Šumiac: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 25: Linia 25:
 
  |-style="vertical-align:top;"
 
  |-style="vertical-align:top;"
 
  |
 
  |
−
{{Infobox Slovenská obec
+
 
−
| Typ              = wieś
 
−
| Názov            = Šumiac
 
−
| Iné názvy        =
 
−
| Obrázok          = Šumiac-zima 2012.JPG
 
−
| Popis obrázku    =
 
−
| Znak            = <!-- nevkladať bez písomného povolenia obce, pripojeného k obr. -->
 
−
| Vlajka          = <!-- nevkladať bez písomného povolenia obce, pripojeného k obr. -->
 
−
| Kraj            = Banskobystrický
 
−
| Okres            = Brezno
 
−
| Región          = Horehronie
 
−
| Časti            = Šumiac, Červená Skala
 
−
| Rieka            = Šumiacky potok
 
−
| Rieka 1          = [[Havraník (prítok Hrona, Šumiac)|Havraník]]
 
−
| Zemepisná šírka  = 48.840000
 
−
| Zemepisná dĺžka  = 20.129722
 
−
| Nadmorská výška  = 880
 
−
| Prvá zmienka    = [[1573]]<ref>[http://www.statistics.sk/mosmis/prvav2.jsp?txtUroven=430603&lstObec=509043&Okruh=zaklad]</ref><br>[[1760]]<ref>[http://obce.info/index.php?make=mapa&id=6&obec=67]</ref>
 
−
| Starosta        = Jarmila Gordanová<ref name="zoznam-starostov">{{Zoznam starostov a primátorov|2018}}</ref>
 
−
| Politická strana = [[SMER – sociálna demokracia|SMER-SD]]
 
−
| PSČ              = 976 71
 
−
| Kód              = 509043
 
−
| EČV              = BR
 
−
| Predvoľba        = +421-48
 
−
| Adresa          = Jegorovova 414
 
−
| E-mail          = [email protected]
 
−
| Telefón          = 048/618 00 70
 
−
| Fax              = 048/61 813 18
 
−
| Mapa            =
 
−
| Popis mapy      =
 
−
| Web              = www.sumiac.sk
 
−
| Commons          =
 
−
| Pôvod názvu      =
 
−
| Poznámky        =
 
−
}}
 
 
'''Šumiac''' ({{v jazyku|deu|Königsberg bei Großrauschenbach}}) je [[obec (slovenská správna jednotka)|obec]] na [[Slovensko|Slovensku]] v okrese [[okres Brezno|Brezno]].
 
'''Šumiac''' ({{v jazyku|deu|Königsberg bei Großrauschenbach}}) je [[obec (slovenská správna jednotka)|obec]] na [[Slovensko|Slovensku]] v okrese [[okres Brezno|Brezno]].
 
Z tejto obce vedie cesta na [[Kráľova hoľa|Kráľovu hoľu]] a aj ku [[Vysielač Kráľova hoľa|vysielaču Kráľova hoľa]]. Je to historicky jedna z najzápadnejších obcí v minulosti osídlených [[Rusíni|rusínskym obyvateľstvom]]<ref>[http://www.sumiac.sk/?id=hist História obce Šumiac] </ref>.
 
Z tejto obce vedie cesta na [[Kráľova hoľa|Kráľovu hoľu]] a aj ku [[Vysielač Kráľova hoľa|vysielaču Kráľova hoľa]]. Je to historicky jedna z najzápadnejších obcí v minulosti osídlených [[Rusíni|rusínskym obyvateľstvom]]<ref>[http://www.sumiac.sk/?id=hist História obce Šumiac] </ref>.
Linia 152: Linia 118:
 
* [http://www.najkrajsikraj.sk/sumiac/ Najkrajší kraj]- turistické atrakcie v obci
 
* [http://www.najkrajsikraj.sk/sumiac/ Najkrajší kraj]- turistické atrakcie v obci
  
−
{{Slovenský výhonok}}
+
|
−
 
+
{{Infobox Slovenská obec
−
{{Obce okresu Brezno}}
+
| Typ              = wieś
 +
| Názov            = Šumiac
 +
| Iné názvy        =
 +
| Obrázok          = Šumiac-zima 2012.JPG
 +
| Popis obrázku    =
 +
| Znak            = <!-- nevkladať bez písomného povolenia obce, pripojeného k obr. -->
 +
| Vlajka          = <!-- nevkladať bez písomného povolenia obce, pripojeného k obr. -->
 +
| Kraj            = Banskobystrický
 +
| Okres            = Brezno
 +
| Región          = Horehronie
 +
|populacja = 1 267
 +
|gęstość = 15.5
 +
|współrzędne = [https://mapy.dennikn.sk/?y=48.84&x=20.129722 48°50′24″S 20°07′47″V]
 +
| Časti            = Šumiac, Červená Skala
 +
| Rieka            = Šumiacky potok
 +
| Rieka 1          = [[Havraník (prítok Hrona, Šumiac)|Havraník]]
 +
| Zemepisná šírka  = 48.840000
 +
| Zemepisná dĺžka  = 20.129722
 +
| Nadmorská výška  = 880
 +
| Prvá zmienka    = [[1573]]<ref>[http://www.statistics.sk/mosmis/prvav2.jsp?txtUroven=430603&lstObec=509043&Okruh=zaklad]</ref><br>[[1760]]<ref>[http://obce.info/index.php?make=mapa&id=6&obec=67]</ref>
 +
| Starosta        = Jarmila Gordanová<ref name="zoznam-starostov">{{Zoznam starostov a primátorov|2018}}</ref>
 +
| Politická strana = [[SMER – sociálna demokracia|SMER-SD]]
 +
| PSČ              = 976 71
 +
| Kód              = 509043
 +
| EČV              = BR
 +
| Predvoľba        = +421-48
 +
| Adresa          = Jegorovova 414
 +
| E-mail          = [email protected]
 +
| Telefón          = 048/618 00 70
 +
| Fax              = 048/61 813 18
 +
| Mapa            =
 +
| Popis mapy      =
 +
| Web              = sumiac.sk
 +
| Commons          =
 +
| Pôvod názvu      =
 +
| Poznámky        =
 +
|kataster = https://zbgis.skgeodesy.sk/mkzbgis/sk/kataster/?bm=worldImagery&z=17&c=20.1297,48.84
 +
}}
 +
|}
  
−
[[Kategória:Šumiac| ]]
+
[[Kategoria:Geografia]]
−
[[Kategória:Obce okresu Brezno]]
+
[[Kategoria:Słowacja]]
 +
[[Kategoria:Wsie na Słowacji]]
 +
[[Kategoria:Wsie powiatu Brezno]]

Wersja z 15:26, 3 kwi 2021

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku słowackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku słowackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.
Strona Autorzy Nota
[3] [4] Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Šumiac (nem. Königsberg bei Großrauschenbach) je obec na Slovensku v okrese Brezno. Z tejto obce vedie cesta na Kráľovu hoľu a aj ku vysielaču Kráľova hoľa. Je to historicky jedna z najzápadnejších obcí v minulosti osídlených rusínskym obyvateľstvom[1].

Šumiac (węg. Királyhegyalja) – wieś (obec) na Słowacji położona w kraju bańskobystrzyckim, w powiecie Brezno. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z roku 1573[2]. Wieś znajduje się w Niżnych Tatrach na południowych zboczach masywu Kráľova hoľa i dla turystów jest popularnym punktem wypadowym na ten szczyt[3]. Według danych z dnia 31 grudnia 2012, wieś zamieszkiwało 1316 osób, w tym 687 kobiet i 629 mężczyzn[4].

W 2001 roku rozkład populacji względem narodowości i przynależności etnicznej wyglądał następująco[5]:

Ze względu na wyznawaną religię struktura mieszkańców kształtowała się w 2001 roku następująco[5]:

Dejiny

Obec vznikla v 15. storočí kolonizáciou na valašskom práve. V daňových registroch sa Šumiac objavuje okolo roku 1566, listina je doložená až v roku 1575. Najstaršie známe práva obce sú z roku 1573, patrila Muránskemu panstvu a mala dedičného richtára. Pôvodní obyvatelia boli Rusíni, v 17. storočí úplne poslovenčení. Obyvateľstvo sa zaoberalo chovom dobytka a oviec, spracúvaním dreva, predajom šindľov. Hlavným zamestnaním obyvateľov bolo pastierstvo, furmanstvo, drevorubačstvo, pálenie dreveného uhlia. V 17. storočí tu bola píla a sklenená huta. Ťažila sa tiež olovená a zinková ruda. V roku 1898 Šumiac zachvátil veľký požiar. Obec sa zapísala do slávnej histórie SNP, oslobodená bola 23. januára 1945. Od roku 1960 patrí k obci aj osada Červená Skala.[6]

Histrické názvy obce [6]

Etymológia názvu

Názov obce je odvodený od šumiackych lesov obklopujúcich obec a šumu bystrých vôd, napájajúcich koryto Hrona.[6]

Kultúra a zaujímavosti

Pamiatky

  • Gréckokatolícky kostol Nanebovstúpenia Pána, jednoloďová baroková stavba s polkruhovým ukončením presbytéria a predstavanou vežou z roku 1775.[7] Veža kostola je dekorovaná pilastrami a ukončená ihlancovou helmicou.
  • Kaplnka Sedembolestnej Panny Márie z roku 1823, fasáda kaplnky je lemovaná nárožným kvádrovaním a ukončená segmentovým štítom s reliéfnym zobrazením božieho oka.
  • Súbor zrubových ľudových domov, z ktorých je viacero pamiatkovo chránených.[8]
  • Súbor:Šumiac - Kaplička - panoramio.jpg

    Kaplnka Sedembolestnej Panny Márie

Osobnosti obce

Rodáci

  • Michal Petro (* 1916 – † 1945), krycie meno Katin - protifašistický bojovník, dôstojník, pobočník generála Viesta, najbližší spolubojovník kpt. J. Nálepku.
  • Klára Jarunková (* 1922 – † 2005), prozaička, publicistka, autorka literatúry pre deti a mládež, patrila k najprekladanejšej slovenskej autorke, jej knihy vyšli v 39 jazykoch sveta vo vyše 150 vydaniach.
  • Juraj Kriváň (* 1926 – † 1960), majster sveta v parašutizme, majster športu, športovec, pedagóg.
  • Pavel Hoffman, ekonóm, verejný činiteľ, pracovník viacerých výskumných ústavov, prvý podpredseda Štátnej plánovacej komisie, minister vlády ČSFR.

Pôsobili tu

Pozri aj

Referencie

  1. ↑ História obce Šumiac
  2. ↑ Statystyki ogólne miejscowości {{#invoke:Lang|lang}}. Statistical Office of the Slovak Republic. [dostęp 2013-09-09].{{#invoke:Sprawdź|Parametry |=problemy-w-cytuj |url=uri! |tytuł=txt! |autor= |nazwisko= |imię= |autor link= |autor2= |autor3= |autor4= |autor5= |imię2= |imię3= |imię4= |imię5= |nazwisko2= |nazwisko3= |nazwisko4= |nazwisko5= |autor link2= |autor link3= |autor link4= |autor link5= |data= |rok= |miesiąc= |data dostępu= |praca= |opublikowany= |oznaczenie= |strony= |język= |archiwum=uri? |zarchiwizowano= |id= |cytat= |odn= }}k{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=5|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=Sprawdź autora:|po=.}}goły link w tytule
  3. ↑ Ján Lacika: Niżne Tatry. Bratislava: Dajama, 2001. {{#invoke:ISBN|link|80-88975-33-6}}.{{#invoke:Sprawdź|Parametry |=problemy-w-cytuj | nazwisko = | imię = | autor = | autor link = | nazwisko2 = | imię2 = | autor2 = | autor link2 = | nazwisko3 = | imię3 = | autor3 = | autor link3 = | nazwisko4 = | imię4 = | autor4 = | autor link4 = | nazwisko5 = | imię5 = | autor5 = | autor link5 = | nazwisko6 = | imię6 = | autor6 = | autor link6 = | nazwisko7 = | imię7 = | autor7 = | autor link7 = | nazwisko8 = | imię8 = | autor8 = | autor link8 = | nazwisko9 = | imię9 = | autor9 = | autor link9 = | nazwisko10 = | imię10 = | autor10 = | autor link10 = | nazwisko11 = | imię11 = | autor11 = | autor link11 = | nazwisko12 = | imię12 = | autor12 = | autor link12 = | nazwisko13 = | imię13 = | autor13 = | autor link13 = | nazwisko14 = | imię14 = | autor14 = | autor link14 = | nazwisko15 = | imię15 = | autor15 = | autor link15 = | tytuł = txt! | url = | inni = | wydanie = | wydawca = | miejsce = | data = | rok = | miesiąc = | strony = | kolumny = | rozdział = | adres rozdziału = | nazwisko r = | imię r = | autor r = | autor r link = | nazwisko2 r = | imię2 r = | autor2 r = | autor r2 link = | nazwisko3 r = | imię3 r = | autor3 r = | autor r3 link = | tom = | tytuł tomu = | część = | tytuł części = | seria = | id = | isbn = | oclc = | lccn = | doi = | issn = | cytat = | język = | język2 = | język3 = | język4 = | język5 = | język6 = | język7 = | język8 = | język9 = | język10 = | data dostępu = | odn = }}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=15|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=4|nazwisko=nazwisko# r|imię=imię# r|autor=autor# r|link=autor r# link|przed=}}
  4. ↑ Dane statystyczne dotyczące liczby mieszkańców {{#invoke:Lang|lang}}. Štatistický úrad Slovenskej republiky. [dostęp 2013-09-09]. [zarchiwizowane z tego adresu].{{#invoke:Sprawdź|Parametry |=problemy-w-cytuj |url=uri! |tytuł=txt! |autor= |nazwisko= |imię= |autor link= |autor2= |autor3= |autor4= |autor5= |imię2= |imię3= |imię4= |imię5= |nazwisko2= |nazwisko3= |nazwisko4= |nazwisko5= |autor link2= |autor link3= |autor link4= |autor link5= |data= |rok= |miesiąc= |data dostępu= |praca= |opublikowany= |oznaczenie= |strony= |język= |archiwum=uri? |zarchiwizowano= |id= |cytat= |odn= }}k{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=5|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=Sprawdź autora:|po=.}}goły link w tytule
  5. ↑ 5,0 5,1 Statystyki mieszkańców na podstawie spisu statystycznego z roku 2001 {{#invoke:Lang|lang}}. Statistical Office of the Slovak Republic. [dostęp 2013-09-09].{{#invoke:Sprawdź|Parametry |=problemy-w-cytuj |url=uri! |tytuł=txt! |autor= |nazwisko= |imię= |autor link= |autor2= |autor3= |autor4= |autor5= |imię2= |imię3= |imię4= |imię5= |nazwisko2= |nazwisko3= |nazwisko4= |nazwisko5= |autor link2= |autor link3= |autor link4= |autor link5= |data= |rok= |miesiąc= |data dostępu= |praca= |opublikowany= |oznaczenie= |strony= |język= |archiwum=uri? |zarchiwizowano= |id= |cytat= |odn= }}k{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=5|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=Sprawdź autora:|po=.}}goły link w tytule
  6. ↑ 6,0 6,1 6,2 Obec Šumiac - Infobulletin [online]. Obec Šumiac, 2008, [cit. 2012-10-05]. Dostupné online.
  7. ↑ Šumiac [online]. Najkrajší kraj. Dostupné online.
  8. ↑ Register nehnuteľných národných kultúrnych pamiatok [online]. Pamiatkový úrad Slovenskej republiky. Dostupné online.

Externé odkazy
Šumiac
wieś
Państwo Słowacja Słowacja
Kraj Banskobystrický kraj
Okres Brezno
Region Horehronie
Časti Šumiac, Červená Skala
Vodné toky Šumiacky potok, Havraník
Powierzchnia 81,76 km² (8176 ha) [1]
Populacja 1 267 (31. 12. 2020) [2]
Gęstość 15,5 os./km²
Pierwsza pisemna
wzmianka 		1573[3]
1760[4]
Starosta Jarmila Gordanová[5] (SMER-SD)
PSČ 976 71
ŠÚJ 509043
EČV BR
Tel. kierunkowy +421-48
Adres
siedziby urzędu 		Jegorovova 414
Adres e-mail [email protected]
Telefón 048/618 00 70
Fax 048/61 813 18
Położenie gminy na Słowacji
Położenie gminy w granicach Banskobystrického kraja
Strona: sumiac.sk
Portal mapowy GKU: mapa katastralna
18px 48°50′24″S 20°07′47″V
  1. ↑ Registre obnovenej evidencie pozemkov [online]. Bratislava : ÚGKK SR, [cit. 2011-12-31]. Dostupné online.
  2. ↑ Počet obyvateľov podľa pohlavia – obce (ročne) [online]. Bratislava : Štatistický úrad SR, rev. 2021-03-21, [cit. 2021-03-30]. Dostupné online.
  3. ↑ [5]
  4. ↑ [6]
  5. ↑ Voľby do orgánov samosprávy obcí 2018 : Zoznam zvolených starostov [online]. Bratislava : Štatistický úrad SR, 2018-11-13. Dostupné online.
Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Šumiac&oldid=53907”