Alsó-Pannoniai grófság: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 19: | Linia 19: | ||
== Historia == | == Historia == | ||
| − | Pod koniec VIII wieku w wyniku najazdów [[Frankowie|Franków]], [[Protobułgarzy|Protobułgarów]] i [[Słowianie|Słowian]] upadł [[Kaganat Awarów]], zajmujący od [[567]] centrum Kotliny Panońskiej. Dzięki tym sprzyjającym warunkom [[Słowianie panońscy]], wówczas zamieszkujący te tereny, zaczęli tworzyć quasi-państwowe związki plemienne i ponadplemienne. Jednocześnie na północy za Dunajem powstały podobne organizmy państwowe. Były to [[Państwo wielkomorawskie|Wielkie Morawy]] na obszarze dzisiejszych [[Morawy|Moraw]] i [[Księstwo Nitrzańskie]] w dzisiejszej zachodniej [[Słowacja|Słowacji]]. W pierwszej połowie IX wieku doszło do konfrontacji między tymi państwami. Zwycięsko wyszły z niej Wielkie Morawy pod wodzą księcia [[Mojmir I|Mojmira I]]. W [[833]] Mojmir przyłączył Księstwo Nitrzańskie do Państwa wielkomorawskiego i wypędził ze stolicy [[Nitra (miasto)|Nitry]] władającego nim księcia [[Pribina|Pribinę]].<ref> | + | Pod koniec VIII wieku w wyniku najazdów [[Frankowie|Franków]], [[Protobułgarzy|Protobułgarów]] i [[Słowianie|Słowian]] upadł [[Kaganat Awarów]], zajmujący od [[567]] centrum Kotliny Panońskiej. Dzięki tym sprzyjającym warunkom [[Słowianie panońscy]], wówczas zamieszkujący te tereny, zaczęli tworzyć quasi-państwowe związki plemienne i ponadplemienne. Jednocześnie na północy za Dunajem powstały podobne organizmy państwowe. Były to [[Państwo wielkomorawskie|Wielkie Morawy]] na obszarze dzisiejszych [[Morawy|Moraw]] i [[Księstwo Nitrzańskie]] w dzisiejszej zachodniej [[Słowacja|Słowacji]]. W pierwszej połowie IX wieku doszło do konfrontacji między tymi państwami. Zwycięsko wyszły z niej Wielkie Morawy pod wodzą księcia [[Mojmir I|Mojmira I]]. W [[833]] Mojmir przyłączył Księstwo Nitrzańskie do Państwa wielkomorawskiego i wypędził ze stolicy [[Nitra (miasto)|Nitry]] władającego nim księcia [[Pribina|Pribinę]].<ref>Jerzy Skowronek, Mieczysław Tanty, Tadeusz Wasilewski, ''Słowianie południowi i zachodni VI-XX wiek'', Warszawa: Książka i Wiedza, 2005, str. 37, ISBN 83-05-13401-6, OCLC 838816716.</ref> |
| − | Pribina, pozostający w dobrych stosunkach z dworem wschodniofrankijskim i korzystający z jego pomocy, dążył do odzyskania swego księstwa. Jego wysiłki w tym kierunku zakończyły się fiaskiem. Wobec tego około [[840]] Pribina uzyskał od króla wschodniofrankijskiego [[Ludwik II Niemiecki|Ludwika II Niemieckiego]] w [[lenno]] ziemie między ówczesną wschodnią granicą [[Państwo wschodniofrankijskie|państwa wschodniofrankijskiego]] a Dunajem, które wcześniej były przeznaczone dla marchii karantańskiej. Pribina energicznie przystąpił do tworzenia własnego państwa i do szerzenia w nim chrześcijaństwa. Na południe od Balatonu, nad rzeką [[Zala (rzeka)|Zala]], wówczas zwaną przez Słowian ''Blatna'' ("Błotna"), wzniósł obronny gród Blatnohrad, który stał się ośrodkiem władzy w państwie. Skuteczność działań Pribiny w umacnianiu chrześcijaństwa i organizowaniu państwa została w [[847]] nagrodzona nadaniem mu tych ziem w lenno dziedziczne. Pribina popierał osadnictwo bawarskie. W umacnianiu chrześcijaństwa Pribina ściśle współdziałał z arcybiskupami [[Salzburg]]a. W [[861]] Pribina zginął, walcząc po stronie Franków przeciwko Wielkim Morawom. W [[862]] władzę po nim objął jego syn [[Kocel]].<ref> | + | Pribina, pozostający w dobrych stosunkach z dworem wschodniofrankijskim i korzystający z jego pomocy, dążył do odzyskania swego księstwa. Jego wysiłki w tym kierunku zakończyły się fiaskiem. Wobec tego około [[840]] Pribina uzyskał od króla wschodniofrankijskiego [[Ludwik II Niemiecki|Ludwika II Niemieckiego]] w [[lenno]] ziemie między ówczesną wschodnią granicą [[Państwo wschodniofrankijskie|państwa wschodniofrankijskiego]] a Dunajem, które wcześniej były przeznaczone dla marchii karantańskiej. Pribina energicznie przystąpił do tworzenia własnego państwa i do szerzenia w nim chrześcijaństwa. Na południe od Balatonu, nad rzeką [[Zala (rzeka)|Zala]], wówczas zwaną przez Słowian ''Blatna'' ("Błotna"), wzniósł obronny gród Blatnohrad, który stał się ośrodkiem władzy w państwie. Skuteczność działań Pribiny w umacnianiu chrześcijaństwa i organizowaniu państwa została w [[847]] nagrodzona nadaniem mu tych ziem w lenno dziedziczne. Pribina popierał osadnictwo bawarskie. W umacnianiu chrześcijaństwa Pribina ściśle współdziałał z arcybiskupami [[Salzburg]]a. W [[861]] Pribina zginął, walcząc po stronie Franków przeciwko Wielkim Morawom. W [[862]] władzę po nim objął jego syn [[Kocel]].<ref>Jerzy Skowronek, Mieczysław Tanty, Tadeusz Wasilewski, ''Słowianie południowi i zachodni VI-XX wiek'', Warszawa: Książka i Wiedza, 2005, str. 31, ISBN 83-05-13401-6, OCLC 838816716.</ref> |
| − | Za panowania Kocela Księstwo Błatneńskie zaczęło wyrastać na niezależny, słowiański ośrodek państwowy. Wyrazem tego było między innymi przywrócenie przez [[Hadrian II|papieża Hadriana II]] w [[869]] [[Metropolia (religia)|metropolii]] w [[Sirmium]]<ref> | + | Za panowania Kocela Księstwo Błatneńskie zaczęło wyrastać na niezależny, słowiański ośrodek państwowy. Wyrazem tego było między innymi przywrócenie przez [[Hadrian II|papieża Hadriana II]] w [[869]] [[Metropolia (religia)|metropolii]] w [[Sirmium]]<ref>Zdeněk Váňa: ''Świat dawnych Słowian''. Antoni Kroh (tłum.). Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1985, s. 81. ISBN 83-06-01126-0.</ref> (części dzisiejszej [[Sremska Mitrovica|Śremskiej Mitrowicy]]). W czasie wojny z [[869]] roku Wielkich Moraw z Państwem wschodniofrankijskim, Kocel opowiedział się po stronie Morawian odrzucając zwierzchność frankijską. W [[867]] Kocel udzielił schronienia apostołom Słowian, świętym [[Cyryl i Metody|Cyrylowi i Metodemu]], w drodze z Państwa wielkomorawskiego do [[Rzym]]u. Wspólnie z książętami morawskimi [[Rościsław (książę wielkomorawski)|Rościsławem]] i [[Świętopełk I morawski|Świętopełkiem]] Kocel wspierał idee wyniesienia świętego Metodego do godności biskupa [[Ryt słowiański|obrządku słowiańskiego]]. W [[869]] roku Metody przyjął sakrę biskupią i nominację na arcybiskupa przywróconej panońskiej metropolii w Sirmium.<ref>Jerzy Skowronek, Mieczysław Tanty, Tadeusz Wasilewski, ''Słowianie południowi i zachodni VI-XX wiek'', Warszawa: Książka i Wiedza, 2005, str. 40, ISBN 83-05-13401-6, OCLC 838816716.</ref> Blatnohrad stał się jednym z najważniejszych centrów kultury i ośrodków chrześcijaństwa liturgii słowiańskiej, rozwijanej przez uczniów Cyryla i Metodego. Prawdopodobnie w Księstwie Błatneńskim powstał pierwszy słowiański zwód praw - ''[[Zakon sudnyj ljudem]]'' - przypisywany świętemu Metodemu. |
Kocel zginął podczas wyprawy w [[876]] roku. Jego śmierć oznaczała koniec niepodległości państwa. Król wschodniofrankijski uczynił użytek ze swych praw [[Suzeren|suwerena]] i powtórnie włączył Księstwo Błatneńskie do [[Karantania|Karantanii]]. W [[884]] roku Księstwo podbiły Wielkie Morawy. Terytorium to ponownie zajęli Frankowie w [[894]] roku. W [[896]] tereny byłego Księstwa Błatneńskiego zostały nadane w lenno kolejnemu słowiańskiemu księciu - [[Brasław (błatneński)|Brasław]]owi. Jednak już w [[901]] roku tereny te zostały podbite przez [[Węgrzy|Węgrów]], którzy utworzyli własne państwo. W ciągu następnych stuleci [[Słowianie panońscy]] ulegli całkowitej madziaryzacji. | Kocel zginął podczas wyprawy w [[876]] roku. Jego śmierć oznaczała koniec niepodległości państwa. Król wschodniofrankijski uczynił użytek ze swych praw [[Suzeren|suwerena]] i powtórnie włączył Księstwo Błatneńskie do [[Karantania|Karantanii]]. W [[884]] roku Księstwo podbiły Wielkie Morawy. Terytorium to ponownie zajęli Frankowie w [[894]] roku. W [[896]] tereny byłego Księstwa Błatneńskiego zostały nadane w lenno kolejnemu słowiańskiemu księciu - [[Brasław (błatneński)|Brasław]]owi. Jednak już w [[901]] roku tereny te zostały podbite przez [[Węgrzy|Węgrów]], którzy utworzyli własne państwo. W ciągu następnych stuleci [[Słowianie panońscy]] ulegli całkowitej madziaryzacji. | ||
Wersja z 15:08, 19 sie 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Spis treściHistoriaPod koniec VIII wieku w wyniku najazdów Franków, Protobułgarów i Słowian upadł Kaganat Awarów, zajmujący od 567 centrum Kotliny Panońskiej. Dzięki tym sprzyjającym warunkom Słowianie panońscy, wówczas zamieszkujący te tereny, zaczęli tworzyć quasi-państwowe związki plemienne i ponadplemienne. Jednocześnie na północy za Dunajem powstały podobne organizmy państwowe. Były to Wielkie Morawy na obszarze dzisiejszych Moraw i Księstwo Nitrzańskie w dzisiejszej zachodniej Słowacji. W pierwszej połowie IX wieku doszło do konfrontacji między tymi państwami. Zwycięsko wyszły z niej Wielkie Morawy pod wodzą księcia Mojmira I. W 833 Mojmir przyłączył Księstwo Nitrzańskie do Państwa wielkomorawskiego i wypędził ze stolicy Nitry władającego nim księcia Pribinę.[1] Pribina, pozostający w dobrych stosunkach z dworem wschodniofrankijskim i korzystający z jego pomocy, dążył do odzyskania swego księstwa. Jego wysiłki w tym kierunku zakończyły się fiaskiem. Wobec tego około 840 Pribina uzyskał od króla wschodniofrankijskiego Ludwika II Niemieckiego w lenno ziemie między ówczesną wschodnią granicą państwa wschodniofrankijskiego a Dunajem, które wcześniej były przeznaczone dla marchii karantańskiej. Pribina energicznie przystąpił do tworzenia własnego państwa i do szerzenia w nim chrześcijaństwa. Na południe od Balatonu, nad rzeką Zala, wówczas zwaną przez Słowian Blatna ("Błotna"), wzniósł obronny gród Blatnohrad, który stał się ośrodkiem władzy w państwie. Skuteczność działań Pribiny w umacnianiu chrześcijaństwa i organizowaniu państwa została w 847 nagrodzona nadaniem mu tych ziem w lenno dziedziczne. Pribina popierał osadnictwo bawarskie. W umacnianiu chrześcijaństwa Pribina ściśle współdziałał z arcybiskupami Salzburga. W 861 Pribina zginął, walcząc po stronie Franków przeciwko Wielkim Morawom. W 862 władzę po nim objął jego syn Kocel.[2] Za panowania Kocela Księstwo Błatneńskie zaczęło wyrastać na niezależny, słowiański ośrodek państwowy. Wyrazem tego było między innymi przywrócenie przez papieża Hadriana II w 869 metropolii w Sirmium[3] (części dzisiejszej Śremskiej Mitrowicy). W czasie wojny z 869 roku Wielkich Moraw z Państwem wschodniofrankijskim, Kocel opowiedział się po stronie Morawian odrzucając zwierzchność frankijską. W 867 Kocel udzielił schronienia apostołom Słowian, świętym Cyrylowi i Metodemu, w drodze z Państwa wielkomorawskiego do Rzymu. Wspólnie z książętami morawskimi Rościsławem i Świętopełkiem Kocel wspierał idee wyniesienia świętego Metodego do godności biskupa obrządku słowiańskiego. W 869 roku Metody przyjął sakrę biskupią i nominację na arcybiskupa przywróconej panońskiej metropolii w Sirmium.[4] Blatnohrad stał się jednym z najważniejszych centrów kultury i ośrodków chrześcijaństwa liturgii słowiańskiej, rozwijanej przez uczniów Cyryla i Metodego. Prawdopodobnie w Księstwie Błatneńskim powstał pierwszy słowiański zwód praw - Zakon sudnyj ljudem - przypisywany świętemu Metodemu. Kocel zginął podczas wyprawy w 876 roku. Jego śmierć oznaczała koniec niepodległości państwa. Król wschodniofrankijski uczynił użytek ze swych praw suwerena i powtórnie włączył Księstwo Błatneńskie do Karantanii. W 884 roku Księstwo podbiły Wielkie Morawy. Terytorium to ponownie zajęli Frankowie w 894 roku. W 896 tereny byłego Księstwa Błatneńskiego zostały nadane w lenno kolejnemu słowiańskiemu księciu - Brasławowi. Jednak już w 901 roku tereny te zostały podbite przez Węgrów, którzy utworzyli własne państwo. W ciągu następnych stuleci Słowianie panońscy ulegli całkowitej madziaryzacji. TerytoriumW skład Księstwa Błatneńskiego wchodziły:
Zobacz teżPrzypisy
Bibliografia
|
|
|||||||||||||||||||
