Aninai-hegység: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:1f]] |
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]] | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]] | ||
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z słowackiej Wikipedii]] | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z słowackiej Wikipedii]] | ||
| Linia 16: | Linia 16: | ||
| | | | ||
| − | + | '''Aninai-hegység''' (pol. ''Góry Munții Aninei'', rum. ''Munții Aninei'') to 40-kilometrowy, szeroki na 15-20 km północno-południowo-zachodni odcinek [[Bánsági-hegyvidék|Gór Banat]], połozonych w okręgu Caraș-Severin w [[Siedmiogrod]]zie w Rumunii. Jego najwyższym szczytem jest [[Leordi]], 1160 m n.p.m. | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | Góry Munții Aninei | ||
| − | |||
| − | |||
== Lokalizacja == | == Lokalizacja == | ||
| − | Znajduje się w południowo-zachodniej części Rumunii, w | + | Znajduje się w południowo-zachodniej części Rumunii, w [[Bánsági-hegyvidék|górach Banat]]. Sasiadują z góremi: na północnym wschodzie [[Szemenik-hegység|Szemenik]], na południowym wschodzie z [[Almás-hegység|Almás]], na południowym zachodzie z [[Lokva-hegység|Lokva]], a na zachodzie styka się z[[Alföld| Wielką Równiną]], w tym z równiną [[Temesköz]]. Graniczy od południa i południowego wschodu z doliną [[Néra|Nery]]. |
| − | |||
| − | |||
== Opis == | == Opis == | ||
| − | Jako część Gór Banat, Góry Aninai są geologicznie i strukturalnie częścią | + | Jako część Gór Banat, Góry Aninai są geologicznie i strukturalnie częścią pierścieni [[Déli-Kárpátok|Karpat Południowych]]. W przeciwieństwie do większości Karpat Południowych, Bánság to pasmo górskie o dużej rzeźbie terenu (system pokrycia Géta). |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | + | Struktura gór Aninai jest również zróżnicowana geologicznie. Zalesione góry są podzielone na oddzielne płaskowyże przez głębokie cieki wodne (Caras, [[Ménes-patak (Aninai-hegység)|potok Ménes]], Néra), które w kilku miejscach tworzą wąwozy. Płaskowyże są w większości zbudowane z wapieni jurajskich i kredowych. | |
Oprócz skał węglanowych w strukturę gór zaangażowane są konglomerat, piaskowce, łupki i pokłady węgla, które powstały w starożytnej historii ziemi (okres węglowy i permski). | Oprócz skał węglanowych w strukturę gór zaangażowane są konglomerat, piaskowce, łupki i pokłady węgla, które powstały w starożytnej historii ziemi (okres węglowy i permski). | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
Topografia dostosowuje się do struktury i skał. Dzisiejsza topografia została ukształtowana przez inwersję geomorfologiczną w kilku miejscach, ponieważ obecne płaskowyże były wcześniej zagłębieniami, mniej odporne warstwy znajdowały się pod twardszymi warstwami wierzchnimi, a po zniszczeniu warstwy wierzchniej powstały niecki inwersyjne. | Topografia dostosowuje się do struktury i skał. Dzisiejsza topografia została ukształtowana przez inwersję geomorfologiczną w kilku miejscach, ponieważ obecne płaskowyże były wcześniej zagłębieniami, mniej odporne warstwy znajdowały się pod twardszymi warstwami wierzchnimi, a po zniszczeniu warstwy wierzchniej powstały niecki inwersyjne. | ||
| − | |||
| − | |||
| − | Na płaskowyżu Podişul Iabalcei, na południe od szczytu Ponor (808 m), dobrze rozwinięte strumienie zagłębiają się w powierzchnię. Spektakularny wąwóz Karas pogłębia się w powierzchnię podzieloną palami, a pod powierzchnią rozciąga się wielkoskalowe systemy jaskiń (np. | + | Na płaskowyżu [[Krassóalmási-karsztfennsík]] (rum. ''Podişul Iabalcei''), na południe od szczytu [[Ponor]] (rum. ''Ponor-csúcstól'', 808 m), dobrze rozwinięte strumienie zagłębiają się w powierzchnię. Spektakularny wąwóz [[Karas]] pogłębia się w powierzchnię podzieloną palami, a pod powierzchnią rozciąga się wielkoskalowe systemy jaskiń (np.Comarnic-barlang / Cave Comarnic). |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | + | Góry zajmują powierzchnię 770 kilometrów kwadratowych, z czego 600 kilometrów kwadratowych to wapień. Jest to największy region krasowy w Rumunii po [[Bihar-hegység|górach Bihor]] (Erdélyi-középhegység|Wyspy Transylwańskie). W górach znaleziono ponad 1200 jaskiń. | |
Główne rzeki w górach to Bârzava, Caraș i Nera. | Główne rzeki w górach to Bârzava, Caraș i Nera. | ||
| − | + | Berzava wywodzi się z [[Szemenik-hegység|Gór Semenickich]] i spływa przez północną część Gór Aninai. Jej główne dopływy do Văliug, Crainic, Raul Alb, Secu, Valea Mare i Doman. | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | + | Caraş (rum. ''Izvoarele Carasului'') wypływa z gór Aninai. Jej główne dopływy do Lisawy, Jitin, Gârliştea, Buhui i Lupac. | |
| − | + | [[Néra]] przepływa po południowej stronie gór Aninai. Jej głównymi dopływami są Valea i Rea. | |
| − | + | [[Plik:Nera_Gorge_08.jpg|thumb|Park narodowy]] | |
| − | Rejon krasowy ma bogatą kronikę. W górach Aninai lokalnych się znajduje się w wielu rezerwatów przyrody, zobacz | + | Rejon krasowy ma bogatą kronikę. W górach Aninai lokalnych się znajduje się w wielu rezerwatów przyrody, zobacz [[Néra-szurdok – Beusnica Nemzeti Park|Wąwóz Nea - Park Narodowy Beusnica]] i [[Szemenik-Krassói-szurdok Nemzeti Park|Park Narodowy Szemenik-Krás]]. |
| − | |||
| − | |||
== Jaskinie == | == Jaskinie == | ||
| Linia 149: | Linia 53: | ||
Najbardziej znane z jaskiń to: | Najbardziej znane z jaskiń to: | ||
| − | + | * Peştera Liliecilor − znajduje się w wąwozie Caras. | |
| − | * Peştera Liliecilor | + | * Peştera Comarnic (Comanic Cave) − długość jaskini to 6 km, najdłuższa jaskinia w [[Banat]]. |
| − | * Peştera Comarnic (Comanic Cave) | ||
* Peştera de Zeteváralja (jaskinia Zeteváralja) | * Peştera de Zeteváralja (jaskinia Zeteváralja) | ||
| − | * Peştera Popovat (Jaskinia Popovat) | + | * Peştera Popovat (Jaskinia Popovat) − długość 1121 metrów |
* Tolşa Tolosu (Jaskinia Tolosu) | * Tolşa Tolosu (Jaskinia Tolosu) | ||
* Grota Buhui (Jaskinia Buhui) | * Grota Buhui (Jaskinia Buhui) | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
== Wąwozy == | == Wąwozy == | ||
| − | [[Plik:Banat,Nera Canyon - panoramio (7).jpg|thumb|250px|Néra | + | [[Plik:Banat,Nera Canyon - panoramio (7).jpg|thumb||250px|Żróda Néra]] |
* Krassó-szurdok (19 km) | * Krassó-szurdok (19 km) | ||
| Linia 179: | Linia 74: | ||
[[Plik:Cascada_Beusnita.jpg|thumb|250px|Wodospad Beusnita]] | [[Plik:Cascada_Beusnita.jpg|thumb|250px|Wodospad Beusnita]] | ||
| − | * Lacul Dracului - | + | * Lacul Dracului - źródlana jaskinia zasilana przez podziemia Nera. |
| − | * Ochiul Beiului | + | * Ochiul Beiului - podziemne jezioro o powierzchni 284 metrów kwadratowych i głębokości 3,6 metra. |
| − | * Beusnita-vízesés - | + | * Wodospad Beusnita-vízesés - osiąga wysokość pięciu metrów, unikalną w Rumunii. |
| − | * Buhui-tó - | + | * Jezioro Buhui-tó - jedyny zbiornik wapienny w Rumunii, zbudowany w latach 1908-1909. |
| − | * Mărghitaş-tó - | + | * Jezioro Mărghitaş-tó - pierwszy zbiornik wodny w Rumunii, zbudowany w 1940 roku dla turystyki. |
== Flora i fauna == | == Flora i fauna == | ||
| Linia 193: | Linia 88: | ||
== Gospodarka == | == Gospodarka == | ||
| − | + | [[Plik: Anina-Oravita 04 2010.jpg|thumb|Most kolejki górskiej Anina-Oravita]] | |
| + | [[Plik: Anina-Oravita 03 2010.jpg|thumb|Kolejka górska Anina-Oravita]] | ||
| − | + | Obróbka drewna, hodowla zwierząt i rolnictwo, a zwłaszcza górnictwo, miały znaczenie gospodarcze, znany był również przemysł stalowy Resicy. | |
Turystyka to coraz bardziej nowa branża. W tym celu rozbudowano infrastrukturę, stworzono nowoczesne drogi i obiekty. | Turystyka to coraz bardziej nowa branża. W tym celu rozbudowano infrastrukturę, stworzono nowoczesne drogi i obiekty. | ||
| − | + | Przebiega tu linia kolejowa Anina-Oravica (kolejka górska Oravica-Anina). | |
| − | |||
| − | Przebiega tu linia kolejowa | ||
| − | |||
| − | |||
== Ciekawe miejsca == | == Ciekawe miejsca == | ||
| − | |||
* [[Karas | Carassos]] - wąwóz | * [[Karas | Carassos]] - wąwóz | ||
| − | * Źródło | + | * Źródło Krassó |
| − | * [[ | + | * Źródło [[Néra]] |
* Wąwóz Garliste | * Wąwóz Garliste | ||
* Bohui | * Bohui | ||
| − | * Jaskinia | + | * Jaskinia Comarnic-barlang |
| − | + | * Jaskinia Popovat-barlang | |
| − | + | * Jaskinia Bohui-barlang | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | * Popovat-barlang | ||
| − | * Bohui-barlang | ||
== Źródła == | == Źródła == | ||
* [http://mek.niif.hu/11300/11308/11308.pdf A Bánság történeti földrajza (1718–1918)] (PDF). | * [http://mek.niif.hu/11300/11308/11308.pdf A Bánság történeti földrajza (1718–1918)] (PDF). | ||
| − | * [http://www.karsztfejlodes.hu/kotetek/2006/A%20KARAS-SZURDOK%20%28ANINAI-HEGYS%C3%89G%29%20K%C3%96RNY%C3%89K%C3%89NEK%20DIGIT%C3%81LIS.pdf Anina-hegység] | + | * [http://www.karsztfejlodes.hu/kotetek/2006/A%20KARAS-SZURDOK%20%28ANINAI-HEGYS%C3%89G%29%20K%C3%96RNY%C3%89K%C3%89NEK%20DIGIT%C3%81LIS.pdf Anina-hegység] (PDF). |
== Więcej informacji == | == Więcej informacji == | ||
* Turistatérképek: [http://www.land-streicher.de/muntii_nostri_dateien/muntii_aninei_nord_klein.jpg északi rész] és [http://www.land-streicher.de/muntii_nostri_dateien/muntii_aninei_sued_klein.jpg déli rész] (po rumuńsku). | * Turistatérképek: [http://www.land-streicher.de/muntii_nostri_dateien/muntii_aninei_nord_klein.jpg északi rész] és [http://www.land-streicher.de/muntii_nostri_dateien/muntii_aninei_sued_klein.jpg déli rész] (po rumuńsku). | ||
| + | |||
| + | | | ||
| + | {{Region infobox | ||
| + | |nazwa= Aninai-hegység<br><small>Góry Munții Aninei (pol.)<br>Munții Aninei (rum.)</small> | ||
| + | |obrazek= Anina-Oravita 05 2010.jpg | ||
| + | |opis_obrazka= | ||
| + | |mapa = | ||
| + | |opis_mapy = | ||
| + | |megaregion=[[Region Karpacki]] | ||
| + | |prowincja=[[Karpaty Południowe]] | ||
| + | |podprowincja= | ||
| + | |makroregion= | ||
| + | |mezoregion= | ||
| + | |mikroregion= | ||
| + | |jednostki='''[[Rumunia]]'''<br />- [[okręg Caraș-Severin]] | ||
| + | }} | ||
| + | {{Hegy infobox | ||
| + | | név = | ||
| + | | helyi név = | ||
| + | | kép = | ||
| + | | képméret = | ||
| + | | képaláírás = Az Oravica–Anina hegyi vasút egyik alagútja | ||
| + | | magasság = <!-- méter --> | ||
| + | | hely = {{Románia}}<br>[[Krassó-Szörény megye]] | ||
| + | | hegység = [[Bánsági-hegyvidék]]<br>[[Nyugati-Kárpátok]] | ||
| + | | relatív magasság = <!-- méter --> | ||
| + | | legmagasabb pont = [[Leordi]] (1160 m) | ||
| + | | típus = jurajski i kredowy | ||
| + | | terület = 770 | ||
| + | | hegység hossza = 40 | ||
| + | | hegység szélessége = 15–20 | ||
| + | | kor = | ||
| + | | utolsó kitörés = | ||
| + | | első megmászás = | ||
| + | | legkönnyebb útvonal = | ||
| + | <!-- Világörökség --> | ||
| + | | világörökség-azonosító = | ||
| + | | kategória = | ||
| + | | vör-típus = | ||
| + | | kritériumok = | ||
| + | | év = | ||
| + | | szélesség = | ||
| + | | szélességi fok = | ||
| + | | szélességi ívperc = | ||
| + | | szélességi ívmásodperc = | ||
| + | | hosszúság = | ||
| + | | hosszúsági fok = | ||
| + | | hosszúsági ívperc = | ||
| + | | hosszúsági ívmásodperc = | ||
| + | | pozíciós térkép = | ||
| + | | pozíciós térkép2 = | ||
| + | | szöveg pozíciója = | ||
| + | | szöveg pozíciója helyi = | ||
| + | | térkép = | ||
| + | | térképméret = | ||
| + | | térképaláírás = | ||
| + | }} | ||
| + | {{Infobox vrch | ||
| + | | názov = Lokalizacja | ||
| + | | zemepisná šírka = 44.9408 | ||
| + | | zemepisná dĺžka = 21.8692 | ||
| + | | lokátor = Románia-reliéf | ||
| + | | commons = | ||
| + | | poznámka = | ||
| + | | popis.mapy = | ||
| + | | popis.mapy1 = | ||
| + | | lokátor1 = | ||
| + | }} | ||
| + | |} | ||
{{SORTUJ:Góry, Aninai}} | {{SORTUJ:Góry, Aninai}} | ||
| − | [[ | + | [[Kategoria:Geografia]] |
| − | [[ | + | [[Kategoria:Siedmiogród]] |
| + | [[Kategoria:Karpaty Południowe]] | ||
Wersja z 09:41, 15 lut 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku słowackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku słowackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Aninai-hegység (pol. Góry Munții Aninei, rum. Munții Aninei) to 40-kilometrowy, szeroki na 15-20 km północno-południowo-zachodni odcinek Gór Banat, połozonych w okręgu Caraș-Severin w Siedmiogrodzie w Rumunii. Jego najwyższym szczytem jest Leordi, 1160 m n.p.m. Spis treściLokalizacjaZnajduje się w południowo-zachodniej części Rumunii, w górach Banat. Sasiadują z góremi: na północnym wschodzie Szemenik, na południowym wschodzie z Almás, na południowym zachodzie z Lokva, a na zachodzie styka się z Wielką Równiną, w tym z równiną Temesköz. Graniczy od południa i południowego wschodu z doliną Nery. OpisJako część Gór Banat, Góry Aninai są geologicznie i strukturalnie częścią pierścieni Karpat Południowych. W przeciwieństwie do większości Karpat Południowych, Bánság to pasmo górskie o dużej rzeźbie terenu (system pokrycia Géta). Struktura gór Aninai jest również zróżnicowana geologicznie. Zalesione góry są podzielone na oddzielne płaskowyże przez głębokie cieki wodne (Caras, potok Ménes, Néra), które w kilku miejscach tworzą wąwozy. Płaskowyże są w większości zbudowane z wapieni jurajskich i kredowych. Oprócz skał węglanowych w strukturę gór zaangażowane są konglomerat, piaskowce, łupki i pokłady węgla, które powstały w starożytnej historii ziemi (okres węglowy i permski). Topografia dostosowuje się do struktury i skał. Dzisiejsza topografia została ukształtowana przez inwersję geomorfologiczną w kilku miejscach, ponieważ obecne płaskowyże były wcześniej zagłębieniami, mniej odporne warstwy znajdowały się pod twardszymi warstwami wierzchnimi, a po zniszczeniu warstwy wierzchniej powstały niecki inwersyjne. Na płaskowyżu Krassóalmási-karsztfennsík (rum. Podişul Iabalcei), na południe od szczytu Ponor (rum. Ponor-csúcstól, 808 m), dobrze rozwinięte strumienie zagłębiają się w powierzchnię. Spektakularny wąwóz Karas pogłębia się w powierzchnię podzieloną palami, a pod powierzchnią rozciąga się wielkoskalowe systemy jaskiń (np.Comarnic-barlang / Cave Comarnic). Góry zajmują powierzchnię 770 kilometrów kwadratowych, z czego 600 kilometrów kwadratowych to wapień. Jest to największy region krasowy w Rumunii po górach Bihor (Erdélyi-középhegység|Wyspy Transylwańskie). W górach znaleziono ponad 1200 jaskiń. Główne rzeki w górach to Bârzava, Caraș i Nera. Berzava wywodzi się z Gór Semenickich i spływa przez północną część Gór Aninai. Jej główne dopływy do Văliug, Crainic, Raul Alb, Secu, Valea Mare i Doman. Caraş (rum. Izvoarele Carasului) wypływa z gór Aninai. Jej główne dopływy do Lisawy, Jitin, Gârliştea, Buhui i Lupac. Néra przepływa po południowej stronie gór Aninai. Jej głównymi dopływami są Valea i Rea. Plik:Nera Gorge 08.jpg Park narodowy Rejon krasowy ma bogatą kronikę. W górach Aninai lokalnych się znajduje się w wielu rezerwatów przyrody, zobacz Wąwóz Nea - Park Narodowy Beusnica i Park Narodowy Szemenik-Krás. JaskiniePonad 1200 jaskiń w górach zostało udokumentowanych przez grotołazów, z których niektóre można zwiedzać, inne niedostępne dla turystów. Najbardziej znane z jaskiń to:
WąwozyPlik:Banat,Nera Canyon - panoramio (7).jpg Żróda Néra
Jeziora i wodospadyPlik:Cascada Beusnita.jpg Wodospad Beusnita
Flora i faunaRoślinność składa się głównie z lasów mieszanych. Dominują buk, świerk i sosna, ale można tu spotkać także dęby, grab, klon i wiąz. W górach Anina w górskich potokach żyje wiele zwierząt, takich jak wilki, dziki, lisy, jelenie, króliki, wiewiórki, ale także salamandry, wydry czy pstrągi. W niektórych jaskiniach znaleziono również szczątki wymarłych zwierząt, takich jak niedźwiedź jaskiniowy lub hiena jaskiniowa. GospodarkaPlik:Anina-Oravita 04 2010.jpg Most kolejki górskiej Anina-Oravita Plik:Anina-Oravita 03 2010.jpg Kolejka górska Anina-Oravita Obróbka drewna, hodowla zwierząt i rolnictwo, a zwłaszcza górnictwo, miały znaczenie gospodarcze, znany był również przemysł stalowy Resicy. Turystyka to coraz bardziej nowa branża. W tym celu rozbudowano infrastrukturę, stworzono nowoczesne drogi i obiekty. Przebiega tu linia kolejowa Anina-Oravica (kolejka górska Oravica-Anina). Ciekawe miejsca
Źródła
Więcej informacji
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
.jpg){kind=link}
