Speyeri szerződés: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 24: Linia 24:
 
== Status Transylwanii po traktacie ==
 
== Status Transylwanii po traktacie ==
  
Jan Zygmunt abdykował z tytułu króla Węgier, jednak Maksymilian II uznał władzę Jana Zygmunta za „księcia Siedmiogrodu”, aw zamian Jan Zygmunt przyjął Maksymiliana II na króla Węgier z zwierzchnictwem nad swoim księstwem.
+
Jan Zygmunt zrezygnował z tytułu króla Węgier, jednak Maksymilian II uznał władzę Jana Zygmunta jako „księcia Siedmiogrodu”, a w zamian Jan Zygmunt przyjął Maksymiliana II na króla Węgier ze zwierzchnictwem nad swoim księstwem.<ref>Andrew Pettegree, ''[https://books.google.com/books?id=ZdSVnJDClesC&pg=PA192 The Reformation World]'', Routledge, 2000, str. 192.</ref>
  
John Sigismund abdicated as King of Hungary, however, Maximilian II recognized John Sigismund's authority as "''Prince of Transylvania''" and, in return, John Sigismund accepted Maximilian II as King of Hungary with suzerainty over his principality.<ref name="Pettegree">Andrew Pettegree, [https://books.google.com/books?id=ZdSVnJDClesC&pg=PA192 ''The Reformation World''], Routledge, 2000, p. 192</ref>
+
[[Image:Partium1570.PNG|thumb|right|Jan Zygmunt w 1570]]
[[Image:Partium1570.PNG|thumb|right|John Sigismund's realm in 1570]]
 
  
John Sigismund został princeps Transsylvaniae et partium regni Hungariae dominus - księciem Siedmiogrodu i części Królestwa Węgier. [5] Zgodnie z traktatem Księstwo Siedmiogrodu nadal było częścią Królestwa Węgier w rozumieniu prawa publicznego [6].
+
Jan Zygmunt został ''princeps Transsylvaniae et partium regni Hungariae dominus'' − księciem Siedmiogrodu i części Królestwa Węgier.<ref name="Keul">István Keul, [https://books.google.com/books?id=5J09mqMWiogC&pg=PA40 ''Early modern religious communities in East-Central Europe: ethnic diversity, denominational plurality, and corporative politics in the principality of Transylvania (1526–1691)''], BRILL, 2009, str. 61</ref> Zgodnie z traktatem Księstwo Siedmiogrodu nadal było częścią Królestwa Węgier w rozumieniu prawa publicznego<ref>Anthony Endrey, [https://books.google.com/books?id=ewYiAAAAMAAJ&pg=PA70 ''The Holy Crown of Hungary''], Hungarian Institute, 1978, str. 70</ref>.
  
John Sigismund became ''princeps Transsylvaniae et partium regni Hungariae dominus''&nbsp;– Prince of Transylvania and of [[Partium|a part of the Kingdom of Hungary]].<ref name="Keul">István Keul, [https://books.google.com/books?id=5J09mqMWiogC&pg=PA40 ''Early modern religious communities in East-Central Europe: ethnic diversity, denominational plurality, and corporative politics in the principality of Transylvania (1526–1691)''], BRILL, 2009, p. 61</ref> According to the treaty, the [[Principality of Transylvania (1570–1711)|Principality of Transylvania]] continued to be part of the [[Kingdom of Hungary]] in the sense of public law.<ref>Anthony Endrey, [https://books.google.com/books?id=ewYiAAAAMAAJ&pg=PA70 ''The Holy Crown of Hungary''], Hungarian Institute, 1978, p. 70</ref>
+
Traktat ten, podobnie jak wcześniejszy [[układ w Wielkim Waradynie]], zatwierdził zasadę zjednoczonych Węgier. [[Partium]] i [[Siedmiogród]] zostały powierzone Janowi Zygmuntowi Zápolya, jako wasalowi Maksymiliana. Jak wspomniano powyżej, Zápolyowie mieli już Partium, ale teraz Habsburgowie uznali ich panowanie. W pewnym sensie Jan Zygmunt zamienił swój królewski tytuł na terytorium.
 
 
Traktat ten, podobnie jak wcześniejszy Układ w Wielkim Waradynie, zatwierdził zasadę zjednoczonych Węgier. Partium i Transylwania zostały powierzone Janowi Sigismundowi Zápolya, jako wasalowi Maksymiliana. Jak wspomniano powyżej, Zápolyowie mieli już Partium, ale teraz Habsburgowie uznali ich panowanie. W pewnym sensie Jan Sigismund zamienił swój królewski tytuł na terytorium.
 
 
 
This treaty, like the earlier [[Váradi béke|Układ w Wielkim Waradynie]], endorsed the principle of a united Hungary. Partium and Transylvania were entrusted to John Sigismund Zápolya, as a vassal of Maximilian. As mentioned above, the Zápolyas had already held the Partium, but now the Habsburgs recognized their lordship. In a sense, John Sigismund traded his royal title for territory.
 
  
 
{{Treaties of Hungary}}
 
{{Treaties of Hungary}}

Wersja z 15:06, 24 gru 2020

Speyeri szerződés (pol. Traktat w Spirze), podpisany na sejmie w Spirze w 1570 r., był porozumieniem pokojowym między dwoma Królestwami Węgier: Węgrami Królewskimi pod wodzą Maksymiliana II i Królestwem Węgier Wschodnich, rządzonym przez Jana Zygmunta Zápolya.


Transylwania przed traktatem w Spirze

W przeciwieństwie do autonomicznego Królestwa Chorwacji, średniowieczna Siedmiogród nie była odrębną ziemią Świętej Korony Węgier, była po prostu odrębną administracyjnie[1] i integralną częścią[2][3] średniowiecznego Królestwa Węgier.

Status Transylwanii po traktacie

Jan Zygmunt zrezygnował z tytułu króla Węgier, jednak Maksymilian II uznał władzę Jana Zygmunta jako „księcia Siedmiogrodu”, a w zamian Jan Zygmunt przyjął Maksymiliana II na króla Węgier ze zwierzchnictwem nad swoim księstwem.[4]

Plik:Partium1570.PNG
Jan Zygmunt w 1570

Jan Zygmunt został princeps Transsylvaniae et partium regni Hungariae dominus − księciem Siedmiogrodu i części Królestwa Węgier.[5] Zgodnie z traktatem Księstwo Siedmiogrodu nadal było częścią Królestwa Węgier w rozumieniu prawa publicznego[6].

Traktat ten, podobnie jak wcześniejszy układ w Wielkim Waradynie, zatwierdził zasadę zjednoczonych Węgier. Partium i Siedmiogród zostały powierzone Janowi Zygmuntowi Zápolya, jako wasalowi Maksymiliana. Jak wspomniano powyżej, Zápolyowie mieli już Partium, ale teraz Habsburgowie uznali ich panowanie. W pewnym sensie Jan Zygmunt zamienił swój królewski tytuł na terytorium.

Szablon:Treaties of Hungary

Przypisy

  1. Carlile Aylmer Macartney (2008). Hungary: From Ninth Century Origins to the 1956 Uprising. Transaction Publishers. str. 23. ISBN 9780202366654. Zarchiwizowane z oryginału 2020-05-14.
  2. Felicia Rosu (2017). Elective Monarchy in Transylvania and Poland-Lithuania, 1569-1587. Oxford University Press. str. 24. ISBN 9780192506436. Zarchiwizowane z oryginału 2020-05-14.
  3. Rogers Brubaker; Margit Feischmidt; Jon Fox; Liana Grancea (2018). Nationalist Politics and Everyday Ethnicity in a Transylvanian Town. Princeton University Press. str. 57. ISBN 9780880334792. Zarchiwizowano z oryginału 2020-05-14.
  4. Andrew Pettegree, The Reformation World, Routledge, 2000, str. 192.
  5. István Keul, Early modern religious communities in East-Central Europe: ethnic diversity, denominational plurality, and corporative politics in the principality of Transylvania (1526–1691), BRILL, 2009, str. 61
  6. Anthony Endrey, The Holy Crown of Hungary, Hungarian Institute, 1978, str. 70