia (kraina historyczna)|północnych Włoch]] ([[Lombardia|Lombardii]]), a nawet do [[Hiszpania|Hiszpanii]] i [[Normandia (kraina historyczna)|Normandii]]<ref>[[Maria Miśkiewicz]]: ''Wczesnośredniowieczni sąsiedzi Słowian''. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Kard. Stefana Wyszyńskiego, 2005, s. 89.</ref>. Ze szczególną intensywnością najeżdżali tereny [[Bawaria|Bawarii]]. Władcy europejscy przez długi czas byli całkowicie bezradni wobec tych powtarzających się napaści. Jedynie w 933 r. w [[bitwa nad Unstrutą|bitwie nad Unstrutą]] udało się [[Henryk I Ptasznik|Henrykowi I]] pokonać Węgrów, ale dopiero bitwa nad rzeką Lech zakończyła pięćdziesięcioletni okres węgierskich inwazji.
| |
| − | | |
| − | == Działania poprzedzające ==
| |
| − | W pierwszych dniach lipca 955 roku armia węgierska przekroczyła [[Aniza|rzekę Anizę]], rozpoczynając kampanię wojenną na terenie [[Bawaria|Bawarii]]{{r|R F Barkowski Lechowe Pole}}. Posuwając się w kierunku zachodnim, pod koniec lipca Madziarzy pod wodzą [[Bulcsú]], [[Lél]]a i [[Súr]]a sforsowali [[Lech (rzeka)|rzekę Lech]], tym samym rozszerzając zasięg najazdu dodatkowo na [[Szwabia|Szwabię]]. Z początkiem sierpnia plądrujące Bawarię i Szwabię zagony ich jazdy zaczęły gromadzić się pod miastem [[Augsburg]] nad rzeką Lech. Po koncentracji wszystkich sił Węgrzy oblegli Augsburg i w dniach 8–9 sierpnia prowadzili nieustanne szturmy na miasto, którego obroną kierował biskup [[Ulryk z Augsburga|Ulryk]]{{r|R F Barkowski Lechowe Pole2}}. Na wieść o zbliżaniu się [[Niemcy (naród)|Niemców]] od zachodu szlakiem z [[Ulm]], Węgrzy odstąpili wieczorem 9 sierpnia od oblężenia i skierowali wszystkie siły przeciw nadchodzącym wojskom [[Otton I Wielki|Ottona I]].
| |
| − | | |
| − | == Bitwa ==
| |
| − | Do spotkania obu armii doszło wczesnym rankiem 10 sierpnia na południowy zachód od Augsburga, na obszarze pomiędzy rzeką Lech i szerokim na 7 km kompleksem leśnym zwanym ''Rauher Forst''{{r|R F Barkowski Lechowe Pole3}}. Bitwę zapoczątkowały oddziały madziarskie, zaatakowawszy na zachodnich obrzeżach ''Rauher Forst'' tylną kolumnę Niemców złożoną z taborów i czeskich posiłków. Początkowo Węgrzy odnieśli sukces, rozgramiając kolejno Czechów, dwa oddziały szwabskie i grabiąc tabory. Ostatecznie starcie zakończył zwycięsko dla Niemców kontratak konnicy frankijskiej dowodzonej przez księcia [[Konrad I Rudy|Konrada Czerwonego]]. Po powrocie Franków oraz resztek oddziałów czeskich i szwabskich na wschodnią stronę lasu i połączeniu z resztą sił, Otton rzucił całe wojsko do ataku na zgromadzoną naprzeciwko armię węgierską. W trakcie bitwy walczące wojska przetoczyły się od lasu do rzeki Lech. Bitwa przeciągnęła się do późnego południa i zakończyła zwycięstwem Niemców{{r|R F Barkowski Lechowe Pole4}}.
| |
| − | | |
| − | Przez dwa następne dni, do 12 sierpnia, niedobitki Madziarów usiłowały opuścić Bawarię, lecz zostały ostatecznie rozgromione w wielu pomniejszych utarczkach. Podczas odwrotu zginęły tysiące Węgrów, wielu zaś potopiło się w rzece. Rycerze niemieccy zabili setki jeńców. Padło też kilkuset rycerzy Ottona, spośród dostojników zginął m.in. książę Konrad Czerwony. Dowodzący wojskami węgierskimi [[książę]] [[Lél]] (Lehel) i wojewoda (węg. ''harka'') [[Bulcsú]] wpadli w ręce zwycięzców i zostali publicznie [[powieszenie|powieszeni]].
| |
| − | | |
| − | Zwycięstwo Ottona doprowadziło do całkowitego zaprzestania łupieżczych najazdów węgierskich na obszary Europy Zachodniej.
| |
| − | | |
| − | == Przypisy ==
| |
| − | | |
| − | {{Przypisy|
| |
| − | <ref name="Norman Davies Europa">Norman Davies: ''Europa''. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2010, s. 350.</ref>
| |
| − | <ref name="R F Barkowski Lechowe Pole">R.F. Barkowski: ''Lechowe Pole 955'', s. 105–106.</ref>
| |
| − | <ref name="R F Barkowski Lechowe Pole2">R.F. Barkowski: ''Lechowe Pole 955'', s. 118–123.</ref>
| |
| − | <ref name="R F Barkowski Lechowe Pole3">R.F. Barkowski: ''Lechowe Pole 955'', s. 138.</ref>
| |
| − | <ref name="R F Barkowski Lechowe Pole4">R.F. Barkowski: ''Lechowe Pole 955'', s. 142–159.</ref>
| |
| − | }}
| |
| − | | |
| − | == Bibliografia ==
| |
| − | * {{Cytuj książkę |nazwisko =Barkowski| imię =Robert F. |autor link =Robert F. Barkowski | tytuł = Lechowe Pole 955 | wydawca = Bellona| miejsce = Warszawa| rok = 2016 | isbn = 978-83-11-14231-2| odn = tak}}
| |
| − | * {{Cytuj książkę | tytuł = Wojny średniowiecznego świata. Techniki walki | inni = Brian Todd Carey, Joshua B. Allfree, John Cairns (red.)| wydawca = Bellona | miejsce = Warszawa | rok = 2008 | strony = 77–85 | isbn=978-83-11-11158-5}}
| |
| − | * Krzysztof Kowaleski: ''Otton I na Lechowym Polu 10 sierpnia 955 r''., w cyklu: „Batalie i wodzowie wszech czasów” nr 11 (29 marca 2008), dodatek „Rzeczpospolitej”.
| |
| − | * {{Cytuj książkę |autor = Andrzej Michałek |tytuł = Słowianie Zachodni. Początki państwowości |data = 2006 |isbn = 978-83-11-10560-7 |miejsce = Warszawa |wydawca = Bellona |strony = 124–143 |oclc = 169873070}}
| |
| − | | |
| − | {{ka}}
| |
| − | | |
| − | {{SORTUJ:Lech}}
| |
| − | [[Kategoria:Średniowieczne bitwy w historii Węgier]]
| |
| − | [[Kategoria:Średniowieczne bitwy w historii Niemiec]]
| |
| − | [[Kategoria:Wydarzenia 955|Bitwa nad rzeką Lech]] | |
