Szent Imre
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Święty Emeryk, królewicz, węg. Szent Imre (ur. 1000 albo 1007, zm. 2 września 1031) – węgierski następca tronu, syn Stefana I Świętego i jego żony Gizeli, święty Kościoła katolickiego. Spis treściŻyciorysData urodzin Emeryka nie jest pewna. Rok 1000 podaje spisany kodeks w języku węgierskim zamieszczony w Kodeksie Érdy (1527), z kolei według jezuickich badaczy Györgya Praya i Istvána Katony, królewicz w chwili śmierci miał 24 lata, co wskazywałoby na rok 1007. Obie daty przekazane przez późne źródła, zdaniem części badaczy, nie budzą zbytniego zaufania, zwłaszcza że żywoty z przełomu XI i XII w. nie zawierają dat[1]. Mimo to, rok 1007, przyjął się w literaturze historycznej[2]. Według węgierskich źródeł narracyjnych Emeryk zmarł w stanie bezżennym. Na podstawie innych źródeł część autorów przyjmuje, że Emeryk był jednak żonaty. Co do osoby jego żony, istnieją rozbieżności w literaturze naukowej. Według jednych żoną Emeryka była córka króla Chorwacji Krzesimira III Patricissa, według innych Irena Monomachina, córka cesarza bizantyjskiego[3]. Hipotezy o rzekomym małżeństwie Emeryka z polską księżniczką zostały ostatecznie obalone w 1895 roku przez Oswalda Balzera. EnkolpionZ jego osobą związane jest podanie o przekazaniu relikwii Krzyża Świętego (enkolpion) benedyktynom na Łysej Górze. Fakt założenia klasztoru został ujęty w poetyckie opowiadanie o Św. Emeryku[4]. Św. Emeryk w legendziePolska legenda o św. Emeryku zachowała wiadomość o pobycie królewicza w Gnieźnie na dworze Bolesława Chrobrego. Legendę wykorzystała w poemacie pt. „Tomira. Misterjum” Jadwiga Łuszczewska, o czym pisał felietonista Dawid Jung: Tradycja wspomina, iż jako nastolatek Emeryk odbył pielgrzymkę do grobu św. Wojciecha i był goszczony przez swojego wuja, Bolesława Chrobrego. Ponoć młodzieniec zauroczony bogactwem ówczesnego Gniezna postanowił zostać w piastowskim grodzie nieco dłużej. I tutaj pojawia się legenda, którą w 1855 r. spopularyzowała licząca wtedy zaledwie 21. lat poetka, Jadwiga Łuszczewska (1834-1908), słynna swego czasu jako Deotyma. W literackiej wizji Łuszczewskiej zachwycony św. Emeryk przepychem Gniezna, „stolicy, / co nad mgłą jezior skroń z modrzewiu chyli”, w grodzie Bolesława Chrobrego zamieszkał na kilka lat. W tym czasie miał udzielać się na turniejach, monarszych biesiadach, być wzorem dla gnieźnieńskiego rycerstwa i młodzieży. Św. Emeryk miał również, co opisała poetka, rozstrzygać sprawy na sądach, czym w Gnieźnie mądrością wzbudzał podziw wśród starców i kapłanów. Z Gniezna Bolesław Chrobry wraz z orszakiem dworzan odprowadził królewicza aż do Kielc, a w okolicach Łysej Góry wyprawił mu polowanie[5]. KanonizacjaEmeryk został kanonizowany przez papieża Grzegorza VII, wraz ze swym ojcem Stefanem 5 listopada 1083 roku, na prośbę króla węgierskiego Władysława I, jego ojca króla Béli oraz nauczyciela Gerarda Sagredo[6]. PatronatNa Węgrzech św. Emeryk jest patronem młodzieży. RelikwieRelikwie św. Emeryka znajdują się w Melku, Pasawie, Wiedniu i w dzisiejszym Ostrzyhomiu na Węgrzech, (Esztergom, dawniej Gran). IkonografiaW ikonografii przedstawiany jest jako młody mężczyzna w zbroi rycerskiej lub w stroju królewskim, najczęściej bez zarostu, z lilią, mieczem, herbem Węgier, w chwili, gdy objawia się mu Maryja z Dzieciątkiem Jezus. Dzień obchodówWspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 4 lub 5 listopada[7], w Eisenstadt - 3 listopada[8]. Na Węgrzech translacja relikwii wspominana jest 2 września. Zobacz teżPrzypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
|
=problemy-w-cytuj | url=uri! | tytuł=txt! | autor= | nazwisko= | imię= | autor link= | autor2= | autor3= | autor4= | autor5= | imię2= | imię3= | imię4= | imię5= | nazwisko2= | nazwisko3= | nazwisko4= | nazwisko5= | autor link2= | autor link3= | autor link4= | autor link5= | data= | rok= | miesiąc= | data dostępu= | praca= | opublikowany= | oznaczenie= | strony= | język= | archiwum=uri? | zarchiwizowano= | id= | cytat= | odn=
}}k{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=5|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=Sprawdź autora:|po=.}}goły link w tytule |
| |||||||||||||||||||||||
- Strony z zepsutymi przypisami
- Szablon cytuj do sprawdzenia
- Szablon cytuj – gołe linki
- 2
- Szablon cytuj stronę – kursywa w tytule
- Szablon cytuj stronę – autorzy do sprawdzenia
- Szablon cytuj stronę – goły link w tytule
- Strony z odwołaniami do nieistniejących plików
- Arpadowie
- Węgierscy święci katoliccy
- Urodzeni w XI wieku
- Zmarli w 1031
- Następcy tronu
- Zabici przez zwierzęta
- Importowane
