Biskupi Bośni

Strona	Autorzy	Nota
[1]	[2]	Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Strona	Autorzy	Nota
[3]	[4]	Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku chorwackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku chorwackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Plik:Catholic Dioceses in Bosnia and Dalmatia XV century.png 300px Plik:06 Giovanni di Sassonia.jpg John of Wildeshausen, Bishop of Bosnia Diecezja Bośni (łac. Dioecesis Bosniensis) była diecezją rzymskokatolicką, która istniała w Bośni między XI a XV wiekiem i formalnie istniała do 1773 r. [1] [2] Diocese of Bosnia (Latin: Dioecesis Bosniensis) was a Roman Catholic diocese that existed in Bosnia between the 11th and 15th centuries, and remained formally in existence until 1773. Historia Nie wiadomo dokładnie, kiedy powstała diecezja bośniacka. Na podstawie zbioru dokumentów historycznych Provinciale Vetus, opublikowanych w 1188 r., Które wspominają o nim dwukrotnie, niegdyś podlegała archidiecezji Split, a innym razem archidiecezji Ragusa, zakłada się, że powstała ona między 1060 a 1075 r. [ 3] W XII wieku był przedmiotem sporu między tymi dwoma archidiecezjami, a także dwoma innymi, archidiecezją Antivari i archidiecezją Kalocsa. [4] W 1244 r. Fundacja parafii Đakovo i Blezna przez króla Węgier Beli IV wymieniła inne parafie diecezji, a mianowicie Vrhbosna, Neretva, Lepenica, Vidgossa (Viduša), Mile (w pobliżu dzisiejszego Visoko), Lašva, Uskoplje, Brod (w pobliżu dzisiejszej Zenicy), Borac (w pobliżu dzisiejszej Rogaticy). [5] [6] It is not known precisely when the Bosnian diocese was established. Based on a collection of historical documents Provinciale Vetus, published in 1188, which mention it twice, once subordinated to the Archdiocese of Split, and another time under the Archdiocese of Ragusa, it is assumed that it came into existence between 1060 and 1075.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} During the 12th century, it was contested between those two archdioceses as well as another two, the Archdiocese of Antivari and the Archdiocese of Kalocsa.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} In 1244, an endowment of the parishes of Đakovo and Blezna by King Bela IV of Hungary listed the other parishes of the diocese, namely Vrhbosna, Neretva, Lepenica, Vidgossa (Viduša), Mile (near today's Visoko), Lašva, Uskoplje, Brod (near today's Zenica), Borač (near today's Rogatica).{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}}{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} W XIII i XIV wieku biskupi Bośni byli głównie misjonarzami dominikańskimi, którzy zostali wysłani w celu zwalczania rozprzestrzeniania się Kościoła bośniackiego [7]. Na przełomie XIV i XIV wieku franciszkanie przybyli również w tym samym celu, początkowo do Usory i Soli, na prośbę Stephena Dragutina z Serbii [8]. Oba zakony wdały się w długotrwały spór o kontrolę nad prowincją, w którym ostatecznie zwyciężyli franciszkanie, jednak osłabiona diecezja wciąż uległa osmańskiej podboju Bośni w 1463 roku. In the 13th and 14th centuries, the Bishops of Bosnia were mainly Dominican missionaries who were sent in to combat the spread of the Bosnian Church.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} At the turn of the 14th century, the Franciscans also arrived with the same purpose, at first in Usora and Soli, at the request of Stephen Dragutin of Serbia.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} The two orders engaged in a prolonged dispute over the control of the province, in which the Franciscans ultimately prevailed, yet the weakened diocese still succumbed to the Ottoman conquest of Bosnia in 1463.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} Podczas okupacji osmańskiej biskup Bośni nie sprawował skutecznej kontroli nad terytorium Bośni, a raczej prowincja franciszkańska Bośni Srebrena pozostała głównym naczyniem katolicyzmu na tym obszarze. W 1735 roku Stolica Apostolska założyła Wikariat Apostolski dla Bośni i wyznaczyła franciszkanów jako wikariuszy apostolskich do kierowania nim, tym samym formalnie kończąc jurysdykcję tej diecezji nad Bośnią. During the Ottoman occupation, the bishop of Bosnia had no effective control over the territory of Bosnia, rather, the Franciscan Province of Bosna Srebrena remained the primary vessel of Catholicism in the area. In 1735, the Holy See founded the Apostolic Vicariate for Bosnia, and assigned Franciscans as apostolic vicars to direct it, thereby formally ending the jurisdiction of this diocese over Bosnia. W 1773 r. [1] papież Klemens XIV formalnie zjednoczył diecezję z diecezją syryjską na żądanie Świętej Cesarzowej Rzymu oraz Królowej Węgier i Chorwacji Marii Teresy. Zmiana z 1773 roku podporządkowała go Archidiecezji Zagrzebskiej. W 1881 roku erygowano archidiecezję Vrhbosna, która obejmowała faktyczne terytorium Bośni. Diecezja Bośni (Đakovo) i Srijem stała się obecną archidiecezją Đakovo-Osijek. [10] In 1773, pope Clement XIV united formally the diocese with the Diocese of Syrmia on demand of the Holy Roman Empress and Queen of Hungary and Croatia, Maria Theresa. The 1773 change subordinated it to the Archdiocese of Zagreb. In 1881, the Archdiocese of Vrhbosna was erected, that included the actual territory of Bosnia. The Diocese of Bosnia (Ðakovo) and Srijem became the present-day Archdiocese of Ðakovo-Osijek. Lista biskupów diecezji bośniackiej 12. stoljeće Od Do Służył Uwaga ok.1141. Vladislav ok.1151. Milovan ok.1171. Radogost Znany również jako Rhadagastus. 13. stoljeće Od Do Służył Uwaga po 1209 Dragonja po 1210 Bratoslav 1223. ok.1233. Vladimir 1233. 1239. Bl. Ioannes Teutonicus Dominikanac, poznat i kao bl. Ivan Nijemac 1239. ok.1272. Ponsa Dominikanac, poznat i kao Povša. Izgradio katedralu sv. Petra u selu Brdo (Vrhbosna). ok.1272. 1273. Roland ok.1280. Andrija Ugrin Dominikanac ok.1291. ok.1299. Toma 14. stoljeće Od Do Służył Uwaga ok.1301. ok.1304. Nikola 1308. 1314. Grgur Augustinac 1314. 1316. Benedikt Guiscard 1317. 1334. Petar I. Dominikanac 1334. 1336. Sede vacante 1336. 1347. Lovro Lorandov 1347. 1349. Ivan II. 1349. 1356. Peregrin Saksonac Franjevac 1356. 1376. Petar II. 1376. 1382. Dominik Dominikanac 1382. 1387. Đuro 1387. 1407. Ivan III. Mrnjavić 15. stoljeće Od Do Službu obnašao Napomena 1407. 1410. Sede vacante 1410. 1427. Benedikt II. de Benedictis 1427. 1428. Dionizije de Jakč de Kusely 1428. 1436. Josip de Bezza 1444. 1454. Rafael 1454. 1455. Filip Gothali 1455. 1457. Sede vacante 1457. 1459. Pavao 1459. 1463. Grgur II. Franjevac Otomansko carstvo osvaja Bosnu 1463. 1463. 1465. Sede vacante 1465. 1466. Demetrije Čupor 1468. nepoznat Benedikt III. Levey 1486. 1489. Matija de Warda 1489. 1491. Stjepan od Velike Luke 1491. 1493. Luka Poznati i kao Lucas Szegedi, zagrebački biskup (1500.–1510.). 1493. 1501. Gabrijel Polgar Dominikanac, poznat i kao Polner ili Polver. 16. stoljeće Od Do Službu obnašao Napomena 1501. 1516. Mihalj Kešerić de Chybarth ok.1516. nepoznat Donat a Turre Poznati i kao Donato della Torre. 1524. 1526. Juraj II. Paližna 1526. 1533. Sede vacante 1533. Bernard Gentilis 1533. 1573. Sede vacante 1573. 1583. Anto Matković Franjevac, poznati i kao Antonio Poli (de Mathaeis). 1583. 1588. Sede vacante 1588. 1615. Franjo Baličević Franjevac 17. stoljeće Od Do Službu obnašao Napomena 1615. 1625. Anto Matić Požežanin 1625. 1631. Sede vacante 1631. 1635. Ivan IV. Tomko Mrnavić 1635. 1639. Sede vacante 1639. 1644. Toma V. Mrnavić 1645. 1660. Marijan Maravić 1660. 1669. Sede vacante 1669. 1701. Nikola III. Ogramić Franjevac. Kratko obnašao dužnost. Ubijen 14. kolovoza 1701. 18. stoljeće Od Do Službu obnašao Napomena 1701. 1703. Sede vacante 1703. Petar III. Stanko Crnković 1703. 1716. Đuro Patačić od Zajezda Poznati i kao Juraj III. Patačić 1716. 1749. Petar IV. Bakić de Lach 1749. 1751. Franjo III. Thauszy 1751. 1773. Josip Antun Ćolnić 9. srpnja 1773. Bosanska biskupija ujedinjena sa Srijemskom biskupijom Izvori: Źródła Opći šematizam Katoličke crkve u Jugoslaviji 1974 (po chorwacku). Zagreb: Bishops' Conference of Yugoslavia. 1975. Povijest Bosne i Hercegovine od najstarijih vremena do godine 1463 (po chorwacku). I. Sarajevo: HKD Napredak. 1998. Šanjek, Franjo (1996). Kršćanstvo na hrvatskom prostoru. Pregled religiozne povijesti Hrvata (str. 7-20) (po chorwacku). Zagreb: Kršćanska sadašnjost.