Petar Keglević: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
| Linia 18: | Linia 18: | ||
|poprzednik = [[Tomo Nádasdy]] | |poprzednik = [[Tomo Nádasdy]] | ||
|gl_članak_funkcija = [[Ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]]<br />(1537-1542) | |gl_članak_funkcija = [[Ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii]]<br />(1537-1542) | ||
| − | |następca = [ | + | |następca = [https://pl.wikipedia.org/wiki/Nikola_%C5%A0ubi%C4%87_Zrinski Nikola Šubić Zrinski] |
}} | }} | ||
{| | {| | ||
| Linia 30: | Linia 30: | ||
Petar pochodził ze starej chorwackiej rodziny szlacheckiej [[Prklja]], zamieszkującej w dolinie rzeki [https://pl.wikipedia.org/wiki/Zrmanja Zrmanja] niedaleko [https://pl.wikipedia.org/wiki/Gmina_Ervenik Ervenika], o której wspomina się w 1322 roku. Od Keglena − imienia członka rodziny, na początku XV wieku nadano rodzinie nazwisko Keglević. W drugiej połowie XV wieku byli właścicielami twierdzy Kegalj-grad w żupanacie Knin. | Petar pochodził ze starej chorwackiej rodziny szlacheckiej [[Prklja]], zamieszkującej w dolinie rzeki [https://pl.wikipedia.org/wiki/Zrmanja Zrmanja] niedaleko [https://pl.wikipedia.org/wiki/Gmina_Ervenik Ervenika], o której wspomina się w 1322 roku. Od Keglena − imienia członka rodziny, na początku XV wieku nadano rodzinie nazwisko Keglević. W drugiej połowie XV wieku byli właścicielami twierdzy Kegalj-grad w żupanacie Knin. | ||
| − | Jako młody człowiek Petar brał udział w [[Korbávmezei csata|bitwie na Krbavskim Polu]] w 1493 roku. Zasłynął w [https://hr.wikipedia.org/wiki/Stogodi%C5%A1nji_hrvatsko-turski_rat wojnie z Turkami] w 1521 roku. Od 1521-1522 był kapitanem, więc został [[Ban Jajce|banem]] banatu w Jajcach, następnie komisarzem królewskim (prokuratorem generalnym) Chorwacji i Slawonii (1533-1537) oraz [[Ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii|banem Chorwacji]] (1537-1542). | + | Jako młody człowiek Petar brał udział w [[Korbávmezei csata|bitwie na Krbavskim Polu]] w 1493 roku. Zasłynął w [https://hr.wikipedia.org/wiki/Stogodi%C5%A1nji_hrvatsko-turski_rat wojnie z Turkami] w 1521 roku. Od 1521-1522 był kapitanem, więc został [[Ban Jajce|banem]] [[Banat Jajce|banatu w Jajcach]], następnie komisarzem królewskim (prokuratorem generalnym) Chorwacji i Slawonii (1533-1537) oraz [[Ban Dalmacji, Chorwacji i Slawonii|banem Chorwacji]] (1537-1542). |
Na krótko przed [[Mohacz|bitwą pod Mohaczem]] nabył ''[[ius gladii]]''. | Na krótko przed [[Mohacz|bitwą pod Mohaczem]] nabył ''[[ius gladii]]''. | ||
| Linia 36: | Linia 36: | ||
Po bitwie pod Mohaczem wybrał [[Ferdynand I|Ferdynanda I Habsburga]] przeciwko [[Ivan Zapolja|Iwanowi Zapolje]]. Po tureckim podboju rodzinnych posiadłości w dolinie Zrmanji, Petar kupił w 1523 r. majątki [[Kostel]], [[Krapina]], [[Blinja]] i [[Totuševina]] w [https://hr.wikipedia.org/wiki/Pounje Pounje], a od króla otrzymał dobra [[Bijela Stijena]] niedaleko [[Pakrac]], [[Novigrad]] i [[Lobor]]. | Po bitwie pod Mohaczem wybrał [[Ferdynand I|Ferdynanda I Habsburga]] przeciwko [[Ivan Zapolja|Iwanowi Zapolje]]. Po tureckim podboju rodzinnych posiadłości w dolinie Zrmanji, Petar kupił w 1523 r. majątki [[Kostel]], [[Krapina]], [[Blinja]] i [[Totuševina]] w [https://hr.wikipedia.org/wiki/Pounje Pounje], a od króla otrzymał dobra [[Bijela Stijena]] niedaleko [[Pakrac]], [[Novigrad]] i [[Lobor]]. | ||
| − | + | Po śmierci swojego zięcia [[Gašpara Ernušta]] (ostatniego członka bogatej rodziny [[Ernušt]]ów, pochodzenia żydowskiego) Petar nielegalnie przywłaszczył sobie jego dobra w Medzimurju, więc król Ferdynand z pomocą [https://pl.wikipedia.org/wiki/Nikola_%C5%A0ubi%C4%87_Zrinski Nikoli Šubića Zrinskiego] pozbawił go tytułu bana, skonfiskował jego ruchomości (1546) zgromadzone w majątku Kostel. | |
| − | + | W 1548 r. został ułaskawiony i przywrócono mu część skonfiskowanego majątku wraz z majątkiem dziadka Bužima. Zmarł w Kostelu lub Krapinie, a jego grób znajduje się w kościele parafialnym w Pregradzie. | |
| − | + | Nie można zapominać, że była to okres walk dynastycznych między Habsburgami a Jagiellonami. | |
| − | + | == Rodzina == | |
| − | + | Petar był żonaty z Barbarą Strezsemley ze Strezy (dzisiejszy Pavlin Kloštar) z rodziny Bissenus Streski (''Bissenus de Streza''), która pochodziła ze Strezy<ref>[[Znameniti i zaslužni Hrvati]]: te pomena vrijedna lica u hrvatskoj povijesti od 925-1925, Odbor za izdanje knjige "Zaslužni i znamenti Hrvati 925-1925.", [[Emilije Laszowski]], Zagreb 1925.</ref>, wuja króla [[Dmitar Zvonimir|Dmitara Zvonimira]]. Stresa była potomkiem ''Bissenus de genere Aba'', który był potomkiem króla Węgier [[Samuel Aba|Samuela Aby]] (1041-1044), zięcia (synowej) księcia Węgier [[Gejza|Gejzy]], który był potomkiem [[Csaba|Csaby]], syna króla Hunów [https://pl.wikipedia.org/wiki/Attyla Attyli]. | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
== Przypisy == | == Przypisy == | ||
| Linia 92: | Linia 67: | ||
|1. powołanie = | |1. powołanie = | ||
|1. poprzednik = [[Tomo Nádasdy]] | |1. poprzednik = [[Tomo Nádasdy]] | ||
| − | |1. następca = [ | + | |1. następca = [https://pl.wikipedia.org/wiki/Nikola_%C5%A0ubi%C4%87_Zrinski Nikola Šubić Zrinski] |
|klan = | |klan = | ||
| Linia 105: | Linia 80: | ||
|przyczyna śmierci = | |przyczyna śmierci = | ||
|miejsce spoczynku = | |miejsce spoczynku = | ||
| − | |ojciec = | + | |ojciec = Simon |
|matka = nieznana | |matka = nieznana | ||
| − | |rodzeństwo = | + | |rodzeństwo = dwaj bracia i siostra |
|1. związek = żona | |1. związek = żona | ||
| − | |1. związek z = | + | |1. związek z = Stresemleya Borbála |
|1. związek od = | |1. związek od = | ||
|1. związek do = | |1. związek do = | ||
| − | |1. dzieci = | + | |1. dzieci = Ferenc<br>siedmioro |
|dokonania = Założył opactwo Ipolyság (dziś Šahy na Słowacji). | |dokonania = Założył opactwo Ipolyság (dziś Šahy na Słowacji). | ||
|odznaczenia = | |odznaczenia = | ||
Wersja z 15:32, 27 gru 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku chorwackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku chorwackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Petar Keglević znany jako Petar Keglević z Bužim (* 1478, † 1554), chorwacki szlachcic, ban chorwacko-słowiańsko-dalmatyński. ŻyciorysPetar pochodził ze starej chorwackiej rodziny szlacheckiej Prklja, zamieszkującej w dolinie rzeki Zrmanja niedaleko Ervenika, o której wspomina się w 1322 roku. Od Keglena − imienia członka rodziny, na początku XV wieku nadano rodzinie nazwisko Keglević. W drugiej połowie XV wieku byli właścicielami twierdzy Kegalj-grad w żupanacie Knin. Jako młody człowiek Petar brał udział w bitwie na Krbavskim Polu w 1493 roku. Zasłynął w wojnie z Turkami w 1521 roku. Od 1521-1522 był kapitanem, więc został banem banatu w Jajcach, następnie komisarzem królewskim (prokuratorem generalnym) Chorwacji i Slawonii (1533-1537) oraz banem Chorwacji (1537-1542). Na krótko przed bitwą pod Mohaczem nabył ius gladii. Po bitwie pod Mohaczem wybrał Ferdynanda I Habsburga przeciwko Iwanowi Zapolje. Po tureckim podboju rodzinnych posiadłości w dolinie Zrmanji, Petar kupił w 1523 r. majątki Kostel, Krapina, Blinja i Totuševina w Pounje, a od króla otrzymał dobra Bijela Stijena niedaleko Pakrac, Novigrad i Lobor. Po śmierci swojego zięcia Gašpara Ernušta (ostatniego członka bogatej rodziny Ernuštów, pochodzenia żydowskiego) Petar nielegalnie przywłaszczył sobie jego dobra w Medzimurju, więc król Ferdynand z pomocą Nikoli Šubića Zrinskiego pozbawił go tytułu bana, skonfiskował jego ruchomości (1546) zgromadzone w majątku Kostel. W 1548 r. został ułaskawiony i przywrócono mu część skonfiskowanego majątku wraz z majątkiem dziadka Bužima. Zmarł w Kostelu lub Krapinie, a jego grób znajduje się w kościele parafialnym w Pregradzie. Nie można zapominać, że była to okres walk dynastycznych między Habsburgami a Jagiellonami. RodzinaPetar był żonaty z Barbarą Strezsemley ze Strezy (dzisiejszy Pavlin Kloštar) z rodziny Bissenus Streski (Bissenus de Streza), która pochodziła ze Strezy[1], wuja króla Dmitara Zvonimira. Stresa była potomkiem Bissenus de genere Aba, który był potomkiem króla Węgier Samuela Aby (1041-1044), zięcia (synowej) księcia Węgier Gejzy, który był potomkiem Csaby, syna króla Hunów Attyli. Przypisy
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
.JPG){kind=link}