Królestwo Chorwacji (925-1102): Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 40: | Linia 40: | ||
== Czasy najdawniejsze == | == Czasy najdawniejsze == | ||
| − | * '''I wiek p.n.e.''' – terytorium obecnej Chorwacji znalazło się pod panowaniem rzymskim | + | * '''I wiek p.n.e.''' – terytorium obecnej Chorwacji znalazło się pod panowaniem rzymskim<ref name="PWN">''[https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/;4573930 Chorwacja. Historia]'', [w:] [https://pl.wikipedia.org/wiki/Encyklopedia_PWN_(internetowa) Encyklopedia PWN] [online] [dostęp 2015-10-13].</ref> |
* '''I wiek n.e.''' – terytorium obecnej Chorwacji pod panowaniem [[Cesarstwo Rzymskie|rzymskim]] (prowincje [[Dalmacja]] i [[Panonia]]), a następnie [[Stambuł|bizantyjskim]]. | * '''I wiek n.e.''' – terytorium obecnej Chorwacji pod panowaniem [[Cesarstwo Rzymskie|rzymskim]] (prowincje [[Dalmacja]] i [[Panonia]]), a następnie [[Stambuł|bizantyjskim]]. | ||
* '''295''' – powstał [[Pałac Dioklecjana w Splicie]]{{R|croatiatraveller}}. | * '''295''' – powstał [[Pałac Dioklecjana w Splicie]]{{R|croatiatraveller}}. | ||
| Linia 46: | Linia 46: | ||
== Średniowiecze == | == Średniowiecze == | ||
* '''VI–VII w.''' – na ziemie należące obecnie do Chorwacji przybyły [[plemiona słowiańskie]]{{R|oxford}}. | * '''VI–VII w.''' – na ziemie należące obecnie do Chorwacji przybyły [[plemiona słowiańskie]]{{R|oxford}}. | ||
| − | * '''800/ok. 805''' – przyjęcie chrztu przez [[Chorwaci|Chorwatów]] będących pod panowaniem [[Frankowie|Franków]] | + | * '''800/ok. 805''' – przyjęcie chrztu przez [[Chorwaci|Chorwatów]] będących pod panowaniem [[Frankowie|Franków]]<ref name="PWN" />{{R|histmag}}. |
| − | * '''925''' – utworzone zostało [[Królestwo_Chorwacji|Królestwo Chorwatów]] | + | * '''925''' – utworzone zostało [[Królestwo_Chorwacji|Królestwo Chorwatów]]<ref name="PWN" />. |
| − | * '''ok. 1060''' – król [[Piotr Krzesimir IV|Piotr Krzesimir]] zdobył [[Dalmacja Bizantyńska|Dalmację Bizantyjską]] | + | * '''ok. 1060''' – król [[Piotr Krzesimir IV|Piotr Krzesimir]] zdobył [[Dalmacja Bizantyńska|Dalmację Bizantyjską]]<ref name="PWN" />. |
| − | * '''ok. 1090''' – wymarcie Trpimirowiczów, zajęcie Chorwacji przez Węgrów | + | * '''ok. 1090''' – wymarcie Trpimirowiczów, zajęcie Chorwacji przez Węgrów<ref name="PWN" />. |
* '''1102''' – Chorwacja zostaje związana [[Unia personalna|unią personalną]] z Węgrami{{R|oxford}}. | * '''1102''' – Chorwacja zostaje związana [[Unia personalna|unią personalną]] z Węgrami{{R|oxford}}. | ||
| − | * '''1409''' – [[Wenecja]] zajmuje [[Dalmacja|Dalmację]] | + | * '''1409''' – [[Wenecja]] zajmuje [[Dalmacja|Dalmację]]<ref name="PWN" />. |
* '''XV–XVI w.''' – część ziem chorwackich znajduje się pod panowaniem [[Imperium Osmańskie|Turków osmańskich]]; stopniowy ich napór powoduje zajęcie praktycznie całego terytorium, pozostała jego część dostała się pod władanie [[Habsburgowie|dynastii Habsburgów]], którzy objęli tron węgierski na mocy układu wiedeńskiego w 1515{{R|oxford}}. | * '''XV–XVI w.''' – część ziem chorwackich znajduje się pod panowaniem [[Imperium Osmańskie|Turków osmańskich]]; stopniowy ich napór powoduje zajęcie praktycznie całego terytorium, pozostała jego część dostała się pod władanie [[Habsburgowie|dynastii Habsburgów]], którzy objęli tron węgierski na mocy układu wiedeńskiego w 1515{{R|oxford}}. | ||
== Nowożytność == | == Nowożytność == | ||
| − | * '''1526''' – Turcja zajęła [[Slawonia|Slawonię]]; pozostałe ziemie we władaniu Habsburgów | + | * '''1526''' – Turcja zajęła [[Slawonia|Slawonię]]; pozostałe ziemie we władaniu Habsburgów<ref name="PWN" />. |
| − | * '''1538''' – na mocy układu zawartego w [[Oradea|Wielkim Waradynie]] część Chorwacji, Dalamacji i Slawonii pozostała w składzie korony węgierskiej. Reszta ziem trafiła do Habsburgów | + | * '''1538''' – na mocy układu zawartego w [[Oradea|Wielkim Waradynie]] część Chorwacji, Dalamacji i Slawonii pozostała w składzie korony węgierskiej. Reszta ziem trafiła do Habsburgów<ref name="PWN" />. |
== Bibliografia == | == Bibliografia == | ||
Wersja z 08:42, 3 cze 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
| Strona | Autorzy | Nota |
| [3] | [4] | Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Królestwo Chorwacji (chorw. Kraljevina Hrvatska lub Hrvatsko Kraljevstvo; łac. Regnum Croatiae lub Regnum Croatorum), także Królestwo Chorwatów (chorw. Kraljevstvo Hrvata, łac. Regnum Croatorum) – średniowieczne królestwo, które obejmowało obszar dzisiejszej Chorwacji i Bośni i Hercegowiny na Bałkanach. Spis treściHistoriaPlik:Tomislavova Hrvatska.jpg Tomislavovo Hrvatsko Kraljevstvo i velike pobjede protiv Ugara, na Dravi 925., i Bugara, u bosanskim planinama 927. Królestwo Chorwacji powstało w 925, kiedy to papież Jan X koronował Tomisława Chorwackiego i istniało jako niezależny podmiot polityczny przez blisko dwa stulecia. Historia królestwa obfitowała w konflikty z Republiką Wenecką, Bułgarią, Węgrami i, okazjonalnie, z papiestwem. W 1102 roku, po kryzysie sukcesyjnym rodzimej dynastii Trpimirowiczów Chorwacja de facto straciła swoją niepodległość w następstwie unii personalnej z Królestwem Węgier. 1 stycznia 1527 chorwacki sejm w Cetin wybrał, po śmierci władcy Węgier i Chorwacji Ludwika II Jagiellończyka, Ferdynanda I Habsburga na króla. Nowa dynastia panowała w Chorwacji do 1918 roku. Po roku 1849, Królestwo Slawonii i Królestwo Chorwacji zostały uznane jako oddzielne kraje koronne Cesarstwa Austriackiego. Zgodnie z węgiersko-chorwackim porozumieniem zawartym w 1868, Królestwo Slawonii wraz z Królestwem Chorwacji (początkowo także wraz z Królestwem Dalmacji, stąd pozostała nazwa) jako „Trójjedyne Królestwo Chorwacji, Slawonii i Dalmacji” stała się Krajem Korony św. Stefana (węgierskiej części dualistycznej monarchii Austro-Węgier), zachowując jednakże pewną dozę suwerenności np. posiadało pełną autonomię w sprawach administracji, sądownictwa, wyznania czy szkolnictwa. Królestwo Chorwacji istniało w ramach tego królestwa de iure do 1918 roku. Królowie ChorwacjiKalendarium historii Chorwacji – uporządkowany chronologicznie, począwszy od czasów najdawniejszych aż do współczesności, wykaz dat i wydarzeń z historii Chorwacji. Czasy najdawniejsze
Średniowiecze
Nowożytność
Bibliografia
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 Chorwacja. Historia, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2015-10-13].
- ↑ Błąd rozszerzenia cite: Błąd w składni elementu
<ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwiecroatiatraveller - ↑ 3,0 3,1 3,2 Błąd rozszerzenia cite: Błąd w składni elementu
<ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwieoxford - ↑ Błąd rozszerzenia cite: Błąd w składni elementu
<ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwiehistmag