Morze Panońskie: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
(Utworzono nową stronę "Kategoria:2 Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii {{Uwaga polska| |strona = https://pl.wikipedia.org/wiki/Morze_Pano%C5%84skie |autorzy = https://pl...")
 
 
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:2]]
+
[[Kategoria:0]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga polska|
 
{{Uwaga polska|
Linia 18: Linia 18:
 
[[Plik:Pannonian sea02.png|thumb|300px|Południowo-wschodnia część Morza Panońskiego w miocenie]]
 
[[Plik:Pannonian sea02.png|thumb|300px|Południowo-wschodnia część Morza Panońskiego w miocenie]]
  
'''Morze Panońskie''' – historyczne [[morze]] istniejące w [[miocen]]ie i w [[pliocen]]ie na obszarze dzisiejszej [[Kotlina Panońska|Kotliny Panońskiej]].  
+
'''Morze Panońskie''' (węg. ''Pannon-tenger'') – historyczne [[morze]] istniejące w [[miocen]]ie i w [[pliocen]]ie na obszarze dzisiejszej [[Kotlina Panońska|Kotliny Panońskiej]].  
  
 
Morze Panońskie było [[Morze Sarmackie|częścią Paratetydy]], rozciągającej się od dzisiejszych Austrii do Kirgistanu odnogi oceanu [[Tetyda (ocean)|Tetydy]], z którego wyodrębniło się w środkowym miocenie (około 10 mln lat temu). Było [[morze zamknięte|morzem zamkniętym]] i [[morze epikontynentalne|epikontynentalnym]]. Miało połączenie z ówczesnym [[Morze Śródziemne|Morzem Śródziemnym]] przez tereny dzisiejszej [[Kotlina Wiedeńska|Kotliny Wiedeńskiej]] i [[Bawaria|Bawarii]], z morzem zajmującym tereny dzisiejszej [[Wołoszczyzna|Wołoszczyzny]] i [[Pont]]u przez [[Żelazna Brama|Żelazną Bramę]] oraz, w okresie największego zasięgu, z [[Morze Egejskie|Morzem Egejskim]] przez dzisiejszą dolinę [[Południowa Morawa|Południowej Morawy]]. Dzisiejsze [[panońskie góry wyspowe]] stanowiły na nim wyspy.  
 
Morze Panońskie było [[Morze Sarmackie|częścią Paratetydy]], rozciągającej się od dzisiejszych Austrii do Kirgistanu odnogi oceanu [[Tetyda (ocean)|Tetydy]], z którego wyodrębniło się w środkowym miocenie (około 10 mln lat temu). Było [[morze zamknięte|morzem zamkniętym]] i [[morze epikontynentalne|epikontynentalnym]]. Miało połączenie z ówczesnym [[Morze Śródziemne|Morzem Śródziemnym]] przez tereny dzisiejszej [[Kotlina Wiedeńska|Kotliny Wiedeńskiej]] i [[Bawaria|Bawarii]], z morzem zajmującym tereny dzisiejszej [[Wołoszczyzna|Wołoszczyzny]] i [[Pont]]u przez [[Żelazna Brama|Żelazną Bramę]] oraz, w okresie największego zasięgu, z [[Morze Egejskie|Morzem Egejskim]] przez dzisiejszą dolinę [[Południowa Morawa|Południowej Morawy]]. Dzisiejsze [[panońskie góry wyspowe]] stanowiły na nim wyspy.  

Aktualna wersja na dzień 12:03, 23 lut 2021

Plik:Pannoniansea currentborders.png
Przybliżony zasięg Morza Panońskiego w miocenie
Plik:Pannonian sea02.png
Południowo-wschodnia część Morza Panońskiego w miocenie

Morze Panońskie (węg. Pannon-tenger) – historyczne morze istniejące w miocenie i w pliocenie na obszarze dzisiejszej Kotliny Panońskiej.

Morze Panońskie było częścią Paratetydy, rozciągającej się od dzisiejszych Austrii do Kirgistanu odnogi oceanu Tetydy, z którego wyodrębniło się w środkowym miocenie (około 10 mln lat temu). Było morzem zamkniętym i epikontynentalnym. Miało połączenie z ówczesnym Morzem Śródziemnym przez tereny dzisiejszej Kotliny Wiedeńskiej i Bawarii, z morzem zajmującym tereny dzisiejszej Wołoszczyzny i Pontu przez Żelazną Bramę oraz, w okresie największego zasięgu, z Morzem Egejskim przez dzisiejszą dolinę Południowej Morawy. Dzisiejsze panońskie góry wyspowe stanowiły na nim wyspy.

Morze Panońskie istniało około 9 mln lat. Uległo stopniowemu zanikowi wskutek spłycenia, wywołanego nagromadzeniem osadów i ruchami tektonicznymi. Ostatnie pozostałości Morza Panońskiego zniknęły około 0,6 mln lat temu.

Literatura

  • Dragan Rodić Geografija za I ili III razred srednje škole, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, Beograd 1995
  • Dušan J. Popović Srbi u Vojvodini, knjiga 1, Novi Sad, 1990
  • Aleksa Ivić Istorija Srba u Vojvodini, Novi Sad, 1929
  • Milan Tutorov Mala Raška a u Banatu, Zrenjanin, 1991
  • Milan Tutorov Banatska rapsodija - istorika Zrenjanina i Banata, Novi Sad, 2001
  • Predrag Medović Praistorija na tlu Vojvodine, Novi Sad, 2001

Linki zewnętrzne