Bihar

Strona	Autorzy	Nota
[1]	[2]	Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Plik:Hungary Bihar.png

Mara komitatu Bihar

Plik:Bihar county map (1891).jpg

Mapa terenu powiatu Bihar

Powiat Bihor (rumuński: Comitatul Bihor, niemiecki: Komitat Bihar; łacina: Comitatus Bihariensis) był jednostką administracyjną Węgier do 1950 r. Dziś wschodnia część traktatu pokojowego hrabstwa przed Trianonem to 3/4 w Rumunii, a zachodnia część jest częścią Węgier.

Bihar vármegye (románul: Comitatul Bihor, németül: Komitat Bihar; latinul: Comitatus Bihariensis) Magyarország közigazgatási egysége volt 1950-ig. A vármegye trianoni békeszerződés előtti területének keleti 3/4 része ma Románia, míg nyugati 1/4 része Magyarország része. 

A népnyelv gyakran Biharországnak nevezte a területet.

Geografia

Powiat Bihor był trzecim co do wielkości okręgiem na Węgrzech. Południowo-wschodnia część hrabstwa zajmowana jest przez Wyspy Transylwanii, a północny zachód przez Wielką Równinę. Najważniejsze rzeki to rzeki Körös i Berettyó. Graniczy z powiatami Hajdú, Szabolcs i Szatmár na północy, powiatami Szilágy, Kolozs i Torda-Aranyos na wschodzie, Arad na południu oraz powiatami Békés i Szolnok na zachodzie. Ze względu na swój rozmiar jest również nazywany Biharią.

Język był często określany jako Biharia.

Bihar vármegye volt Magyarország harmadik legnagyobb területű vármegyéje.

A vármegye délkeleti részét az Erdélyi-szigethegység, míg északnyugati részét az Alföld foglalta el. Fontosabb folyóvizei a Körösök és a Berettyó. Északról Hajdú, Szabolcs és Szatmár vármegyék, keletről Szilágy, Kolozs és Torda-Aranyos vármegyék, délről Arad, nyugatról pedig Békés, Szolnok vármegyék határolták. Mérete alapján Biharországnak is szokták nevezni.

W południowo-wschodniej części byłego hrabstwa znajduje się szczyt Bihar (1849 m npm), najwyższy punkt gór Bihar. 3000-letnia jaskinia lodowa Scericora to największa jaskinia lodowa w Rumunii, prawdopodobnie odkryta w 1847 roku. Do jaskini można dostać się drogą o długości 200 m. Przełęcz Király, która znajduje się na wysokości 580 m npm, przez wieki była granicą Bihor i Cluj, między 1570 a 1699 Transylwanią i Partium oraz między 1699–1867 Transylwanią i Węgrami.

Az egykori vármegye délkeleti részén van a Nagy-Bihar csúcs (1849 m), mely a Bihari-hegység legmagasabb pontja.

A körülbelül 3000 éves Szkerisórai-jégbarlang Románia legnagyobb jeges barlangja, melyet valószínűleg 1847-ben fedeztek fel. A barlang 200 m-es épített úton bejárható.

Az 580 m tengerszint feletti magasságban kanyargó Király-hágó századokig Bihar és Kolozs vármegye, 1570-1699 között pedig Erdély és a Partium, illetve 1699-1867 között Erdély és Magyarország határa volt.