Bebek Detre: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 3: | Linia 3: | ||
|strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Bebek_Detre | |strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Bebek_Detre | ||
|autorzy = https://hu.wikipedia.org/w/index.php?title=Bebek_Detre&action=history | |autorzy = https://hu.wikipedia.org/w/index.php?title=Bebek_Detre&action=history | ||
| − | |nota = | + | |nota = węgierski |
}} | }} | ||
| Linia 40: | Linia 40: | ||
|} | |} | ||
| − | '''Bebek Detre''' ( | + | '''Bebek Detre''' (pol. ''Detre Bebek'') († po 1404), węgierski szlachcic, [[Ban całej Slawonii|ban Slawonii]] (1394-1397) i [[palatyn]](1397-1402), za panowania królów [[I. Lajos|Ludwika Wielkiego]] i [[III. András|Andrzeja II]]. |
==Życiorys== | ==Życiorys== | ||
| Linia 46: | Linia 46: | ||
[[Plik:Nikápolyi csata.JPG|thumb|left|200px|Szczegół bitwy pod Nicapolis na fresku sufitowym Ferenca Lohra z vajai várból]] | [[Plik:Nikápolyi csata.JPG|thumb|left|200px|Szczegół bitwy pod Nicapolis na fresku sufitowym Ferenca Lohra z vajai várból]] | ||
| − | + | Syn wielmoży [[Bebek György|Jerzego Bebeka]], założyciela rodu [[Bebek]] klanu [[Ákos]], sędziego królowej. Detre karierę rozpoczął na dworze króla [[I. Lajos|Ludwika Wielkiego]]: w 1379 r. był stolnikiem królowej, a w 1388 r. był chorążym królewskim i dworzaninem królowej. W 1389 roku, po upadku [[Garai II. Miklós|Mikołąja II Garaia]], został '''[[Ban całej Slawonii|banem Slawonii]]''' do 1392 roku. Walczył również z bośniackim królem [[I. Tvrtko]]. W latach 1391–1392 był '''[[Ban całej Slawonii|banem Slawonii]]''', a w latach 1392–1393 [[Ban Severin|banem Severin]] i [[ispán]]em komitatu [[Temes]], a w latach 1394–1397 ponownie '''[[ban Slawonii]]'''. | |
<small><small>Az [[Ákos nemzetség]]beli [[Bebek család]] pelsőci ágának vámosi ágát alapító nagybirtokos főúr, [[Bebek György]] királynéi [[tárnokmester]] fia. Karrierjét már [[I. Lajos magyar király|Nagy Lajos]] király udvarában kezdte: [[1379]]-ben királynéi [[asztalnokmester]] és árvai várnagy. [[1388]]-ban királyi zászlótartó, királynéi udvarmester volt. [[1389]]-ben [[Garai Miklós (nádor, ?–1386)|Garai Miklós]] bukása után horvát–dalmát és szlavón bán lett [[1392]]-ig. Harcolt [[I. Tvrtko bosnyák király|I. Tvrtko]] [[Bosznia uralkodóinak listája|bosnyák király]] ellen is. [[1391]]–[[1392]]-ben horvát–dalmát, [[1392]]–[[1393]]-ban szörényi bán és temesi ispán, [[1394]]–[[1397]]-ben ismét szlavón bán volt. </small></small> | <small><small>Az [[Ákos nemzetség]]beli [[Bebek család]] pelsőci ágának vámosi ágát alapító nagybirtokos főúr, [[Bebek György]] királynéi [[tárnokmester]] fia. Karrierjét már [[I. Lajos magyar király|Nagy Lajos]] király udvarában kezdte: [[1379]]-ben királynéi [[asztalnokmester]] és árvai várnagy. [[1388]]-ban királyi zászlótartó, királynéi udvarmester volt. [[1389]]-ben [[Garai Miklós (nádor, ?–1386)|Garai Miklós]] bukása után horvát–dalmát és szlavón bán lett [[1392]]-ig. Harcolt [[I. Tvrtko bosnyák király|I. Tvrtko]] [[Bosznia uralkodóinak listája|bosnyák király]] ellen is. [[1391]]–[[1392]]-ben horvát–dalmát, [[1392]]–[[1393]]-ban szörényi bán és temesi ispán, [[1394]]–[[1397]]-ben ismét szlavón bán volt. </small></small> | ||
| Linia 54: | Linia 54: | ||
<small><small>[[1398]]-ban macsói bán lett. </small></small> | <small><small>[[1398]]-ban macsói bán lett. </small></small> | ||
| − | Po [[ | + | Po [[Nikopol|bitwie pod Nikopolem]] i upadku [[Lackfi]]ch Bebekowie od kilku stali się najbardziej wpływową rodziną w kraju. W roku, gdy Detre został mianowany [[palatyn]ema, jego brat [[Bebek I. Imre|Emeryk I]] był [[wojewoda|wojewodą Siedmiogodu]], a jego syn [[Bebek II. Imre|Emeryk II]] był już '''[[Ban Dalmacji i Chorwacji|banem Dalmacji i Chorwacji]]''' i przeorem [[Vrana|Vrany]], a także '''powiązanej hrabiny Dubicy''', jednocześnie jego bratanek [[Bebek Ferenc|Franciszek]] był [[Ban Maczwy|banem Maczwy]]. |
<small><small>A [[nikápolyi csata]] és a Lackfiak bukása után a Bebekek néhány esztendeig az ország legbefolyásosabb famíliája. Nádorrá való kinevezése évében, Imre bátyja erdélyi vajda, ugyancsak [[Bebek Imre|Imre]] nevű fia már ekkor a horvát-szlavón-dalmát bánságot és vránai perjelséget, valamint az ezzel együttjáró dubicai grófságot bírta, Miklós fia ugyanekkor igen fiatalon a kalocsai érsekséget töltötte be, a pelsőci ágból származó unokaöccse Bebek Ferenc pedig macsói bán volt. </small></small> | <small><small>A [[nikápolyi csata]] és a Lackfiak bukása után a Bebekek néhány esztendeig az ország legbefolyásosabb famíliája. Nádorrá való kinevezése évében, Imre bátyja erdélyi vajda, ugyancsak [[Bebek Imre|Imre]] nevű fia már ekkor a horvát-szlavón-dalmát bánságot és vránai perjelséget, valamint az ezzel együttjáró dubicai grófságot bírta, Miklós fia ugyanekkor igen fiatalon a kalocsai érsekséget töltötte be, a pelsőci ágból származó unokaöccse Bebek Ferenc pedig macsói bán volt. </small></small> | ||
Wersja z 13:40, 30 mar 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Bebek Detre (pol. Detre Bebek) († po 1404), węgierski szlachcic, ban Slawonii (1394-1397) i palatyn(1397-1402), za panowania królów Ludwika Wielkiego i Andrzeja II. ŻyciorysPlik:Nikápolyi csata.JPG Szczegół bitwy pod Nicapolis na fresku sufitowym Ferenca Lohra z vajai várból Syn wielmoży Jerzego Bebeka, założyciela rodu Bebek klanu Ákos, sędziego królowej. Detre karierę rozpoczął na dworze króla Ludwika Wielkiego: w 1379 r. był stolnikiem królowej, a w 1388 r. był chorążym królewskim i dworzaninem królowej. W 1389 roku, po upadku Mikołąja II Garaia, został banem Slawonii do 1392 roku. Walczył również z bośniackim królem I. Tvrtko. W latach 1391–1392 był banem Slawonii, a w latach 1392–1393 banem Severin i ispánem komitatu Temes, a w latach 1394–1397 ponownie ban Slawonii. Az Ákos nemzetségbeli Bebek család pelsőci ágának vámosi ágát alapító nagybirtokos főúr, Bebek György királynéi tárnokmester fia. Karrierjét már Nagy Lajos király udvarában kezdte: 1379-ben királynéi asztalnokmester és árvai várnagy. 1388-ban királyi zászlótartó, királynéi udvarmester volt. 1389-ben Garai Miklós bukása után horvát–dalmát és szlavón bán lett 1392-ig. Harcolt I. Tvrtko bosnyák király ellen is. 1391–1392-ben horvát–dalmát, 1392–1393-ban szörényi bán és temesi ispán, 1394–1397-ben ismét szlavón bán volt. W 1398 roku został ban Maczwy. 1398-ban macsói bán lett. Po bitwie pod Nikopolem i upadku Lackfich Bebekowie od kilku stali się najbardziej wpływową rodziną w kraju. W roku, gdy Detre został mianowany [[palatyn]ema, jego brat Emeryk I był wojewodą Siedmiogodu, a jego syn Emeryk II był już banem Dalmacji i Chorwacji i przeorem Vrany, a także powiązanej hrabiny Dubicy, jednocześnie jego bratanek Franciszek był banem Maczwy. A nikápolyi csata és a Lackfiak bukása után a Bebekek néhány esztendeig az ország legbefolyásosabb famíliája. Nádorrá való kinevezése évében, Imre bátyja erdélyi vajda, ugyancsak Imre nevű fia már ekkor a horvát-szlavón-dalmát bánságot és vránai perjelséget, valamint az ezzel együttjáró dubicai grófságot bírta, Miklós fia ugyanekkor igen fiatalon a kalocsai érsekséget töltötte be, a pelsőci ágból származó unokaöccse Bebek Ferenc pedig macsói bán volt. Detra Bebek odsunął króla Zygmunta jako następcę Ilsvai(Jolsvai) Leusták, schwytanego w bitwie pod Nicapolis w 1397 r. i był dostojny do tej pozycji do 1402 r., ale Anjou László, koronowany na króla Węgier w 1403 r. W latach 1397–1398 był ispánem Fejér. W momencie rozwiązania partii Lackfi zgadza się na zabicie dwóch Lackfi István - króla popierającego otrzymanie słowiańskich zamków niesławnego diabła Prodavizi Ördög István, ale kilka lat później stoi na czele niezadowolonych władców. W okresie swego palatyństwa był főispánem kilku komitatówa - Abbaúj?, Borsod, Liptó, Nógrád?, Szepes, Turóc. Bebek Detrét 1397-ben a nikápolyi csatában fogságba esett Ilsvai(Jolsvai) Leusták utódjaként Zsigmond király nádorrá nevezte ki, ezt a méltóságot 1402-ig viselte, ám még később is, az 1403-ban Zárában Magyarország királyává koronázott Anjou László okleveleiben is nádorként szerepelt. 1397–1398-ban fejéri ispán. A Laczkfiak pártjának fölszámolásakor – a két Laczkfi István meggyilkolásához beleegyezését adja – még a király híve, amiért megkapja a hűtlen Prodavizi Ördög István szlavóniai várait, de néhány évvel később már az elégedetlen főurak élén találjuk. Nádorsága ideján számos megye – Abaúj?, Borsod, Liptó, Nógrád?, Szepes, Turóc – főispánja volt. W 1401 r. władcy schwytali króla pod jego kierownictwem, gdy z powodu przytłaczającej potęgi Garaiów i Ligi Siklós stał się popierającym w Nápolyi László. Został ułaskawiony po stłumieniu buntu przeciw królowi [[Zygmunt[[owi w 1403 r., ale stracił władzę i stracił południowe posiadłości w nieznanym roku. 1401-ben az ő vezetésével fogják el a főurak a királyt, amikor a Garaiak és a siklósi liga túlhatalma miatt Nápolyi László híve lett. A Zsigmond király elleni 1403. évi lázadás elfojtása után kegyelmet kapott, de a hatalomból kiszorulva és délvidéki birtokait elveszítve, ismeretlen esztendőben hunyt el. RodzinaBibliografia
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- Redak
- Strony z odwołaniami do nieistniejących plików
- Banowie całej Slawonii
- Banowie Dalmacji i Chorwacji
- Nieznana data urodzenia
- Nieznana data śmierci
- Palatyni Królestwa Węgier
- Rody
- Ród Bebek
- Urodzeni w XIV wieku
- Urzędnicy Królestwa Węgier
- Węgierscy dygnitarze historyczni
- Węgierscy szlachcice
- Węgierscy urzędnicy królewscy
- Zmarli w XV wieku