Mizerykordia: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
(Utworzono nową stronę "Kategoria:2 Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii {{Uwaga polska| |strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Brocca |autorzy = https://pl.wikipedia.org...")
 
Linia 16: Linia 16:
  
 
[[Plik:Miséricorde.jpg|thumb|64px|Mizerykordia]]
 
[[Plik:Miséricorde.jpg|thumb|64px|Mizerykordia]]
 +
 
'''Mizerykordia''' ([[łacina|łac.]] ''misericordia'' – [[miłosierdzie]]) – krótki, wąski [[sztylet]] służący do dobijania rannego lub konającego przeciwnika (stąd nazwa), o mocnym [[sztych (broń)|sztychu]] oraz długiej [[głownia|klindze]] przystosowanej do pchnięcia przeciwnika ([[coup de grâce]]). Pochodny [[puginał]]u.
 
'''Mizerykordia''' ([[łacina|łac.]] ''misericordia'' – [[miłosierdzie]]) – krótki, wąski [[sztylet]] służący do dobijania rannego lub konającego przeciwnika (stąd nazwa), o mocnym [[sztych (broń)|sztychu]] oraz długiej [[głownia|klindze]] przystosowanej do pchnięcia przeciwnika ([[coup de grâce]]). Pochodny [[puginał]]u.
  
[[Plik:592201 dolnośląskie Krzeszów mauzoleum Piastów 6.JPG|thumb|left|215px|Mizerykordia - na pokrywie nagrobnej [[Bolko II Mały|Bolka II Świdnickiego]] w mauzoleum w [[Opactwo Cystersów w Krzeszowie|Krzeszowie]]{{r|Dziurla-s117}}.]]
+
[[Plik:592201 dolnośląskie Krzeszów mauzoleum Piastów 6.JPG|thumb|left|215px|Mizerykordia - na pokrywie nagrobnej [[Bolko II Mały|Bolka II Świdnickiego]] w mauzoleum w [[Opactwo Cystersów w Krzeszowie|Krzeszowie]]<ref>Henryk Dziurla: ''Krzeszów''. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1964, s. 117.</ref>.]]
  
 
Stanowiła ważną rolę w uzbrojeniu [[średniowiecze|średniowiecznego]] rycerstwa. Używana głównie w okresie późnego średniowiecza, gdy do użytku weszły [[zbroja płytowa|zbroje płytowe]] – dzięki wąskiemu [[Ostrze (broń)|ostrzu]] umożliwiała zadanie ciosu pomiędzy płytami pancerza lub nawet jego przebicie. Łączyła stosunkowo niewielkie rozmiary i wysoką skuteczność bojową. W wiekach [[XIII wiek|XIII]] – [[XV wiek|XV]] mizerykordię noszono obok [[miecz]]a, zawieszano z prawej strony pasa, od drugiej połowy [[XIV wiek|XIV w.]] mocowano na łańcuszku przytwierdzonym do napierśnika [[zbroja|zbroi]]. Pośród mizerykordii można wyróżnić dwie grupy broni – [[Nóż szturmowy|noże bojowe]] o [[głownia|głowni]] jednosiecznej oraz sztylety z głownią obusieczną. Mizerykordia charakteryzowała się również motywami zdobniczymi, co według niektórych historyków odróżnia ją od puginału, aczkolwiek nie zachował się żaden egzemplarz potwierdzający tę hipotezę<ref>{{cytuj książkę | autor = [[Andrzej Nadolski]]| tytuł = Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1350-1450.| miejsce = Łódź | wydawca = PAN| rok = 1990| strony = 124-130| isbn =  83-00-03284-3}}</ref><ref>{{cytuj książkę | autor = [[Andrzej Nadolski]]| tytuł = Broń i strój rycerstwa polskiego w średniowieczu| wydawca = Ossolineum| miejsce = Warszawa| rok = 1979| strony = 94| isbn = 83-04-00108-X}}</ref><ref>{{cytuj książkę | autor = Andrzej Nowakowski (red.)| tytuł = Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1450-1500| wydawca = [[Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu|UMK]]| miejsce = Toruń| rok = 1998| strony = 28-40| isbn = 83-231-0264-3}}</ref><ref>{{cytuj książkę | autor = Michał Gradowski| autor2 = [[Zdzisław Żygulski (junior)|Zdzisław Żygulski]]| tytuł = Słownik uzbrojenia historycznego| wydawca = [[Wydawnictwo Naukowe PWN|PWN]]| miejsce = Warszawa | rok = 2010| strony = 30| isbn = 978-83-01-16260-3}}</ref>.
 
Stanowiła ważną rolę w uzbrojeniu [[średniowiecze|średniowiecznego]] rycerstwa. Używana głównie w okresie późnego średniowiecza, gdy do użytku weszły [[zbroja płytowa|zbroje płytowe]] – dzięki wąskiemu [[Ostrze (broń)|ostrzu]] umożliwiała zadanie ciosu pomiędzy płytami pancerza lub nawet jego przebicie. Łączyła stosunkowo niewielkie rozmiary i wysoką skuteczność bojową. W wiekach [[XIII wiek|XIII]] – [[XV wiek|XV]] mizerykordię noszono obok [[miecz]]a, zawieszano z prawej strony pasa, od drugiej połowy [[XIV wiek|XIV w.]] mocowano na łańcuszku przytwierdzonym do napierśnika [[zbroja|zbroi]]. Pośród mizerykordii można wyróżnić dwie grupy broni – [[Nóż szturmowy|noże bojowe]] o [[głownia|głowni]] jednosiecznej oraz sztylety z głownią obusieczną. Mizerykordia charakteryzowała się również motywami zdobniczymi, co według niektórych historyków odróżnia ją od puginału, aczkolwiek nie zachował się żaden egzemplarz potwierdzający tę hipotezę<ref>{{cytuj książkę | autor = [[Andrzej Nadolski]]| tytuł = Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1350-1450.| miejsce = Łódź | wydawca = PAN| rok = 1990| strony = 124-130| isbn =  83-00-03284-3}}</ref><ref>{{cytuj książkę | autor = [[Andrzej Nadolski]]| tytuł = Broń i strój rycerstwa polskiego w średniowieczu| wydawca = Ossolineum| miejsce = Warszawa| rok = 1979| strony = 94| isbn = 83-04-00108-X}}</ref><ref>{{cytuj książkę | autor = Andrzej Nowakowski (red.)| tytuł = Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1450-1500| wydawca = [[Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu|UMK]]| miejsce = Toruń| rok = 1998| strony = 28-40| isbn = 83-231-0264-3}}</ref><ref>{{cytuj książkę | autor = Michał Gradowski| autor2 = [[Zdzisław Żygulski (junior)|Zdzisław Żygulski]]| tytuł = Słownik uzbrojenia historycznego| wydawca = [[Wydawnictwo Naukowe PWN|PWN]]| miejsce = Warszawa | rok = 2010| strony = 30| isbn = 978-83-01-16260-3}}</ref>.
 +
 
{{clear|left}}
 
{{clear|left}}
  

Wersja z 08:39, 25 maj 2020

Mizerykordia (łac. misericordiamiłosierdzie) – krótki, wąski sztylet służący do dobijania rannego lub konającego przeciwnika (stąd nazwa), o mocnym sztychu oraz długiej klindze przystosowanej do pchnięcia przeciwnika (coup de grâce). Pochodny puginału.

Stanowiła ważną rolę w uzbrojeniu średniowiecznego rycerstwa. Używana głównie w okresie późnego średniowiecza, gdy do użytku weszły zbroje płytowe – dzięki wąskiemu ostrzu umożliwiała zadanie ciosu pomiędzy płytami pancerza lub nawet jego przebicie. Łączyła stosunkowo niewielkie rozmiary i wysoką skuteczność bojową. W wiekach XIIIXV mizerykordię noszono obok miecza, zawieszano z prawej strony pasa, od drugiej połowy XIV w. mocowano na łańcuszku przytwierdzonym do napierśnika zbroi. Pośród mizerykordii można wyróżnić dwie grupy broni – noże bojowe o głowni jednosiecznej oraz sztylety z głownią obusieczną. Mizerykordia charakteryzowała się również motywami zdobniczymi, co według niektórych historyków odróżnia ją od puginału, aczkolwiek nie zachował się żaden egzemplarz potwierdzający tę hipotezę[2][3][4][5].

Przypisy

  1. Henryk Dziurla: Krzeszów. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1964, s. 117.
  2. Andrzej Nadolski: Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1350-1450.. Łódź: PAN, 1990, s. 124-130. {{#invoke:ISBN|link|83-00-03284-3}}.{{#invoke:Sprawdź|Parametry |=problemy-w-cytuj | nazwisko = | imię = | autor = | autor link = | nazwisko2 = | imię2 = | autor2 = | autor link2 = | nazwisko3 = | imię3 = | autor3 = | autor link3 = | nazwisko4 = | imię4 = | autor4 = | autor link4 = | nazwisko5 = | imię5 = | autor5 = | autor link5 = | nazwisko6 = | imię6 = | autor6 = | autor link6 = | nazwisko7 = | imię7 = | autor7 = | autor link7 = | nazwisko8 = | imię8 = | autor8 = | autor link8 = | nazwisko9 = | imię9 = | autor9 = | autor link9 = | nazwisko10 = | imię10 = | autor10 = | autor link10 = | nazwisko11 = | imię11 = | autor11 = | autor link11 = | nazwisko12 = | imię12 = | autor12 = | autor link12 = | nazwisko13 = | imię13 = | autor13 = | autor link13 = | nazwisko14 = | imię14 = | autor14 = | autor link14 = | nazwisko15 = | imię15 = | autor15 = | autor link15 = | tytuł = txt! | url = | inni = | wydanie = | wydawca = | miejsce = | data = | rok = | miesiąc = | strony = | kolumny = | rozdział = | adres rozdziału = | nazwisko r = | imię r = | autor r = | autor r link = | nazwisko2 r = | imię2 r = | autor2 r = | autor r2 link = | nazwisko3 r = | imię3 r = | autor3 r = | autor r3 link = | tom = | tytuł tomu = | część = | tytuł części = | seria = | id = | isbn = | oclc = | lccn = | doi = | issn = | cytat = | język = | język2 = | język3 = | język4 = | język5 = | język6 = | język7 = | język8 = | język9 = | język10 = | data dostępu = | odn = }}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=15|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=4|nazwisko=nazwisko# r|imię=imię# r|autor=autor# r|link=autor r# link|przed=}}
  3. Andrzej Nadolski: Broń i strój rycerstwa polskiego w średniowieczu. Warszawa: Ossolineum, 1979, s. 94. {{#invoke:ISBN|link|83-04-00108-X}}.{{#invoke:Sprawdź|Parametry |=problemy-w-cytuj | nazwisko = | imię = | autor = | autor link = | nazwisko2 = | imię2 = | autor2 = | autor link2 = | nazwisko3 = | imię3 = | autor3 = | autor link3 = | nazwisko4 = | imię4 = | autor4 = | autor link4 = | nazwisko5 = | imię5 = | autor5 = | autor link5 = | nazwisko6 = | imię6 = | autor6 = | autor link6 = | nazwisko7 = | imię7 = | autor7 = | autor link7 = | nazwisko8 = | imię8 = | autor8 = | autor link8 = | nazwisko9 = | imię9 = | autor9 = | autor link9 = | nazwisko10 = | imię10 = | autor10 = | autor link10 = | nazwisko11 = | imię11 = | autor11 = | autor link11 = | nazwisko12 = | imię12 = | autor12 = | autor link12 = | nazwisko13 = | imię13 = | autor13 = | autor link13 = | nazwisko14 = | imię14 = | autor14 = | autor link14 = | nazwisko15 = | imię15 = | autor15 = | autor link15 = | tytuł = txt! | url = | inni = | wydanie = | wydawca = | miejsce = | data = | rok = | miesiąc = | strony = | kolumny = | rozdział = | adres rozdziału = | nazwisko r = | imię r = | autor r = | autor r link = | nazwisko2 r = | imię2 r = | autor2 r = | autor r2 link = | nazwisko3 r = | imię3 r = | autor3 r = | autor r3 link = | tom = | tytuł tomu = | część = | tytuł części = | seria = | id = | isbn = | oclc = | lccn = | doi = | issn = | cytat = | język = | język2 = | język3 = | język4 = | język5 = | język6 = | język7 = | język8 = | język9 = | język10 = | data dostępu = | odn = }}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=15|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=4|nazwisko=nazwisko# r|imię=imię# r|autor=autor# r|link=autor r# link|przed=}}
  4. Andrzej Nowakowski (red.): Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1450-1500. Toruń: UMK, 1998, s. 28-40. {{#invoke:ISBN|link|83-231-0264-3}}.{{#invoke:Sprawdź|Parametry |=problemy-w-cytuj | nazwisko = | imię = | autor = | autor link = | nazwisko2 = | imię2 = | autor2 = | autor link2 = | nazwisko3 = | imię3 = | autor3 = | autor link3 = | nazwisko4 = | imię4 = | autor4 = | autor link4 = | nazwisko5 = | imię5 = | autor5 = | autor link5 = | nazwisko6 = | imię6 = | autor6 = | autor link6 = | nazwisko7 = | imię7 = | autor7 = | autor link7 = | nazwisko8 = | imię8 = | autor8 = | autor link8 = | nazwisko9 = | imię9 = | autor9 = | autor link9 = | nazwisko10 = | imię10 = | autor10 = | autor link10 = | nazwisko11 = | imię11 = | autor11 = | autor link11 = | nazwisko12 = | imię12 = | autor12 = | autor link12 = | nazwisko13 = | imię13 = | autor13 = | autor link13 = | nazwisko14 = | imię14 = | autor14 = | autor link14 = | nazwisko15 = | imię15 = | autor15 = | autor link15 = | tytuł = txt! | url = | inni = | wydanie = | wydawca = | miejsce = | data = | rok = | miesiąc = | strony = | kolumny = | rozdział = | adres rozdziału = | nazwisko r = | imię r = | autor r = | autor r link = | nazwisko2 r = | imię2 r = | autor2 r = | autor r2 link = | nazwisko3 r = | imię3 r = | autor3 r = | autor r3 link = | tom = | tytuł tomu = | część = | tytuł części = | seria = | id = | isbn = | oclc = | lccn = | doi = | issn = | cytat = | język = | język2 = | język3 = | język4 = | język5 = | język6 = | język7 = | język8 = | język9 = | język10 = | data dostępu = | odn = }}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=15|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=4|nazwisko=nazwisko# r|imię=imię# r|autor=autor# r|link=autor r# link|przed=}}
  5. Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski: Słownik uzbrojenia historycznego. Warszawa: PWN, 2010, s. 30. {{#invoke:ISBN|link|978-83-01-16260-3}}.{{#invoke:Sprawdź|Parametry |=problemy-w-cytuj | nazwisko = | imię = | autor = | autor link = | nazwisko2 = | imię2 = | autor2 = | autor link2 = | nazwisko3 = | imię3 = | autor3 = | autor link3 = | nazwisko4 = | imię4 = | autor4 = | autor link4 = | nazwisko5 = | imię5 = | autor5 = | autor link5 = | nazwisko6 = | imię6 = | autor6 = | autor link6 = | nazwisko7 = | imię7 = | autor7 = | autor link7 = | nazwisko8 = | imię8 = | autor8 = | autor link8 = | nazwisko9 = | imię9 = | autor9 = | autor link9 = | nazwisko10 = | imię10 = | autor10 = | autor link10 = | nazwisko11 = | imię11 = | autor11 = | autor link11 = | nazwisko12 = | imię12 = | autor12 = | autor link12 = | nazwisko13 = | imię13 = | autor13 = | autor link13 = | nazwisko14 = | imię14 = | autor14 = | autor link14 = | nazwisko15 = | imię15 = | autor15 = | autor link15 = | tytuł = txt! | url = | inni = | wydanie = | wydawca = | miejsce = | data = | rok = | miesiąc = | strony = | kolumny = | rozdział = | adres rozdziału = | nazwisko r = | imię r = | autor r = | autor r link = | nazwisko2 r = | imię2 r = | autor2 r = | autor r2 link = | nazwisko3 r = | imię3 r = | autor3 r = | autor r3 link = | tom = | tytuł tomu = | część = | tytuł części = | seria = | id = | isbn = | oclc = | lccn = | doi = | issn = | cytat = | język = | język2 = | język3 = | język4 = | język5 = | język6 = | język7 = | język8 = | język9 = | język10 = | data dostępu = | odn = }}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=15|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=4|nazwisko=nazwisko# r|imię=imię# r|autor=autor# r|link=autor r# link|przed=}}

Linki zewnętrzne


Kategoria;Broń