Maciej Korwin we Wrocławiu

https://hu.wikipedia.org/wiki/I._M%C3%A1ty%C3%A1s_magyar_kir%C3%A1ly

A boroszlói hadművelet

Plik:Mátyás király hódításai.png

Mátyás király hódításai

Po klęsce spisku Vitéz Matthias chciał zakończyć wojnę czeską, która stała się bezsensowna i wymagała ogromnych sum pieniędzy, nie tracąc przy tym prestiżu. Jednak jej negocjacje dyplomatyczne pozostały nieudane, a nawet III. W 1473 Fryderyk poprosił o poparcie przeciwko władcy węgierskiemu na niemieckim sejmie cesarskim. W lutym 1474 roku wojna polska, trwająca formalnie od spisku Vitéz, została zakończona traktatem pokojowym, a jednocześnie zawarto trzyletni rozejm z królem czeskim Ulászló. Czesi i Polacy chcieli to jednak tylko odwrócić uwagę, gdyż w III. dyskutowali o trójstronnym sojuszu. Z Fryderykiem przeciwko Matthiasowi. Uzgodnili także harmonogram wspólnej wojny z Węgrami, ale w międzyczasie cesarz uwikłał się w poważny konflikt z Karolem Chrobrym i dlatego nie mógł wziąć udziału w ataku.

Az Vitéz-féle összeesküvés leverése után Mátyás szerette volna presztízsveszteség nélkül lezárni az értelmetlenné vált és hatalmas pénzeket követelő cseh háborút. Diplomáciai tárgyalásai azonban sikertelenek maradtak, sőt III. Frigyes 1473-ban a német birodalmi gyűlésen támogatást kért a magyar uralkodó ellen. 1474 februárjában ugyan sikerült békeszerződéssel lezárni a Vitéz-féle összeesküvés óta formailag fennálló lengyel háborút, sőt egyúttal Ulászló cseh királlyal is hároméves fegyverszünet köttetett. A csehek és a lengyelek azonban ezt csak figyelemelterelésnek szánták, mert közben háromoldalú szövetségről tárgyaltak III. Frigyessel Mátyás ellenében. Meg is állapodtak a Magyarország elleni közös háború menetrendjében, a császár azonban időközben súlyos konfliktusba keveredett Merész Károllyal, és ezért nem tudott részt venni a támadásban.

ŁUK. Jednak siły polskie Casemera i czeskie jego syna Ulászló były znacznie większe niż siły Matthiasa, nawet bez cesarzy. Król węgierski przygotowywał się do obrony w Boroszló. Celem jego wojennych planów było zagłodzenie wroga, co zrobił doskonale. Lekka jazda Macieja, w duchu spalonej ziemi, zniszczyła Śląsk, aby napastnikom nie pozostało jedzenie. Wysłał dwóch swoich dowódców, Istvána Szapolyaia i Pála Kinizsiego, by zaatakowali inne części Polski w ramach operacji dywersyjnej. Nakazał ewakuować śląskie wsie w szerszym obszarze Boroszló, ludność przenieść do miast z całym dobytkiem, a zapasy żywności przetransportować do Boroszló. Wsie zostały wówczas podpalone (w każdym razie taki byłby ich los, gdyby zostały zajęte przez wojska króla polskiego) [2].

IV. Kázmér lengyel és fia, Ulászló cseh erői azonban a császáriak nélkül is, sőt külön-külön is jóval nagyobbak voltak Mátyásénál. A magyar király Boroszlóban készült fel a védekezésre. Haditerveinek lényege az ellenség kiéheztetése volt, ami tökéletesen sikerült. Mátyás könnyűlovassága a felperzselt föld taktikája jegyében végigpusztította Sziléziát, hogy a támadóknak ne maradjon élelmiszer. Két hadvezérét, Szapolyai Istvánt és Kinizsi Pált pedig elterelő hadműveletként Lengyelország más részeinek megtámadására küldte. Elrendelte, hogy a sziléziai falvakat Boroszló tágabb környékén ürítsék ki, a lakosság minden ingóságával vonuljon a városokba, az élelmiszer-készleteket pedig Boroszlóba szállíttatta. A falvakat ezután felgyújtották (egyébként akkor is ez lett volna a sorsuk, ha a lengyel király csapatai foglalják el azokat).

Mátyás przybył do Boroszló z łącznie 8-10 tysiącami najemników, nazwanych później Czarną Armią, ale wysłał większość swoich oddziałów na najazdy, tylko nieliczni zmarnowali się w mieście. Miał też zbudowany w pobliżu centrum miasta zamek rydwanów składający się z około tysiąca elementów, a także utworzył silną artylerię. W przeciwieństwie do niego armia samego króla polskiego liczyła około 50 000 ludzi; Litwini, Mazurzy, Rosjanie, Polacy wyruszyli 12 sierpnia w pięciu wielkich kolumnach, z pięcioma zamkami rydwanowymi, na Śląsk, ale do granicy dotarli dopiero pod koniec września. Matthias wysłał tylko dwa tysiące jeźdźców, aby ich nękać [3].

Mátyás összesen 8–10 ezer zsoldossal, a később fekete seregnek nevezett csapatokkal érkezett Boroszlóba, de csapatai nagy részét portyára küldte, csak néhány kisebb részük sáncolta el magát a városban. Mintegy ezer elemből álló szekérvárat is építtetett a városközpont közelében, erős tüzérséget is állított. Vele szemben csak a lengyel király serege mintegy 50 000 főből állt; litvánok, mazurok, oroszok, lengyelek indultak augusztus 12-én öt nagy oszlopban, öt szekérvárral, Szilézia felé, de csak szeptember végén érték el a határt. Mátyás mindössze kétezer lovast küldött a zaklatásukra.

Trudności z uzupełnianiem szybko zaczęły przynosić dotkliwe skutki. Żywności nie znaleziono na miejscu, a przesyłki przysyłane z daleka zostały przechwycone i zniszczone przez najeżdżające wojska węgierskie. W końcu oblegający zostali całkowicie zdemoralizowani [4]. Zdesperowani Czesi podpalili swój obóz 19 listopada, a ogień rozprzestrzenił się również na polskie miejsca pracy: około czterech tysięcy rydwanów spaliło się na proch. Sztuka operacyjna króla Macieja odniosła całkowity sukces w tym, co później nazwano „obozem Boroszló”. Rzadko w historii świata oblegający szukali pokoju od oblężonych. 8 grudnia 1474 Maciej i Ulászló zawarli trzyletnie zawieszenie broni, które zostało rozszerzone na króla Kazimierza[5]. Matthias osiągnął jeden z największych sukcesów militarnych swoich rządów, w rzeczywistości bez starcia militarnego na dużą skalę.

Az utánpótlási nehézségek hamarosan éreztetni kezdték súlyos hatásukat. Élelmiszert helyben nem találtak, a távolabbról küldött szállítmányokat pedig a portyázó magyar csapatok rendre elfogták, elpusztították. Végül az ostromlók teljesen demoralizálódtak. Az elkeseredett csehek november 19-én felgyújtották táborukat, és a tűzvész átterjedt a lengyel állásokra is: mintegy négyezer szekér égett porrá. Mátyás király hadműveleti művészete teljes sikert aratott a később „boroszlói táborozásnak” is nevezett hadmozdulatokban. A világtörténelemben ritka módon az ostromlók kértek békét az ostromlottaktól. 1474. december 8-án Mátyás és Ulászló három évre szóló fegyverszünetet kötött, amelynek érvényét Kázmér királyra is kiterjesztették. Mátyás uralkodásának egyik legnagyobb katonai sikerét érte el, mégpedig tulajdonképpen nagyobb szabású katonai összecsapás nélkül.