1242

Rok 1242 / MCCXLII

stulecia: XII wiek ~ XIII wiek ~ XIV wiek
lata: 1232 « 1237 « 1238 « 1239 « 1240 « 1241 « 1242            

---

Wydarzenia w Polsce

• Pierwsza lokacja miasta Wrocławia.
• Nadanie praw miejskich dla Strzegomia.
• Najstarsza wiadomość o kopalniach soli w Wieliczce i Bochni.
• Utrata ziemi lubuskiej na rzecz Brandenburgii.

Wydarzenia na Węgrzech

Naprawiono zdarzenia związane z datą

• 1 lutego - armia tatarska przecina zamarznięty lód Dunaj do Transdanubia, zabiera Óbuda i Esztergom, ale Zamek, a także Székesfehérvár i opactwo Pannonhalma (dziś Benedyktyńskie Archabbey of Pannonhalma) skutecznie oparli się oblężeniu. Pięć tysięcy lat, od początku do dnia dzisiejszego. Tárogató Bt., [Budapest], 1998, 26-27. strona, </ref>
• 5 kwietnia - Na lodzie Jezioro Csúd Armia rosyjska zatrzymuje atak Rycerzy niemieckich.

Wydarzenia o nieokreślonej dacie

• „” w ciągu roku ”„ -
  • IV. Król Węgier Bela IV. Król Béla ucieka do Spalató, a następnie Trauba na wieść o przeprawie tatarskiej. Tatarzy oblegają Cliss i Zamek Trau, ale wycofują się pod nieobecność statku.
  • Kilonia otrzymuje rangę miasta.
  • Arcybiskup Wiesbaden odrywa miasto od hrabstwa Nassau.
  • Armia tatarska wycofująca się z Węgier niszczy Albania, Serbia i Bułgaria i zobowiązuje pozostałą ludność do płacenia podatków. (Tatarzy wkrótce wyruszą do Azji.)
  • Tatarzy atak Rummy Seldżuk Sułtanat Asia Minor.
  • Niemieccy osadnicy przybywają do Bratysławy i innych węgierskich miast, aby zastąpić węgierską ludność zniszczoną przez Tatarów.
  • Batu khan ustanawia Golden Horde.
  • Ibn Nafis Arabski lekarz najpierw oddziela prawą i lewą komorę i opisuje funkcjonowanie dwóch obwodów krwi.
  • Zadar Z Wenecji na Węgry

• 1 lutego - armia tatarska przecina lód zamarzniętego Dunaju na Transdanubię, przejmuje miasta Óbuda i Esztergom, ale zamek, a także Székesfehérvár i opactwo Pannonhalma (obecnie archidiecezja benedyktyńska w Pannonhalma) skutecznie opierają się oblężeniu. [1] Ferenc Gerenc: chronologia historyczna. Pięć tysięcy lat, od początku do dnia dzisiejszego. Tárogató Bt., [Budapest], 1998, 26-27. strona, </ref>
• 5 kwietnia - Na lodzie jeziora Csúd armia rosyjska zatrzymuje atak niemieckich rycerzy.

Határozott dátumú események

• február 1. – A tatár sereg a befagyott Duna jegén átkel a Dunántúlra, beveszi Óbuda és Esztergom városát, de a vár, valamint Székesfehérvár és a pannonhalmi apátság (ma Pannonhalmi Bencés Főapátság) sikeresen áll ellen az ostromnak.Gerencsér Ferenc: Magyar történelmi kronológia. Ötezer év, a kezdetektől napjainkig. Tárogató Bt., [Budapest], 1998, 26-27. oldal, </ref>
• április 5. – A Csúd-tó jegén az orosz sereg megállítja a Német Lovagrend támadását.

Határozatlan dátumú események

• az év folyamán –
  • IV. Béla király a tatár átkelés hírére Spalatóba, majd Trauba menekül. A tatárok megostromolják Klisszát és Trau várát, de hajó hiányában visszavonulnak.
  • Kiel városi rangot kap.
  • Wiesbaden érseke elszakítja a várost a Nassaui Grófságtól.
  • A Magyarországról kivonuló tatár sereg elpusztítja Albániát, Szerbiát és Bulgáriát, a megmaradt népességet pedig adófizetésre kötelezi. (Nemsokára a tatárok Ázsiába távoznak.)
  • A tatárok megtámadják a Rúmi Szeldzsuk Szultanátust Kis-Ázsiában.
  • Német telepesek érkeznek Pozsonyba és más magyar városokba a tatárok által elpusztított magyar lakosság pótlására.
  • Batu kán megalapítja az Arany Hordát.
  • Ibn Nafis arab orvos először különíti el a jobb és a bal szívkamrát és írja le a két vérkör működését.
  • Zára Velencétől Magyarországhoz pártol.

Wydarzenia na świecie

• 21 lutego – Go-Saga został cesarzem Japonii.
• 5 kwietnia – na zamarzniętych wodach jeziora Pejpus doszło do bitwy między inflancką gałęzią zakonu krzyżackiego a wojskami księcia nowogrodzkiego Aleksandra Newskiego, która powstrzymała ekspansję zakonu na ziemie ruskie.
• 6 czerwca – w Paryżu, z nakazu poprzedniego papieża Grzegorza IX z 1239 roku, spalono 24 zbiory ksiąg Talmudu.

• W następstwie bitwy na jeziorze Czudzkim (Pejpus) w Prusach wybuchło I powstanie pruskie przeciw Krzyżakom.
• Król francuski Ludwik Święty zwyciężył Henryka III, króla angielskiego, w bitwie pod Taillebourgiem.

Urodzili się

• Beatrycze Kastylijska, królowa Portugalii (zm. 1303)
• Małgorzata Węgierska, córka króla Węgier Beli IV, ofiarowana Bogu z prośbą o uratowanie Węgier z najazdu tatarskiego; dominikanka, mistyczka, stygmatyczka, święta katolicka (zm. 1271)

Zmarli

• 3 lutego – Weridiana z Castelfiorentino, włoska tercjarka franciszkańska, święta katolicka (ur. 1182)
• 10 lutego – Shijō, 87 cesarz Japonii (ur. 1231)
• 12 lutego(?) – Henryk VII Hohenstauf, król Sycylii od 1211, król Niemiec od 1220 do 1235, książę Szwabii od 1218 (ur. 1211)
• 15 marca – Wisław z Kościelca, biskup krakowski w latach 1229-1242 (ur. ?)
• 29 maja – bł. Rajmund z Carbony oraz bł. Stefan z Narbony, kapłani franciszkanie, męczennicy, błogosławieni katoliccy (ur. ?)
• 14 lipca – Yasutoki Hōjō, trzeci z dziewięciu regentów (shikkenów), którzy sprawowali faktyczną władzę w Japonii; zreformował administrację i umocnił hegemonię rodu Hōjō (ur. 1183)
• 15 lipca – Czesław Odrowąż, polski dominikanin, błogosławiony katolicki, w 1963 ogłoszony patronem Wrocławia (ur. ok. 1175-1180)
• 7 października – Juntoku, 84. cesarz Japonii (ur. 1197)

• Abd al-Wahid II, kalif Maroka z dynastii Almohadów (ur. ?)
• Jan z Salerno, włoski dominikanin, błogosławiony katolicki (ur. ok. 1190)
• Mieszko lubuski, książę lubuski (ur. pomiędzy 1223 a 1227)