Urban V: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:1pp]]
+
[[Kategoria:0pp]]
 
{{Uwaga polska|
 
{{Uwaga polska|
 
|strona  = https://pl.wikipedia.org/wiki/Urban_V
 
|strona  = https://pl.wikipedia.org/wiki/Urban_V
Linia 14: Linia 14:
 
  |
 
  |
  
'''Urban V''' ([[łacina|łac.]] ''Urbanus V'', właśc. '''Guillaume de Grimoard''' '''[[Benedyktyni|OSB]]'''; ur. w [[1310]] w [[Le Pont-de-Montvert]], zm. [[19 grudnia]] [[1370]] w [[Awinion]]ie{{r|Kelly}}) – [[papież]] w okresie od 28 września 1362 do 19 grudnia 1370{{r|Wollpert}}, [[błogosławiony]] [[Kościół katolicki|Kościoła katolickiego]]{{r|CH}}.
+
'''Urban V''' ([[łacina|łac.]] ''Urbanus V'', właśc. '''Guillaume de Grimoard''' '''[[Benedyktyni|OSB]]'''; ur. w [[1310]] w [[Le Pont-de-Montvert]], zm. [[19 grudnia]] [[1370]] w [[Awinion]]ie<ref name="Kelly">John N. D. Kelly: ''Encyklopedia papieży''. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1997, s. 311-314. ISBN 83-06-02633-0.</ref>) – [[papież]] w okresie od 28 września 1362 do 19 grudnia 1370<ref name="Wollpert">Rudolf Fischer-Wollpert: ''Leksykon papieży''. Kraków: Znak, 1996, s. 112. ISBN 83-7006-437-X.</ref>, [[błogosławiony]] [[Kościół katolicki|Kościoła katolickiego]]<ref name="CH">[http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgrimoard.html Bl. Guillaume Grimoard, O.S.B.] (po angielsku). catholic-hierarchy.org. [dostęp 2013-02-28].</ref>.
  
 
== Życiorys ==  
 
== Życiorys ==  
Urodził się na zamku Grisac, w Le Pont-de-Montvert i pochodził z rodziny szlacheckiej{{r|Kelly}}. Był [[Benedyktyni|benedyktynem]] w klasztorze S. Victor w [[Marsylia|Marsylii]] (od 1361 był opatem){{r|Wollpert}}. Studiował w [[Tuluza|Tuluzie]] i [[Montpellier]] i uzyskał w 1342 doktorat z [[prawo kanoniczne|prawa kanonicznego]]{{r|Kelly}}. W latach 1352, 1354, 1360, 1362 był [[legat papieski|legatem papieskim]] we Włoszech{{r|Kelly}}. Po śmierci Innocentego VI, [[Kolegium Kardynałów|Kolegium kardynałów]] zebrało się na konklawe i początkowo wybrało brata [[Klemens VI|Klemensa VI]], [[Hugues Roger|Huguesa Rogera]], który jednak wyboru nie przyjął{{r|Kelly}}. Ponieważ [[kardynał]]owie nie mogli wyłonić żadnego kandydata, postanowili jednogłośnie wybrać, niebędącego kardynałem, Guillaume'a de Grimoarda{{r|Kelly}}. [[Sakra|Święcenia biskupie]] i koronację przyjął w Awinionie.
+
Urodził się na zamku Grisac, w Le Pont-de-Montvert i pochodził z rodziny szlacheckiej<ref name="Kelly" />. Był [[Benedyktyni|benedyktynem]] w klasztorze S. Victor w [[Marsylia|Marsylii]] (od 1361 był opatem)<ref name="Wollpert" />. Studiował w [[Tuluza|Tuluzie]] i [[Montpellier]] i uzyskał w 1342 doktorat z [[prawo kanoniczne|prawa kanonicznego]]<ref name="Kelly" />. W latach 1352, 1354, 1360, 1362 był [[legat papieski|legatem papieskim]] we Włoszech<ref name="Kelly" />. Po śmierci Innocentego VI, [[Kolegium Kardynałów|Kolegium kardynałów]] zebrało się na konklawe i początkowo wybrało brata [[Klemens VI|Klemensa VI]], [[Hugues Roger|Huguesa Rogera]], który jednak wyboru nie przyjął<ref name="Kelly" />. Ponieważ [[kardynał]]owie nie mogli wyłonić żadnego kandydata, postanowili jednogłośnie wybrać, niebędącego kardynałem, Guillaume'a de Grimoarda<ref name="Kelly" />. [[Sakra|Święcenia biskupie]] i koronację przyjął w Awinionie.
  
Po wyborze na [[Stolica Apostolska|Stolicę Piotrową]], nadal prowadził mnisze życie, poświęcając się modlitwie i studiom{{r|Kelly}}. Starał się zwalczać luksus, panujący na dworze papieskim; zmniejszył dziesięciny i potępił kumulowanie [[beneficjum|beneficjów]]{{r|Kelly}}. Papież od samego początku pontyfikatu dążył do unii z Kościołem bizantyńskim – nakłonił króla Cypru [[Piotr I Cypryjski|Piotra I]], do zorganizowania [[Krucjata aleksandryjska|krucjaty aleksandryjskiej]]{{r|Kelly}}. Wprawdzie udało się zdobyć [[Aleksandria|Aleksandrię]] (w 1365), lecz nie udało się jej utrzymać, zatem wyprawa nie osiągnęła swojego celu{{r|Kelly}}. Ponadto w 1364 roku, papież musiał podpisać traktat pokojowy z władcą [[Mediolan]]u, [[Bernabò Visconti|Bernabo Viscontim]] i wypłacić mu ogromne odszkodowania{{r|Kelly}}.
+
Po wyborze na [[Stolica Apostolska|Stolicę Piotrową]], nadal prowadził mnisze życie, poświęcając się modlitwie i studiom<ref name="Kelly" />. Starał się zwalczać luksus, panujący na dworze papieskim; zmniejszył dziesięciny i potępił kumulowanie [[beneficjum|beneficjów]]<ref name="Kelly" />. Papież od samego początku pontyfikatu dążył do unii z Kościołem bizantyńskim – nakłonił króla Cypru [[Piotr I Cypryjski|Piotra I]], do zorganizowania [[Krucjata aleksandryjska|krucjaty aleksandryjskiej]]<ref name="Kelly" />. Wprawdzie udało się zdobyć [[Aleksandria|Aleksandrię]] (w 1365), lecz nie udało się jej utrzymać, zatem wyprawa nie osiągnęła swojego celu<ref name="Kelly" />. Ponadto w 1364 roku, papież musiał podpisać traktat pokojowy z władcą [[Mediolan]]u, [[Bernabo Visconti|Bernabo Viscontim]] i wypłacić mu ogromne odszkodowania<ref name="Kelly" />.
  
Od początku swojej posługi, Urban pragnął przenieść się z powrotem do Rzymu{{r|Wollpert}}. Za namowami m.in. [[Brygida Szwedzka|Brygidy Szwedzkiej]] i wbrew francuskim kardynałom, 30 kwietnia 1367 roku opuścił Awinion i przybył do Rzymu 16 października{{r|Wollpert}}. Budynki kościelne (w tym [[Pałac Laterański]]) nie nadawały się do zamieszkania, więc papież zatrzymał się na [[Watykan]]ie{{r|Kelly}}. Natychmiast nakazał też remont [[Bazylika św. Piotra na Watykanie|Bazyliki św. Piotra]] i [[Lateran]]u{{r|Wollpert}}. Wkrótce potem mianował ośmiu kardynałów, z czego sześciu było Francuzami{{r|Kelly}}. W 1368 do Rzymu przybył cesarz rzymsko-niemiecki [[Karol IV Luksemburski|Karol IV]], a rok później cesarz bizantyński [[Jan V Paleolog]]{{r|Wollpert}}. Celem wizyty tego drugiego, była pomoc w walce z Turkami – w zamian, Jan V był gotów wyrzec się wiary prawosławnej i przyłączyć się do łacinników{{r|Kelly}}. Do zjednoczenia jednak nie doszło, gdyż w negocjacjach nie brał udziału kler bizantyński{{r|Kelly}}.
+
Od początku swojej posługi, Urban pragnął przenieść się z powrotem do Rzymu<ref name="Wollpert" />. Za namowami m.in. [[Brygida Szwedzka|Brygidy Szwedzkiej]] i wbrew francuskim kardynałom, 30 kwietnia 1367 roku opuścił Awinion i przybył do Rzymu 16 października<ref name="Wollpert" />. Budynki kościelne (w tym [[Pałac Laterański]]) nie nadawały się do zamieszkania, więc papież zatrzymał się na [[Watykan]]ie<ref name="Kelly" />. Natychmiast nakazał też remont [[Bazylika św. Piotra na Watykanie|Bazyliki św. Piotra]] i [[Lateran]]u<ref name="Wollpert" />. Wkrótce potem mianował ośmiu kardynałów, z czego sześciu było Francuzami<ref name="Kelly" />. W 1368 do Rzymu przybył cesarz rzymsko-niemiecki [[Karol IV Luksemburski|Karol IV]], a rok później cesarz bizantyński [[Jan V Paleolog]]<ref name="Wollpert" />. Celem wizyty tego drugiego, była pomoc w walce z Turkami – w zamian, Jan V był gotów wyrzec się wiary prawosławnej i przyłączyć się do łacinników<ref name="Kelly" />. Do zjednoczenia jednak nie doszło, gdyż w negocjacjach nie brał udziału kler bizantyński<ref name="Kelly" />.
  
Ze względu na trudności w Państwie Kościelnym i nacisk francuskich kardynałów, Urban zaczął poważnie rozważać powrót do Awinionu{{r|Wollpert}}. Pomimo ostrzeżeń Brygidy Szwedzkiej i [[Katarzyna ze Sieny|Katarzyny ze Sieny]], papież opuścił Rzym we wrześniu 1370, a 27 września wjechał do Awinionu{{r|Wollpert}}. W listopadzie tego samego roku ciężko zachorował i zmarł 19 grudnia{{r|Kelly}}. Został pochowany w Awinionie, lecz 5 czerwca 1372 roku, brat papieża, kardynał [[Angelic de Grimoard]] przeniósł grób do Marsylii{{r|Kelly}}.
+
Ze względu na trudności w Państwie Kościelnym i nacisk francuskich kardynałów, Urban zaczął poważnie rozważać powrót do Awinionu<ref name="Wollpert" />. Pomimo ostrzeżeń Brygidy Szwedzkiej i [[Katarzyna ze Sieny|Katarzyny ze Sieny]], papież opuścił Rzym we wrześniu 1370, a 27 września wjechał do Awinionu<ref name="Wollpert" />. W listopadzie tego samego roku ciężko zachorował i zmarł 19 grudnia<ref name="Kelly" />. Został pochowany w Awinionie, lecz 5 czerwca 1372 roku, brat papieża, kardynał [[Angelic de Grimoard]] przeniósł grób do Marsylii<ref name="Kelly" />.
  
1 września 1364, już jako papież, wydał [[bulla|bullę]] powołującą do życia [[Uniwersytet Jagielloński|Akademię Krakowską]]{{r|Wollpert}}.
+
1 września 1364, już jako papież, wydał [[bulla|bullę]] powołującą do życia [[Uniwersytet Jagielloński|Akademię Krakowską]]<ref name="Wollpert" />.
  
 
Do [[kanonizacja|kanonizacji]] papieża Urbana V próbował doprowadzić [[Waldemar Atterdag|Waldemar IV]], władca Danii. Obiecał do niej doprowadzić także papież [[Grzegorz XI]] już w 1375. Do kanonizacji papieża nie doszło jednak z powodu perturbacji w Europie w owym okresie.
 
Do [[kanonizacja|kanonizacji]] papieża Urbana V próbował doprowadzić [[Waldemar Atterdag|Waldemar IV]], władca Danii. Obiecał do niej doprowadzić także papież [[Grzegorz XI]] już w 1375. Do kanonizacji papieża nie doszło jednak z powodu perturbacji w Europie w owym okresie.
  
Kult Urbana V zaaprobował papież [[Pius IX]], [[beatyfikacja|beatyfikując]] go 10 maca 1870{{r|CH}}. Jego wspomnienie w Kościele katolickim obchodzone jest 19 grudnia.
+
Kult Urbana V zaaprobował papież [[Pius IX]], [[beatyfikacja|beatyfikując]] go 10 maca 1870<ref name="CH" />. Jego wspomnienie w Kościele katolickim obchodzone jest 19 grudnia.
  
 
== Zobacz też ==
 
== Zobacz też ==
Linia 39: Linia 39:
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
{{Przypisy|
+
{{izvori}}
<ref name="CH">{{cytuj stronę | url = http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bgrimoard.html | tytuł = Bl. Guillaume Grimoard, O.S.B. | opublikowany = catholic-hierarchy.org | język = en | data dostępu = 2013-02-28}}</ref>
 
<ref name="Kelly">{{cytuj książkę | nazwisko = Kelly | imię = John N. D. | autor link = John Norman Davidson Kelly | tytuł = Encyklopedia papieży | wydawca = Państwowy Instytut Wydawniczy | miejsce = Warszawa | data = 1997 | strony = 311-314 | isbn = 83-06-02633-0}}</ref>
 
<ref name="Wollpert">{{cytuj książkę | nazwisko = Fischer-Wollpert | imię = Rudolf | tytuł = Leksykon papieży | wydawca = Znak | miejsce = Kraków | data = 1996 | strony = 112 | isbn = 83-7006-437-X}}</ref>
 
}}
 
  
 
== Bibliografia ==
 
== Bibliografia ==

Wersja z 13:11, 3 maj 2020

Urban V (łac. Urbanus V, właśc. Guillaume de Grimoard OSB; ur. w 1310 w Le Pont-de-Montvert, zm. 19 grudnia 1370 w Awinionie[1]) – papież w okresie od 28 września 1362 do 19 grudnia 1370[2], błogosławiony Kościoła katolickiego[3].

Życiorys

Urodził się na zamku Grisac, w Le Pont-de-Montvert i pochodził z rodziny szlacheckiej[1]. Był benedyktynem w klasztorze S. Victor w Marsylii (od 1361 był opatem)[2]. Studiował w Tuluzie i Montpellier i uzyskał w 1342 doktorat z prawa kanonicznego[1]. W latach 1352, 1354, 1360, 1362 był legatem papieskim we Włoszech[1]. Po śmierci Innocentego VI, Kolegium kardynałów zebrało się na konklawe i początkowo wybrało brata Klemensa VI, Huguesa Rogera, który jednak wyboru nie przyjął[1]. Ponieważ kardynałowie nie mogli wyłonić żadnego kandydata, postanowili jednogłośnie wybrać, niebędącego kardynałem, Guillaume'a de Grimoarda[1]. Święcenia biskupie i koronację przyjął w Awinionie.

Po wyborze na Stolicę Piotrową, nadal prowadził mnisze życie, poświęcając się modlitwie i studiom[1]. Starał się zwalczać luksus, panujący na dworze papieskim; zmniejszył dziesięciny i potępił kumulowanie beneficjów[1]. Papież od samego początku pontyfikatu dążył do unii z Kościołem bizantyńskim – nakłonił króla Cypru Piotra I, do zorganizowania krucjaty aleksandryjskiej[1]. Wprawdzie udało się zdobyć Aleksandrię (w 1365), lecz nie udało się jej utrzymać, zatem wyprawa nie osiągnęła swojego celu[1]. Ponadto w 1364 roku, papież musiał podpisać traktat pokojowy z władcą Mediolanu, Bernabo Viscontim i wypłacić mu ogromne odszkodowania[1].

Od początku swojej posługi, Urban pragnął przenieść się z powrotem do Rzymu[2]. Za namowami m.in. Brygidy Szwedzkiej i wbrew francuskim kardynałom, 30 kwietnia 1367 roku opuścił Awinion i przybył do Rzymu 16 października[2]. Budynki kościelne (w tym Pałac Laterański) nie nadawały się do zamieszkania, więc papież zatrzymał się na Watykanie[1]. Natychmiast nakazał też remont Bazyliki św. Piotra i Lateranu[2]. Wkrótce potem mianował ośmiu kardynałów, z czego sześciu było Francuzami[1]. W 1368 do Rzymu przybył cesarz rzymsko-niemiecki Karol IV, a rok później cesarz bizantyński Jan V Paleolog[2]. Celem wizyty tego drugiego, była pomoc w walce z Turkami – w zamian, Jan V był gotów wyrzec się wiary prawosławnej i przyłączyć się do łacinników[1]. Do zjednoczenia jednak nie doszło, gdyż w negocjacjach nie brał udziału kler bizantyński[1].

Ze względu na trudności w Państwie Kościelnym i nacisk francuskich kardynałów, Urban zaczął poważnie rozważać powrót do Awinionu[2]. Pomimo ostrzeżeń Brygidy Szwedzkiej i Katarzyny ze Sieny, papież opuścił Rzym we wrześniu 1370, a 27 września wjechał do Awinionu[2]. W listopadzie tego samego roku ciężko zachorował i zmarł 19 grudnia[1]. Został pochowany w Awinionie, lecz 5 czerwca 1372 roku, brat papieża, kardynał Angelic de Grimoard przeniósł grób do Marsylii[1].

1 września 1364, już jako papież, wydał bullę powołującą do życia Akademię Krakowską[2].

Do kanonizacji papieża Urbana V próbował doprowadzić Waldemar IV, władca Danii. Obiecał do niej doprowadzić także papież Grzegorz XI już w 1375. Do kanonizacji papieża nie doszło jednak z powodu perturbacji w Europie w owym okresie.

Kult Urbana V zaaprobował papież Pius IX, beatyfikując go 10 maca 1870[3]. Jego wspomnienie w Kościele katolickim obchodzone jest 19 grudnia.

Zobacz też

Szablon:Portal Szablon:Portal

Przypisy

  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 1,13 1,14 1,15 1,16 John N. D. Kelly: Encyklopedia papieży. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1997, s. 311-314. ISBN 83-06-02633-0.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 2,8 Rudolf Fischer-Wollpert: Leksykon papieży. Kraków: Znak, 1996, s. 112. ISBN 83-7006-437-X.
  3. 3,0 3,1 Bl. Guillaume Grimoard, O.S.B. (po angielsku). catholic-hierarchy.org. [dostęp 2013-02-28].

Bibliografia

V. Orbán (węg.)
Urban V (pol.)
Urban V. (chor.)
Urbanus Quintus
Guillaume de Grimoard
Papież
Plik:Papa Urbanus Quintus.jpg
Plik:C o a Urbano V.svg
Kraj działania 22x20px Francja
Urodziny 1310
Miejsce Le Pont-de-Montvert
Śmierć 19 grudnia 1370
Miejsce Awinion
Papież
Okres sprawowania 1362-1370
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki
Pontyfikat 28 września 1362

Błogosławiony
Urban V

Plik:200-Blessed Urban V.jpg
Czczony przez Kościół katolicki
Beatyfikacja 10 marca 1870
przez Piusa IX
Wspomnienie 19 grudnia

Sukcesja apostolska

Data konsekracji 6 listopada 1362
Konsekrator Andouin Aubert