Първа българска държава: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 15: Linia 15:
 
  |
 
  |
  
{{Okvir bivše zemlje svijeta
+
|
|ime=Prvo Bugarsko Carstvo
+
{{Ficha de estado desaparecido
|hr_ime=Prvo Bugarsko Carstvo
+
|nombre_oficial = Първа българска държава (bułg.)<br>Pierwsze Carstwo Bułgarskie (pol.)<br>Πρώτη Βουλγαρική Αυτοκρατορία (gr.)
|izvorno_ime=''ц︢рьство бл︢гарское''<br>''ts'rstvo bl'garskoe''
+
|nombre_completo =''ц︢рьство бл︢гарское'' (bułg.)<br>''ts'rstvo bl'garskoe'' (bułg.)
|genitiv = Bizanta
+
|nombre_común =  
|kontinent        = Europa
+
|status = Carstwo średniowieczne
|regija          =  
+
|era =  
|status           =  
+
|año_inicio = 680
|era             = Srednji vijek
+
|año_fin = 1018
|godina_start    = 681.&nbsp;
+
|evento_inicio=  
|godina_kraj      = &nbsp;1018.
+
[https://pl.wikipedia.org/wiki/Asparuch Asparuch] <small>przybywa i pokonuje [[Bizancjum]] w [https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Ongal bitwie pod Ongal]</small>
|datum_start      =
+
|fecha_inicio =  
|datum_kraj      =
+
|evento_fin =  
|događaj_start    = Dolazak bugarskih plemena na Balkan
+
<small><small>Zwasalizowane przez<br>[[Cesarstwo Biznatyńskie]]</small></small>
|događaj_kraj    = Predaja [[Bizant]]u
+
|fecha_fin =
|p1               = Quaestura exercitus
+
 
|flag_p1          = Simple Labarum.svg
+
|p1 = Quaestura exercitus
 +
|bandera_p1 = Simple Labarum.svg
 
|p2 = Avarski kaganat
 
|p2 = Avarski kaganat
|flag_p2 = Sin escudo.svg
+
|bandera_p2 = Sin escudo.svg
 
|p3 = Stara Velika Bugarska
 
|p3 = Stara Velika Bugarska
|flag_p3 = The Monogram of Kubrat.png
+
|bandera_p3 = The Monogram of Kubrat.png
|s1 = Bizantsko Carstvo
+
 
|flag_s1 = Simple Labarum.svg
+
|imagen_bandera  =
|s2 = Drugo Bugarsko Carstvo
+
|imagen_escudo= Coat of arms of Moravian Serbia.svg
|flag_s2 = Flag of Constantine Tikh of Bulgaria 13th century.png
+
|bandera        =
|vjera            = [[Tengrizam]] (državna religija)<br> [[Kršćanstvo]]<br> [[Slavenska mitologija]] (681.-864.)<br>
+
 
[[Pravoslavlje|Bugarsko pravoslavlje]] (864. postalo službeno)
+
|mapa = Structure_of_the_First_Bulgarian_Empire_during_the_IX-X_century.png
|zastava          =  
+
|aclaración_mapa = Pierwsze Carstwo Bułgarskie na pocz. X wieku
|zastava_tip      =  
+
 
|grb              =  
+
|s1 = Quaestura exercitus
|grb_tip          =  
+
|bandera_s1 = Simple Labarum.svg
|mapa            = Structure_of_the_First_Bulgarian_Empire_during_the_IX-X_century.png
+
|s2 = Drugie Carstwo Bułgarskie
|mapa_opis        =Prvo bugarsko carstvo početkom 10. stoljeća
+
|bandera_s2 = Flag of Constantine Tikh of Bulgaria 13th century.png
|jezik            = [[Bolgarski jezik|bolgarski]],<br /> [[srednjovjekovni grčki jezik|srednjovjekovni grčki]],<br /> [[starorumunjski jezik|starorumunjski]]<br /> [[Starobugarski jezik|starobugarski]] (postao službeni 893.)
+
|s3 = Bizancjum
|glavni_grad      = [[Pliska]] <small>(681. – 893.)</small><br />[[Preslav]] <small>(893. – 968./972.)</small><br />[[Skopje]], [[Ohrid]],<ref name=Michigan>[https://books.google.bg/books?hl=bg&id=aMhmAAAAMAAJ&dq=за+столица+най-напред+София&focus=searchwithinvolume&q=+най-напред+София]</ref> [[Bitola]] <small>(do 1018.)</small>
+
|bandera_s3 =
|vlada_tip        =
+
 
|titula_vođa      =
+
 
|vođa1            =
+
|lema_nacional =
|godina_vođa1    =
+
|himno_nacional =
|vođa2            =
+
 
|godina_vođa2    =
+
|forma_de_gobierno= [[Monarchia]]
|titula_zamjenik  =
+
 
|zamjenik1        =
+
|título_líder = Różne tytuły
|godina_zamjenik1 =
+
|líder1 = [https://pl.wikipedia.org/wiki/Asparuch Asparuch]
|zamjenik2        =
+
|año_líder1 = 681 – 701
|godina_zamjenik2 =
+
|líder2 = [https://pl.wikipedia.org/wiki/Iwan_W%C5%82adys%C5%82aw Иван Владислав]
|događaj1        =
+
|año_líder2 = 1015 – 1018
|datum_događaj1  =
+
 
|legislatura      =
+
|evento1 =
|događaj2        =
+
|fecha_evento1 =
|datum_događaj2  =
+
|año_evento1 =
|događaj3        =
+
|evento2 = Nowe państwo bułgarskie uznane przez wschodni Rzym
|datum_događaj3  =
+
|fecha_evento2 = 681
|stat_godina1    = 830.
+
|año_evento2 =
 +
|evento3 = Chrystianizacja
 +
|año_evento3 = 864
 +
|fecha_evento3 =
 +
|evento4 = Przyjęcie starobułgarskiego jako języka narodowego
 +
|año_evento4 = 893
 +
|fecha_evento4 =
 +
|evento5 = [[Symeon I]] przyjmuje tytuł cara (cesarza)
 +
|año_evento5 = 913
 +
|fecha_evento5 =
 +
|evento6 = Państwo bułgarskie w granicach [[Bizancjum|Cesarstwa Bizantyńskiego]]
 +
|año_evento6 = 1018
 +
|fecha_evento6 =
 +
 
 +
|capital = [[Pliska]] <small>(681–893)</small><br>[[Preslav]] <small>(893–968/972)</small><br>[[Skopje]], [[Ohrid]]<ref name=Michigan>[https://books.google.bg/books?hl=bg&id=aMhmAAAAMAAJ&dq=за+столица+най-напред+София&focus=searchwithinvolume&q=+най-напред+София]</ref><br>[[Bitola]] <small>(do 1018</small>
 +
 
 +
|stat_godina1    = 830
 
|stat_površina1  = 593.000
 
|stat_površina1  = 593.000
 
|stat_pop1        =  
 
|stat_pop1        =  
|stat_godina2    = 927.
+
|stat_godina2    = 927
 
|stat_površina2  = 807.000
 
|stat_površina2  = 807.000
 
|stat_pop2        =  
 
|stat_pop2        =  
|stat_godina3    = 1000.
+
|stat_godina3    = 1000
 
|stat_površina3  = 487.000
 
|stat_površina3  = 487.000
 
|stat_pop3        =  
 
|stat_pop3        =  
Linia 83: Linia 100:
 
|stat_površina5  =  
 
|stat_površina5  =  
 
|stat_pop5        =  
 
|stat_pop5        =  
|valuta          =
+
|idioma = [[bułgarski]]<br>[[średniowieczny grecki]]<br>[[starorumuński]]<br>[[starobułgarski]]<br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(oficjalny od 893)</small>
|vremenska_zona  =  
+
|moneda = [[Perper serbio]]
|broj            =  
+
|religión = [[Tengrizam]]<br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(religia państwowa)</small><br> [[Chrześcijaństwo]]<br>[[Słowiańska mitologia]]<br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;(681-864)</small><br>
|fusnote          =  
+
[[Prawosławie]]<br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(od 864 państwowa)</small>
 +
 
 +
|notas =
 
}}
 
}}
 +
|}
 +
 +
  
 
'''Първа българска държава''' (pol. ''pierwsze carstwo bułgarskie'', starobugarski: ''ц︢рьство бл︢гарское'' (''ts'rstvo bl'garskoe'') było średniowiecznym państwem bułgarskim w południowo-wschodniej Europie, które istniało między VII a XI wiekiem.
 
'''Първа българска държава''' (pol. ''pierwsze carstwo bułgarskie'', starobugarski: ''ц︢рьство бл︢гарское'' (''ts'rstvo bl'garskoe'') było średniowiecznym państwem bułgarskim w południowo-wschodniej Europie, które istniało między VII a XI wiekiem.

Wersja z 17:55, 17 sie 2020

Първа българска държава (bułg.)
Pierwsze Carstwo Bułgarskie (pol.)
Πρώτη Βουλγαρική Αυτοκρατορία (gr.)
ц︢рьство бл︢гарское (bułg.)
ts'rstvo bl'garskoe (bułg.)

Carstwo średniowieczne

Simple Labarum.svg
Coats of arms of None.svg
The Monogram of Kubrat.png

680-1018

Simple Labarum.svg
Flag of Constantine Tikh of Bulgaria 13th century.png
Bandera

Escudo de

Ubicación de
Pierwsze Carstwo Bułgarskie na pocz. X wieku
Stolica Pliska (681–893)
Preslav (893–968/972)
Skopje, Ohrid[1]
Bitola (do 1018
Język oficialny bułgarski
średniowieczny grecki
starorumuński
starobułgarski
   (oficjalny od 893)
Religia Tengrizam
   (religia państwowa)
Chrześcijaństwo
Słowiańska mitologia
   (681-864)

Prawosławie
   (od 864 państwowa)

Rząd Monarchia
Różne tytuły
 • 681 – 701 Asparuch
 • 1015 – 1018 Иван Владислав
Historia
 • Asparuch przybywa i pokonuje Bizancjum w bitwie pod Ongal 680
 • Nowe państwo bułgarskie uznane przez wschodni Rzym
681
 • Chrystianizacja
864
 • Przyjęcie starobułgarskiego jako języka narodowego
893
 • Symeon I przyjmuje tytuł cara (cesarza)
913
 • Państwo bułgarskie w granicach Cesarstwa Bizantyńskiego
1018
 • Zwasalizowane przez
Cesarstwo Biznatyńskie
1018
Waluta Perper serbio



Първа българска държава (pol. pierwsze carstwo bułgarskie, starobugarski: ц︢рьство бл︢гарское (ts'rstvo bl'garskoe) było średniowiecznym państwem bułgarskim w południowo-wschodniej Europie, które istniało między VII a XI wiekiem.

Imperium powstało około 681 roku, kiedy protobułgarskie plemiona dowodzone przez Asparucha osiedliły się w północno-wschodniej części Bałkanów.[2][3][4] Proto-Bułgarzy skonsolidowali swoje państwo na północ od Bizancjum, z którym często toczyli konflikty, które doprowadziły do ​​kilku wojen. Oba mocarstwa cieszyły się również okresem pokoju i sojuszu, zwłaszcza podczas drugiego arabskiego oblężenia Konstantynopola, kiedy to armia bułgarska przerwała oblężenie i zniszczyła armię arabską, zapobiegając inwazji arabskiej na Europę Południowo-Wschodnią.[5] Bizancjum miało silny wpływ kulturowy na Bułgarię, co również doprowadziło do ostatecznego przyjęcia chrześcijaństwa w 864 roku.

Pierwsze carstwo bułgarskie za panowania Symeona I.

Po rozpadzie kaganatu Awarów kraj rozszerzył swoje terytorium na północny zachód do Równiny Panońskiej. Później Bułgarzy stanęli w obliczu natarcia Pieczyngów i Kumanów, aby osiągnąć decydujące zwycięstwo nad Węgrami i tym samym ustanowić kontrolę nad Panonią.

W IX i X wieku między Chorwacją a Bułgarią toczyła się seria wojen. Jedną z najsłynniejszych bitew była bitwa w górach Bośni w 927 roku, kiedy siły chorwackie pod wodzą króla Tomisława całkowicie zniszczyły bułgarskie siły księcia Alogobotura, zabijając większość bułgarskich żołnierzy. To była jedyna bitwa, jaką kiedykolwiek przegrał car Symeon I.

Pod koniec IX i na początku X wieku książę Symeon odniósł szereg zwycięstw nad Bizancjum. Następnie otrzymał tytuł cara i nadal rozszerzał swoje imperium w większym stopniu. Po zniszczeniu armii bizantyjskiej w bitwie pod Aheloy w 917 r. Bułgarzy oblegali Konstantynopol w 923 i 924 r. Bizantyńczycy jednak w końcu odzyskali siły iw 1014 r. Pod wodzą Bazylego II zadał Bułgarom wielką klęskę w bitwie pod Belasicą. Do 1018 r. ostatnie bułgarskie twierdze zostały przekazane Bizancjum, a pierwsze carstwo bułgarskie przestało istnieć.[6] W 1185 roku powstało ją drugie carstwo bułgarskie.

Izvor

  1. [1]
  2. Kratka povijest Bugarske, R. J. Crampton, Cambridge University Press, 2005., ISBN 0521616379, str. 8-9. (po angielsku)
  3. The New Cambridge srednjovjekovna povijest: Volume 1, c. 500 - c. 700, Paul Fouracre, Cambridge University Press, 2005, ISBN 0521362911, str. 301.(po angielsku)
  4. Мутафчиев, П. Гюзелев. В, История на българския народ 681-1323. Българска Академия на науките, 1986. str. 106-108.
  5. Theophanes, Chronografía, str. 397
  6. Norwich 1998

Kategorija:Prvo Bugarsko Carstvo