Oblężenie Retz: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:1wt]] |
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]] | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]] | ||
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
| Linia 15: | Linia 15: | ||
| | | | ||
| + | (pol. ''Oblężenie Retz'') było konfliktem między [[Cesarstwo|Świętym Cesarstwem Rzymskim]] a [[Królestwo Węgier|Królestwem Węgier]] w 1486 roku. Było ono częścią wojny austro-węgierskiej. Zdobycie miasta przez Węgry doprowadziło w końcu do rozkwitu przemysłu winiarskiego. | ||
| + | |||
| + | == Oblężenie == | ||
| + | |||
| + | Po upadku [https://en.wikipedia.org/wiki/Laa_an_der_Thaya Laa] węgierski król [Maciej|Maciej Korwin]] skierował się do Retz. Towarzyszył mu jego syn [[Jan Korwin|Jan Korwin]]. Maciej podzielił swoją armię na trzy cześci, jedną złożoną głównie z Czechów, drugą z Węgrów, a trzecią z lekkiej kawalerii [https://en.wikipedia.org/wiki/Rascians Raszan]]. Wraz z nimi oblegał miasto 4 października. Miasto było silnie ufortyfikowane i wymagało użycia broni oblężniczej. Garnizon dokonał kilku wycieczek, wycelowanych w transporty zaopatrzeniowe dla obozowiska oblegających. Te potyczki przyniosły niewielkie straty, ale były na tyle niepokojące, że królowie zdecydowali się zbliżyć okrążenie do murów i nakazać ostrzał z armat. Jego armia podkopała też wieże miejskiego fortu. Mieszkańcy Retz zdali sobie sprawę, że nadszedł czas, aby się poddać. Mieszkańcom udzielono królewskiego ułaskawienia, a Maciej wkroczył do miasta 10 października 1486 r.<ref name="Bonfini">Antonio Bonfini (1995) [1568]. "Negyedik tized – hatodik-nyolcadik könyv" [Czwarta dekada - książka od szóstej do ósmej]. Rerum Hungaricum Decades [''Dziesięć tomów spraw węgierskich''] (po węgiersku). Budapest, Hungary: Balassi Kiadó (reprint). ISBN 963-506-040-8. Zarchiwizowano z [http://tortenelmunk.multiply.com/journal?&page_start=120 oryginału] 26 marca 2012. [dostęp: 2011-06-30].</ref> | ||
| + | |||
| + | == Następstwa == | ||
| + | |||
| + | Po zdobyciu miasta mianowali kapitanem miasta Nikolausa Bethlena, który rozpoczął budowę zamku znanego później jako Gatterburg. <ref>Martin Hammerl (21 sierpnia 2007). [https://web.archive.org/web/20111004060127/http://www.burgen-austria.com/Archiv.asp?Artikel=Retz%20-%20Gatterburg "Retz – Gatterburg"]. [http://www.burgen-austria.com]. Austria: burgen-austria.com. Zarchiwizowano z [http://www.burgen-austria.com/Archiv.asp?Artikel=Retz%20-%20Gatterburg oryginału] 4 października 2011. [dostęp: 2011-07-05].</ref> Maciej Korwin ponownie wydał miejskie przywileje, które uważa się za początek budowy wielopiętrowych centralnych piwnic winnych, a 11 listopada nakazał dziesięciu podmiejskim wioskom dostarczać miastu fermentowane wino.<ref>Reinhold Griebler. [http://www.erlebniskeller.at/en-ek-info1.htm "Austria's largest historical wine cellar in Retz. A subterranean walk of delights"]. ''Erlebniskeller''. Retz, Austria: Office of the Tourist Association. [dostęp: 2011-07-05].</ref> W tym samym roku zezwolił także mieszkańcom Retz na eksport swoich win do Europy Północnej, a nawet na dwór wielkiego księcia moskiewskiego [https://pl.wikipedia.org/wiki/Iwan_III_Srogi Iwana III Srogiego]. Architektura na głównym placu Retz odzwierciedla bogactwo zgromadzone w tym czasie dzięki większemu rozwojowi przemysłu winiarskiego Retz od czasu decyzji Macieja.<ref>Weingut Diem. [https://web.archive.org/web/20120326144919/http://www.diem-weine.at/english/retzerland/weitesland.htm "Retzer Land. Wide Land"]. http://www.diem-weine.at/. Obermarkersdorf, Austria: Weingut Diem. Zarchiwizowano z oryginału 26 marca 2012. [dostęp: 2011-07-05].</ref> Maciej bywał w mieście kilkakrotnie, przyjmując posłów z Francji, a także historyka [[Antonio Bonfini|Antonio Bonfiniego]], którego po tej wizycie zatrudnił jako swoją osobistą historię.<ref name="Berzevicky">Albert Berzevicky (1908). "Lappangó ellentétek" [Nie skrywane działania wojenne]. ''[http://mek.niif.hu/05800/05825/html/index.htm Beatrix királyné 1457–1508]'' [Królowa Beatrice 1457–1508] (po węgiersku). 4. Budapest, Hungary: Magyar Történelmi Társulat. [dostęp: 2011-07-05].</ref> | ||
| + | | | ||
{{infobox military conflict | {{infobox military conflict | ||
| conflict = Oblężenie Retz | | conflict = Oblężenie Retz | ||
| Linia 22: | Linia 32: | ||
| image = Retz_-_Haberfelderturm.JPG | | image = Retz_-_Haberfelderturm.JPG | ||
| caption = Wieża Haberveld fortyfikacji Retz w Dolnej Austrii | | caption = Wieża Haberveld fortyfikacji Retz w Dolnej Austrii | ||
| − | | date = 4 października 1486<ref><small><sup>'''Uwaga 1: '''</sup>Najwcześniejszym znanym zapisem jest list króla Macieja napisany z obozowiska koło Retz 4 października, w którym nakazuje on sędziom królewskiego sądu zawieszenie rozstrzygnięcia sporu o dziedzictwo Töttös de Báthmonostor między biskupem pomocniczym Maciejem Várdaiem, Aladarem Várdaiem, Michałem Váradi i Jannus Várdai do przyjazdu z Austrii, podczas gdy król osobiście osądzi sprawę.</ref><ref name="Zichy">Ferencz Zichy (1915). ''[http://digitalia.tudaskozpont-pecs.hu/?p=2688 A Zichy és Vásonkeői gróf Zichy-család idősb ágának okmánytára = Codex diplomaticus domus senioris comitum Zichy de Zich et Vásonkeői]'' [''Kodeks dyplomatyczny starszej gałęzi rodu Zichy autorstwa hrabiego Vásonkő i Zichy''] (po węgiersku). '''11'''. Budapest, Hungary: Magyar Történelmi Társulat. [dostęp: 2011-07-05].</ref> | + | | date = 4 października 1486<ref><small><sup>'''Uwaga 1: '''</sup></small>Najwcześniejszym znanym zapisem jest list króla Macieja napisany z obozowiska koło Retz 4 października, w którym nakazuje on sędziom królewskiego sądu zawieszenie rozstrzygnięcia sporu o dziedzictwo Töttös de Báthmonostor między biskupem pomocniczym Maciejem Várdaiem, Aladarem Várdaiem, Michałem Váradi i Jannus Várdai do przyjazdu z Austrii, podczas gdy król osobiście osądzi sprawę.</ref><ref name="Zichy">Ferencz Zichy (1915). ''[http://digitalia.tudaskozpont-pecs.hu/?p=2688 A Zichy és Vásonkeői gróf Zichy-család idősb ágának okmánytára = Codex diplomaticus domus senioris comitum Zichy de Zich et Vásonkeői]'' [''Kodeks dyplomatyczny starszej gałęzi rodu Zichy autorstwa hrabiego Vásonkő i Zichy''] (po węgiersku). '''11'''. Budapest, Hungary: Magyar Történelmi Társulat. [dostęp: 2011-07-05].</ref> |
| place = [[Retz]], [[Dolna Austria]] | | place = [[Retz]], [[Dolna Austria]] | ||
|territory = | |territory = | ||
|casus = | |casus = | ||
| result = Kapitulacja miasta, zwycięstwo Węgier | | result = Kapitulacja miasta, zwycięstwo Węgier | ||
| − | | | + | | combatant2 = [[File:Generic Arms of the Holy Roman Emperor (after 1433).svg|22px]] [[Cesarstwo|Święte Cesarstwo Rzymskie]] |
| − | | | + | | combatant1 = [[File:Coa Hungary Country History Mathias Corvinus (1458-1490) big.svg|22px]] [[Królestwo Węgier]] |
| combatant3 = | | combatant3 = | ||
| − | | | + | | commander2 = nieznany |
| − | | | + | | commander1 = [[Maciej Korwin]] |
| commander3 = | | commander3 = | ||
| − | | | + | | units2 = [https://en.wikipedia.org/wiki/Imperial_Army_(Holy_Roman_Empire) Armia Cesarska] |
| − | | | + | | units1 = [[Czarna Armia]] |
| units3 = | | units3 = | ||
| + | | strength2 = nieznane | ||
| strength1 = nieznane | | strength1 = nieznane | ||
| − | |||
| strength3 = | | strength3 = | ||
| + | | casualties2 = nieznane | ||
| casualties1 = nieznane | | casualties1 = nieznane | ||
| − | |||
| casualties3 = | | casualties3 = | ||
|lokalizacja = | |lokalizacja = | ||
| Linia 48: | Linia 58: | ||
| campaignbox = {{Campaignbox Austro-Hungarian War}} | | campaignbox = {{Campaignbox Austro-Hungarian War}} | ||
}} | }} | ||
| − | + | |} | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
== Przypisy i 1 uwaga == | == Przypisy i 1 uwaga == | ||
| + | {{izvori}} | ||
| − | {{ | + | {{SORTUJ:Oblężenie, Retz}} |
[[Kategoria:Oblężenia]] | [[Kategoria:Oblężenia]] | ||
Aktualna wersja na dzień 12:36, 24 sty 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [2] | [3] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
(pol. Oblężenie Retz) było konfliktem między Świętym Cesarstwem Rzymskim a Królestwem Węgier w 1486 roku. Było ono częścią wojny austro-węgierskiej. Zdobycie miasta przez Węgry doprowadziło w końcu do rozkwitu przemysłu winiarskiego. OblężeniePo upadku Laa węgierski król [Maciej|Maciej Korwin]] skierował się do Retz. Towarzyszył mu jego syn Jan Korwin. Maciej podzielił swoją armię na trzy cześci, jedną złożoną głównie z Czechów, drugą z Węgrów, a trzecią z lekkiej kawalerii Raszan]. Wraz z nimi oblegał miasto 4 października. Miasto było silnie ufortyfikowane i wymagało użycia broni oblężniczej. Garnizon dokonał kilku wycieczek, wycelowanych w transporty zaopatrzeniowe dla obozowiska oblegających. Te potyczki przyniosły niewielkie straty, ale były na tyle niepokojące, że królowie zdecydowali się zbliżyć okrążenie do murów i nakazać ostrzał z armat. Jego armia podkopała też wieże miejskiego fortu. Mieszkańcy Retz zdali sobie sprawę, że nadszedł czas, aby się poddać. Mieszkańcom udzielono królewskiego ułaskawienia, a Maciej wkroczył do miasta 10 października 1486 r.[1] NastępstwaPo zdobyciu miasta mianowali kapitanem miasta Nikolausa Bethlena, który rozpoczął budowę zamku znanego później jako Gatterburg. [2] Maciej Korwin ponownie wydał miejskie przywileje, które uważa się za początek budowy wielopiętrowych centralnych piwnic winnych, a 11 listopada nakazał dziesięciu podmiejskim wioskom dostarczać miastu fermentowane wino.[3] W tym samym roku zezwolił także mieszkańcom Retz na eksport swoich win do Europy Północnej, a nawet na dwór wielkiego księcia moskiewskiego Iwana III Srogiego. Architektura na głównym placu Retz odzwierciedla bogactwo zgromadzone w tym czasie dzięki większemu rozwojowi przemysłu winiarskiego Retz od czasu decyzji Macieja.[4] Maciej bywał w mieście kilkakrotnie, przyjmując posłów z Francji, a także historyka Antonio Bonfiniego, którego po tej wizycie zatrudnił jako swoją osobistą historię.[5] |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Przypisy i 1 uwaga
- ↑ Antonio Bonfini (1995) [1568]. "Negyedik tized – hatodik-nyolcadik könyv" [Czwarta dekada - książka od szóstej do ósmej]. Rerum Hungaricum Decades [Dziesięć tomów spraw węgierskich] (po węgiersku). Budapest, Hungary: Balassi Kiadó (reprint). ISBN 963-506-040-8. Zarchiwizowano z oryginału 26 marca 2012. [dostęp: 2011-06-30].
- ↑ Martin Hammerl (21 sierpnia 2007). "Retz – Gatterburg". [1]. Austria: burgen-austria.com. Zarchiwizowano z oryginału 4 października 2011. [dostęp: 2011-07-05].
- ↑ Reinhold Griebler. "Austria's largest historical wine cellar in Retz. A subterranean walk of delights". Erlebniskeller. Retz, Austria: Office of the Tourist Association. [dostęp: 2011-07-05].
- ↑ Weingut Diem. "Retzer Land. Wide Land". http://www.diem-weine.at/. Obermarkersdorf, Austria: Weingut Diem. Zarchiwizowano z oryginału 26 marca 2012. [dostęp: 2011-07-05].
- ↑ Albert Berzevicky (1908). "Lappangó ellentétek" [Nie skrywane działania wojenne]. Beatrix királyné 1457–1508 [Królowa Beatrice 1457–1508] (po węgiersku). 4. Budapest, Hungary: Magyar Történelmi Társulat. [dostęp: 2011-07-05].
- ↑ Uwaga 1: Najwcześniejszym znanym zapisem jest list króla Macieja napisany z obozowiska koło Retz 4 października, w którym nakazuje on sędziom królewskiego sądu zawieszenie rozstrzygnięcia sporu o dziedzictwo Töttös de Báthmonostor między biskupem pomocniczym Maciejem Várdaiem, Aladarem Várdaiem, Michałem Váradi i Jannus Várdai do przyjazdu z Austrii, podczas gdy król osobiście osądzi sprawę.
- ↑ Ferencz Zichy (1915). A Zichy és Vásonkeői gróf Zichy-család idősb ágának okmánytára = Codex diplomaticus domus senioris comitum Zichy de Zich et Vásonkeői [Kodeks dyplomatyczny starszej gałęzi rodu Zichy autorstwa hrabiego Vásonkő i Zichy] (po węgiersku). 11. Budapest, Hungary: Magyar Történelmi Társulat. [dostęp: 2011-07-05].
_big.svg){kind=link}
.svg){kind=link}